بخشی از پاورپوینت
اسلاید 1 :
شب یلدا بر شما مبارک باد.
اسلاید 2 :
فهرست
اداب شب یلدا در استان خراسان رضوی.
آداب شب یلدا دراستان همدان.
برای دیدن هر قسمت روی آن کلیک کنید و در اسلاید های بعدی برای آمدن به صفحه خانه روی کتاب کلیک کنید
اسلاید 3 :
شب یلدا چیست؟
شب یَلدا یا شب چلّه یکی از جشنهای کهن ایرانی است. در این جشن،طی شدن بلندترین شب سال در نیمکرهٔ شمالی گرامی داشته میشود. این شب به زمان بین غروب آفتاب از ۳۰ آذر (آخرین روز پاییز) تا طلوع آفتاب در اول ماه دی (نخستین روز زمستان) اطلاق میشود. ایرانیان و بسیاری از دیگر اقوام شب یلدا را جشن میگیرند. این شب در نیمکره شمالی با انقلاب زمستانی مصادف است و به همین دلیل از آن زمان به بعد طول روز بیشتر و طول شب کوتاهتر میشود.
اسلاید 4 :
شب یلدا در ایران باستان:
آداب شب یلدا در طول زمان تغییر نکرده و ایرانیان در این شب، باقیمانده میوه هایی را که انبار کرده اند و خشکبار و تنقلات می خورند. - همچنین دور هم گرد هیزم افروخته و بخاری روشن می نشینند تا سپیده دم بشارت شکست تاریکی و ظلمت و آمدن روشنایی و گرمی (در ایران باستان، از میان نرفتن و زنده بودن خورشید که بدون آن حیات نخواهد بود) را بدهد، زیرا که به زعم آنان در این شب، تاریکی و سیاهی در اوج خود است.
اسلاید 5 :
آداب شب یلدا در شهرهای مختلف:
استان همدانهمدانیها فالی میگیرند با نام فال سوزن. همه دور تا دور اتاق مینشینند و پیرزنی به طور پیاپی شعر میخواند. دختر بچهای پس از اتمام هر شعر بر یک پارچه نبریده و آب ندیده سوزن میزند و مهمانها بنا به ترتیبی که نشستهاند شعرهای پیرزن را فال خود میدانند. همچنین در مناطق دیگر همدان تنقلاتی که مناسب با آب و هوای آن منطقهاست در این شب خورده میشود.
یکی از آیینهای ویژه شب چله در استان خراسان رضوی و خراسان جنوبی برگزاری مراسم «کف زدن» است. در این مراسم ریشه گیاهی به نام چوبک را که در این دیار به «بیخ» مشهور است، در آب خیسانده و پس از چند بار جوشاندن، در ظرف بزرگ سفالی به نام «تغار» میریزند. مردان و جوانان فامیل با دستهای از چوبهای نازک درخت انار به نام «دسته گز» مایع مزبور را برای ساعتها هم میزنند تا به صورت کف سفت درآید مایع مزبور کف و سپس سفت شود خشک شده کف آماده شده در پایان با مخلوط کردن شیره شکر آماده خوردن شده . با پرتاب آن به سوی همدیگر و مالیدن کف به سر و صورت یکدیگر شادی و نشاط را به جمع مهمانان میافزایند
اسلاید 6 :
علت گذاشتن هندوانه سر سفره شب یلداچیست؟
قرار دادن هندوانه و انار بر سرسفره شب نشيني شب يلدا و خوردن آنها جزو آداب و رسوم تمامي شهرها و مناطق ايران است، زيرا عده زيادي از مردم معتقدند كه اگر مقداري هندوانه و نيز انار در شب چله بخورند، در سراسر چله بزرگ و كوچك در زمستان پيش رو، سرما و بيماري بر آنها غلبه نخواهد كرد. هندوانه به خاطر داشتن آب فراوان و خواصي چون خنكي و تر بودن، مسكن التهاب، متعادلكننده فشار خون، بر طرفكننده عطش زياد و نيز سازنده خون صالح و رقيق محسوب ميشود. به رغم اين خواص، خوردن هندوانه به علت دير هضم شدن و نفخ آور بودن براي افرادي كه رودههاي زخمي دارند، خطرناك است.
اسلاید 7 :
غذای اصلی شب یلدا چیست؟
هر خانواده ایرانى در هر جایى به سبک آداب و رسوم نیاکان خود براى یلدا شام تهیه مىکند. شام یلدا معمولاً یکى از خوش خوراکترین غذاهاى اقوام مختلف است. غذای اصلی این شب، خورشت فسنجان است. اما در برخی استانها غذاهای دیگری هم رایج است. در شمال ایران گیلانىها یا سبزى پلو درست مىکنند یا ترشى تره و در کنار آن سرسفره غذا ماهى سفید و یا ماهى دودى مىگذارند. اما در شیراز غذاى ویژه سفره یلدا هویج پلو است. شیرازىها معمولاً براى شب یلدا سفره پهن مىکنند. کنار غذا انواع تنقلات مربوط به یلدا را بر سرسفره مىگذارند.
اسلاید 8 :
خَشیل یکی از غذاهای محلی مردم آذربایجان است که خوردن آن بین ساکنین مناطق مختلف آذربایجان و خصوصا در مراسم شب یلدا رایج است. به سبب وجود مقدار زیادی گندم و شکر و کره طبیعی در این نوع غذا برخی بر این باورند که خوردن خشیل باعث مقاومت بدن در برابر سرما میشود.
طرز تهیه:
* بلغور را خیس کرده و بعد از چند ساعت با آب بپزید تا زمانی که آب بلغور کشیده شود. سپس بگذارید تا سرد شود.
* حداقل 4 قاشق آرد را در 4 پیمانه آب سرد حل کرده، بلغور پخته شده را به آن اضافه و روی حرارت قرار دهید و هم بزنید تا غلیظتر از حلیم شده، بوی خامی آرد از بین برود. در صورت لزوم میتوان یک الی دو قاشق سوپخوری دیگر آرد اضافه کرد تا به غلظت آن افزوده شود.
* برای سرو کردن خشیل، آن را در ظرف گودی ریخته، وسط آن را گود کرده و شیر و عسل بریزید. اطراف آن را نیز کرهی آب شده اضافه کنید. خشیل رو حتما باید با شیره مصرف کرد چون بدون شیره بدون مزه خواهد بود.
غذای مخصوص شب یلدا در آذر بایجان چیست؟
اسلاید 9 :
طرز تهیه دسر ویژه شب یلدا:
ابتدا ته قالب را یک کیسه پهن می کنیم و بیسکوئیت را پودر می کنیم و با کره مخلوط می کنیم داخل قالب می ریزیم و با پشت قاشق کمی فشار می دهیم تا حالت چسبندگی پیدا کند ، داخل یخچال می گذاریم به مدت یک ساعت سپس پودر ژله تمشک را ابتدا با یک لیوان آب جوش و سپس با یک لیوان بستنی خوب مخلوط می کنیم .کمی که خنک شد داخل قالب روی بیسکوئیت ها می ریزیم و دوباره داخل یخچال تا بسته شود و در آخر پودر ژله انار را با یک لیوان آب جوش و یک لیوان آب سرد مخلوط می کنیم .زمانیکه به غلظت سفید تخم مرغ رسید دانه های انار را به ژله اضافه کرده و داخل قالب می ریزیم و به مدت ۴ ساعت داخل یخچال می گذاریم. می توانیم به راحتی این دسر را برگردانیم بشقابی را روی قالب می گذاریم و قالب را برمی گردانیم سپس کیسه را به آرامی جدا می کنیم و دوباره بشقابی می گذاریم بر روی بیسکوئیت ها و به آرامی بر می گردانیم.
دسر مخصوص شب یلدا:
