بخشی از پاورپوینت
اسلاید 1 :
بسمه تعالی
خدمات بهداشت روان در بلایا
اسلاید 2 :
مقدمه
بلایای طبیعی سالانه منجر به مرگ،معلولیت جسمی و روانی و تغییر روند و مسیر زندگی میلیون ها نفر و صدمات مالی شدید برای افراد ودولت ها می گردند.کمک ها و امداد ها از سایر نقاط کشور و سایر نقاط دنیا به دنبال وقوع زلزله به سرعت به منطقه آسیب دیده ارسال می گردد.کمک های بهداشتی یکی از مهم ترین و اولین امداد هایی است که به مناطق فاجعه زده میرسد.هر چند تا سال های اخیر سیاست گذران بهداشتی در برابر وقایع آسیب زا کمتر به عوارض روان شناختی می پر داختند،طی سال های اخیر اهمیت رسیدگی سریع و به هنگام به واکنش های روانی افراد آسیب دیده در طی زلزله بر متولیان بهداشت محرزشده و به همین دلیل پرداختن به واکنش های روانی بازماندگان به هدف عادی سازی واکنش ها و جلوگیری از بروز عوارض دیر پا که منجر به افت کیفیت زندگی و کاهش کار آیی افرادمی گردد،از اهم اهداف فعالیت های متخصصین و کارشناسان بهداشت روان اعزامی به مناطق آسیب دیده محسوب می شود.
اسلاید 3 :
خدمات بهداشت رواني:
بهداشت روانی: حالتی از رفاه که درآن فرد توانایی هایش را باز می شناسد و قادر است با استرس های معمول زندگی تطابق حاصل کرده از نظر شغلی مفید و سازنده باشد و با دیگران مشارکت و همکاری داشته باشد .مهمترين اختلالات رواني ناشي از وقوع بلايا شامل واكنش استرس ، اختلال استرس پس از ضربه و اختلال انطباق ميباشد. بيش از وقوع بلا مهم ترين واكنشي كه در بين افراد جامعه ديده ميشود واكنش انكار است حساسيت زائي در بين افراد جامعه و احياناً مسئولين نسبت به تهديد جدي عوامل خطر باعث ايجاد اين واكنش مي شود شناسايي و مقابله با اين واكنش به عهده همه دست اندركاران بخصوص معاونت بهداشتي است . بر اساس آمار 40 – 30 درصد كساني كه تحت تاثير يك بلا قرار ميگيرند به بيماريهاي رواني دچار ميشوند.
اسلاید 4 :
حمايت رواني در بلايا چيست ؟
فرايندي است كه درراستاي تامين سلامت رواني آسيب ديدگان سوانح انجام مي گيرد تا به آنها كمك كند به طور موثر خود را با فشار هاي رواني ناشي از سوانح سازگار نمايند و با افراد خانواده و محيط خود ارتباط مناسب برقراركنند .
واكنش رواني افراد در بلايا
پس از هر سانحه يا بلا افكار واحساسات و يا رفتار هايي در بين افراد بازمانده اي كه آسيب ديده و يا شاهد صحنه اي دردناك بوده اند جريان پيدا مي كند .
وجود اين واكنش ها در هفته هاي اوليه وقوع بلايا امري طبيعي است و به معني وجود بيماري رواني در آنها نيست.اين علايم واكنشي طبيعي به يك حادثه كاملاغير معمول است ودر بسياري از موارد در طول زمان تخفيف مي يابدو از بين مي رود.
اسلاید 5 :
واكنش هاي روانی افراد در مراحل مختلف بلایا
مرحله تماس يا ضربه : اين مرحله در چند دقيقه پس ازحادثه بروز مي كند و غالبا گذرا و كوتاه مدت است.
مرحله واكنش يا قهرمان گرايي: در ساعات اوليه حادثه بروز مي كند و افراد احساس مي كنند بايد كاري انجام دهند و بطور داوطلبانه در امداد رساني شركت مي كنند.
مرحله اميدواري وفراموشي غم: يك هفته تا چند ماه پس ازحادثه بروزمي كند وهمزمان با رسيدن نيروهاي كمكي افراد اميدوار شده و به يك حالت ارامش نسبي مي رسند .
مرحله مواجهه با واقعيت: 2 الي 3 ماه پس از وقوع حادثه بروز ميكند و افراد تازه متوجه وسعت خسارات ميشوند.
مرحله تجديد سازمان: 6 ماه تا يك سال پس از وقوع حادثه بروز مي كند و افراد شروع به بازسازي رواني وبازسازي زندگي خود ميكنند .
اسلاید 6 :
گروه هاى آسيب پذير در بلايا كدامند؟
بلايا بر افراد اثر يكساني ندارند و برخي نسبت به ديگران آسيب پذيري بيشتري دارند. كودكان ، زنان ، سالمندان و همچنين معلولين و كساني كه تنها زندگي مي كنند يا منابع حمايتي و مالي كمتري دارند و افراد بي سواد وكساني كه دسترسي به اطلاعات ندارند احتمال دارد در هنگام وقوع بلايا دچار عوارض رواني بيشتري شوند .
علايم اختلالات رواني در افراد آسيب ديده كدامند؟
اضطراب : احساس نگراني ، دلهره ودلشوره ، انتظار وقوع حوادث بد در اينده همراه با علايم جسماني مانند : طپش قلب ، تنگي نفس ، لرزش تعريق ، احساس كوفتگي و فشار عضلاني ، كاهش تمر كز حواس و بي خوابي از علايم اضطراب است .
افسردگي: احساس غمگيني و بي علاقگي به زندگي ، نااميدي ، لذت نبردن از زندگي ،آرزوي مرگ و در موارد شديد افكار يا حتي اقدام به خود كشي،بي اشتهايي ، كندي در فكر وحركت يا بر عكس بي قراري حركتي و بي خوابي از علايم افسردگي است .
تحريك پذيري و عصبا نيت زياد
تجربه مجدد حادثه : به اين صورت كه انگار دوباره حادثه اتفاق مي افتد .اين علامت مي تواند در خواب يا بيداري اتفاق بيافتد ودر برخي موارد شخص به شكلي عمل كند كه انگار در همان موقعيت قرار دارد .
علايم جسماني مبهم بدون وجود بيماري جسماني
اسلاید 7 :
علايم اختلالات رواني شديد :
الف ) توهم يعني درك محركي كه وجود خارجي ندارد .
ب )هذيان يعني فكرهاي غلطي كه با فكر و فرهنگ اطرافيان متفاوت بوده و با استدلال نيز اصلاح نشود .
چه كساني را بايد به پزشك مركز ارجاع فوري داد ؟
كساني كه قصد آسيب رساندن به خود را دارند ويا منشاء مزاحمت براي ديگران هستند .
كساني كه شدت مشكلات عصبي رواني آنها به حدي است كه اظهار مي كنند نمي توانند رنج آن را تحمل كنند ويا در انجام امور روزمره خود ناتوانند .
كساني كه دچار علايم بيماري رواني شديد شده اند.
كساني كه تجربه مجدد حادثه در آنها پس از يك ماه هنوز ادامه دارد .
كودكاني كه دچار پسرفت شده اند.
اسلاید 8 :
حمايت هاي اوليه روانى - اجتماعى براى آسيب ديدگان بلايا
با آسيب ديدگان ارتباط صحيح برقرار كنند .
در انتقال مصدومين جسماني به بيمارستان عجله نكنند .
به افراد اطلاعات صحيح بدهند .
افراد را از ديدن جنازه عزيزانشان محروم نكنند .
استراحت شبانه ضروري است. مردم را تشويق كنند سر و صداي شبانه را كم كنند
براي آرامش بخشيدن به افراد از باو رهاي ديني آنها كمك بگيرند.
افراد را تشويق كنند در مراسم تشيع جنازه و نماز ميت شركت كنند
سعي نكنند افراد را به زور از محل سكونت خود دور كنند.
مانع تجمع داغ ديدگان نشوند. عزاداري عمومي به آرامش رواني آسيب ديدگان كمك مي كند .
داغديدگان را به شركت در فعاليت هاي اجتماعي ، ورزشي و باز سازي تشويق كنند .
در صورت وقوع درگيري جلو گيري از دعوا و جر وبحث مفيد است .
در صورتي كه متوجه شدند فردي به علت فشار رواني به مواد مخدر روي آورده او را از اين كار منع كنند.
در صورتي كه علايم اختلالات رواني در افراد مشاهده شد آنها را به تيم حمايت رواني- اجتماعي معرفي كنندولي صراحتا عنوان نكنند كه او رواني شده .
اسلاید 9 :
نباید ها:
-بازماندگان را مجبور نکنیدکه در مورد داستان خود و اتفاقاتی که پیش آمده به خصوص در مورد جزییات ماجرا صحبت کنند.چرا که ان کار ممکن است سبب کاهش خونسردی و آرامش افرادی گردد
که تمایل ندارند جزئیات زندگی خود را برای دیگران بازگو کنند.
-به افراد اطمینان بی مورد ندهید مثلا نگویید<<همه جیز خوب خواهد شد>>
و یا<<حداقل شما زنده ماندید>>
بیان این جملات سبب کاهش آرامش افراد می گردد.
-به افراد نگویند که در حال حاضر چه باید انجام دهند،یا چگونه فکرکنند،یا چه احساسی داشته باشند و یااینکه قبلا چه کاری باید کنند. این کار باعث کاهش خودکار آمدی و افزایش احساس گناه می شوند.
-قولی ندهید که قابل اجرا نیست.قول هایی که اجرا نشوند منجر به کاهش امیدواری در فرد می شود.
باید ها:
-به افراد کمک کنیدتا نیازهای پایه و اولیه خود مانند غذا،سرپناه و خدمات پزشکی را تامین کنند. اطلاعات درست و آسانی به افراد در مورد چگونگی رفع این نیاز هابدهید(فراهم کردن امنیت و حمایت.)
-به افرادی که تمایل دارند در مورد حادثه اتفاق افتاده و احساساتشان با شما صحبت کنند،گوش دهید(فراهم کردن آسودگی و آرامش.)
-با افراد مهربان و دوستانه رفتار کنید، حتی اگر که آن ها شمارا نپذیرند (فراهم کردن آسودگی).
-اطلاعات درست ودقیقی در مورد حادثه و آسیب و اقداماتی که در حال انجام است ارایه دهید.این کارمی تواند
به دیگران کمک کند که شرایط را بهتر بفهمند(کمک به آسودگی).
-به افراد کمک کنید تا با دوستان و
آشنایانشان ارتباط بر قرار کنند(ارتباط با دیگران).
