whatsapp call admin

word قابل ویرایش
34 صفحه
8700 تومان
87,000 ریال – خرید و دانلود

گزارش بازدید از معدن آهن چغارت وفسفات اسفوردی

موقعیت جغرافیایی استان یزد

استان یزد در مرکز ایران در قلمرو سلسله جبال مرکزی ایران بین عرض های جغرافیایی ۲۹ درجه و ۴۸ دقیقه تا ۳۳ درجه و ۳۰ دقیقه شمالی و طول جغرافیایی ۵۲ درجه و ۴۵ دقیقه تا ۵۶ درجه و۳۰ دقیقه شرقی از نصف النهار مبدأ قرار گرفته است. استان یزد از شمال و غرب به استان اصفهان از شمال شرقی به استان خراسان از جنوب غربی به استان فارس و از جنوب شرقی به استان کرمان محدود می شود. استان یزد در حدود ۷۲۱۵۶ کیلومتر مربع وسعت داشته و تقریباً ۳۷/۴ درصد از وسعت کل ایران را در بر می گیرد .

آب و هوای استان یزد به علت قرار داشتن بر روی کمربند خشک جهانی دارای زمستانهای سرد و نسبتاً مرطوب و تابستانهای گرم و طولانی و خشک است. بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۷۵، جمعیت استان ۷۵۰۷۶۹ نفر بوده که از این تعداد ۱۵/۷۵ درصد جمعیت شهری و ۸۵/۲۴ درصد جمعیت روستایی را تشکیل داده اند .

یزد به معنی پاک و مقدس است و شهر یزد نیز به مفهوم شهر خدا و سرزمین مقدس است. به لحاظ شرایط اقلیمی استان یزد وضعیت کشاورزی در این استان مطلوب نیست و امکان بهره برداری از آب های سطحی در کشاورزی بسیار کم است. شرایط خاص مناطق حاشیه کویر نظیر میزان اندک باران حرکت ماسه های روان ، پدیده کویرزایی مراتع فقیر کمبود منابع تأمین آب موجب شده تا ۲۸ درصد وسعت استان یزد فاقد بهره دهی اقتصادی باشد .

مهمترین مناطق کشاورزی استان دشتهای یزد، اردکان، بهادران، بهاباد، هرات، مروت، چاهک و ابرکوه است. محصولات کشاورزی استان شامل انار، پسته، بادام، غلات، آفتابگردان، انگور، پنبه، چغندر قند و کنجد است .

استان یزد به لحاظ زمین شناختی دارای ذخایر بسیار عظیم معدنی است. معادن مهم این استان مانند آهن چغارت، مرمر بورق، ماسه سنگ متکسانه، سرب کوتک نقشی مهم و سازنده در تحولات اقتصادی و عمرانی استان داشته است .

شهرستان بافق
شهرستان بافق با مرکزیت شهر بافق، در فاصله یک‌صدوبیست کیلومتری جنوب‌خاوری یزد و در ارتفاع ۹۲۷ متر از سطح دریا قرار دارد. مردم بافق علاوه بر استفاده از خرما، از الیاف و شاخه های این درخت پادری، بادبزن، کلاه حصیری، ریسمان تهیه می کنند. مهم ترین صنایع دستی این شهرستان را قالی‌بافی، صابون پزی، کرباس بافی، جارو، بادبزن، حصیر و پادری تشکیل می‌دهد که به مناطق دیگر نیز صادر می شود. به علت وجود درختان خرما در این منطقه؛ صنایع دستی وابسته به نخل در این شهرستان رونق فراوان دارد. هم‌چنین این شهرستان به لحاظ وجود معادن غنی بسیار دارای اهمیت بوده و شغل بسیاری از مردم آن معدن‌کاری است. شهرستان بافق از

مکان‌های تاریخی و دیدنی متعددی برخوردار است. امام‌زاده عبدالله‌بن موسی‌بن‌جعفر(ع)، مسجد جامع (قرن ۱۲ هـ.ق)، مسجد سراستخر، مسجد امام حسین(ع)، مسجد حاج حسین، مسجد چهارده معصوم(ع)، مسجد فاطمیه بافق و مسجد فاطمیه آهن‌شهر، مسجد صاحب‌الزمان(ع) مبارکه،‌حسینیه امام‌زاده و مسجدحاجی سید حسن از جمله دیدنی های این منطقه محسوب می‌شوند.
مکان های دیدنی و تاریخی

آرامگاه عبدالله‌، باغ تیتو، پیر مراد، چشمه پیروزی، خانه های پیشین، خانه های وحشی بافقی، قاضی میر جعفر، قلعه کافر، مسجد جامع، مدرسه علمیه و محله لرد از مهم‌ترین مکان‌های دیدنی و تاریخی شهرستان بافق به شمار می‌آیند.

صنایع و معادن

از معادن بافق می توان معدن آهن چغارت، در ۱۴ کیلومتری شمال خاوری شهر بافق، معدن آهن چادرملو، معدن آهن سه چاهون، معدن ناریگان و معدن سرب و روی کوشک در شمال خاوری شهر بافق و معادن زیر زمینی مس، سرب، روی و زغال سنگ را نام برد.

کشاورزی و دام داری

جایگاه جغرافیایی این ناحیه سبب شده که همیشه دست‌خوش کم آبی باشد. شوره زارها نه تنها با خاک های شور و قلیایی خود، عامل رکورد کار کشاورزی می شوند، بلکه کاهش بازدهی فرآورده های کشاورزی را به دنبال دارند. با وجود این شغل بیش تر مردم بافق کشاورزی بوده است. از مهم ترین فرآورده های کشاورزی این شهرستان می توان گندم، جو، پنبه، روناس، نارنج، پسته و خرما را نام برد که هرساله مقداری از این فراورده ها به نقاط دیگر صادر می‌شود. نخلستان های بافق بیش از ۴۰۰ هزار اصله درخت خرما دارند، که ‌در شکوفایی اقتصاد آن تأثیر زیادی داشته اند.

مشخصات جغرافیایی

شهرستان بافق در جنوب خاوری استان یزد و در کنار راه آهن تهران – کرمان قرار دارد. این شهرستان از شمال به شهرستان اردکان، از باختر به شهرستان های یزد و مهریز، از جنوب به استان کرمان و کویر لوت و از خاور به کویر لوت محدود می گردد. آب و هوای شهر بافق، در تابستان ها گرم، اما در زمستان ها ملایم تر از دیگر نواحی استان یزد است. ریزش باران بیش تر در زمستان و بهار روی می دهد. در بخش باختر و جنوب خاوری بافق تپه های ریگ روان وجود دارد، که بلندی آن ها از چند متر تجاوز نمی کند. بزرگ‌ترین نمک زار استان یزد، یعنی کویر درانجیر و در شمال باختری این شهرستان، در اثر شوراب های رود شور به وجود آمده است. مراتع شهرستان بافق از گونه فقیر است و بالا بودن تبخیر و نامناسب بودن میزان بارندگی سبب شده است، که مراتع خوب نیز دوام چندانی نداشته باشند. مراتع لرد شیطور جزو بهترین مراتع استان یزد می باشند. طبق سرشماری سال ۱۳۷۵جمعیت شهرستان بافق ۴۱۸۳۵ نفر شامل ۹۰۲۷ خانوار بوده است، که از این شمار ۲۰۷۳۸ نفر مرد و ۲۱۰۹۷ نفر زن بوده اند. مردم بافق سخت کوش، متدین، میهمان نواز، پاک اندیش، آزاده و وطن دوست هستند. بافقی ها ایرانی الاصل و آریایی نژادند و به زبان فارسی و لهجه شیرین محلی سخن می گویند. همه مسلمان و پیرو مذهب شیعه جعفری می باشند. فاصله هوایی بافق تا تهران ۵۹۹ کیلومتر و فاصله زمینی آن تا یزد ۱۱۷، تا چغارت ۷، تا زرند ۱۵۷، تا تهران ۷۹۴، تا اردکان ۱۷ کیلومتراست. با گشایش راه آهن بافق – بندرعباس و انجام طرح راه آهن بافق- مشهد، این شهر از جایگاه اقتصادی ویژه ای برخوردار شده و رونق تازه ای یافته استوجه تسمیه و پیشینه تاریخی

بافق از شهرهای پیشین و تاریخی استان یزد به دلیل جایگاه طبیعی، جغرافیایی و ارتباطی خود در دوران های گوناگون مورد توجه بوده و بارها مورد چپاول سرکشان و کشورگشایان قرار گرفته است. این شهرستان پیش از اسلام جزو قلمرو هخامنشیان، اشکانیان و ساسانیان بوده است. در روزگار ساسانیان منطقه یزد، از جمله شهر بافق رو به آبادانی نهاد و از جایگاه ویژه ای برخوردار شد.

بافق، در روزگار عثمان بن عفان به دست مسلمانان گشوده شد و در نیمه دوم سده سوم هـ. ق، یعقوب لیث صفاری بر این منطقه دست یافت. در روزگار دیلمیان، فخر الدوله دیلمی و از سال ۵۳۶ تا ۷۱۸ هـ . ق اتابکان یزد بر این ناحیه حکومت کردند و نماینده ای به بافق فرستادند. در زمان آل مظفر، صفویان و حاکمان دوره تیموری، شهر بافق گسترش یافته و آباد شد. در حمله افغان ها به ایران، به مردم منطقه یزد، از جمله شهر بافق خسارت وارد شد و این شهر، به قلمرو محمود و اشرف افغان درآمد. در دوره نادرشاه افشار و جانشینان او، شهر بافق تابع ایالت یزد بود و محمد تقی خان و بازماندگانش بر این ناحیه حکمرانی داشتند

 

نگاهی به معادن سنگ آهن مرکزی ایران – بافق
شهرستان بافق در ‪ ۱۲۰‬کیلومتری جنوب شرقی شهر یزد دارای منابع زیر زمینی متنوعی است و از جمله مناطق معدن خیز کشور به شمار می‌رود.

سنگ آهن چغارت ، چاه گز و سه چاهون ، منگنز ناریگان ، فسفات اسفوردی ، سرب و روی کوشک و معدن مرمریت بیشه در ، از مهمترین معادن بافق هستند.

شرکت سهامی خاص معادن سنگ آهن مرکزی ایران در ‪ ۱۰‬کیلومتری شمال شرقی شهر بافق و در حاشیه مرکزی ایران قرار دارد.
این شرکت در سال ‪ ۱۳۵۰‬برای اکتشاف و بهره‌برداری از کانسارهای آهن منطقه بافق توسط سازمان ذوب آهن ایران سابق تاسیس شد و هم اکنون یکی از واحدهای مهم زیر مجموعه شرکت تهیه و تولید مواد معدنی ایران و بزرگترین‌شرکت تولید کننده سنگ آهن دانه‌بندی و کنستانتره کشور است.
بلوک معدنی بافق با ذخیره بیش از یک سوم سنگ آهن کشور بعنوان مهمترین زون آهن دار ایران شناخته شده‌است.
به دنبال عملیات اکتشافی انجام شده ، از سال ‪ ۱۳۴۰‬تاکنون در این منطقه بیش از ‪ ۳۸‬آنومالی آهن دار با ذخیره نزدیک به ‪ ۱/۷‬میلیارد تن شناسایی شده که مهمترین آنها معادن چغارت ، سه چاهون، آنومالی شمالی، میشدوان و چاه‌گز هستند.

شرکت سنگ آهن مرکزی ایران ، بزرگترین تولیدکننده سنگ آهن دانه بندی کشور طی ‪ ۳۰‬سال گذشته است که از سال ‪ ۱۳۵۰‬عملیات استخراج سنگ آهن در معدن چغارت را آغاز کرد.
این معدن طی این مدت، سنگ آهن مورد نیاز کارخانه ذوب آهن اصفهان و برخی صنایع فولادسازی کشور را تامین کرده و از سال ‪ ۸۰‬تاکنون به جمع صادر کنندگان سنگ آهن پیوسته است.
هم‌اکنون از دو معدن “چغارت” و “سه چاهون” سالانه هشت میلیون تن سنگ آهن استخراج می‌شود که نیمی از آن سنگ آهن دانه‌بندی شده‌است و بطور مستقیم برای مصرف در کارخانه ذوب آهن اصفهان و صادرات استفاده می‌شود و مابقی نیز در کارخانه فرآوری چغارت به کنسانتره سنگ آهن تبدیل می‌شود.

معدن چغارت
با ذخیره زمین شناسی ‪ ۲۰۷‬میلیون تن در ‪ ۱۰‬کیلومتری شمال شرقی شهر بافق واقع شده و ارتفاع اولیه آن از سطح دریا ‪ ۱۲۸۶‬متر بوده است.
ذخیره قابل استخراج این معدن ‪ ۱۷۷/۲‬میلیون تن برآورد شده که ‪۹۵/۶‬ میلیون تن آن به دلیل عیار بالا و فسفر پایین، پس از خردایش بصورت مستقیم قابل مصرف در کارخانجات فولاد است و مابقی آن برای پر عیارسازی به کارخانه فرآوری ارسال می‌شود.
عملیات بهره‌برداری از این معدن از شهریور سال ‪ ۵۰‬آغاز شد و تا پایان سال ‪ ۸۵‬بالغ بر ‪ ۹۷‬میلیون تن سنگ آهن از آن استخراج شده است.
عملیات استخراج در این معدن به صورت روباز و با استفاده از شاول‌های الکتریکی با حجم بیل هفت متر مکعب و کامیون‌های ‪ ۳۲‬و ‪ ۶۵‬تنی صورت می‌گیرد.

 

* معدن سه چاهون
این معدن که در ‪ ۴۷‬کیلومتری شمال شرقی شهر بافق واقع شده از نظر زمین شناسی در سازندهای پرکامبرین پسین ایران مرکزی قرار داشته و منشاء آن آتشفشانی رسوبی است.
این معدن مشتمل بر دو آنومالی است که در فاصله سه کیلومتری یکدیگر قرار دارد و مجموع آنها دارای ‪ ۱۴۴/۵‬میلیون تن ذخیره معدنی است که ‪ ۹۵‬میلیون تن آن با متوسط عیار آهن ‪ ۳۷/۲‬درصد و فسفر هشت درصد، قابل استخراج است.

بهره‌برداری از این معدن در سال ‪ ۱۳۸۴‬آغاز شد و طی برنامه‌ریزی انجام شده سالانه ‪ ۳/۴‬میلیون تن سنگ آهن از آن استخراج و پس از خردایش در کارخانه سنگ شکن با ابعاد کوچکتر از ‪ ۳۰۰‬میلیمتر، توسط راه‌آهن به کارخانه فرآوری چغارت منتقل می‌شود.
عملیات اولیه طراحی معدن در سال ‪ ۱۹۷۰‬میلادی توسط مهندسین مشاور شوروی سابق انجام شد و بر اساس طراحی‌های انجام شده ‪ ۱۷۷‬میلیون تن سنگ آهن از این معدن قابل برداشت خواهد بود.

* کارخانه فرآوری
به منظور پر عیارسازی کانسنگ‌های پر فسفر چغارت و کم عیار سه چاهون ، کارخانه فرآوری با ظرفیت تولید سالانه ‪ ۳/۲‬میلیون تن کنسانتره سنگ آهن احداث شده و تولید سنگ آهن دانه‌بندی شده هم چهار میلیون تن است.
این کارخانه که در سال ‪ ۸۴‬به بهره‌برداری رسید شامل دو خط تولید مستقل برای سنگ آهن کم عیار و پر فسفر چغارت و سنگ آهن کم عیار سه‌چاهون می‌باشد.
مقدار خوراک ورودی کارخانه برای هر دو خط تولید جمعا ‪ ۵/۷‬میلیون تن در سال بوده و ظرفیت تولید هریک از خطوط تولید سالانه ‪ ۱/۶‬میلیون تن کنسانتره است.
در این واحد ، سنگ آهن پرفسفر و کم عیار پس از خردایش در آسیابهای خود شکن و گلوله‌ای ، توسط دستگاههای جدایش مغناطیسی شدت پایین و بالا، پر عیار و آماده ارسال به واحدهای فولادسازی می‌شود.

طرح احداث کارخانه آگلومراسیون به ظرفیت ‪ ۸۰۰‬هزار تن و طرح آماده‌سازی و بهره برداری از آنومالی سه چاهون از جمله طرح‌های در دست اقدام در شرکت سنگ آهن مرکزی ایران – بافق است.
واحد نمونه کشوری در سال‌های ‪ ۸۲ ، ۸۰‬و ‪ ۸۳‬صنعت برگزیده سبز در سال‌های ‪ ۸۱‬و ‪ ۸۳‬و صادرکننده نمونه سال ‪ ۸۵‬از جمله افتخارات معادن سنگ آهن مرکزی ایران- بافق است.
معدن سنگ آهن چغارت در فاصله ۱۳۳ کیلومتری جنوب شرقی یزد و ۱۳ کیلومتری شمال شرقی شهرستان بافق واقع شده است. راه ارتباطی معدن به شهرستان بافق و یزد، جاده آسفالته و راه آهن است. این منطقه دارای آب و هوای خشک بوده و حرارت و گرمای تابستان حداکثر به ۴۸ درحه سانتی گراد می رسد. به دلیل پتانسیل معدنی عظیم منطقه در تیرماه ۱۳۴۰ به دنبال بررسی

های مقدماتی توسط مهندسین ایرانی و خارجی عملیات اکتشافی به صورت سیستماتیک شامل حفر چاه، تونل، ترانشه و مطالعات زمین شناسی و ژئوفیزیک بر روی کانسار انجام گرفت. عملیات اکتشافی تکمیلی در سال ۱۳۵۴ با ذخیره معادل ۲۱۶ میلیون تن به پایان رسیده و گواهینامه کشف آن صادر شده است. بهره برداری از معدن فوق که نخستین معدن سنگ آهن ایران است، از سال ۱۳۵۰ توسط شرکت سنگ آهن مرکزی ایران آغاز گردیده است. این معدن از تاریخ شروع بهره برداری تا کنون، همه ساله سنگ آهن مورد نیاز کارخانه ذوب آهن اصفهان را در حد استانداردهای مورد قبول به شرح زیر تأمین نموده است:

نوع
ابعاد
شیمیایی نسبت وزنی

فسفر
آهن
آگلومراسیون ۰ – ۱۰ mm
۰/۱۸۵ ۶۱±۱/۵
۷۰%

کوره بلند
۱۰ – ۲۵ mm
۰/۱۵
۶۳±۱/۵
۳۰%

نحوه بهره برداری از معدن به روش روباز و پلکانی انجام می گیرد و مراحل خط تولید معدن به شرح زیر است:
۱٫ حفاری و انفجار در سنگ آهن
۲٫ بارگیری و حمل از معدن به سنگ شکن
۳٫ خرد کردن و طبقه بندی سنگ آهن به اندازه ای که قابل مصرف در کوره بلند باشد.
۴٫ بارگیری سنگ آهن و ارسال به محل مصرف
این معدن با ذخیره زمین شناسی ۲۰۷ میلیون تن در ۱۲ کیلومتری شمال شرقی شهر بافق واقع شد و ارتفاع اولیه آن از سطح دریا ۱۲۸۶ متر می باشد.

ذخیره قابل استخراج این معدن ۲/۱۷۷ میلیون تن برآورد شده که از این میزان ۶/۹۵ میلیون تن آن به دلیل عیار بالای آهن و فسفر پایین، پس از خردایش به صورت مستقیم قابل مصرف در کارخانجات فولاد می باشد و مابقی باید جهت پرعیارسازی به کارخانه فرآوری ارسال گردد.
عملیات بهره برداری از این معدن از شهریور ۱۳۵۰ آغاز شده و تا پایان سال ۱۳۸۴ حدود ۹۷ میلیون تن سنگ آهن از این معدن استخراج شده است.
عملیات استخراج در این معدن به روش روباز و با استفاده از شاول های الکتریکی با حجم جام ۷ متر مکعب و کامیون هایی با ظرفیت ۳۲ و ۶۵ تنی صورت می گیرد.

کارخانه خردایش و دانه بندی
نظر به اینکه ۶/۹۵ میلیون تن از ذخیره سنگ آهن قابل استخراج معدن چغارت به دلیل عیار بالای آهن و پایین بودن میزان فسفر به صورت مستقیم، قابلیت استفاده در کارخانجات فولادسازی را دارد، بدین منظور این تیپ سنگ آهن طی سه مرحله توسط سنگ شکن های فکی و مخروطی با ابعاد کوچکتر از ۲۵ میلیمتر خردایش و سپس به دو بخش دانه ریز (صفر تا ۱۰ میلیمتر) و دانه درشت (۱۰ تا ۲۵ میلیمتر) تبدیل و در انبارهایی با ظرفیت ۳۵ هزار تن انباشت و در نهایت توسط راه آهن به کارخانجات ذوب آهن اصفهان یا بنادر کشور جهت صادرات ارسال می گردد.

کارخانه تولید کنسانتره
به منظور پرعیارسازی کانسنگ های کم عیار چغارت و سه چاهون، کارخانه ای با ظرفیت تولید سالیانه ۲/۳ میلیون تن کنسانتره احداث شده که در سال ۱۳۸۴ به بهره برداری رسید.
این کارخانه شامل دو خط تولید مستقل برای سنگ آهن کم عیار و پرفسفر چغارت و سنگ آهن کم عیار سه چاهون می باشد.
مقدار خوراک ورودی کارخانه برای هر دو خط تولید جمعا۷/۵ میلیون تن در سال بوده و ظرفیت تولید هر یک از خطوط، ۶/۱ میلیون تن کنسانتره در سال می باشد.

در این کارخانه، سنگ آهن پر فسفر و کم عیار پس از خردایش در آسیاهای خودشکن و گلوله ای، توسط دستگاه های جدایش مغناطیسی شدت پایین و بالا، پرعیار و آماده ارسال به واحدهای فولادسازی می گردد.

سیستم تولید در این کارخانه مکانیزه بوده و کلیه مراحل تولید توسط واحدهای اتوماسیون، کیفیت و آزمایشگاه، کنترل و نظارت می گردد.

Concentrate
Feed Production Line

P%
Fe%
Mt/a
P% Fe%
Mt/a
<0.12
>66
1.60
1.00
52
2.3
Choghart

<0.05
>66
1.60
0.05
37
3.4
Se – chahun

معدن سنگ آهن چغارت از سال ۱۳۵۰ تامین کننده خوراک کارخانه ذوب آهن اصفهان بوده است نوع سنگ آهن مصرفی عبارت است از سنگ آهن پر عیار و کم فسفر و دانه بندی شده درکارخانه موجود می باشد.
از معدن سنگ آهن چغارت علاوه بر سنگ آهن پر عیار و کم فسفر یک نوع سنگ آهن کم عیار و پر فسفرنیز استخراج می شئد که قابل استفاده برای کوره بلند و صنایع فولاد سازی کشور نمی باشد میزان استخراج این نوع سنگ آهن که در محوته سنگ آهن چغارت ذخیره شده است حدود ۵/۱۹ میلیون تن می باشد که می بایستی آن را به طریقی قابل استفاده در صنایع فولاد سازی

نمود. از طرفی ذخیره قابل استفاده سنگ آهن کم عیار سه چاهون در دو توده شمالی و جنوبی به ترتیب برابر ۴۵ و.۴/۴۹ میلیون تن بر آورد شده است لذا با توجه به ذخایر سنگ آهن کم عیار پر فسفر چغارت و کم عیار سه چاهون برای استفاده بهینه از ذخایر مورد بحث طرح توسعه مجتمع معدنی سنگ آهن چغارت با اهداف زیر از سال ۱۳۷۰ به مئرد اجرا گذاشته شد و تاریخ خاتمه طرح در سال ۱۳۸۳ طبق آخرین تجدید نظر برنامه زمانی خواهد بود.

۱-ادامه تامین ۳ میلیو تن سنگ آهن پر عیار دانه بندی شده برای خوراک کوره بلند اصفهان.
۲-تولید۲/۳میلیو تن کنسانتره آهن به منظور تولیدسینتر و پلت جهت تامین مواد اولیه مورد نیاز طرح های توسعه کوره بلند اصفهان و سایر صنایع فولاد کشور.
کارخانه کنستانتره سنگ آهن چغارت و سه چاهون دارای ۲ خط تولید مستقل برای سنگ آهن پر فسفر کم عیار چغارت و سنگ آهن کم عیار سه چاهون می باشد.مقدار خوراک ورودی کارخانه فرآوری برای ۲ خط تولید مورد بحث جمعا ۷/۵ میلیون تن در سال بوده و هر یک از خطوط تولید کنسانتره به ظرفیت ۶/۱ میلیون تن در سال وجمعا ۲/۳ میلیون تن کنستانتره در سال خواهد بود.
وزن کل تجهیزات و ماشین آلات جمعا حدود ۶۷۷/۱۱ تن بر آورد گردید گه شامل ۲۹۰ تن وزن دو دسگاه سنگ شکن های چغارت و سه چاهو و ۸۵۳۷ تن وزن ماشین آلات و تجهیزات قرارداد اصلی و ۲۸۵۰ تن مربوط به الحاقیه قرارداد می باشد.

پروسس خط تولیدسنگ آهن چغارت:
سنگ آهن کم عیار پر فسفر از ذخایر موجود توسط یک دستگاه سنگ شکن که در سایت چغارت نصب شده است خرد شده و توسط نوار نقاله به بستر همگن ساز چغارت انتقال می یابد حداکثر ابعاد سنگهای خرد شده حدود ۳۰ سانتی متر می باشد و عمل ذخیره نمودن توسط یک دستگاه استاکر انجام می شود .
سنگهای ذخیره شده در بستر همگن ساز توسط یک دستگاه ریکلایمر و نوار نقاله به سیلوی ذخیره خط تولید چغارت با ظرفیت ۲۰۰۰ تن انتقال خواهد یافت.
سنگ آهن ذخیره شده در سیلوی ۲۰۰۰ تنی از قسمت زیر توسط یک دستگاه نوار نقاله به یک دستگاه آسیاب خود شکن انتقال می یابد و عمل خردایش با اضافه نمودن آب انجام می گیرد . ظرفیت آسیاب شامل ۳۶۶ تن سنگ آهن از سیلوی مربوطه در ساعت و ۱۱۰ تن در ساعت سنگ های دانه درشت برگشتی از سرند لرزان که جمعا برابر ۴۷۶ تن در ساعت می باشد.

دوغاب حاصل از عمل خردایش پس از خارج شدن از آسیاب و عبور از یک دستگاه سرند لرزان توسط پمپهای دوغاب به جداکنندگان مغناطیسی مرحله اول جهت جداسازی انتقال یافته و سنگهای دانه درشت روی سرند لرزان جهت خردایش به وسیله نوار نقاله به آسیاب بر می گردد.
در مرحله اول جداسازی ذرات سنگ آهن از سایر مواد توسط جداکنندگان مغناطیسی انجام گرفته و باطله مربوط برای جداسازی مرحله دوم توسط پمپ به هیدرو سیکلون ها منتقل می شود.
در مرحله دوم بازیافت باقیمانده ذرات سنگ آهن توسط ج

داکنندگان مغناطیسی این مرحله جدا شده و باطله مربوط به تیکنر باطله منتقل می گردد.
دوغاب شامل کنسانتره آهن در دو مرحله جداسازی به قسمت فیلتراسیون منتقل شده و توسط فیلتر های نواری با استفاده از پمپ های خلا آبگیری می شود و سپس این کنسانتره با ۶۶٪ آهن و ۹٪آب توسط نوار نقاله به استوک یارد مربوط منتقل و ذخیره می شود.
چون نوع پروسس سیستم تر است لذا برای بازار یابی آب مصرف شده کلیه باطله ها و آب زیر فیلتر های نواری به دستگاه تیکنر باطله منتقل می شود و با استفاده از محلول شیمیایی فلوکولانت که باعث سرعت در عمل ته نشینی می شود جداسازی آب از باطله انجام گرفته و آب بازیافتی به مخزن آب پروسس منتقل وتوسط پمپهای مربوطه به محل های مصرف در خط تولید انتقال می یابد.
باطله خط تولید چغارت از محل زیر تیکنر باطله توسط پمپهای دوغاب به محل ا

باشت که دورتر از محل کارخانه است پمپاژ می شود .
میزان تولید کنسانتره خط تولید چغارت برابر ۲۳۸ تن در ساعت می باشد که توسط یک دستگاه استاکر نصب شده در استوک یارد مربوط انباشت می شود و برای برداشت آن از یک دستگاه ریکلایمر و نوار نقاله مربوطه و انتقال آن به ایستگاه بارگیری راه آهن استفاده می شود.
پروسس خط تولید سنگ آهن سه چاهون :
سنگ آهن کم عیار سه چاهون پس از استخراج از معدن توسط یک دستکاه سنگ شکن که در سایت سه چاهون نصب شده است عمل خردایش اولیه انجام گرفته و به وسیله نوار نقاله به قسمت استوک پایل منتقل می گردد.
سنگ آهن انباشته شده در استوک پایل توسطنوار نقاله و تجهیزات بارگیری در ایستگاه بارگیری سنگ آهن سه چاهون با واگن هایی با ظرفیت ۴۵ تا ۵۰ تن منتقل وبه محل ایستگاه تخلیه سنگ آهن سه چاهون در سایت چغارت حمل می شود.

سنگ آهن تخلیه شده در ایستگاه تخلیه سنگ آهن سه چاهون به وسیله نوار نقاله مربوطه به محل بستر همگن ساز منتقل و توسط استاکر خط سه چاهون عمل انباشت انجام می گردد.
از محل بستر همگن ساز خط تولید سه چاهون توسط یک دستگاه ریکلایمر و نوار نقاله سنگ آهن سه چاهون به سیلوی ذخیره ۲۰۰۰ تنی مربوطه منتقل و از زیر سیلوی مورد نظر به وسیله نوار نقاله به مقدار ۶۲۸ تن در ساعت خوراک آسیاب خود شکن خط تولید سه چاهون تامین می گردد

.
عمل خردایش در آسیاب خود شکن در سه چاهون همانند خط تولید چغارت بوده و دوغاب زیر سرند لرزان جهت عمل جداسازی به وسیله پمپ های دوغاب به جداکنندگان مغناطیسی مرحله اول منتقل و سنگ های دانه درشت روی سرند لرزان مجددا به آسیاب بر می گردد.
به علت تفاوتی که بین مشخصات سنگ آهن سه چاهون و چغارت وجود دارد پروسس خط تولید چغارت از نظر به کارگیری ماشین آلات فرق دارد و برای این خط تولید یک دستگاه آسیاب گلوله ای نیز دز نظر گرفته شده است.
در خط تولید کنسانتره سه چاهون همانند خط تولید چغارت مراحل جداسازی سنگ آهن ب

ه وسیله جدا کنندگان مغناطیسی در دو مرحله انجام می گیرد و کنسانتره مربوط به قسمت فیلتراسیون منتقل می شود.
ظرفیت تولید کنسانتره خط سه چاهون برابر ۲۴۵ تن کنیتانتره در ساعت با ۶۶٪ آهن ۹٪رطوبت می باشد.
بقیه عملیات انتقال کنسانتره برای انباشت و برداشت از استوک یارد مربوطه مشابه خط تولید چغارت می باشد.
کانی سازی آهن به صورت یک استوک آهنی در دگرگونه پرکامبرین تزریق شده است که دایک ها و پیکره های دیابازی فراوانی توده آهنی را همراهی می کند.معدن چغارت هم اکنون در حال بهره برداری است و سنگ آهن آن به کارخانه ذوب آهن اصفهان ارسال می گردد.میزان ذخیره قطعی این کانسار ۲۱۶ میلیون تن گزارش شده است .عیار متوسط آهن ۴۱/۵۷ درصد ،فسفر۴/۰ درصد و گوگرد ۰۸/۰ درصد است.کانسار آهن چغارت از نوع فسفردار است.بر پایه ترکیب کانی شناسی تیپ کانسنگهای زیر در این کانسار مشخص می شوند:
۱- کانسنگهای منیتیتی که از نظر کمیت فراوانترین کانسنگ چغارت است.
۲- کانسنگ منیتیتی –مارتیتی بافتی همسان با کانسنگ منیتیتی دارد.ولی بافت آن دانه ریز است که از مارتیتی شدن منیتیت ناشی شده است.
۳- کانسنگهای منیتیت آپاتیت دار و آپاتیتی –منیتیتی که بیشتر در بخش کناره کانسار پدید آمده که بافتی با بلورهای نیمه شکل دارند.

۴- کانسنگ منیتیتی –پیریت دار که در افقهای ژرف کانسار نزدیک شکستگیها یافت می شوند که اغلب با ساخت نواری میان لایه هایی را در زونهای پرمایه پدید می آورند.
۵- کانسنگ منیتیتی –سیلیس دار با ساخت تزریقی و خالدار.
منیتیت ،کانی اصلی ذخیره را تشکیل می دهد .آپاتیت به صورت بلورهای پراکنده در توده آهنی و به حالت رگه های نازک و ضخیم گزارش شده است .کانسار چغارت منشا ماگمایی داشته و به احتمال زیاد ،در ارتباط با فعالیت ماگمایی بازیک آلکالن در زمان پرکامبرین-کامبرین زیرین می باشد.

میزان تولید فسفات و روند آن در ایران
میانگین تولید فسفات در ایران در این دوره ( ۱۳۷۶-۱۳۸۰)با متوسط نرخ رشد ۲/۱۰۷%، ۸/۲۲۹۱۷ تن بوده که از ۱۴۰۰۰ تن در سال ۱۳۷۶ به ۸۵۰۰ تن در سال ۱۳۷۸ و ۲۲۵۱۷ تن در سال ۱۳۸۰ افزایش یافته است (جدول۳۹ (
جدول ۳۹ ـ میزان تولید فسفات در ایران طی سال‌های ۱۳۸۰ ـ ۱۳۷۶ (تن)

شکل۳۵ ـ میزان تولید فسفات در ایران طی سال‌های ۱۳۸۰ ـ ۱۳۷۶

تولید فسفات در ایران در این دوره ( ۱۹۹۷-۲۰۰۳) از ۰ تن در سال ۱۹۹۷ به ۳۰۳۰۰۰ تن در سال ۲۰۰۲ و ۱۹۴۰۰۰ تن در سال ۲۰۰۳ افزایش یافته است (جدول۴۰)
ایران در سال ۲۰۰۰ از نظر میزان تولید فسفات مقام۲۴ جهان، در سال ۲۰۰۱ مقام ۲۲ ، در سال ۲۰۰۲ مقام ۱۹ و در سال ۲۰۰۳ مقام ۲۱ (۲۴/۰% تولید جهان) را به خود اختصاص داده است.(World Mining Data / Vienna 2003, 2005 )

جدول ۴۰- میزان فسفات تولید شده درایران در سالهای ۱۹۹۷-۲۰۰۳ ( تن)

شکل ۳۶- میزان فسفات تولید شده درایران در سالهای ۱۹۹۷-۲۰۰۱٫

تا سال ۱۳۷۴ سنگ فسفات درکشور استخراج و تولید نشده است و از سال ۱۳۷۴ به بعد با توجه به بهره برداری از ذخایر معدن فسفات اسفوردی تولید فسفات در کشور آغاز گردید. جدول شماره ۳۶ میزان تولید سنگ فسفات در کشور را نشان می‌دهد. طی چند سال گذشته مقدار استخراج سنگ فسفات از تنها معدن فعال کشور بطور متوسط ۱۳ هزار تن در سال بوده است. همانطور که مشاهده می‌شود بجز در سال ۱۳۷۷ در بقیه سال ها مقدار استخراج بیش از میزان حداقل استخراج بوده است.

جدول ۴۱: میزان تولید استخراج سنگ فسفات

معادن عمده فسفات
در حال حاضر تنها معدن فعال که رسماً اطلاعات آن در آمار و گزارشات موجود است، معدن فسفات اسفوردی است ولی می‌توان معدن فسفات شمشک جیرود را نیز جزء معادن فعال بشمار برد که توسط صنایع دفاع اداره می‌شود. در ضمن معدن سنگ آهن چادرملو نیز سالانه می‌تواند در حدود ۱۴۰ هزار تن کنسانتره آپاتیت تولید نماید.
کانسارهای آذرین فسفات

•معدن فسفات اسفوردی
موقعیت جغرافیایی
کانساراسفوردی در ۳۵ کیلومتری شمال شرق شهرستان بافق در استان یزد قرار دارد. ناحیه معدنی توسط یک راه ۵/۲ کیلومتری به جاده بافق کوهبنان وصل میگردد. خط آهنی که معدن چغارت را به اصفهان وصل می‌کند در کیلومتر ۱۴ جاده بافق اسفوردی را قطع می نماید.
ناحیه اسفوردی برای نخستین بار توسط کارشناسان سازمان زمین شناسی کشور در سال ۱۳۶۰ به طور دقیق و به عنوان یک کانسار قطعات مورد مطالعه قرار گرفت. در این بررسی نقشه زمین شناسی به مقیاس ۱۰۰۰: ۱ از ناحیه تهیه شده و تعداد ۵۰ ترانشه و ۱۲ حلقه گمانه در بخشهای مختلف آن حفر گردید.
متعاقب این مطالعات در سال ۱۳۶۵ توسط طرح اکتشاف فسفات ۸ حلقه گمانه اکتشافی دیگر نیز در ناحیه اسفوردی حفر گردید. در سالهای اخیر تعداد ۶۳ حلقه گمانه دیگر در یک شبکه ۵۰ متری توسط شرکت سهامی کل معادن حفر شده و مجدداً نقشه توپوگرافی ۱۰۰۰ :۱ منطقه تهیه

گردیده است. بدین ترتیب تا کنون تعداد ۷۲ حلقه گمانه قابل استفاده (مجموعاً ۵۵۰۰ متر) و ۵۰ ترانشه ( به طور تقریبی ۲۲۰۰ متر) در ناحیه کانسار اسفوردی حفر گردیده، که از نظر سنگ شناسی، کانی شناسی، ژئوشیمی و مکانیک سنگ به دقت مطالعه شده اند. از طریق مطالعات صحرائی و با استفاده از اطلاعات گمانه ها، نقشه زمین شناسی ۱۰۰۰ : ۱ منطقه و نیز پروفیل های آن بدقت ترسیم شده است.
زمین شناسی محدوده کانسار
کانسار اسفوردی در بقایای هوا زده سنگهای پرکامبرین، کامبرین و مزوزوئیک واقع شده است. این سنگها در بعضی نقاط توسط ماسه های صحرائی کواترنری پوشیده شده اند. لایه های پرکامبرین و کامبرین شامل سکانس های ولکانوسدیمنتری بشدت چین خورده و گسله می‌باشند که به اسم سری ریزو و دزو نامید می شوند. طبقات مزوزوئیک را عمدتاً دولومیت های تریاس تشکیل می‌دهند. نقشه تکتونیک این ناحیه که توسط سازمان زمین شناسی کشور تهیه شده است وجود گسلهای زیاد با روند NNE-NNW-SSE-SSW را نشان می‌دهد. این شکستگی ها را تا کنون با گسلهای

اصلی نای بند، کوهبنان و زاگرس در فاصله ۵۰ تا ۲۵۰ کیلومتری ارتباط داده اند. یک خطواره مهم و آشکار با امتداد ENE – WSW بطول چندین کیلومتر، کانسار اسفوردی را قطع کرده و احتمالاً تا معدن چغارت در سمت جنوب غربی امتداد پیدا می‌کند.
در روی عکسهای هوایی تعداد زیادی ساخت های دایره ای در این ناحیه دیده می‌شود که یکی از آنها مربوط به نحوه گسترش سطی کانسار اسفوردی می‌باشد. قطر قاعده دایره ای این کانسار حدود ۵۰۰ متر است. در زیر توده معدنی سکانسی از سنگهای ولکانوسدیمنتری توف، آگلومرا و در بعضی نقاط دولومیت وجود دارد. این مجموعه در سمت شمال غرب و به وسیله تپه های ریولیتی و دولومیت هایی که کوه اسفوردی را می سازند، احاطه شده است. توف ها و آگلومراها به سبب شباهتهایی که با سنگهای سری های ریزو و دزو دارند به پرکامبرین تا کامبرین نسبت داده شده اند اما تا کنون هیچ تعیین سن رادیومتریک در این ناحیه انجام نگردیده است.
ژنز کانسار
در مورد منشاء کانسار اسفوردی نظریات و تئوری های زیادی ارائه شده است. تنوع فازهای ماگمایی، پیچیده بودن روندها، مورفولوژی های گوناگون کانسارهای منطقه، از دلایل آذرین بودن منشاء این کانسار است. در محدوده اسفوردی و اطراف آن سنگهای آذرین عمدتاً از نوع ریولیت های تا حدی دگرسان شده وجود دارد. این ریولیت ها قبل از دولومیت انتهایی در گمانه ها دیده می‌شود. ارتباط آنها با سنگهای سری ریز و دقیقاً مشخص نبوده ولی احتمالاً آنها را قطع کرده اند و مربوط به فاز جوانتری هستند. براساس مطالعات سنگ شناسی انجام شده توسط ع–درویش زاده و ع–بابا خانی تمامی سنگهای آذرین منطقه کانسار از نوع الکالن می‌باشند. با توجه به نمونه های مشابه کانسار و در دیگر مناطق دنیا (از جمله کانسار آذرین فسفات دار در سوئد) و انتساب اکثر آنها به ماگماتیسم کربناتیتی، شاید بتوان چنین خاستگاهی را برای کانسار اسفوردی نیز مطرح نمود. وجود کربنات فراوان بصورت کلسیت و سیدریت مؤید این نظریه می‌باشد.

مورفولوژی کانسار
برونزد افق های معدنی در سطح زمین در اطراف توده آهن می‌توان مشاهد کرد. البته در بعضی قسمتها عملکرد پدیده های زمین ساختی باعث محو شدن افقهای معدنی گردیده است.
توده آهن اسفوردی به شکل گوه مانند با شیب نسبتاً ملایمی به سمت شمال کشیده شده است. در این توده آپاتیت به شکلهای شبکه ای، عدسی، رگه ای و حتی بلورهای نسبتا بزرگ یافت می‌شود. طبق جدیدترین مطالعات، ماده معدنی را در کانسار اسفوردی می‌توان از لحاظ گسترش، سنگ شناسی و عیار به پنج افق تقسیم نمود. این پنج افق عبارتند از:
-افق اصلی (یا افق آپاتیت) با عیار متوسط ۴۳/۱۷ درصد P2O5
-افق آهنی با عیار متوسط ۸۴/۱۶ درصد P2O5
-افق سنگهای سبز با عیار متوسط ۹۸/۶ درصد P2O5
-افق دایکهای آپاتیتی با عیار متوسط ۱۱/۲۱ درصد P2O5
-افق سنگهای آتشفشانی با عیار متوسط ۰ ۱ درصد P2O5

افق اصلی عمدتاً از کانیهای آپاتیت، مگنتیت، هماتیت، ترمولیت و کلسیت تشکیل شده است و ضخامت آن از سمت شمال غرب به طرف جنوب افزوده می گردد. این افق در مجاورت بلافصل توده آهنی (افق آهنی)، شیب نسبتاً زیادی داشته (حدود ۵۵ درجه) ولی با دور شدن از توده آهنی شیب کاهش می یابد. دو گسل بزرگ در غرب معدن با امتداد شمال– جنوبی، افق اصلی را در میانه محدود قطع کرده و مانع گسترش آن شده اند. در سمت شرق نیز دنباله این افق به زونهای گسله محدود می گردد. ذخیره این افق حدود ۵/۴ میلیون تن سنگ فسفات با عیار ۵/۱۷ درصد تعیین شد است.

ذخیره کانسار
میزان ذخیره کانسار اسفوردی بیش از ۵/۱۶ میلیون تن با عیار متوسط ۹/۱۳ درصد تعیین شده است. در جدول شماره ۴۲ مقدار ذخیره و عیار مربوط به هر کدام از افق های کانسار اسفوردی به تفکیک داده شده است.

جدول ۴۲: مقدار ذخیره و عیار در افق های مختلف کانسار اسفوردی

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 8700 تومان در 34 صفحه
87,000 ریال – خرید و دانلود
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد