whatsapp call admin

مقاله ارائه بهترین رابطه تجربی تبخیر و تعرق گیاه مرجع در مقایسه با روش پنمن مانتیث فائو در شمال غرب کشور

word قابل ویرایش
8 صفحه
دسته : اطلاعیه ها
10700 تومان
107,000 ریال – خرید و دانلود

*** این فایل شامل تعدادی فرمول می باشد و در سایت قابل نمایش نیست ***

 

ارائه بهترین رابطه تجربی تبخیر و تعرق گیاه مرجع در مقایسه با روش پنمن مانتیث فائو در شمال غرب کشور

چکیده
تبخیر و تعرق از اساسی ترین اجزای چرخه هیدرولوژی می باشد. تخمین تبخیر و تعرق (ET0) بـرای بسیاری از تحقیقات و طرح های منابع آب لازم است . استفاده از مدل های تجربی یکی از مرسوم تـرین روش – های برآورد آن می باشد. در این تحقیق ET0 به کمک نـرم افـزار Ref-ET از ۱۴ روش محاسـبه و بـا ET0 روش پنمن مانتیث فائو به عنوان روش ایده ال مقایسه شد. برای محاسبه تبخیـر و تعـرق از آمـار ۲۵ سـاله سـه ایستگاه سینوپتیک تبریز، اردبیل و ارومیه در شمال غرب کشور استفاده شد. آنالیز نتایج با شاخص هـای آمـاری میانگین مجذور مربعات خطا (RMSE)، میانگین خطای مطلق (MAE) و ضریب تعیـین (R٢ ) انجـام گرفـت .
نتایج نشان داد که روش های پنمن مانتیث سازمان عمران آمریکا (ASCE) نتایج مناسب تری را نسبت به سایر روش ها ارائه دادند. در مقابل ، روش مکینگ ۱۹۵۷ در ناحیه تبریز و روش تـورک ۱۹۶۱ در ناحیـه اردبیـل و ارومیه از دقت کمتری برخوردار بودند. همچنین با برازش مدل های رگرسیونی چند جمله ای و خطی بـرای دو حالت عرض از مبدا صفر و غیرصفر بین داده های حاصل از هر روش بـا داده هـای PMFAO۵۶ ضـرایب اصلاحی و ضریب تعیین مدل ها بدست آمد. ضریب تعیین در مقایسه با پارامترهای خطـا درسـتی مـدل هـای پیشنهادی را نشان داد. به عبارت دیگر در شرایط آب و هوایی منطقه آذربایجان غربی ، شرقی و اردبیل ، ارقـام حاصل از روش پنمن مانتیث سازمان عمران آمریکا (ASCE) در مقایسه با سایر روش ها نسـبت بـه روش مبنـا، بالاترین ضریب تعیین (۰.۹۹) و کمترین خطا را داشت .
واژه های کلیدی : تبخیرتعرق مرجع ، پنمن مانتیث ، Ref-ET، شمال غرب
مقدمه
در مناطق خشک و نیمه خشک آب عامل محدود کننده ای در طرح های توسعه منابع آب محسـوب مـی شـود.
برآورد صحیح آب مصرفی گیاهان زراعی یکی از مسائل مهم در طرح هـای آبیـاری و زهکشـی و اسـتفاده از منـابع آب بشمار می رود. تا کنون روابط متعددی برای تبخیر و تعرق ارائه شده که نیاز به اصلاح و کالیبراسیون دارند. پنمن در سال ١٩۴٨ بر پایه اطلاعات و داده های هواشناسی رابطه ای را به منظور برآورد تبخیر و تعرق ارائـه داد. بـه علـت لحـاظ تعـداد نسبتا زیادی از متغیرهای اقلیمی در رابطه پنمن ، روابط دیگری نظیر پنمن کیمبرلی، پنمن رایت ، پنمن مانتیث ، پـنمن فـائو بر پایه رابطه پنمن شکل گرفتند (١). یشابوری و همکاران (١٣٨۴) با ارزیابی روشهای مختلف بـرآورد تبخیـر و تعـرق در منطقه کرکج تبریز، روش پنمن مانتیث را به عنوان اولویت دوم پس از روش تشتک تبخیر معرفی نمودند. شـهبازی رز و همکاران (١٣٨۶) روش پنمن را جهت برآورد تبخیر و تعرق حوضه نازلوچای ارومیه پیشنهاد دادند. دین پـژوه (٢٠٠۶) بـا توجه به شاخص خشکی روش هارگریوز- سامانی ١٩٨۵ را برای مناطق غرب و شمال غرب کشور مناسب دانسته است . لوپز-یورا و همکاران (٢٠٠۶) طی مطالعه ای در منطقه آلبست اسپانیا روش های تجربی برآورد تیخیر و تعرق گیاه مرجع را با داده های لایسیمتری مقایسه کردند. نتایج نشان داد در بـین روش هـای تجربـی معادلـه پـنمن مانتیـث فـائو ۵۶ بیشترین دقت را در برآورد تبخیر و تعرق در مقایسه با سایر روش ها دارد. رضایی و همکاران (١٣٨۶) در ارزیابی روش – های مختلف برآورد تبخیر و تعرق شهر کرمان در بازه زمانی ساعتی، پنمن مانتیث فائو و برای بازه هـای زمـانی روزانـه و ماهانه روش پنمن کیمبرلی ١٩٨٢ را به عنوان بهترین روش معرفی کردند. در حالی که نتایج شکیب و مجـدزاده (١٣٨٧) روش بلانی کریدل را برای مشهد و کرمان مناسب دانسته اند. همان گونه که بیان شد روابط مختلفی برای مناطق مختلـف پیشنهاد شده است .
ناحیه آذربایجان بخش نسبتا وسیعی از شمال غرب کشور را در بر گرفته است . از آنجاییکه بیشـتر جبهـه هـای بـاران زا و رطوبتی تاثیر گذار در اقلیم ایران عمدتا از این ناحیه وارد کشور میشوند، لذا مطالعـه در ایـن ناحیـه از کشـور از اهمیـت خاصی برخوردار است . از طرفی با توجه به اهمیت تبخیر و تعرق در فرآیندهای هیدرولوژیکی ، دراین پژوهش تبخیـر و تعرق در شمال غرب کشور بین سه منطقه آذربایجان شرقی ، غربی و اردبیل محاسبه و ارزیابی شده است .
با توجه به تحقیقات نیشابوری و همکاران (١٣٨۴) ، شهبازی رز و همکاران (١٣٨۶) و به واسطه لحاظ نمودن پارامتر هـای اقلیمی مختلف و توجیه سازمان خواروبار جهانی فائو، روش پنمن مانتیث به عنوان روش مناسب پذیرفتـه شـده اسـت . در سراسر دنیا نیز محققین زیادی روش پنمن مانتیث را به عنوان دقیقترین روش و روشـی اسـتاندارد بـرای محاسـبه تبخیـر و تعرق گیاه مرجع برای مناطقی که داده های لازم برای آن فراهم باشد معرفی کرده اند(٧و٨). بنابراین در این مطالعه نیـز با مبنا قرار دادن روش پنمن مانتیث فائو ۵۶ روشهای تجربی دیگر مورد مقایسه و ارزیابی قرار گرفته است .
مواد و روش ها
در این مطالعه روش های مختلف برآورد تبخیر و تعرق در مقایسه با روش پنمن مانتیث فائو ۵۶ ارزیابی شـده است . بدین منظور تبخیر و تعرق با استفاده از داده های ماهانه هواشناسی ایستگاه های سینوپتیک مناطق شمال غرب کشور شامل تبریز، اردبیل و ارومیه به روش های مختلف برآورد گردید. مشخصات جغرافیایی ایستگاه هـای مـورد بررسـی در جدول ١ آورده شده است . پارامترهای اقلیمی شامل درجه حرارت حداقل و حداکثر، رطوبت نسـبی حـداقل و حـداکثر، سرعت باد، ساعات آفتابی بودند.

جهت تخمین تبخیر و تعرق گیاه مرجع چمن از نرم افزار Ref-ET استفاده شد. ایـن نـرم افـزار در سـال ٢٠٠٠ توسط آلن و همکاران طراحی گردید که توانایی محاسبه تبخیر و تعرق به ١٧ روش برای گیاه مرجـع چمـن و یونجـه را داراست . روش های لحاظ شده در Ref-ET شامل ١٠ روش ترکیبی بر پایه پنمن ، ٣ روش ترکیبی تشعشعی –دمـایی، ٢ روش دمایی ، یک روش تشعشعی و روش تشتک میباشند.
در این مطالعه از روش های محاسـباتی تبخیـر و تعـرق شـامل : تـورک ، مکینـگ ، پریسـتلی تیلـور، هـارگریوز سامانی ١٩٨۵، کیمبرلی پنمن ١٩٩۶ و ١٩٩٧، پنمن مانتیث فائو ۵۶، پنمن مانتیث سازمان عمران آمریکا و سه روش فائو ( بلا نی کریدل، تشعشعی و پنمن ) استفاده شد.
جهت تشخیص مناسب ترین روش برآورد تبخیر تعرق از شاخص مجذور میانگین مربعات خطـا (RMSE)، در رابطه ١، شاخص میانگین خطا٢ (MAE) از رابطه ٢ و ضریب تعیین (R٢ ) به عنوان پارامترهای سنجش خطا اسـتفاده شد.

که در آنها oi-ei، اختلاف بین مقادیر حاصل از هریـک از روش هـا بـا روش FAOPM۵۶ و n، تعـداد کـل داده هـا است .

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 10700 تومان در 8 صفحه
107,000 ریال – خرید و دانلود
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد