بخشی از پاورپوینت
اسلاید 1 :
کنترل کیفیت-آزمون های حسی
اسلاید 2 :
مطالب این دوره شامل:
اسلاید 3 :
نمونه برداری
جهت کسب اطلاعات از وضعیت کالای اصلی و یا خدمات مورد نظر می بایستی بخشهایی کوچکی از آن را انتخاب کرد که مبین ویژگی های کلی آن جمعیت بوده تا بررسی ویژگی مورد نظر در آن جمعیت از این طریق مقدور گردد.
مهمترین حسن نمونه برداری، کاهش هزینه ها است.
اسلاید 4 :
طرح نمونه برداری استاندار نظامی
می توان اين استاندارد را در بازرسي موارد زير بكار برد:
اقلام نهايي
مواد اوليه قطعات
عمليات
مواد در جريان توليد
ذخاير انبار
عمليات تعمير و نگهداري
طرحهای نمونه برداری
هرطرح نمونه گيري سه سطح بازرسي نرمال، بازرسي سخت گیرانه و بازرسي کاهشیافته در نظر گرفته شده است
سطح كيفيت قابل پذيرش يا AQL، مهمترين بخش اين استاندارد است. زيرا از AQL و حرف كد، حجم نمونه در طرح نمونه گيري بدست مي آيد. دربازرسي از AQL بعنوان متوسط كيفيت فرآيند كه مي توان آنرا رضايت
این طرح نمونهبرداری دارای یکسری جدول مشخص است که یک جدول مربوط به حرف رمز اندازه نمونه است. سمت چپ آن اندازه بهر و سمت راست آن حرف رمز در سطوح مختلف نمونهبرداری است که در دو گروه مرتب شده استبخش تلقي كرد، نیز یاد مي شود.
اسلاید 5 :
طرح نمونه برداری استاندار نظامی
اسلاید 6 :
راهکارهایی که مشخصه های چشایی، بویایی، بینایی، شنیداری و لامسه، مرتبط با نمونه های مورد سنجش توسط گروه ارزیابی حسی اندازه گیری و آنالیز می شود.
ارزیابی حسی محدودیت هایی نیز دارد. زیرا حساسیت حواس انسان برای ارزیابی مواد غذایی تابع عوامل درونی و بیرونی است.
عوامل درونی مانند: سن، جنسیت، نژاد، عوامل فزیولوژیک و بیماری.
عوامل بیرونی شامل: عوامل محیطی، مانند سرما،گرما، نور، عوامل روانی، اجتماعی، فرهنگی و همچنینن عادتها و سلیقه های غذایی
ارزیابی حسی
به دلیل ماهیت ذهنی این دسته از خصوصیات، نتایج حاصل از ارزیاب های حسی به شدت تحت تاثیر عوامل روحی و روانی انسان قرار می گیرند. از این رو به منظور جلوگیری از این اتفاق نامطلوب و گمراه شدن، از روشهای آماری استفاده میشود. ارزیابی های حسی بر اساس علم آمار انجام شده و بنابراین می توان آنرا بیشتر آزمون روان-فیزیک سنجی در نظر گرفت تا اینکه روان سنجی صرف باشد.
اسلاید 7 :
ارزياب آموزش نديده
ارزياب آموزش نديده خانگي از بين کارکنان موسسه يا سازماني که تحقيق مورد نظر در آنجا انجام مي شود.
ارزياب آموزش ديده
آموزش به صورت انفرادي و به صورت گروهي انجام مي گيرد . عادت دادن ارزيابها براي تجزيه و تحليل و بحث با رهبر گروه و يا با يکديگر.
تشکيل گروههاي ارزيابي حسي
اسلاید 8 :
اقداماتی در جهت ارزیابی مطلوب
پيش از شرکت در آزمون آمادگي آنان از فيزيکي و رواني ارزيابي مي شود.
اطمينان از آمادگي فرد ارزياب براي ارزيابي مثل عدم مصرف داروها، سيگار، مواد معطر مثل صابون و سلامت کامل جسمي و رواني.
انتخاب زمان مناسب براي انجام آزمونها که بايد زماني باشد که ارزيابها بيش از حد گرسنه، خسته، خواب آلوده، داراي اشغتالات فکري و رواني ديگر نباشد.
نمونه هاي مورد ارزيابي بايد با روش استاندارد تهيه شده باشند به نحوي که نشانگر فرآورده اصلي يا جديد باشد.
اندازه نمونه بايد در حد طبيعي باشد نه زياد بزرگ و نه کوچک، شکل آن عادي و براي همه نمونه ها يکسان باشد مانند قطعات بيسکويت، نان و شکلات.
براي نمره دهي بايد زمان محدود، مناسب و معيني اختصاص داشته شود تا از تشکیک در پاسخ مورد نظر يا شتاب زدگي در آن جلوگيري شود.
در موادي که داراي طعم، بوی تند هستند، فاصله ارزيابيها بايد بيشتر شود.
براي ارزيابي هاي دقيق بايد لوازم و تجهيزات پذيرايي و محل يکسان استفاده شود.
براي جلوگيري از هر گونه خطا يا ابهام از دادن اطلاعات اضافي خودداري شود و مسئولين نبايد خارج از چهارچوب آموزشهاي استاندارد با ارزياب در تماس باشند. بعنوان مثال در کد گذاري نمونه ها استفاده از اعداد پشت سر هم يا حروف الفبا بصورت مرتب جلوگيري کرده بلکه استفاده از اعداد 2يا 3 رقمي بصورت تصادفي توسعه مي شود.
برسي و کنترل کار ارزيابها
اسلاید 9 :
مجهز به سيستم تهويه موثر باشد تا بوهاي مزاحم از محيط آزمون خارج شود.
مجهز به سيستم گرمايش و سرمايش موثر باشد و ارزياب در آنجا احساس آرامش کند.
مجهز به ميزان نور استاندارد از نظر منبع، شدت و ضعف داشته باشد.
دور از سر و صدا و جريان هاي نامنظم هوا و بوهاي مزاحم باشد. .
مجهز به وسايل براي گرم و سرد نگه داشتن نمونه هاي مواد غذايي مورد ارزيابي.
مجهز به سنسور رطوبت نسبي هوا باشد تا بتوان در موارد لزوم رطوبت نسبي هوا را افزايش يا کاهش داد.
وسايل توزيع يا ترازو براي اندازه گيري دقيق.
در اين مکان نبايد از وسايل بودار و یا جاذب بو مثل چوب ، پلاستيک ، موکت،رنگ و . استفاده شود.
براي ارزيابي هاي مشابه از امکانات يکسان مثل ظروف يکبار مصرف استفاده شود.
شرايط لازم براي مکان ارزيابي حسي
اسلاید 10 :
ارزیابی حسی برای دست یابی به پنج هدف انجام میشود.
ترجیح مصرف کننده
تشخیص تفاوت
روش ترجیح و تفاوت
انتخاب بهترین نمونه یا فرآیند
تعیین درجه یا سطح کیفی محصول
اهداف ارزیابی حسی
اسلاید 11 :
این آزمون به منظور تعیین توانایی کاندیداها براي درجهبندي نمونه براساس شدت یک ویژگی انجام میگیرد.
در این روش مجموعهاي از نمونه ها به صورت تصادفی ارائه میشوند که در آن یک محرک در شدت های مختلف وجود دارد.
آزمون انتخاب ارزياب
اسلاید 12 :
آزمون انتخاب ارزياب
اسلاید 13 :
آزمونهاي تشخیص تفاوت
اسلاید 14 :
(آزمون دو از سه) Duo-Trio
در این آزمون باید بیش از 15 و ترجیحاً بیش از 30 ارزیاب حضور دارند.
هنگامی که فرمولاسیون تغییر کرده باشد یکی از گزینه¬های تشخیص یا عدم تشخیص تفاوت، انجام این آزمون است.
در این آزمون یک نمونه به عنوان نمونه شاهد وجود دارد از اشتباه و سردرگمی ارزایب جلوگیری می شود.
اسلاید 15 :
(آزمون دو از سه) Duo-Trio
با داشتن تعداد ارزیاب و درسطح پذیرش مشخص، عدد جدول استخراج می شود و با تعداد پاسخ های بدست آمده مقایسه می شود
حال اگر تعداد پاسخ های بدست آمده برابر و یا بیشتر از عدد جدول شد می توان نتیجه گرفت تفاوت معنی داری بین نمونه ها وجود دارد.
اسلاید 16 :
آزمون سه تایی Triangle))
هدف از این روش تعیین وجود یا عدم وجود تفاوت حسی معنیدار بین دو محصول است.
احتمال رسیدن به پاسخ صحیح 33٪ است.
آزمون سه تایی درموارد زیر توصیه میشود:
زمانی که بعلت تغییر در مواد و اجزا سازنده ی یک محصول تغییری با هدف کاهش هزینه و یا افزایش راندمان در محصول ایجاد شده است.
آیا تفاوت کلی بین دو محصول موجود وجود دارد.
جهت سنجش و انتخاب اعضای گروه ارزیاب حسی
اسلاید 18 :
اگر تعداد ارزیاب کم باشد می توان از این آزمون استفاده کرد
احتمال رسیدن به پاسخ صحیح 1 به 10 است.
در این روش از 10 تا 20 ارزیاب استفاده میگردد
اگر اختلاف قابل توجهی بین نمونه ها وجود داشته باشد میتوان از یک گروه 5 تا 6 نفری برای ارزیابی بهره جست.
در این آزمون تنها از ارزیابهاي آموزش دیده استفاده میشود.
آزمون دو از پنجTwo-out-of-Five Test))
اسلاید 19 :
آزمون دو از پنجTwo-out-of-Five Test))
اسلاید 20 :
آزمون شباهت –تفاوت Same-different))
