پاورپوینت زیست شناسی سلولی و مولکولی

بخشی از پاورپوینت

اسلاید 1 :

زیست شناسی سلولی و مولکولی

اسلاید 2 :

اندامک ها
Cell and Molecular Biology
(Lippincott Illustrated Reviews Series)

اسلاید 3 :

کلیات
جایگاه های درون سلولی پیچیده ای هستند که فرآیندهای لازم برای حیات سلولی یوکاریوتی در آنها به وقوع می پیوندد.
اکثر اندامکها، ساختارهای محصور شده در غشاء هستند. غشاهای آنها از همان ترکیبات غشاهای پلاسمایی که مرزهای خارجی سلول ها را می سازند، تشکیل شده اند.
اندامکها به همراه سیتوسل (بخش مایع اسکلت سلولی) به تشکیل سیتوپلاسم که شامل تمامی مواد موجود در داخل مرزهای غشای پلاسمایی است، کمک می کنند.
اندامک ها آزادانه در داخل سيتوسل (بخش مایع سیتوپلاسم) شناور نمی باشند، بلکه به وسیله شبکه ایجاد شده توسط پروتئین های اسکلت سلولی به یکدیگر متصل بوده و پیوند دارند.

اسلاید 5 :

هر اندامک عملکرد ویژه ای دارد، اگرچه گاهی اوقات فعالیت های اندامک ها می تواند به صورت متحد نیز باشد.
همکاری بین اندامک ها برای بیان ژنهای درون DNAی هسته ای در قالب پروتئین هایی که در جایگاه های مختلف درون سلولی و برون سلولی عمل می کنند، لازم است.
اندامک های این گروه عبارتند از هسته، ریبوزومها، شبکه اندوپلاسمی و دستگاه گلژی. اعضای این مجموعه از اندامکها، در سلول و در مجاورت همدیگر آرایش ویژه ای دارند که به آنها اجازه می دهد تا عملکردشان را در پردازش پروتئین انجام دهند.
عملکرد این مجموعه از هسته شروع و سپس در خارج آن، به طرف غشای پلاسمایی ادامه می یابد، در مرحله بعدی شبکه اندوپلاسمی به همراه ریبوزومهای متصل به آن وجود دارد، و متعاقبا نوبت به دستگاه گلژی می رسد که در نزدیکی غشای پلاسمایی واقع شده است.

اسلاید 7 :

سایر اندامکها در مکان های متفاوتی در سیتوپلاسم یافت می شوند و عملکردهای آنها از اهمیت یکسانی نسبت به عملکرد اندامکهای دخيل در پردازش پروتئین برخوردارند.
عملکرد اصلی میتوکندری، آزادسازی انرژی برای تأمین نیروی لازم جهت انجام فرآیندهای متابولیکی سلول است.
برخی اندامک های دیگر در هضم و سم زدایی شرکت دارند.
لیزوزوم ها دارای آنزیم هایی قدرتمند هستند که ماکرومولکول ها را در انتهای دوره فعالیتشان تجزیه می کند.
در حالی که پراکسی زوم ها مسئول سم زدایی از پراکسیدها هستند که در غیر این صورت به سلول آسیب می رسانند.

اسلاید 8 :

اندامکهای دخیل در پردازش پروتئین
در فرآیندهای درگیر در بیان DNA به صورت پروتئین های عملکردی، فعالیت های مشارکتی
هسته،
ریبوزوم ها،
شبکه آندوپلاسمی و
دستگاه گلژی مورد نیاز است.

اسلاید 9 :

هسته
تمامی سلولهای یوکاریوتی به جز اریتروسیت های بالغ (گلبولهای قرمز خون) دارای یک هسته می باشند که حاوی DNAی ژنومی سلول است.
در سلولهایی که فعالانه در حال تقسیم نیستند، DNA در کروموزوم ها جای گرفته است. هر سلول طبیعی انسانی داری ۲۳ جفت کروموزوم در هسته خود می باشد.
خارجی ترین ساختار هسته، پوشش هسته ای است. این ساختار، یک غشای فسفولیپیدی دو لایه ای با منافذ هسته ای است که انتقال مواد بین هسته و سیتوپلاسم را ممکن می سازد.
داخل هسته محتوی نوکلئوپلاسم می باشد، مایعی که کروموزوم ها در آن قرار دارند.
بخش درونی هسته توسط لامین های هسته ای سازماندهی می شود که داربست پروتئینی نوکلئوپلاسم بوده و عمدتا از رشته های حدواسط تشکیل می شوند
لامین های هسته ای، ارتباطات بین DNA و غشای داخلی هسته را برقرار می کنند.
یک ساختار مشخص در هسته، هستک است. هستک محل تولید ریبوزوم می باشد.

اسلاید 11 :

ریبوزوم ها
ريبوزوم ها، ماشین سلولی ساخت پروتئین محسوب می شوند.
آنها از پروتئین ها و RNA ریبوزومی (rRNA) تشکیل می شوند که حدودا 40 درصد پروتئین و 6۰ درصد rRNA دارند.
یگ ریبوزوم کامل دارای دو زیر واحد است، یکی بزرگ و دیگری کوچک.
زیر واحد بزرگ حاوی سه مولکول rRNA و نزدیک به ۵۰ پروتئین است، در حالی که زیر واحد کوچک دارای یک مولکول rRNA و حدود ۳۰ پروتئین می باشد.
ریبوزوم ها زمانی سرهم می شوند که برای ترجمه یا ساخت پروتئین از روی RNAی پیامبر، موردنیاز باشند.
آنها پس از اتمام ترجمه ی یک mRNAی ویژه، از هم جدا می شوند.
ریبوزومها در داخل سیتوسل، به صورت آزاد یا متصل به شبکه آندوپلاسمی دیده می شوند.

اسلاید 13 :

شبکه آندوپلاسمی
شبکه آندوپلاسمی که شبیه یک سری لوله های مسطح به هم پیوسته به نظر می رسد، اغلب در اطراف هسته مشاهده می شود.
لایه خارجی پوشش هسته، عملا به شبکه آندوپلاسمی متصل است. در سلول های ماهیچه ای، این اندامک تحت عنوان شبکه سارکوپلاسمی شناخته می شود.
شبکه آندوپلاسمی، با تشکیل چین خوردگی هایی از فضاهای به هم پیوسته محصور در غشاء، لومن شبکه آندوپلاسمی را به وجود می آورد که گاهی به درون کیسه ها یا سیسترناها گسترش می یابند.

اسلاید 15 :

مناطقی از شبکه آندوپلاسمی که ریبوزومها به غشای بیرونی آن متصلند، شبکه اندوپلاسمی خشن یا زبر (Rough) نامیده می شود.
ریبوزوم های متصل و شبکه آندوپلاسمی همراه آن، در تولید و تغییر پروتئین هایی مشارکت دارند که درون غشای پلاسمایی جای خواهند گرفت،
شبکه آندوپلاسمی صاف(Smooth) به مناطق بدون ریبوزوم شبکه آندوپلاسمی اطلاق می شود.
هر دو نوع شبکه آندوپلاسمی صاف و خشن، در گلیکوزیله کردن پروتئین ها (افزودن کربوهیدرات) و ساخت لیپیدها عملکرد دارند.

اسلاید 16 :

دستگاه گلژی
با خارج شدن از هسته و شبکه آندوپلاسمی، به اندامک بعدی یعنی دستگاه گلژی می رسیم. این اندامک به صورت کیسه های غشایی پهن و مسطح به نظر می رسد.
در داخل دستگاه گلژی، سه ناحیه تعریف می شود :
ناحیه سیس (Cis)که نزدیک شبکه آندوپلاسمی است. ناحیه میانی (medial)، و ناحیه ترانس(trans) که به غشای پلاسمایی نزدیک است.
هر ناحیه مسئول اعمال تغییرات مجزایی، مانند گلیکوزیله نمودن (افزودن کربوهیدرات)، فسفریله کردن (افزودن فسفات)، یا پروتئولیز تجزیه آنزیمی پروتئین) بر روی پروتئین های تازه ساخته شده می باشد تا پروتئین موردنظر پردازش شده و به پروتئین های کارآمد بالغ تبدیل شوند.

اسلاید 17 :

شبکه ترانس گلژی، پروتئین های تازه ساخته شده و تغییر یافته را در مناطق مجزایی در داخل سطح ترانس گلژی، مرتب و بسته بندی می نماید.
این مناطق از بدنه اصلی دستگاه گلژی جوانه زده و ساختارهایی به نام وزیکولهای انتقالی را تشکیل می دهند. در این حالت، حرکت این پروتئین های جدید به سمت مقصد نهایی درون یا برون سلولی شان تسهیل می شود.

اسلاید 19 :

ها میتوکندری
میتوکندری ها، به عنوان اندامک های پیچیده عملکردهای متعدد مهمی در سلول های یوکاریوتی دارند.
غشاهای منحصر به فرد آنها برای تولید ATP استفاده می شود که بازده انرژی حاصل از شکستن کربوهیدرات ها و لیپیدها را بسیار افزایش می دهند.
میتوکندری ها می توانند خودشان همانند سازی کنند و همچنین حاوی DNAی خودشان هستند.
به دلیل این خصوصیات، عقیده بر این است که میتوکندری ها دارای منشأ باکتریایی می باشند.
بقای سلول های منفرد به ثبات میتوکندری های آنها وابسته است. مرگ برنامه ریزی شده سلولی یا آپوپتوز زمانی روی می دهد که با تشکیل منافذی در غشای میتوکندری، پروتئین های تسهیل کننده فرآیند مرگ آپوپتوزی آزاد شوند.
برای انجام این عملکردهای سلولی ضروری، ساختار منحصر به فرد میتوکندریها حائز اهمیت است

اسلاید 20 :

عملکرد میتوکندری در تولید انرژی
یک ویژگی شاخص میتوکندری ها، وجود دو غشای فسفولیپیدی دولایه ای است که مرز بیرونی اندامک را تشکیل می دهند.
غشای درونی میتوکندری، ساختارهای چین خورده ای به نام کریستاها را تشکیل می دهد که به سمت لومن (فضای) میتوکندری، که به عنوان ماتريكس میتوکندری شناخته می شود، پیشروی می کنند.