بخشی از پاورپوینت
اسلاید 1 :
بــــــــسم اللّه الــــــــــرحمن الـــــــرحيم
اسم
اسلاید 2 :
* تعریف اسم :
اسم کلمه ای است که برای نامیدن کسی ،چیزی یا حیوانی و. . .
مثال :
( نامی برای انسان ) مریم ، پدر ، مادر ، استاد ، خواهر ، .
( نامی برا ی اشیا ) چوب ، میز، شیشه ، فرش ، کتاب ، دفتر ، .
( نامی برای حیوان ) شیر ، مار ، سگ ، گوسفند ، مرغابی ، روباه و .
اسلاید 3 :
چند نکته طلایی :
1- بعضی از اسم ها بین اسم انسان و اسم بعضی از حیوا نات مشترک هستند.
مانند : پروانه ، کبوتر ، غزال ، آهو ، شاهین و .
2- بعضی از اسم ها بین اسم انسان و عناصر طبیعت مشترک هستند.
مانند : ژاله ، شبنم ، ستاره ، باران ، خورشید و .
3- بعضی از اسم ها بین اسم انسان و اسم بعضی از گل ها مشترک هستند.
مانند : شقایق ، نیلوفر ، نسترن ، یاسمن ، یاس و .
اسلاید 4 :
اسم از چند نظر مورد بررسی قرار می گیرد:
اسلاید 5 :
اسم از نظر عدد بر سه قسمت تقسیم می شود :
1- مفرد 2- جمع 3- اسم جمع
اسم جمع : کلمه ای که ظاهری مفرد دارد ولی درمعنا بر بیش از یکی تعلق دارد. (اسم جمع را می توان جمع بست.)
مانند : گروه – قبیله – رمه – مردم – دسته – سپاه - . . .
اسلاید 6 :
نشانه های جمع در زبان فارسی:
1)ها :برای همه اسم ها به کار می رود.
2)ان : بیشتر برای موجودات زنده
استثنا ی نشانه ی ( ان) :
الف) ب)گاهی مال خود کلمه است. ایران - جان
ب)گاهی نشانه حالت است. نالان – گریان - خندان
ج)گاهی نشانه زمان است. بامدادان – بهاران
د)گاهی نشانه مکان است. گیلان- چناران
اسلاید 7 :
نشانه های جمع در زبان عربی:
ات – مومنات –تغییرات - تحصیلات
ون- مومنون- صالحون- مجاهدون
ین- مومنین- صالحین- مجاهدین
جمع مکسر(بی نشانه)
جد اجداد معدن معادن قلب قلوب
اسلاید 8 :
کلمه های فارسی را با نشانه های عربی جمع نمی بندیم.
اسلاید 9 :
اسم غیر ساده:
1-مرکب
( معنادار + معنادار )
2-مشتق
( معنادار + معنا ساز )
3-مرکب ومشتق ( معنادار + معنادار + معناساز )
1 -ساده:
اسمي که فقط یک جزء دارد: کتاب، گل
2-غیر ساده:
اسمي که بیش از یک جز دارد: کتابخانه، گلاب
اسلاید 10 :
اسم مرکب ممکن است از کلمات زیر ترکیب شود :
1- از دو اسم : گلاب ، سراپرده ، کارخانه
2- از دو فعل : گفتگو – جستجو
3- از صفت و اسم : نوروز ، سفید رود ، سیاه کوه ، سه تار ،چهارراه
4- ازاسم و فعل : پلو پز ،
5- ازصفت و فعل مضارع :سرخ کن ،آرام پز
6- ازضمیر و فعل:خودکار ،خودنویس
اسلاید 11 :
اسم مشتق : در ساختمان آن یک معنادار و يك وند وجود دارد.
بن مضارع + پسوند«ـِ ش» ورزش ، گويش ، روش ، گرايش
بن مضارع + پسوند «ـِ(ه/ـه)» گريه ، گيره ، پوشه ، خنده
بن ماضي + پسوند « ار » ديدار ، كشتار ، رفتار
صفت + پسوند «ـِ(ه/ـه) » زرده ، شوره ، سپيده
صفت + پسوند «ـَك زردك ، سفيدك ، سرخك
صفت + پسوند «ي» خوبي ، بلندي ، فراواني
صفت + پسوند «ا» درازا ، پهنا ، ژرفا ، گرما
صفت شمارشي + پسوند « ه/ ـه » پنجه ، هفته ، دهه ، هزاره
اسم + پسوند «ـِ(ه/ ـه » ريشه ، ساقه ، دماغه ، گردنه
اسم + پسوند « گاه » تعميرگاه ، فرودگاه ، دادگاه
اسم + پسوند آهنگر ،مسگر
( اين وند ، پس از واژه هاي پايان به( ه / ـه) به شكل « گي » در مي آيد :
زنده زندگي شرمنده شرمندگي )
اسلاید 12 :
اسم مشتق – مركب : ترکیبی از مركب باشد و هم وند داشته باشد .
عقد كنان ، آينه بندان ، شيريني خوران
جست و جو ، دوخت و دوز ، ريخت و پاش
کارگردان ، فیلم نامه نویس
نکته: نشانه های جمع(ان-ها) و(تر-ترین) غیر ساده نمی سازند.
اسلاید 13 :
جهت یاد گیری در سال های بالاتر
اسلاید 14 :
1-اسم عام: اسمي را گویند که شامل همه افراد همجنس باشد: مرد ، شهر
2-اسم خاص: اسمي که بر فرد یا افرادی مخصوص و معینی دلالت کند: مشهد
اساميخاص چهار دستهاند:
1- اسم خاص انسانها: علی، سعید
2-اسم خاص مکانها: البرز، شیروان
3-اسم چیزهایی که بیش از یکی نیستند: قرآن، اوستا
4-اسميکه بر برخی چیزهای خاص ميگذارند: رخش
سایر اسمها عام هستند
اسلاید 15 :
معرفه : اسمی است که در نزد مخاطب ، معلوم ومعین باشد .
مثلا : " عاقبت خانه را فروختم و دکان ها را خریدم .
" مقصود خانه و دکان هایی است که شما از آنها اطلاع دارید .
نکره : اسمی است که در نزد مخاطب ، معلوم و معین نیست ،
" مردی را دیدم " " دوستی را دیدم «
مردی و دوستی برای شنونده معین و مشخص نیست