دانلود گزارش کار اموزی کارخانه نقشینه – صنایع چوب

word قابل ویرایش
70 صفحه
12700 تومان
127,000 ریال – خرید و دانلود

مقدمه :
تحولات سریع تکنولوژی در عصر ما سبب پیشرفت و بهبود مصالح ، ابزار ها و تجهیزات درود گری و حرفه های وابسته به صنایع چوب شده است .
این پروژه حاوی تجربیات و مطالعات این جانب در این زمینه است . تجربیاتی که آن را طی گذراندن دوره ی کارآموزی واقع در کارخانه نقشینه آموخته ام .
در فصل اول آشنایی کلی با مکان کارآموزی به صورت گزارشی از بازدید کارخانه و مراحل ساخت یک محصول آورده شده است .
در فصل دوم ارزیابی بخش های مرتبط با رشته طراحی صنعتی و کار با چوب و آشنایی دقیق تر و جامع تر با ماشین های درود گری آورده شده است .
در فصل سوم پیشنهاداتم را گنجانده ام .
درجه اول از خداوند مهربان که به من توانـایی این را داد که بتـوانم در رشتـه مورد علاقه ام فعالیت داشته باشم نهایت تشکر را دارم و امیدوارم بتوانم به درستی از فرصت ها استفاده کنم در این جا ، جا دارد از سرکار خانم سروری و جناب آقای کاظمی که مرا در گذراندن این دوره یاری نمودند تشکر می کنم .

فصل اول :

آشنایی کلی با مکان کارآموزی :
تاریخچه :
شرکت نقشینه در سال ۱۳۶۰ به همت سه شریک اصلی آغاز به کار کرده و دارای سه بخش تولید ، مونتاژ نهایی و تحویل خرید و فروش بوده . که هر یک از این شرکا در راس یکی از این سه بخش قرار داشته اند محل کارآموزی ما بخش تولید به سرپرستی آقای کاظمی بوده .
بخش مونتاژ نهایی محصولات در یافت آباد قرار داشته که در آن محصولات را رنگ ، آینه ، شیشه و تشک و یراق و هر چه لازم داشته باشد تا کامل شود می دهند .
نمایندگی فروش آنها واقع در تهران خیابان میرداماد می باشد .

شرکت دارای محصولات متنوع منزل به عنوان نمونه :
مبلمان ، تخت ، میز ، قفسه ، کتابخانه و … می باشد . هدف این شرکت تامین نیاز نسل جوان برای منازلشان است . به نظر آنها جوانان امروز نیازمند طرح های ساده و زیبا برای منازل کوچکشان هستند !
پس در این شرکت به هیچ عنوان مبلمان استیل وجود ندارد زیرا هیچگونه منبت کاری که اساس کار در مبلمان استیل است در این محصولات وجود ندارد . طرح ها را با ایده گرفتن از ژورنال های خارجی می زنند و پس از

نقشه کشی با کد و گرفتن پلات از آنها قالب های اولیه را تهیه می کنند در
نتیجه شرکت طراح ویژه ای ندارد .
پس از ارزیابی یک نمونه اولیه با تصحـیح مشکلات طرح قالب نهایی را می سازند .

شناخت کارخانه :
کارگاه در مکانی بسیار خوش آب و هوا واقع در شهریار بود ، وقتی وارد آن می شدیم پس از گذراندن حیاط ورودی قبل از ورود به خود کارگاه وارد راهروی شماره ی ۱ می شدیم که در ابتدای آن راهروی بن بست کوچکی قرار داشت . در درون این راهرو مکنده و کمپرسور باد قرار داشت تا به وسیله آنها پوشال ها و خاک اره ها جمع آوری شود . در ادامه راهروی شماره ۱ به فضای وسیعی می رسیم که انبار الوارها و چوب های خریداری شده است که بسته به ابعادشان با نظم خاصی در این مکان چیده شده اند . همانطور که در شکل ها می بینید در وسط این حیاط انبار مانند یک اره فلکه و یک رنده در داخل یک سایه بان کوچک قرار دارند تا به وسیله آنها قطعات چوب را به هر اندازه دلخواه در آورند و ترتیب دهند و صاف کنند پس از آن نوبت به خشـک کردن این الوار های بریده شده می رسد . در حالت کلی خشک کردن الوار ها به دو صورت امکان پذیر است :

۱ ) خشک کردن در هوای آزاد ۲ ) خشک کردن توسط خشک کن ها

در این کارگاه از هر دو روش استفاده می شود . اتاق خشک کن کنار در ورودی بود که در دیواره میانی آن یک پروانه ( فن ) بزرگ مسئول به گردش در آوردن هوای گرم که از لوله های رادیاتور می گذشت در درون اتاق بوده و در بالای آن هم یک فن برای خروج رطوبت قرار داشته است . این خشک کن حجم وسیعی از حیاط ورودی را اشغال کرده بود . پس از ورود به کارگاه و در نظر گرفتن نکات ایمنی در ابتدا به یک اره فلکه دیگر می رسیم که در فصل آینده به تفصیل در مورد آن شرح داده ام . این اره فلکه برای قطع الوار ها به اندازه دلخواه می باشد ، پس از آن به رنده می رسیم که در کارگاه دو وجه مقابل الـوار را به وسـیله آن صـاف و گونـیا می کنند و سپس توسط گندگی دو وجه دیگر آن را رنده می کنند .

اما امروزه دستگاهی به نام مولدر آمده که کارخانه نیز آن را خریداری کرده. این دستگاه همزمان هر چهار وجه قطعه الوار را صاف و گونیا می کند با استفاده از اندازه های داده شده ، یعنی چهار توپی دارد ( زیر _ رو _ چپ _ راست ) که به ترتیب در درون دستگاه قرار گرفته اند پس چهار تا ایستگاه دارد که به نوبت از چوب بر می دارند .
این دستگاه علاوه بر صاف و گونیا کردن قادر به شکل دادن به گوشه های الوار هم می باشد . تصویری از آن در قسمت عکس ها گنجانده ام .
پس از این مرحله چوب ها تمیز شده اند و برای قطع کردن در اندازه

 

دلخواه به دستگاه دور کن منتقل می شوند .
چوب به دو شکل بیرون می آیـد یـکی صاف و دیـگری شکل دار منحنـی
که در تصاویر آن را نشان داده ام . این چوب منحنی شکل فقط دو وجه رو و زیرش را صاف می کند . صاف کردن کناره آن بر عهده فرز هاست توضیح دستگاه فرز در فصل بعدی آورده شده است .

این فرز ها به این ترتیب کار می کنند که ابتدا قالب بریده شده را روی چوبی که قبلا زیر و رویش صاف شده و می خواهیم با قالب منحنی شکل مورد نظر کناره هایش را در بیاوریم درون دستگاه قرار می دهیم این کار را هم اکنون در کارخانه با استفاده از دستگاه شیپر shaper هم انجام می دهند، فقط تفاوت آن با دستگاه قبلی این است که قالب زیر چوبی که روی آن کار می کنیم گذاشته می شود و نه روی آن و با فشار دادن پدال جک ها روی چوب محکم می شوند و چوب شکل داده می شود این دستگاه بسیار دقیق تر و با سرعت بیشتری از دستگاه قبلی است .

پس از این قسمت می رسیم به قسمت آماده سازی قطعات برای مونتاژ . در این مرحله چوب ها را توسط سه روش اتصال به هم وصل می کنند . این سه روش عبارتند از :
۱ ) کام و زبانه ۲ ) با کمک چوب دوبل و سوراخ های ایجاد شده توسط دستگاه های سوراخ کن یا انواع دریل ها .

۳ ) اتصالات شیاری
در فصل بعدی توضیحات کاملی راجع به چگونگی طرز کار ماشین کام کن داده شده است . این ماشین و نیز ماشین زبانه زن ( که مکمل دستگاه کام زن است ) قطعات را برای مونتاژ به روش اتصال کام و زبانه آماده می کنند.

به کمک انواع دریل ها سوراخ هایی در سطح قطعه ایجاد می کنند . دریل های قبلی قادر بودند دو سـوراخ را همـزمان در قطـعه ایجاد کننـد و مـا می توانستیم صفحه آن را با جلو و عقب بردن و چپ و راست کردن تنظیم کنیم و حتی می توان برای آن دامنه خاصی در نظر گرفت ( منظور از دامنه فاصله بین سوراخ هاست )

اما سوراخ کن های جدید برای کار های صفحه ای بسیار کارآمد تر از سوراخ کن های قبلی است . از این ها برای کار های صفحه ای بسیار استفاده می شود . سر های مته می تواند صاف و یا زاویه دار باشد و توسط فشار پدال ، جک ها چوب را محکم می گیرند تا عمل سوراخ کردن با دقت و سرعت هر چه بیشتر انجام شود .
اتصالات شیاری بیـشتر برای مـحصولات صـفحه ای مـورد استفاده قرار می گیرند .

محصولات صفحه ای در همین طبقه اول کارخانه توسط چسب چوب و گیره پیچ دستی مونتاژ می شود و در قسمت راست کارگاه ذخیره می شود .

در طبقه دوم کارگاه محصولات با فرمهای غیر صفحه ا ی قرار دارند و نیز آن محصولاتی که نیاز به خم دارند . در قسمت انتهایی این طبقه خم کاری چوب ها انجام می شود به این ترتیب که چوب ها با ضخامت کم و به تعداد خاصی مثلا در اینجا هشت عدد از یک طرف چسب چوب می زنند و بین قالب های چوبی ( که با کیسه روی آنها پوشانده شده تا چسب چوب قالب را خراب نکند و به قالب نچسبد ) گذاشته و توسط جک ها آنها را محکم می کنند سپس این هشت چوب که همه دارای یک انحنای خاص و یکسان هستند به هم می چسبند توسط چسب چوب و گیره ی پیچ دستی .

ضخامت چوبی که در قالب گذاشته می شود و میزان خمش آن مورد محاسبه قرار گرفته است مثلا برای یک ضخامت یکسان هر چه تعداد چوب بیشتر باشد استحکامش بیشتر می شود یعنی تعداد بیشتر چوب نازک از تعداد کمتر چوب کلفت مستحکم تر و مقاوم تر در برابر تنش های وارده است و پس از آن قطعات آماده هر محصول را توسط چسب چوب و گیره و پیچ دستی به هم وصل می کنند .
به عنوان نمونه قطعات صـندلی رز که یـکی از مـحصولات این شـرکت می باشد در یک قفسه قرار دارند و برای تولید هر صندلی با چسب و گیره قطعات را به هم وصل می کنند .

صندلی رز :
این صندلی از سال ۱۳۸۰ در کارخانه تولید می شود و مراحل تولید آن به شرح زیر است :
ابتدا چوب ها توسط اره فلکه و رنده در ابعاد مورد نظر بریده می شوند سپس قطعات توسط رنده صاف می شود و از این جا آن قطعاتی که چهار وجه صاف دارند به قسمت آماده سازی برای مونتاژ انتقال می یابند و آن قطعاتی هم که دو وجه صاف دارند و دو وجه منحنی به قسمت فرز کاری منتقل می شوند و انحنای آن ها توسط قالب درست می شود و آن ها هم به قسمت آماده سازی برای مونتاژ منتقل می شوند .

اتصالات صندلی رز از نوع سوراخ و چوب دوبل است پس آن ها را سوراخ می کنند و در بعضی از سوراخ ها چوب دوبل کار می گذارند .
پشتی صندلی حالتی خم دارد پس آن را در انتهای طبقه دوم خم می دهند . پشتی این صندلی از سه عدد چوب به ضخامت یک سانتی متر که به یک اندازه خم شده اند تشـکیل شـده . این سه تخـته چوب خـم را بـه هـم می چسبانند تا پشتی به ضخامت سه سانتی متر حاصل شود .
هم اکنون قطعات حاضر که همه در قفسه خاص خود قرار دارند را به یکدیگر می چسبانند با کمک چسب چوب و گیره و پیچ دستی .

فصل دوم :
ارزیابی بخش های آموخته شده :
استحصال چوب :
چوب حاصل قطع درختان بالغ جنگل و بریدن تنه آنها به صـورت قطـعات قابل حمل و نقل به نام گرده بینه است . گرده بینه ها را با استفاده از کامیون های سنگین به کارخانه چوب بری حمل می کنند . در کارخانه چوب بری ابتدا گرده بینه را پوست می کنند ، سپس با استفاده از اره گرد یا اره فلکه های سنـگین گرده بینه ها را می بـرنـد و به چوب های تـجارتی تـبدیل می کنند . این فرآیند را استحصال چوب می نامند . گرده بینه هایی که آماده سازی شده اند ( پوست آن ها کنده شده است ) و برای استحصال آماده شده اند چوب گرد نامیده شده اند . استحصال گرده بینه به سه روش انجام می شود :

۱ ) برش راسته یا پی در پی
۲ ) برش مماسی
۳ ) برش شعاعی یا ربعی
چوب را باید به شیوه ای اقتصادی و با حداقل دور ریز استحصال کرد . چند عامل در انتخاب روش استحصال تاثیر دارند .

این عامل ها عبارتند از :
الف ) درجه الوار مورد نیاز
ب ) کیفیت و اندازه گرده بینه ای که باید استحصال شود .
ج ) نیاز های بازار
د ) آثار هم کشیدگی و خشکاندن بعضی از چوب ها .

برش راسته یا پی در پی ( تخته کشی ) :
روشی برای تبدیل گرده بینه به الوار است که در آن یک رشته برش موازی روی گرده بینه انجام می شود بدون آن که در خلال عملیات اره کشی گرده بینه را برگردانند و از این رو به آن رو کنند . این ساده ترین و به صرفه ترین روش برای استحصال الوار سبک و چوب هایی است که به آسانی خشک می شوند .

عیب این روش آن است که تخته های استحصال شده در هنگام خشک شدن گرایش به اعوجاج شدید دارند . علت بروز این پدید آن است که در همه تخته های استحصال شده به این روش برون چوب در امتداد طول دو نر چوب است و بیشتر از درون چوب هم کشیده می شود زیرا رطوبت بیشتری دارد . این روش برای گرده بینه های گره دار یا دارای عیوب دیگر نیز مناسب نیست .

برش مماسی :
فرآیند بریدن گرده بینه به صورتی است که عرض الوار های حاصل همواره بر حـلقه های رشـد مـماس باشنـد در این روش هـر بار گرده بینه را بر می دارند تا برش های مماسی را انجام دهند . چوب استحصال شده به این روش نقش های زیبایی دارد و به ویژه برای کارهای فرنگی سازی مناسب است .
تخته هایی که به این روش استحصال شده اند در هنگام میخکوبی به آسانی نمی شکافند و معمولا سریع تر خشک می شوند اما هم کشیدگی عرضی آنها در حین خشکاندن بیشتر است .

برش شعاعی یا ربعی :
روش بریدن چوب به ترتیبی است که عرض تخته های حاصل از آن در جهت کلی اشعه چوب باشد در این روش بایستی بار ها گرده بینه را برگرداند . تخته هایی که به صورت کاملا شعاعی بریده شده اند نقش های تزئینی اشعه میانی چوب را نشان می دهند .
تخته های شعـاعی در هنـگام خـشک شدن از عـرض کمـتر هم کشیده می شوند چون هم کشیدگی این نوع چوب در امتداد عرض کمتر است برای ساختن بدنه رنده از آن استفاده می کنند .

اندازه های تجاری و قابل عرضه الوار :
چوب گرد یا چـوب استحصال نیافته را صرفا به هر شکل و اندازه ای برش نمی دهند . شکل ها و اندازه های تجارتی خاصی وجود دارد که چوب را باید بر اساس آن ها استحصال کرد .
در ادامه مطلب اصطلاحات مورد استفاده برای توصیف و شناسائی اندازه های تجارتی مختلف را شرح می دهیم .
تراورس : گرده بینه ای است که با اره کردن برون چوب آن را تقریبا چهار تراش کرده اند تا برای استحصال کامل آماده شود .

مقطع تیر باید دست کم ۱۱۵ میلیمتر در ۱۰۰ میلیمتر باشد . از تیر به همین صورت و بدون فـرآوری بیشتر برای انـجام کارهای سنگین ساختمانی نیز می توان استفاده کرد .
در شرکت نقشینه پس از آنکه مقدار زیادی چوب خریده شد آن هایی را که گره دار بوده و یا از داخل مشکلی داشته و نمی توانسته اند آن را به قطعات کوچکتر تبدیل کرده و محصول مستحکم بسازند برای ساختن ستون ساختمان به شرکت های ساختمان سازی می دهند .

نیم تراورس : نیمه تراورسی است که در امتداد طول بریده شده باشد . از نیم تراورس عمدتا در کارهای ساختمانی استفاده می شود اما ما توان باز هم آن را برید و به اندازه های تجارتی تبدیل کرد .

الوار : تراورس یا نیم تراورسی است که آن را کاملا چهار تراش و برای تبدیل به روکش ( به روش برش زنی ) آماده کرده باشند . ابعاد الوار از ۱۰۰ میلیمتر در ۳۰۰ میلیمتر کمتر نیست .

تخته الواری : چوبی که ضخامت آن بین ۵۰ تا ۱۵۰ میلیمتر و پهنای آن دسته کم ۳۰۰ میلیمتر باشد . معمولا برای حمل بار در سطوح پهن مثلا در داربست ها به کار می رود . از تخته الواری برای تقویت تیرچه های عریض و آویز های سقف نیز استفاده می کنند .

 

تخته کم پهنا : چوبی است که ضخامت آن بین ۵۰ تا ۱۰۰ میلیمتر و عرض آن بین ۱۰۰ و ۲۰۰ میلیمتر در تغییر است . تخته کم پهنا را معمولا از نرم چوب ها استحصال می کنند . از این نوع چوب برای نگه داری پوشش بام و سقف استفاده می کنند .

تخته : چوبی است که ضخامت آن از ۵۰ میلیمتر کمتر است و پهنای آن ۱۰۰ میلیمتر یا بیشتر است .

نعل : چوبی است که ضخامت آن بین ۵۰ و ۱۰۰ میلیمتر و پهنای آن بین ۵۰ و ۱۱۵ میلیمتر در تغییر است .

توفال یا پرواز : چوبی است که کمتر از ۵۰ میلیمتر ضخامت و کمتر از ۱۰۰ میلیمتر پهنا دارد . از توفال معمولا به صورت رندیده استفاده می شود.

چهار تراش : مقطعی مربعی دارد . طول هر ضلع مقطع آن بین ۲۵ و ۱۵۰ میلیمتر تغییر می کند . از آن معمولا برای پایه میز و صندلی یا قطعات خراطی شده استفاده می شود .

خشک کردن چوب :
خشک کردن چوب فرآیندی است که در طی آن رطوبت اضافی چوب استحصال شده گرفته می شد تا بتوان روی آن کار کرد . هدف از انجام این کار کاهش میزان رطوبت چوب تا درجه ای است که در محیطی که قرار است کار کند پایدار بماند .

وقتی نحوه و محل مصرف چوب یا نوع کاری که روی آن انجام خواهد شد در نظر گرفته شود میزان رطوبت اهمیت خاصی پیدا می کند ، چون هم کشیدگی یا جمع شدگی احتمالا در هنگام خشک شدن چوب رخ می دهد باید آهنگ و درجه خشک کردن چوب را کنترل کرد . تا چوب پیش از به کار گیری اعوجاج پیدا نکند و ترک نخورد .
هر گـاه چوب خوب خـشک شود هم کشیـدگی بـعدی ترک خـوردگی و

اعوجاج آن به حداقل می رسد . وقتی چوب به خوبی خشک شده باشد ،
شرایط برای پوسیدگی ، کپک زدن و حمله بعضی حشرات چوب خوار نا مساعد می شود . چوب خشک شده سبکتر است و بنابر این حمل و نقل آن از چوب تر آسان تر و ارزان تر است .
چوبی که خوب خشک شده باشد محکم است و رنگ ، لاک و چسب را بهتر به خود می گیرد . میخ و پیچ و چوب خشک شده ای که در کار های ساختمانی مصرف می شود کمتر در معرض خطر خوردگی هستند زیرا مواد محافظ در چوب خشک شده آسانتر نفوذ می کنند .

خشک کردن در هوای آزاد یکی از روش های طبیعی خشک کردن چوب است که در آن قطعات چوبی را که باید خشک شود با تعبیه دستک بین هر ردیف به دقت روی هم می چینند تا هوا بتواند آزادانه از لای چوب ها عبور کند . از این روش هم در شرکت نقشینه هم استفاده می شود .

خشک کردن در کوره متداول ترین روش مصنوعی ( تسریع شده ) خشک کردن چوب است . این روش سریع تر است و دمـا و رطـوبت کـوره را می توان به دقت کنترل کرد .
قطعات چوب را به روشی شبیه روشی که در مورد خشک کردن در هوای آزاد ذکر شد در کوره می چینند . وقتی قطعات چـوب تر در کـوره قرار می گیرند ، ابتدا از بخار آب استفاده می کنند تا رطوبت بالا بماند .

پس از مدتی دما را افزایش می دهند و رطوبت کاهش می یابد .
برای آن که هوا همواره در کوره جریان داشته باشد و از روی سطح چوب بگذرد ، از باد زن استفاده می کنند .
از دو نوع کوره برای خشک کردن چوب استفاده می شود :
۱ ) کوره اتاقی
۲ ) کوره تونلی

در کوره اتاقی شرایط در هر لحظه در تمام نقاط کوره مشابه است ولی در کوره تونلی شرایط در یک سر کوره با شرایط در سر دیگر آن کاملا متفاوت است .
برنامه کوره مجموعه ای به دقت مرتب شده از دما ، رطوبت و زمان است که راهبر کوره باید آن ها را دنبال کند . این برنامه بر حسب اندازه ، نوع و رطوبت اولیه چوب تغییر می کند .
خشک کردن نادرست خواه در هوا یا در کوره ممکن است سبب بروز عیوبی از قبیل شکافتن ، ترک خوردن ، تاب بر داشتن ، گره شل ، شان عسلی شدن و تنش های داخلی و یا سخت شدن موضعی شود .
در مناطق حاره بـیشتر چوب ها را برای هـر نوع مصـرف در هوا خشک می کنند ، اما صنایع مبل سازی که قطـعات مـبل را به کشـورهای معتـدل

صادر می کنند باید چوب های خود را در کوره خشک کنند .
این قبیل چوب ها باید رطوبت کمتری داشته باشند ، زیرا برای ساخت مبلمان و اثاثیه ای به کار می روند که در اتاق های گرم قرار خواهند گرفت.

تعیین میزان رطوبت چوب :
میزان رطوبت ( MC ) معیاری از مقدار آب موجود در چوب است و آن را بر حسب درصد وزن چوب خشک شده بیان می کنند .
چوبی که خوب خشک شده باشد درصد رطوبت پائینی دارد . یعنی هر چه چوب خشـک تر باشد رطـوبت آن کمـتر است . وقتی درخـت را قـطع می کنند ممکن است بیش از نیمی از وزن آن رطوبت باشد و پیش از به کار گیری چوب باید بخش عمده این رطوبت را حذف کرد .

میزان رطوبت چوب را به دو روش اندازه گیری می کنند :
۱ ) خشک کردن در کوره
۲ ) روش رطوبت سنجی

برای استفاده از روش خشک کردن در کـوره نمونه ای از چـوب را وزن می کنند . نمونه را در کوره خشک می کنند تا تمام رطوبت آن حذف شود دوباره آن را وزن می کنند . وزن چوب خشک شده را از وزن چوب خشک نشده تفریق می کنند . حاصل را بر وزن چوب خشک شده تقسیم و

نتیجه را در ۱۰۰ ضرب می کنند . بدین ترتیب درصد رطوبت چوب به دست می آید . این روش از روش رطوبت سنجی دقیق تر است اما مستلزم بریدن نمونه از چوب و تاخیری به مدت چندین ساعت برای نتیجه گرفتن است .
در روش رطوبت سنجی میزان رطوبت چوب را با استفاده از ابزاری کوچک اندازه گیری می کنند .

اساس این اندازه گیری تعیین مقاومت الکتریکی چوب است . نتیجه فورا به دست می آید و هر گاه رطوبت چوب در گستره ۷ تا ۲۵ % باشد به اندازه کافی دقیق است . چوب همیشه مستعد از دست دادن رطوبت یا جذب آن از هوای محیط است این فرآیند تا زمانی ادامه می یابد که رطوبت چوب با رطوبت هوای محیط برابر شود .
وقتی چوب در این وضعیت باشد گفته می شود که رطوبت چوب به میزان تعالی رسیده ، چون چوب در معرض تغییرات روزانه و فصلی رطوبت نسبی هواست .
همواره میزان رطوبت آن در تغییر است و این تغییر سبب تغییر ابعاد چوب می شود . این پدیده در هوای مرطوب که درها و کشوها گیر می کنند و سپس راحت باز و بسته شدن آنها در هوای خشک سال بعد به خوبی آشکار می شود .

محافظت از چوب :
منظور از محافظت از چوب آغشتن آن به محلول هایی است که آن را سمی می کند تا قارچ ها و حشراتی از قبیل سوسک و موریانه به آن حمله نکند و عمر آن طولانی شود .
به طور کلی مواد محافظ چوب را می توان به دو دسته تقسیم کرد :

۱ ) روغنی
۲ ) آبی

کرئوزوت ماده ای است که از تقطیر قطران ذغال سنگ به دست می آیند و به خوبی در سلول های چوب نفوذ می کند و کرئوزوت محافظی دائمی است . اما ماده کثیفی نیز هست و نمی توان در جایی که جلوه ظاهری کار اهمیت دارد آن را به کار برد .

این ماده چوب را لک می کند . در نتیجه وقتی به سطح چوب مالیده شود ، رنگ کاری یا صیقل کاری چوب دشوار می شود . وقتی این ماده تازه به چوب مالیده شده باشد آتش گیر است و بوی نامطبوعی دارد . بنابر این برای مصارف خارجی بهتر است تا مصارف داخلی .
محلول پنتاکلروفنول در روغن معدنی که آن را به اختصار پنتا می نامند ماده ای شیمیایی است که در روغن معدنی سبک یا سنگین حل شده است .

عمر این ماده از کرئوزوت بیشتر اسـت و محافـظت طـولانی تری انجام می دهد . این ماده برای مصارف عمومی در کارگاه های درودگری و سازه های چوبی مناسب است .
سایر محافظ های روغنی متداول عبارتند از :
نفتنات مس ، نفتنات روی
که هر دو را می توان در روغن سبک حل کرد تا با قلم مو ، پاشش یا فروبری به خورد چوب داده شود ، یا آن را در روغن سنگین حل کرد و تحت فشار در چوب نـفوذ داد . هر دو مـاده به خـوبی در چـوب نفـوذ می کنند ، اما به شدت سمی هستند و بوی تندی دارند .
محافظ های آبی مواد شیمیایی محلول در آب هستند این محافظ ها تمیز و بی بویند . بعضی از آن ها دائمی هستند اما بعضی دیگر وقتی چوب با آب تماس پیدا کند از آن بیرون می تراود .
از این نوع محافظ ها برای محافظت از چوب خشک شده استفاده می کنند و چوب آغشته شده به آن را باید دوباره خشک کرد .

در کارگاه پس از بریدن و محافظت از چوب ها اولین دستگاهی که چوب برای تبدیل شدن به محصول مورد نظر به آن می رسد اره فلکه است .

اره فلکه
که به آن اره نواری هم می گویند یکی از سودمندترین ماشین های کارگاه درودگری است و معمولا برای بریدن شکل های خمیده خارجی از آن استفاده می کنند . زیرا تیغه باریک و بی انتهای انعطاف پذیر دارد .

از این نوع اره می توان برای برش مستقیم یا تلفیقی از برش مستقیم و منحنی نیز استفاده کرد .
این اره کاربرد های صنعتی متنوعی دارد از این نوع اره برای انجام کارهای عمومی درودگری در کارگاه های کوچک و یا کارگاه های مدل سازی و آموزشی استفاده می کنند .
در صنعت چوب بری از اره فلکه برای بریدن گرده بینه و تبدیل آن به چوب های تجارتی مانند الوار و تخته استفاده می کنند .
معمولا از همه درودگران انتظار می رود بتوانند با اره فلکه کار کنند . این اره یک شاسی چدنی سنگین دارد که سایر قطعات روی آن نسب می شوند.
برای جلوگیری از لرزش باید شاسی اره را روی سکویی صلب و محکم یا مستقیم روی کف کارگاه نسب کرد .

این اره دو فلکه یا چرخ دارد :
۱ ) فلکه پائین
۲ ) فلکه بالا

که دو فلکه روی بلبرینگ سوار شده اند و حفاظ های محکمی دارند .
فلکه پایین ثابت است و مستقیما به موتور متصل است یا از طریق تسمه و فلکه با آن مرتبط می شود .
فلکه بالا روی کشویی تنظیم پذیر قرار دارد و می توان آن را بالا و پایین برد تا تیغه های جدید با کشیدگی مناسب روی آن ها نصب شود . این فلکه را می توان به جلو و عقب نیز کج کرد تا تیغه تنظیم شود .

به منظور تثبیت تنظیم تیغه و تامین اصطکاک کافی برای به حرکت درآوردن تیغه هر فلکه یک نوار لاستیک یا لاستیک دارد .
میز اره را نیز از چدن می سارند و پشت آن ماهیچه هایی تعبیه می کنند .
تا تقویت شود . این میز را می توان کج کرد و تحت هر زاویه ای تا ۴۵ درجه قفل می شود .
برای جلوگیری از برخورد دندانه های تیغه شکسته با میز چدنی و آسیب دیدن آن در محلی که تیغه اره از محل میز عبور می کند یک گلویی آلومینیومی نرم تعبیه شده است .

این اره دو نوع تیغه دارد :
۱ ) تیغه ساده
۲ ) تیغه پشت پخ

در تیغه پشت پخ لبه پشتی تیغه نازک تر است و این مزیت را دارد که برای بریدن خم های ظریف آزادی بیشتری ایجاد می کند . ضخامت اره بیش از هر چیز به قطر فلکه های بالا و پائین وابسته است . پهنای تیغه نیز می تواند بر ضخامت آن تاثیر بگذارد . هر چه قطر فلکه یا پهنای تیغه کمتر باشد تیغه باید نازک تر شود .
پهنای تیغه نیز بر شعاع انحنای برش تاثیر می گذارد . تیغه های باریک در مقایسه با تیغه های پهن می توانند خم های تند تر با شعاع انحنای کوچکتر را ببرند .
دو راهنمای تیغه یکی در بالای میز و دیگری در زیر آن تعبیه شده تا تیغه اره درست حرکت کند .
هر راهنما دو فک برنـزی یا چـوبی دارد که مـانع لرزیدن یا پیچیدن تیغه می شوند .
در راهنمای تیغه پشت فک چرخی پشت گیر روی بلبرینگ سوار شده است تا در هنگام اره کاری پشت تیغه را نگه دارد . حفاظ این اره تیغه را به طور تقریبا کامل در بر می گیرد و فقط ناحیه برش باز می ماند .

حفاظ کشـویی متـصل به تیرک راهـنمای کشـویی تیغه را از سمت برش کاری می پوشانند .
برای نصب تیغه نو یا تیغه ای که تعمـیر شده اسـت به تـرتیب زیر عمل می کنیم :
۱ ) برق ماشین را به طور کامل قطع می کنیم .
۲ ) فک های راهنما را باز می کنیم .
۳) بلبرینگ های پشت گیر را عقب می کشیم .

۴ ) تیغه را روی فلکه های بالا و پائین قرار می دهیم .
۵ ) تیغه را تحت کشش قرار می دهیم و فلکه ها را می چرخانیم تا مطمئن شویم تیغه در مسیر صحیح حرکت می کند .
۶ ) فک های راهنما را ببندیم تا خلاصی اندکی برای حرکت آزاد تیغه باقی می گذاریم .
۷ ) فک ها را جلو ببریم تا لبه جلوی آنها با لبه گودی دندانه ها تراز شود .

۸ ) بلبرینگ های پشت گیر را جلو ببریم تا به فاصله تقریبا ۲ میلیمتر پشت تیغه برسند .
۹ ) تیغه را با دست می کشیم تا بـچرخد و همه تنظیمـات آن را وارسی می کنیم .
۱۰ ) همه حفاظ های اره را در جای خود نصب می کنیم .
۱۱ ) میز را طوری تنظیم کنیم که تیغه بر آن عمود باشد .

پس از آنکه قطعات چوبی به ابعاد مورد نظر بریده شدند نوبت صاف کردن آنها توسط رنده می رسد .
ماشین های رنده :
رنده کاری دومین عمل ضروری برای آماده سازی قطعات پس از اره کردن است . وقتی قطعات خوب رنده شده باشند و صاف و گونیا باشند با استفاده از آنها محصول بهتری ساخته می شود موثرترین راه برای رنده کردن قطعات استفاده از ماشین های رنده است این ماشین ها برای رندیدن سریع و صحیح ( تخت ، هموار و گونیا ) لبه ها و سطوح ، به طوری که بتوان عملیات بعدی را روی آن انجام داد طراحی شده اند . اندازه ماشین رنده بر اساس پهن ترین تخته ا ی که می تواند رنده کند تعیین می شود . انواع متداول ماشین رنده عبارتند از : کف رنده و گندگی .

با استفاده از کف رنده فقط می توان قطعات را روی میز ماشین رنده کرد این ماشین پیشروی خودکار ندارد کف رنده ماشینی چند منظوره است این ماشین عـلاوه بر وظیـفه اصلی خـود که رندیدن زیر و روی تختـه است می توان عملیات دیگری مانند دو راه کردن را نیز انجام دهد این ماشین یک پایه چدنی سنگین دارد که تکیه گاه میزهای جلو و عقب است یک توپی تیغ گیر گرد دارد که تیغ رنده روی آن بسته می شود گونیایی دارد که راهنمای قطعه کار است حفاظ های آن تیغ ها را می پوشانند تا مانع آسیب

دیدن دستهای درودگر شوند یک فلکه دستی برای تنظیم میز دارد اهرم های
قفل کننده ا ی برای نگه داشتن میز در محل مورد نظر دارد شستی هایی نیز
برای روشن و خاموش کردن دارد .

گندگی ماشینی یک کاره است که عمدتا برای رنده کردن تخته هایی با سطوح موازی و ضخامت یکنواخت به کار می رود این ماشین پیشرو خودکار دارد و ممکن است یک یا دو توپی تیغ گیر داشته باشد نوع تک تیغ گیر یک تیغ گیر دارد که روی تخته را رنده می کند میز این ماشین روی کشوهای عمودی واقع در زیر توپـی تـیغ گـیر نصب شـده است و می توان آن را در امتداد عمودی در فاصله یا ارتفاع مورد نظر مطابق با ضخامت تخته ا ی که باید رنده شود تنظیم کرد مدل دیگر این ماشین دو توپی تیغ گیر دارد که یکی روی تخته و دیگری زیر آن قرار می گیرد تا بتوان تخته را از دو طرف به طور هم زمان رنده کرد .

استفاده از ماشین گندگی آسانترین و سریع ترین راه کاهش ضخامت تخته و رسیدن به ضخامت دقیق مورد نظر است .
در شـرکت نقشینه چوبها ابـتدا توسط کف رنده زیر و روی شان رندیده می شود و سپس سمت چپ و راست آنها در داخل گندگی صاف و گونیا می شود اما به تازگی کارخانه ماشین جدیدی خریداری کرده است که مولدر نام دارد این ماشین همان طور که در فصل اول گفتیم هر چهار طرف

چوب را صاف و گونیا می کند .

چوب ها پس از رندیده شدن به دو دسته تقسیم می شوند :
۱ ) چوب هایی که هر چهار طرف آنها صاف است .
۲ ) چوب هایی که فقط از سطح زیر و رو صاف هستند و وجه دیگر آنها شکل دار یا انحنا دار است .
کار دسته چوب های اول پس از گندگی به قسمت آماده سازی برای مونتاژ منتقل می شود ولی چوب های دسته دوم با دستگاه فرز کامل می شوند .

فرز نجاری
فرز نجاری اصولا برای بریدن ابزار و ایجاد شکل های تزیینی مختلف روی لبه های کار طراحی شده است از این ماشین می توان برای ایجاد اتصال های دو راه یا فـاق و زبانه استـفاده کرد این ماشـین از یـک پایه تشکیل می شود که از چدن یا فولاد پرس شده ساخته شده است و میز و موتور روی آن سوارند . میز از چدن ماشین کاری ساخته شده است و گونیای چدنی ماشین روی آن نصب می شود این گونیا رویه ا ی چوبی دارد که راهنمای قطعه کار است فرز محوری عمودی دارد که از داخل میز افقی بیرون آمده است .
محور میله ا ی ماشین کاری شده از فولاد مرغوب است که تیغ ها روی آن نصب می شوند محور را می توان بالا و پایین برد تا تیغ در محل مورد نظر

قرار گیرد در ماشین های کوچکتر محور معمولا به وسیله تسمه به حرکت در می آید و دور آن بین ۵۰۰۰ تا ۱۰۰۰۰ دور در دقیقه است توان لازم برای این ماشین را الکتروموتوری تامین می کند که کلید معکوس کننده دارد تا بتوان محور را در دو جهت به چرخش در آورد و انواع عملیات را انجام داد تیغ ها از فولاد آلیاژی ساخته شده اند و شکل های مختلف دارند دو نوع متداول تیغ عبارتند از :

۱ ) تیغ مجموعه
۲ ) تیغ توپر

تیغ مجموعه که آن را تیغ رو باز نیز می نامند بیشتر روی ماشین های بزرگ نصب می شود و برای انبوه سازی مناسب است تیغ های توپر بیشتر روی ماشین های آموزشی نصب می شوند زیرا ایمن ترند .

انتخاب روش کار تا حدود زیادی به شکل قطعه کار و تعداد قطعات مشابه مورد نیاز بستگی دارد .
قطعات مستقیم را می توان با تکیه دادن به گونیای ابزار زد اما قطعات خمیده را بایت با استفاده از طوقه و پین ابزار زد در صورتی که بخواهید ابزاری را به تعداد زیاد ایجاد کنیم می توانیم از شابلون یا الگو استفاده کنیم.

پس از این مراحل نوبت به آماده سازی قطعه برای مونتاژ می رسد که یکی
از روش های مونتاژ هـمان طور کـه در فصل اول گفتیم اتصال کام و زبانه
بود .

ماشین کام کن :
کام کنی فرآیند ایجاد تو رفتگی بسته یا راه به در در چوب است این عمل را می توان با دست و با استفاده از اسکنه هم انجام داد اما در کارخانه که تولید محصول به تعداد زیاد مورد نظر است آن را با ماشین مخصوص ایجاد می کنند .

ماشین کام کن دو نوع اصلی دارد این دو نوع عبارتند از :
۱ ) کام کن با مغار شیاردار
۲ ) کام کن زنجیری

ماشین کام کن با مغار شیار دار اساسا برای کام کنی به منظور ایجاد اتصال کام و زبانه به ویژه در کارخانه های مبل سازی از جمله کارخانه نقشینه مورد استفاده است .
این ماشین شبیه دریل است و کاربرد گسترده ا ی یافته است زیرا جمع و جور است به آسانی می توان آن را برای انجام کارهای سبک آماده کرد و کله گیهای مختلفی روی آن سوار می شود این ماشین از اجزاء زیر تشکیل می شود :

۱ ) شاستی فولادی که میز و موتور به آن متصل اند .
۲ ) مـیز سـاخته شـده از چدن مـاشین کاری شـده ، کـه کار را روی آن

می بندند و مکانیسمی دارد که آن را تحت زاویه مطلوب کج می کند و بالا و پایین می برد .
۳ ) گونیا و پیچ دستی تعبیه شده روی میز برای بستن سریع کار .
۴ ) الکترو موتور که در بالای شاسی نصب شده است تا توان لازم برای کار
ابزارهای برش را تامین کند .

۵ ) سه نظام که مته را به آن می بندند و مستقیما روی محور موتور سوار می شود .
۶ ) فلکه های دستی که از چدن ماشین کاری شده ساخته شده اند و روی ماشین نصب می شوند به همراه مکانیسم کج کننده برای تنظیم آنها .
۷ ) مته از فولاد پر کربن که روی سه نظام نصب می شود تا سوراخ کاری کند و پوشال از طریق مغار شیار دار که دور آن را گرفته است خارج کند .
۸ ) پدال تعبیه شده در قسمت پایین شاسی برای پایین آوردن مته و مغار . فنری فولادی به پدال متصل است که آن را به موضع اول باز می گردد .

طرز استفاده از کام کن با مغار شیار دار :
۱ ) مته و مغار مناسب برای کام مورد نظر انتخاب می کردیم .
۲ ) مته به سه نظام بستیم و مغار را در مغار گیر مستقر کردیم مته باید در حدود ۵/۱ میلی متر از زیر مغار بیرون بیایید تا بتواند پیش از آنکه مغار سوراخ چهار گوشی ایجاد کند سوراخ گردی در چوب به وجود بیاورد

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 12700 تومان در 70 صفحه
127,000 ریال – خرید و دانلود
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد