مقاله تاثیر تنش کم آبی بر میزان فعالیت آنتی اکسیدان ها و تخریب لیپید در پنج رقم گیاه سویا (.Glycine max L)

word قابل ویرایش
6 صفحه
دسته : اطلاعیه ها
8700 تومان

تاثیر تنش کم آبی بر میزان فعالیت آنتی اکسیدان ها و تخریب لیپید در پنج رقم گیاه سویا (.Glycine max L)

چکیده
به منظور بررسی اثرات تنش کم آب ی بر فعال ی ت های ش ی م ای یی و ب ی وش ی م ای یی پنج رقم سویا آزمایشی مزرعه ای به صورت اسپلیت پلات در قالب ط رح پایه بلوک های کامل تصادفی (RB) انجام گرفت . در ای ن آزما ی ش سطوح آبیاری شامل سه سطح [شرایط مطلوب آبیاری (۵٠ =SRR١)، تنش متوسط (١٠٠ =SRR٢) و تنش شدید کم آبی (١۵٠ =SRR٣) می لیمتر تبخیر از تشتک تبخیر کلاس A ] و ارقام شامل پنج رقم ( LRR١٧،Clean ،T.M.S ،Williams*Chippewa و MRR٩) بودند. در این آزمایش عملکرد دانه و روغن ، فعالیت دو آنزیم آنتی اکسیدان ت (سوپراکسیددیسموتاز و گلوتاتیون پراکسیدآز ) و همچنین میزان بیومارکربیوشیمیایی مالون دی آلدئید(فراورده تخریب غشاء لیپیدها) اندازه گیری شدند. بر اساس نتایج بدست آمده ، فعالیت هر دو آنزیم آنتی اکسیدانت در شرایط تنش های کم آبی در تمام ارقام افزایش یافت که نشان دهنده فعال شدن سیستم دفاع آنتی اکسیدانی در آنها است . البته میزان بیومارکر مالون دی آلدئید نیز با افزایش شدت تنش کم آبی افزایش یافت که نشان دهنده اثرات مخرب خشکی به روی غشاء لی پیدها است . همچنین نتایج نشان دادندکه ، تنش های کم آبی به طور معنی داری عملکرد دانه و روغن را کاهش دادند. در شرایط مطلوب آبیاری ( SRR١)، رقم LRR١٧ بیشترین میزان عملکرد دانه و روغن (٢٨۶٩.١٧ و ۶٣۶.٢٩ کیلوگرم در هکتار ) را تولید نمود در حالیکه درسطح تنش شدیدکم آبی ( SRR٣) رقم Williams*Chippewa بیشترین میزان عملکرد را (۶٣۴.٩٧ و ٢۴٩.١٩ کیلوگرم در هکتار) نشان داد. همچنین این رقم در بین سایر ارقام ، کمترین میزان کاهش عملکرد دانه و روغن را از شرایط مطلوب آبیاری تا سطح تنش شدید کم آبی داشت . در بخش نتایج شیمیایی و بیوشیمیایی ن یز این رقم نسبت به سایر ارقام از شرایط مطلوب آبیاری تا تنش شدید کم آبی به ترتیب حایز بیشترین و کمترین افزایش آنتی اکسیدانت و مالون دی آلدئید بود .
اب توجه به نتایج اشاره شده می توان نتیجه گرفت که احتمالا این رقم از خصوصیات فیزیولوژیک و زراعی بهتری نسبت به س ایر ارقام برخوردار است .
واژه های کلیدی : تنش اکسیداتیو، خشکی ، عملکرد.

مقدمه
سویا یکی از گیاهان روغنی مهم ایران است که به دلایل اقلیم نیمه خشک کشور، قرارگیری در الگوی زراعی به عنوان کشت دوم و وجود محصولات رقیب در برخی از مراحل رشدی آن ، همواره در معرض تن ش های کم آبی و کاهش عملکرد قرار دارد.
در تنش های کم آبی رادیکال های آزاد تولید می شوند که با دخالت و تغییر درفرایندهای بیولوژیک و تبدیل آنها به فرایندهای غیرقابل کنترل ، سبب تولید سلول های تخصصی جدید و خسارت به بخش های مختلف سلول (DNA، پروتئین ها و لیپیدها) شده و در نهایت میزان فتوسنتز را کاهش می دهند. گیاهان نیز درمواجه ه با عوامل تنش زا اقدام به فعال سازی مکانیسم های دفاعی مختلفی مانند تولید آنزیم های آنتی آکسیدان تی م نمایند (٢٠٠٣ ,Goupta and Koomar).
مواد و روش ها
این آزمایش در سال های زراعی ١٣٨٨-١٣٨٧ و ١٣٨٩-١٣٨٨ در مزرعه آموزشی -تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج به صورت اسپلیت پلات در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در چهار تکرار انجام شد . سطوح آبیاری شامل سه سطح (آبیاری پس از ۵٠، ١٠٠ و ١۵٠ میلیمتر تبخیر از تشتک تبخیر کلاس A) و ارقام شامل LRR١٧،Clean ،T.M.S ، Williams*Chippewa و MRR٩ بودند. کشت در اول خرداد و بعد از تلقیح بذور با باکتری Rhizobium japonicum انجام شد.
آبیاری از زمان کشت تا زمان استقرار کامل گیاه (تشکیل گره های ۵-۴) برای کلیه تیمارها مشابه بود. در این آزمایش اندازه گیری آنزیم سوپ راکسیددیسموتاز با روش (١٩٧٢) ,Misra and Fridovich، گلوتاتیون پراکسیداز باروش , Paglia and Valentine (١٩٩٧) و اندازه گیری بیومارکر مالون دی آلدئید با روش (١٩٧٨) ,Steven and Joseph انجام شد. محاسبه عملکرد دانه با حذف اثرات حاشیه و برداشت بوته های موجود در دو خط وسط هر کرت ، خروج دانه ها از غلاف ها و توزین آنها، درصد روغن با استفاده از دستگاه N.M.R و عملکرد روغن از حاصلضرب درصد روغن دانه در عملکرد دانه محاسبه شد. ت جزیه واریانس داده ها نیز با استفاده از نرم افزارهای (٧.ver)SAS و Excell و معنی داری اختلاف بین میانگین تیمارها و اثرات متقابل آنها نیز از طریق آزمون F و با استفاده از روش ح داقل اختلاف معن دار (LSD) در سطوح احتمال ١ و ۵ درصد انجام شد.
نتایج و بحث عملکرد دانه
نتایج حاصل از جدول تجزیه واریانس نشان دادند که اثر متقابل تنش کم آبی و رقم روی عملکرد دانه در سطح یک درصد معنی دار بود (٠٠١>P). نتایج بدست آمده از مقایسه میانگین ها با آزمون دانکن در سطح پنج درصد نیز نشان دادندکه ، یب شترین و کمترین عملکرد دانه در شرایط آبیاری کامل به ترتیب از ارق ام LRR١٧ و T.M.S با تولید ٢٨۶٩.١٧و ٢٠٠٢.٨٣ کیلوگرم درهکتار بدست آمد. همچنین در بررسی اثر متقابل ارقام با تنش شدید کم آبی مشاهده شد که ، بیشترین و کمترین میزان عملکرد دانه با ۶٣۴.٩٧ و ٢۵٢.۶٢ کیلوگرم در هکتار به ترتیب به ارقام Williams*Chippewaو T.M.S اختصاص داشتند. کاهش عملکرد دانه در نتیجه تنش خشکی و افزایش فواصل آبیاری توسط (٢٠٠٩ ,.Ohashi et al) نیز گزارش شده است . در این گزارشات دلایل عمده کاهش عملکرد گیاهان در شرایط تنش های کم آبی ، کاهش طول دوره رشد، کاهش سطح اندام اصلی فتوسنتز کننده (برگ )، کاهش تعداد گل ها (اندام های اصلی زایشی ) و وزن دانه ها (به دلیل کاهش انتقال اسمی لات و فتوسنتز جاری ) عنوان شده است .
بررسی ضرایب همبستگی ساده نیز نشان دادند که ، بین عملکرد دانه با عملکرد روغن همبستگی مثبت و معنی دار در سطح یک درصد (٠٠١>P) و با بیومارکرهای بیوشیمیایی و درصد روغن همبستگی منفی و معنی دار در سطح پنج درصد (٠٠۵>P) وجود داشت .
عملکرد روغن
در این آزمایش اثر متقابل آبیاری و رقم روی عملکرد روغن م عنی دار بود (٠٠١>P). نتایج دب ست آمده ازمقایسه میانگین ها با آزمون دانکن در سطح پنج درصد نیز نشان دادندکه ، افزایش شدت تنش کم آبی عملکرد روغن را در تمام ارقام کاهش داد . در
شرایط آبیاری مطلوب ، بیشترین و کمترین عملکرد روغن با ۶٣۶.٢٩ و ۴٠٢.۴٨ کیلوگرم در هکتار به ترتیب از ارقام LRR١٧ و
T.M.S و در سطح تنش متوسط از ارقام Williams*Chippewa و T.M.S (٢۴٩.١٩ و ٧۶.٩۶ کیلوگرم در هکتار) بدست آمد . این ارقام در سطح تنش شدید کم آبی نیز حایز بالاترین عملکرد روغن بودند. (٢٠٠٧) ,.Vicki Hufstetler et al نیز در گزارشات خود نشان دادند تنش های رطوبتی باعث کاهش عملکرد دانه ، افزایش درصد روغن و در نهایت کاهش عملکرد روغن می شوند. آنان عنوان داشتند که میزان روغن در ارقام مختلف به شدت تحت تاثیر میزان آب در دسترس و شرایط محیطی است که در آن رشد می نماید. همچنین در این آزمایش با بررسی ضرایب همبستگی ساده مشخص شد بین عملکرد روغن با عملکرددانه همبستگی مثبت ومعنی دار (٠٠١>P) و عملکرد روغن با بیومارکر مالون د آلدئید همبستگی منفی و معنی دار (٠٠١>P) وجود داشت .

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
wordقابل ویرایش - قیمت 8700 تومان در 6 صفحه
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد