بخشی از مقاله
خلاصه
در این کارتحقیقاتی از روش سیگنال خالص آنالیت- حداقل مربعات کلاسیک - NAS-CLS - برای اندازه گیری اسپکتروفوتومتری همزمان سولفادیازین - SDZ - وتری متوپریم - TMP - استفاده شده است. در روش مربوطه بردار سیگنال خالص آنالیت بر اساس اصل عمود سازی بر فضای مزاحم محاسبه شده و بعد از تعیین ضریب همبستگی بردارهای مربوطه با غلظت آنالیت، برای پیشگویی غلظت آنالیت در مخلوطهای دوتایی سولفادیازین و تری متوپریم بکار برده شده است.
روش سیگنال خالص آنالیت- حداقل مربعات کلاسیک با توجه به ساده بودن روش و حساسیت وانتخاب پذیری بالا و هزینه کم، کاربرد موفقیت آمیزی در اندازه گیری همزمان سولفادیازین وتری متوپریم داشته است. همچنین روش فوق میتواند برای اندازه گیری آنایت در حضور مزاحم های شناخته شده به کار رود . تمام اندازه گیری ها در - pH=5 - بافر بریتون رابینسون انجام شده است.
بهترین ناحیه طول موجی برای تعیین همزمان سولفا دیازین وتری متوپریم در برخی از مخلوطهای سنتزی ناحیه 255 - 340 در دامنه غلظتی بین 0/5 الی 100 میکرومولار بوده است. در نهایت روش مذکور با موفقیت برای تعیین همزمان سولفا دیازین وتری متوریم در محصولات لبنی شامل شیر و ماست بعد از مراحل آماده سازی اولیه به کار برده شده است.
.1 مقدمه
تحولات همزمان روش های اندازه گیری وعلوم رایانه باعث ایجاد نظم و قوانین جدیدی در شیمی گردیدکه به عنوان کمومتریکس مطرح می گردد. این عنوان برای اولین باردر اوایل سال 1970، توسط اسوانت ولد ، شیمی دان سوئدی مطرح گردید ودر سال 1974 ، با همکاری یک شیمیدان تجزیه آمریکایی به نام بروس کوالسکی، انجمن بین المللی کمومتریکس تاسیس گشت. تعاریف زیادی برای کمومتریکس ذکر شده که مهم ترین آن ها عبارتند از:
کمومتریکس ابزاری است که به کمک آن شیمی دانان می توانند به طور موثری در راهی که اندازه گیری به اطلاعات و در ادامه به دانستن ختم می شود، حرکت کنند.کمومتریکس در مفهوم اصلی، هنر پردازش داده ها با تکنیک های عددی گوناگون به منظور استخراج اطلاعات مفید است. به بیان دیگر دلیل اصلی برای به کار گیری تکنیک های کمومتریکس، به دست آوردن اطلاعات معتبرتر از روی داده ها ودر نهایت نتیجه گیری بهتر از داده های حاصل از آزمایش هاست. به طور خلاصه می توان گفت که تکنیک های کمومتریکس به دلایل زیر به کار می روند:
الف - حذف نوفه های موجود تا حد امکان از روی داده ها
ب - استخراج اطلاعات مفید تا حد امکان از روی داده ها
ج - استفاده از اطلاعات برای انجام پیش گوی های صحیح در مورد نمونه های ناشناخته.
سولفادیازین - SDZ - یک آنتی بیوتیک از دسته سولفونا میدها است. سولفونامیدها به دلیل شباهت ساختاری با پارا آمینو بنزوئیک اسید - PABA - 1 به صورت رقابتی آنزیم دی هیدروپتروآت سنتتاز باکتری را که مسئول تبدیل کردن پاراآمینو بنزوئیک - PABA - به اسید دی هیدروفولیک است مهار میکنند. این امر در نهایت منجر به وقفه در ساخت پورین ها، تیمیدین و DNA می گردد.
سولفادیازین یک باکتریو استاتیک می باشد که با کار انداختن سنتز اسید فولیک لازم برای اسید نوکلئیک منجر به اثر بخشی می شود. شکل.[2].1 تری متوپریم یک داروی ضد باکتری است. در دهه 1970 تری متوپریم به تنهایی به عنوان یک داروی عمومی برای جلوگیری از عفونت های مجاری ادرار و تنفسی و درمان آن ها استفاده شدگر. چه عوارض جانبی تری متو پریم معمولاً ناراحت کننده نیستند اما در صورتی که دارو به مدت طولانی مصرف شود بهتر است آزمایش خون به طور منظم انجام شود.
عوارض جانبی این دارو شامل حساسیت به نور، کم خونی، سندرم استیونس جانسون و تهوع است. تری متویریم به صورت مهارکننده آنزیم دی هیدرو فولات ردوکتاز که در تبدیل اسید فولیک به اسید فولینیک نقش دارد عمل می کند. شکل .[2].1 تری متوپریم زمانی بیشترین اثر را دارد که با ترکیبات سولفانامیدی مانند سولفادیازین وسولفامتوکسازول ترکیب شود
ترکیب تری متوپریم باسولفا دیازین و ترکیب تری متوپریم با سولفامتوکسازول به عنوان داروهای دامپزشکی استفاده می شو ند.
امروزه مصرف آنتی بیوتیک های متنوع دردامپزشکی برای درمان انواع بیماریهای دامی بخصوص ورم پستان متداول است. اما دامداران بدون رعایت زمان لازم،شیرهای مورد نظر را تحویل مراکز جمع آوری شیرویا کارخانجات می دهند که با توجه به اینکه این شیرها درفرآوردههای تخمیری لبنی نمی توانند استفاده شوند عمدتاً در تولید شیر پاستوریزه واستریلیزه خانوار و مدرسه استفاده میشوند.
عدم توجه به رعایت فاصله زمانی لازم بین زمان استفاده از آنتی بیوتیک وتحویل شیر دوشیده شده به مراکز جمع آوری وکارخانجات، مهمترین عامل درباقی ماندن آنتی بیوتیک در شیر است. آنتی بیوتیک هایی که به طور معمول جهت درمان استفاده می شوند،ممکن است منجربه گسترش مقاومت های باکتریایی گردند.اغلب آنتی بیوتیک های مورد استفاده در دام با آنتی بیوتیک های مورداستفاده درانسان مشترک هستند. بنابراین انتقال مقاومتهای باکتریایی ازطریق فرآوردههای حیوانی امکانپذیرمی باشد.
با توجه به کاهش کارآیی آنتی بیوتیک ها درپزشکی ودامپزشکی شواهد روزافزونی وجود دارد که نشان می دهد یکی از دلایل مهم بروزمقاومت های میکروبی درانسان، مرتبط با استفاده از ترکیبات ضد میکروبی در حیوان است که وارد بدن انسان می شود.یکی از مهمترین باکتری های پاتوژن وشاخص آلودگی در فرآورده های لبنی، باکتری اشرشیا کلی می باشد.مطالعات جدید نشان می دهد که اشرشیا کلی جدا شده از انسان مهمترین پاتوژنی است که افزایشمقاومت آنتی بیوتیک ها را نسبت به اغلب داروهای ضد میکروبی خصوصاٌ آنتی بیوتیک های وسیع الطیف مثل آمپی سیلین نشان می دهد.
در سالهای اخیر مقاومت های آنتی بیوتیکی پاتوژن های مولد اسهال در جهان به آستانه خطررسیده است. با توجه به وجود شواهد کافی مبنی بر انتقال اشرشیا کلی های مقاوم ازفرآورده های حیوانی به انسان وتشابه مقاومت های آنتی بیوتیکی اشرشیاکلی های جدا شده ازفرآورده های حیوانی وعفونتهای انسانی محدودیت تجویز آنتی بیوتیک ها ضروری می باشد .
با توجه به گسترش مقاومت های میکروبی و نمود بیشتر بیمارهای عفونی، هرچند توسعه آنتی بیوتیک های جدید ممکن است در کوتاه مدت مشکل مقاومت های میکروبی را حل نماید، ولی تلاشها بایستی برآموزش سلامت و جلوگیری از بیماری ها متمرکز گردد. وهمچنین آموزش های لازم درخصوص جلوگیری ازتجویز بی رویه آنتی بیوتیک ها در مراکز پرورش دام ارائه شود. [5 ] از اینرو تشخیص و تعیین غلظت داروهای آنتی بیوتیک در فراورده های لبنی از اهمیت ویژه ای برخوردار است.
تکنیکهای اسپکتروسکوپی به دلیل سادگی و ارزان قیمت بودن دستگاهها از اهمیت خاصی برخوردار هستند ولی به دلیل انتخاب پذیری پایین، در اندازه گیریهای تجزیه ای از قابلیت و کاربرد کافی برخوردار نیستند. در دهه گذشته با معرفی روشهای مختلف کمومتریکس، تا حد زیادی مشکلات مربوط به تکنیکهای تجزیه ای با حساسیت پایین برطرف شده است. روش سیگنال خالص آنالیت براساس حداقل مربعات کلاسیک، یکی از روشهای کالیبراسیون چند متغیره می باشد که با استفاده از مفهوم سیگنال خالص آنالیت براساس حداقل مربعات کلاسیک در اندازه گیری همزمان داروها یا گونه هایی که طیف های آنها همپوشانی دارند واندازه گیری آنها به روش مستقیم غیر ممکن است ارائه شده است
ضریب همبستگی1 ابزاری آماری برای تعیین نوع و درجه رابطه یک متغیر کمی با متغیر کمی دیگر است. همچنین، یکی از معیارهای مورد استفاده در تعیین همبستگی دو متغیر است. ضریب همبستگی شدت رابطه و همچنین نوع رابطه - مستقیم یا معکوس - را نشان میدهد
