بخشی از مقاله
چکیده:
استفاده از گیاهان به عنوان دارو برای پیشگیری و درمان بیماری ها از قدیم مورد توجه متخصصان طب سنتی قرار داشته وتا اوایل قرن شانزدهم معتبرترین روش برای درمان بیماری به شمار میرفته است.
ابو علی سینا در کتاب قانون خود به شرح وبررسی علمی خواص درمانی گیاهان پرداخته است . قانون وی و کتاب الحاوی رازی از منابع ارزشمند طب گیاهی بوده وقرن ها به عنوان کتاب مرجع مورد استفاده دانشمندان غربی و ایرانی قرار گرفته است .
شاهتره یکی از آن گیاهانی است که کلیه سلامت جسم و روح و بیمه عمر طولانی است.کافی است که یک رژیم بیست روزه در اوایل فصل بهار با آن داشته باشیم.
مقدمه :
ازآنجا که انسان جزئی از طبیعت است یقیناً برای هر بیماری،طبیعت گیاه مداوان آن را عرضه کرده است.انسان هرچه به طبیعت نزدیکتر میشود سالم تر است و بیشتر عمر میکند .
وجود گیاهان دارویی در طبیعتیکی از نعمتهای بزرگ الهی است.باید گفت انسان ها با داروهای شیمیای مداوا نمیشود .همه عوامل طبیعی نقش درمان و دارو نهایتاٌ نقش پیشگیری را در برابر بیماری ها دارند. گیاهان مختلف دارای خواص زیاد و متفاوتی هستند. با این حال خوب است بدانیم که برای هر بیماری مشکل خاص،چه گیاهی مفید تر است.
داروهای- گیاهی را عمدتاٌ برا اساس مبانی زیر تقسیم بندی میکنند:
الف - شکل ظاهری :داروها را از روی شکل ظاهری و اندام های مختلف گیاهان مانند ریشه ها،برگ ها طبقه بندی میکنند.
ب - خانواده های گیاهی :تعداد زیادی از خانواده های گیاهی دارای صفات بسایر مشخص و مشترکی هستند .
پ - کاربرد درمانی: در این روش بیشتر به گیاهان مقوی،مدر،مسهل و مهوع توجه می شود.
ت - ترکیابت شیمیایی : گیاهان دارویی دارای ترکیبات بسیار متنوعی هستند که دسته ای از این مواد دارای اثر درمانی و تعدادی از نظر واکنشهای شیمیایی دارای اثر می باشند.
امروزه گیاهان به یکی از اشکال دم کرده ،جوشانده عصاره، پودر،شربت،پماد و اسانس مصرف و در بازار موجود می باشند.
شاهتره
گیاهی است بهارتفاع تقریبی 80 سانتی متر .
شاهتره از دسته سبزیجات با طبع گرم وخشک است که سرشار از ویتامین ث بوده.
به فارسی شاهتره در کتاب سنتی با نامهای بقله المک و شاهترج نامبرده میشود .
به هندی پیت پایاراویه و به فرانسه fumeterre وبه انگلیسی Fumitory نامند.
شاهتره گیاهی از خانوادهFumariaceae از جنسFumaria و نام علمی آن Fumaria Officinalis میباشد .
شاهتره از جمله گیاهانی است که به صورت خودرو در مزارع زمین های کشاورزی و در کنار جاده ها به عنوان علف هرز به صورت فراوان می روید و دارای گل های نامنظم و برگ های باریک و بریده و شاخه هایی ظریف فراوان می باشد.
مردم از شاهتره به عنوان دارویی موثر در کاهش تبهای شدید و برطرف کننده ضعف بدن و تسکین دهنده ناراحتیهای دستگاه گوارش به صورت جوشانده و دم کرده در آب سرد خیس کرده و بعد از مالش و فشرده و صاف کرده آب آنرا به صورت نوشیدنی و مالیدن خیس کرده آن را به پوست بدن و دست و پای افرادی که تب بالا دارند استفاده می کنند.شاهتره از زمان عهد قدیم شناخته شده و در کتاب های خواص گیاهان مربوط به قرون وسطی توصیف شده است.این گیاه بومی اروپا و آسیا است.
شاهتره شامل پنج جنس و صد و هفتاد نوع گونه است.این صد و هفتاد گونه که اختلافات جزئی از نظر گل،برگ،ساقه،شاخه و... با یکدیگر دارند در نقاط مختلف جهان می رویند. در ایران اغلب در دامنه های زاگرس به خصوص در دشتهای بیجار کردستان و اقلیت فارس و نواحی شمالی یافت میشود رنگ گلهای آن از سفید مایل به زرد تا بنفش مایل به قرمز متغیر است اما نوک همه ی آنها سیاه مایل به قرمز است.
اثرات آن:
استفاده از گیاهان به عنوان دارو از زمان های بسیار دور مورد توجه مردم بوده و شاهتره هم از این نوع موارد می باشد.
آن ها از آن به عنوان داروی موثر در بسیاری از امراض بکار می بردند.مهمترین مصرف آن گیاه برای برطرف کردن بیماری های پوستی مانند اگزما بوده است.که این اثر را مربوط به وجود اسید فوماریک موجود در آن می دانند.
پزشکان در مورد تأثیر گیاه شاهتره بر کاهش قند خون و مقابله با دیابت می گویند.
این گیاه می تواند در کاهش گلوگز خون و کلسترول موثر باشد.
آلکالوئید های موجود در شاهتره می تواند در مواردی باعث کاهش صفرا گردد.
