بخشی از پاورپوینت
اسلاید 1 :
روشهای استریلیزاسیون و کنترل عفونت
در مراکز بهداشتی درمانی
اسلاید 2 :
چرخه عفونت
يك عفونت حالتي از بيماري است كه به دنبال حضور عوامل بيماريزا درداخل يا روي بدن ايجاد مي شود.
شش جزء چرخه عفونت:
عامل عفونت
مخزن عفونت
راه خروج
راه انتقال
راه ورود
ميزبان مستعد
اسلاید 3 :
عوامل عفونت زا
میکروارگانیسم ها : موجودات زنده ای در مقیاسهای بسیار کوچک که با چشم غیر مسلح قابل دیدن نیستند.تعدادي از شايعترين عواملي كه قادر به ايجاد عفونت هستند عبارتند از باكتريها، ويروسها و قارچها.
مهمترين و متداولترين عوامل ايجاد كننده عفونت مشاهده شده در مؤسسات مراقبت بهداشتي باكتريها هستند .
كوچكترين ميكرو ارگانيسمها ويروسها مي باشند كه فقط با ميكروسكوپ الكتروني قابل مشاهده هستند.
قارچها ميكرو ارگانيسم هاي شبه گياهي هستند كه باعث بروزعفونت مي شوند
اسلاید 4 :
مخزن عفونت :
جايگاه طبيعي جهت رشد و تكثير ميكرو ارگانيسم ها است.
مخرن مي تواند زنده يا غير زنده باشد . انسان – حيوانات- خاك- آب و..مخازني هستند كه انواع ميكرو ارگانيسم هاي بيماريزا مي توانند در آنجا رشد وتكثير پيدا كنند.
اسلاید 5 :
راه خروج
راههاي خروج ميكرو ارگانيسم از مخزن متفاوت است.
در انسان راههاي معمولي خروجي عبارتند از: دستگاه تنفس- گوارش و ادراري-تناسلي- پوست آسيب ديده- خون و بافت
اسلاید 6 :
راه انتقال
تماس مستقيم يا غير مستقيم.
راه مستقيم عبارت است از نزديكي بين ميزبان مستعد و يك فرد آلوده يا ناقل مثلا هنگام بوسیدن – دست دادن
راه غير مستقيم يعني آلودگي از طريق وسايل و ابزار انتقال يابد.
اسلاید 7 :
ميزبان حساس
براي آنكه ميكرو ارگانيسم ها به حيات خود ادامه دهند بايد منبعي قابل قبول را يافته و به هر عنوان به مقاومت ناشي از دفاع ميزبان غلبه يابند.
ميزبان حساس شاخص مهمي در زنجيره عفونت به شمار مي رود. درصورت مقاوم بودن ميزبان زنجيره عفونت تشكيل نمي شود.
مقاومت ميزبان مي تواند غير اكتسابي باشد مثل پوست مخاط و اسيد معده كه درمقابل ميكروبها مقاومت مي كنند يا اكتسابي باشد مثل بالابردن ايمني افراد بوسيله واكسيناسيون.
اسلاید 9 :
نظافت يا پاکسازی:
اين واژه به معنی حذف تمام آلودگيها مانند مواد آلی و معدنی از اجسام و سطوح می باشد.
ضد عفوني :
فرايندي كه باعث كاهش و از بين بردن تعداد زيادي از ميكرو ارگانيسم ها بر روی بافت زنده مي شود .ضد عفونی معمولابروي اسپور باكتريها تاثير نمي گذارد.
اسلاید 10 :
گندزدايی:
فرايندي كه باعث كاهش و از بين بردن تعداد زيادي از ميكروارگانيسم ها بر روی بافت بی جان می شود..
استريليزاسيون:
فرايندي كه باعث از بين بردن و انهدام تمام اشكال حيات مي شود. اين كار بايد به طور مطلق انجام پذيرد و امري نسبي نيست يعني وسيله اي يا كاملا استريل است يا اصلا استريل نيست. بنابراين نمي توان گفت وسيله اي تقريبا استريل است.
اسلاید 11 :
1 - تمیز کردن، آلودگی زدایی و ضدعفونی کردن:
تمیز کردن ، ضدعفونی و آلودگی زدایی باید بلافاصله پس از استفاده از وقبل ازخشک شدن آلودگی انجام شود .
جهت اطمینان از تمیز شدن کامل باید کلیه قسمتهای متصل به هم جدا شوند.
اسلاید 12 :
شستشو و خشک کردن کامل آلودگی از خوردگی ابزار جلوگیری کرده و مانع از رسیدن میکروارگانیسم ها به ابزار درمرحله استریلیزاسیون می شود.
اسلاید 13 :
نظافت يا پاکسازی
نظافت فرایندی که باعث حذف آلودگیهای عمده نظیر گرد و غبار و تعداد زیادی از میکروارگانیسمها بااستفاده از آب با ترکيبات آنزيمی يادترجنتها(صابون-تايد ) می شود.
آلودگی زدایی قبل از روشهای ضدعفونی و استريليزاسيون الزامی است، زيرا مواد آلی و معدنی که برروی سطوح وسايل باقی می مانند در کارايی اين روشها تأثير گذار می باشند.
اسلاید 14 :
اهميت نظافت قبل از ضد عفوني
باعث حذف آلودگي هاي عمده وميكرو ارگانيسم ها تا 90 % مي شود.
در هنگام نظافت اطمينان بيشتري ازسالم بودن وسايل وتجهيزات پزشكي حاصل مي شود.
با نظافت مناسب با حداقل زمان لازم جهت ضدعفوني واستريليزاسيون بيشترين كارآيي بدست مي آيد.
در صورت عدم نظافت مناسب و وارد شدن تعداد زيادي ميكروارگانيسم ها در مواد ضدعفوني مقدار زيادي از تركيبات شميايي سمي مانند توكسين باكتريها وارد اين مواد شده و درصورت وارد شدن به جريان خون باعث تب مي شوند.
اسلاید 15 :
توجه :
دمای مناسب هنگام نظافت 45 درجه می باشد.
وسايل آلوده به خون وترشحات را قبل از شستشو و نظافت درون محلولهاي ضدعفوني كننده غوطه ور نكنيد.
اسلاید 16 :
نکات لازم هنگام پاکسازی
ابزار و وسايل بايد بلافاصله پس از مصرف بوسيله آب خالص يا پاك كننده هايي مانند صابون تميز شود.
ابزار هرگز نبايستي در محلول فيزيولوژي نمكي نگهداري شوند زيرا تماس طولاني با اين مواد باعث خوردگي آنها مي شود.
به دليل ضرورت نظافت كامل ابزار مفصل دار مانند قيچي و پنس بايد قبل از نظافت كامل باز شوند و قبل از عمل استريل، ابزار قفل داردر دنده اول قفل شوند.
بعد از نظافت ابزار و وسايل بايد آنها را بوسيله پارچه لطيف خشك كرد.
اسلاید 17 :
نکات مورد توجه در گند زدائی
قبل از شروع عمليات گندزدايي به وسايل حفاظت فردي مناسب )مانند لباس و كفش كار، دستكش، پيشبند، عينك، ماسك و .( مجهز گرديد.
قبل از گندزدايي، زدودن اجرام و كثافت از روي سطوح و وسايل (براي افزايش تاثير محلول گندزدا بر روي ميكروبها) ضروريست.
نبايد مواد گندزدا را با هم يا با مواد شوينده مخلوط نمود بدليل اينكه اثرات گندزدايي آنها از بين مي رود.
از مواد گندزدا فقط در غلظتهاي توصيه شده استفاده گردد و براي تهيه محلولهاي گندزدا حتماً از پيمانه استفاده شود.
اسلاید 18 :
از غوطه ورنمودن بيش از مدت توصيه شده وسايل در محلولهاي گندزدا جداً خودداري شود.
مواد گندزدا را در مكانهاي مناسب و در دماي مناسب نگهداري نموده واز قراردادن آنها در كنار گرما جداً خودداري شود در غير اينصورت اثرات محلول يا ماده گندزدا به سرعت از بين مي رود.
مواد يا محلولهاي گندزدا را در بطريهاي در بسته نگهداري نموده و بر روي بطريها حتماً مشخصات محلول يا ماده گندزدا قيد شده باشد.
از تهيه بيش از اندازه مورد نياز روزانه محلولهاي گندزدايي كه براي روزهاي بعد قابل استفاده نيستند جدا خودداري شود.
اسلاید 19 :
بعد ازانقضاي مدت استفاده محلولهاي ساخته شده حتماً آنها را دور ريخته محلول تازه تهيه گردد.
ثبت تاريخ ساخت محلول گندزدا و غلظت آن براي محلولهايي كه قابليت مصرف بيش از يك روز را دارند روي بطري آنها الزاميست.
اسلاید 20 :
گندزدايی ست هاي پانسمان
ابتدا به وسيله آب سرد کليه وسايلی را که به خون آلوده شده اند شسته وسپس با ماده دترجنت (تايد )کليه آلودگی ها را از روي وسايل پاك کرده،وسايل را در محلول دکونکس 53 پلاس 1 درصد يا محلول جانشين معرفی شده به مدت 15 دقيقه غوطه ور کرده و بعد از انجام مرحله آبکشی و خشک کردن جهت استريل آماده می شوند .