بخشی از پاورپوینت
اسلاید 2 :
ظروف طبخ و نگهداري
مواد غذايي
(ظروف یکبار مصرف)
اسلاید 3 :
مقدمه
درطول 50 سال اخير، استفاده از پلاستيك ها درصنعت بسته بندي انواع مواد غذايي و نوشيدني ها و يا به شكل ظروف يكبار مصرف، افزايش چشمگير داشته است. بطوريكه به عصر حاضر ، لقب عصر پلاستيك داده اند.
پلاستيك هايي كه براي تماس با مواد غذايي ، عمدتاً به كار مي روند ، از منابع نفتي سنتز مي گردند. مانند پلي استايرن ( PS) ، پلي پروپيلن (PP) ، پلي اتيلن (PE) ، پلي اتيلن ترفتالات (PET) وپلی وینیل کلراید(PVC) امروزه اين پلاستيك ها به علت سبكی و محكم بودن آنها، سهولت فرایندپذیری و حتي ارزان بودن، رواج فراواني يافته اند.
اسلاید 4 :
دراينجا سوالي كه مطرح مي شود اين است كه باتوجه به گستردگي توليد و كاربرد اين ظروف در كشور، استفاده از ظروف يكبار مصرف پلاستيكي آنهم سالانه درحدود 570 هزار تن عوارضي را بر سلامتي انسان و محيط زيست برجاي نخواهدگذاشت ؟
براي پاسخ به اين سوال بايد به اين نكته توجه داشت همواره بر هم كنش هايي بين غذا و ماده پلاستيكي كه غذا در آن قرار گرفته كه شامل برهم كنش هاي شيميايي و فيزيكي است وجود دارد.
بطور كلي مي توان مهم ترين برهم كنش بين ماده غذايي و پلاستيك كه در آن ماده غذايي قرار گرفته ، برهم كنش ناشي از انتقال يا مهاجرت اجزاي بسته بندي به ماده غذايي نام برد كه مي تواند بر ايمني و سلامت حتي طعم غذا لطمه وارد نمايد ، اثرات نامطلوب مي تواند موجب تغيير بو، تغيير عملكرد ظرف و يا افزايش عواملي كه مي تواند ايجاد سم نمايد، برشمرد.
اسلاید 5 :
اهميت پديده مهاجرت
اهميت پديده مهاجرت ، مربوط به سمي بودن بسياري از منومرهای مهاجرت كننده از پلاستيك ها به داخل مواد غذايي است بطوريكه درخصوص پلي استايرن مهاجرت منومراستايرن بعنوان يك ماده سمي از ظرف به داخل ماده غذايي همواره مورد توجه واقع بوده است. علاوه بر مهاجرت منومراستايرن در ظروف يكبار مصرف از جنس پلي استايرن ( هر سه نوع پلي استايرن شامل HIPS, EPS,GPPS) مهاجرت مواد افزودني كه در ساخت پلي استايرن به كاررفته مانند انواع آنتي اكسيدانها و روغنهاي معدني و حتي مهاجرت ماده نرم كننده در HIPS( 1و 2 بوتادين ) قابل تامل مي باشند.
اسلاید 6 :
تاثير منومرهای موادپلاستیکی در سلامتي انسان
اين واقعيت كه استايرن تجمع يافته در بافت چربي انسان مي تواند اثرات نامطلوب به سلامتي از خود برجاي بگذارد مورد بحث و تامل است.
اسلاید 7 :
استايرن
تماس طولاني مدت با مقادير كم استايرن مي تواند عامل اثرات نور تاكسيك (خستگي، عصبيت ، مشكلات مربوط به خواب ) هماتولوژي ( كم شدن پلاكت ها و گلوبين ) سيتوژنيك ( غيرعادي شدن كروموزوم ها) و سرطان زايي باشد.
شواهدي وجود دارد كه منومراستايرن در جانوران عامل سرطان ريه بوده است.
منومراستايرن مي تواند به جنين درحال رشد صدمه بزند.
فرآيند متابوليك استايرن در بدن انسان منجر به توليد ماندليك اسيد كه عامل شناخته شده جهش و استايرن اكسايد كه يك سرطان زاي مشهور است مي شود.
منومر استايرن اثرات نامطلوب بر مغز و كبد دارد.
اسلاید 9 :
پلي اتيلن ترفتالات (PET)
بطور عمده براي توليد انواع بطري هاي آب معدني و ساير نوشيدني ها كاربرد دارد.
اين ماده از خانواده پلي استرها مي باشد و ماده اي سرطانزا به نام دايتي هيدروكسي آمين دارد و با مصرف مجدد اين بطري ها و ترك خوردن آنها وارد آب مي شود.
اسلاید 10 :
پلي اتيلن و پلي پروپيلن
جايگزيني پلی استایرن با پلی اتیلن یا پلی پروپیلن به دليل سرطانزايي
آزاد شدن بيسفنل A (BPA) توسط لیوان های پلاستیکی حاوي مایع داغ
ساختار شبه هورمون (استروژن ) BPA
تداخل در سامانه هورمونی بدن و خارج شدن عملكرد آن از حالت نرمال
احتمال سرطان زايي
ماده شيميايي و خطرناك موسوم به «بيسفنول آ» که در قوطیهای کنسرو، شیشه های شیر و پستانک نوزادان، اسباببازیهای پلاستیکی، بستهبندیهای مواد غذایی، پلاستيك ها و..موجود است، در بدن از اثرات هورمون زنانه استروژن تقليد مي كند و این امر، می تواند احتمال ناباروری در زنان را افزایش دهد و خطراتی براي زنان باردار به دنبال داشته باشد و روی کیفیت اسپرم مردان تاثیر منفی بگذارد. افزایش وزن، بلوغ زودرس، بیش فعالی، اختلالات جنینی ازجمله اختلال در رشد مغزی و اختلالات اندام جنسی، سرطان پروستات و سینه، ابتلا به دیابت و بیماریهای قلبی- عروقی نمونههایی دیگر از عوارض جانبی «بیسفنول آ» هستند.
اسلاید 13 :
در ساخت ظروف یکبار مصرف به منظور جلوگیری از شکنندگی از مواد افزودنی بنام پلاستی سایزرها استفاده می کنند .
اگر در درون این ظروف آب جوش ریخته شود این مواد آزاد شده و به دلیل داشتن ترکیبات خاص منجر به بروز سرطان های مختلف می شود .
این خاصیت در ظروف یکبار مصرف شفاف که درصد بالاتری از مواد سرطان زا را دارا است و در جامعه کاربرد فراوانی هم دارد اهمیت بیشتری می یابد .
نرم كننده ها (Plasticizer)
اسلاید 15 :
بطریهای پلاستیکی چندبار مصرف را از روی علامتهای ویژه آنها به خوبی می توان تشخیص داد.
شفافیت و قابل مصرف بودن این بطریها موجب می شود بسیاری از افراد پس از اتمام محتوای درون بطری از آن استفاده مجدد داشته باشند، درون آن آب بریزند، از آن به جای ظروف برای یخ استفاده کنند و یا مصارف دیگر داشته باشند، اما توجه داشته باشید که همه این بطریها قابلیت استفاده مجدد را ندارند.
اسلاید 16 :
PETE، HDPE، V، LEPE، PP، PS، OTHER تقسیم بندیهایی است که می توان برای قابلیت مصرف مجدد بطریهای پلاستیکی در نظر گرفت.
بطریهایی که در انتهای آنها علامتهای PP5، LDPE4 و HDPE2 درج شده است برای فریز کردن آب و چندین بار مصرف آن مناسب هستند.
اسلاید 17 :
سمبل های کف بطری های آب(برای استفاده چندباره)
اسلاید 19 :
چه بايد كرد؟
گفتيم پلاستيك ها مشكلات جدي درايجاد اثرات نامطلوب بر سلامتي انسان و محيط زيست انسان دارند.
به عصر كنوني، عصر پلاستيك لقب داده اند
از سال 1970 دانشمندان تحقيقاتي را بر روي پليمرهاي گياهي و يا به عبارتي پليمرهاي زيست تخريب پذير در پي بحران نفت، افزايش ارزش و قيمت نفت شروع كردند
درسال2000 توانستند مواد قالب پذير، ورق ها و فيلم ها و ظروفي از جنس مواد گياهي كه به عنوان مواد سبز شهرت يافتند، توليد نمايند. كه شايد گفت عصر آينده، عصر پليمرهاي زيست تخريب پذير باشد.
