تحقیق در مورد خصوصیات گیاه شناسی کلزا

word قابل ویرایش
12 صفحه
8700 تومان
87,000 ریال – خرید و دانلود

خصوصیات گیاه شناسی کلزا

کلزا با نام علمی Brassica napus L. گیاهی از تیره شب بو و از جنس کلم است . این گیاه از تلاقی های متعدد بین جنس های sinapis , brassica حاصل گردیده است. (عزیزی و همکاران ، ۱۳۷۸)

این گیاه دارای دو رقم بهاره و پاییزه است که رقم بهاره نسبت به پاییزه است که رقم بهاره نسبت به پاییزه کم محصولتر و کم ارتفاع تر و با مقاومت کمتر است . این گیاه یکی از گیاهان زراعی روغنی است که می توان آن را درمناطق معتدله و ارتفاعات بالا و تحت شرایط نسبتا خنک کشت کرد و تعداد کروموزمهای آن ۲n=38 می باشد . (عزیزی و همکاران ، ۱۳۷۸)

ویژگی مورفولوژیکی گیاه کلزا
کلزا دارای یک ریشه اصلی و ضخیم و قوی با تعداد زیادی ریشه فرعی است . ارتفاع ریشه اصلی به cm 80 می رسد در مرحله روزت قد گیاه بسیار کوتاه است ارتفاع نهایی گیاه cm 180-160 بسته به نوع رقم می رسد . برگها در مرحله ابتدایی روزت طویل ، عریض با حاشیه گرد در مرحله ایستاده از تضاریس زیادی برخوردار است . گلهای کلزا عمدتا به رنگ زرد می باشند و دارای ۴ کاسبرگ ، ۴ گلبرگ و ۶ پرچم است .
خورجین ها پس از تلقیح از پایین به بالا تشکیل شده و همزمان با توسعه گل تکامل می یابند . دانه ها به رنگ قهوه ای تیره یا سیاه بوده و هرچه نارس تر باشند روشن تر هستند. وزن هر دانه بین ۵-۵/۳ گرم متغیر است . (شهیدی و فروزان ، ۱۳۷۶)

مراحل رشد ظاهری کلزا
کلزا گیاهی است یکساله که همانند سایر گیاهان دارای مراحل خاص فنولوژیکی است .
مراحل رشدی گیاه کلزا را می توان به ۷ مرحله تقسیم نمود .
مرحله A : جوانه زدن – گیاهان ۲ برگ ابتدایی قلبی در این مرحله دارد .
مرحله B : مرحله روزت – این مرحله با توجه به تعداد برگ ظاهر شده به چند مرحله B1,B2,…,Bn تقسیم می شود .
مرحله C : مرحله رشد رویشی- در این مرحله گیاه شروع به ساقه دهی می نماید و میان گره ها قابل دیدن می باشند .
مرحله D : مرحله ظهور غنچه های گل

مراحل F,E (مرحله گلدهی): در این مرحله ابتدا غنچه های گل از هم جدا شده و اولین گلها باز شده و به تدریج به تعداد گلهای باز شده افزوده می شود .
مرحله G : مرحله شکل گیری خورجین (شهیدی و فروزان ، ۱۳۷۶)

خصوصیات گونه های مهم متعلق به جنس Brassica
کلزای معمولی همان brassica nopus L. است که در اروپا و کانادا کشت می شود . ارقام بهاره و زمستانه این گونه بعنوان منبع روغن گیاهی کشت می شود ولی ارقام زمستانه در شرایط مساعد معمولا پر محصولتر است . بذر این گونه به رنگ سیاه و در حالت طبیعی اشکالی با بذرهای زردرنگ وجود ندارند . (عزیزی و همکاران ، ۱۳۷۸)

تقسیم بندی ارقام کلزا
کلزای صنعتی : حاوی ۶۰-۲۲ % اسید اروسیک در روغن و ۲۰۵-۱۰۰ گلوکوزینولات در هر گرم کنجاله .
رقم دو صفر : نوع تکامل یافته رقم یک صفر است و حاوی کمتر از ۲% اسید اروسیک در روغن است .
رقم سه صفر : نوع اصلاح شده ارقام B.campeastris است و اصطلاحا به آن canoia گویند . (شهیدی و فروزان ، ۱۳۷۶)
تاریخچه تولید کلزا در ایران و جهان

کلزا ۲۰۰۰ سال قبل از میلاد در هندوستان کشت می شد این گیاه حدود ۳۵ سال قبل از میلاد از چین به ژاپن انتقال یافت و تا قرن ۱۳ میلادی تنها اراضی کمی از کشورهای اروپایی به کشت آن اختصاص داشت . اولین سری از روغنهای خوراکی از کلزا در سال ۱۹۵۶ در کانادا به بازار عرضه شد . (شهیدی و فروزان ، ۱۳۷۶)

در ۱۵ سال اخیر بیشترین افزایش در سطح کشت کلزا مربوط به کشورهای چین وهند است . از آنجایی که عملکرد در اروپا نسبت به مناطق دیگر بیشتر است اکنون یک سوم تولید کل جهان را به خود اختصاص داده است . (شهیدی و فروزان ، ۱۳۷۶)

تولید کلزا در ایران از بدو شروع فعالیت شرکت توسعه کشت دانه های روغنی آغاز گردید . در آن زمان بررسی های ترویجی به رقم سوئد که کلزایی از گروه یک صفر محسوب می شود در زراعت بهاره صورت گرفت . ولی بدلیل عدم موفقیت زراعی از یک سو و بالا بودن استاندارد روغن ایران از سوی دیگرگسترش آن بسیار محدود گردید باتولید ارقام جدید از گروه دو صفر مطالعاتی در مورد موسسه تحقیقاتی اصلاح و تهیه بذر و نهال در ایستگاههای مختلف کشور به ویژه در دو ایستگاه تحقیقاتی دشت ناز ساری و عراقی محله گرگان صورت گرفت که نتایج حاصله نشانگر توان قابل ملاحظه کلزا در زراعت پاییزه در مناطق شمالی کشور بود . (شهیدی و فروزان ، ۱۳۷۶)
موارد کاربرد فراورده های کلزای روغنی

از آنجایی که دانه کلزا در درجه اول به خاطر روغن آن کشت می گردد اطلاعات مربوط به عملکرد دانه ممکن است با ارائه درصد روغن دانه تکمیل گردد و یا این که بجای عملکرد دانه اساسا عملکرد روغن بعنوان واقعی ذکر گردد . محصول ثانویه مهمی که بعد از استخراج روغن باقی می ماند کنجاله کلزا است که جهت تغذیه دام مورد استفاده قرار می گیرد. (احمدی وجاویدفر، ۱۳۷۷)

دلایل برتری کلزا و توجه کشاورزی به آن
• تطابق کلزا با شرایط مختلف جوی
• افزایش افزوده روغن و کنجاله در مقابل سایر محصولات و ارائه علوفه قابل ملاحظه

• امکان نگهداری محصولات به مدت طولانی

• امکان افزایش راندمان در واحد سطح
• مقاومت گیاه در شرایط مرطوب در طول دوره بهره برداری
• هزینه تولید کم با توجه به زراعتهای مشابه
• بازگشت مشابه سرمایه در شرایط مقایسه با سایر محصولات زراعی
• بررسی های وسیع تحقیقاتی در کلیه موارد به ویژه در اصلاح و تولید ارقام جدید و مناسب
• حمایتهای بازرگانی لازم

• آستانه حرارتی پایین و امکان رشد آن در درجه حرارتهای پایین
• امکان استفاده از گل کلزا برای زنبورداری هزینه های کشاورزان را تقلیل می دهد
• کلزا در تناوب زراعی با گندم می تواند در تکمیل تولید گندم از نظر حذف علفهای هرز ، کاهش بیماریها ، صرفه جویی در مصرف امکانات و توزیع خدمات مساعدت نماید . (احمدی وجاویدفر، ۱۳۷۷)

شرایط رشد و نمو کلزا
اصولا خاکی که برای کشت کلزا مناسب است باید Ph آن بین ۷-۲/۶ باشد . کشت کلزا برای گرگان ، مازندران و گیلان ۲۰ مهر تا ۱۰ آبان و برای منطقه غرب ایران ۳۰-۱۵ شهریور و برای منطقه سردسیر آذربایجان ۲۰-۱۰ شهریور و برای مناطق گرم نظیر جیرفت اوایل آبان و اوایل آذر مناسب است . زراعت کلزا با ایجاد وقفه درکشت متوالی غلات به کنترل بیماری ها ، آفات و علفهای هرز کمک کرده است . (احمدی وجاویدفر، ۱۳۷۷)
سطح زیر کشت کلزا در ایران

کشور ایران با ۱۷۲۴۰ هکتار اراضی زیر کشت کلزا ۰۶/۰ درصد از کل زمینهای زیر کشت کلزای جهان را در اختیار دارد .
جدول ۱-۱-۹- سطح زیر کشت کلزا به هکتار (۱۹۹۹-۱۹۹۳)
ایران ۵/۴۸۶ ۳۵۰۰ ۱۰۵۶۲ ۶/۶۳۷۹ ۵/۵۱۰۹ ۱۷۲۴۰

سهم ایران از سطح جهان ۰۰۲/۰ ۰۱۱/۰ ۰۴۵/۰ ۰۲۵/۰ ۰۱۹/۰ ۰۶۴/۰
سطح زیر کشت کلزا در سال زراعی ۷۹-۷۸ در ایران ۱۷۲۴۰ هکتار بوده که نسبت به سال قبل ۴/۲ برابر و نسبت به سال زراعی ۷۳-۷۲ ، ۵/۱۸۰ برابر افزایش دارد .(عزیزی و همکاران، ۱۳۷۸)
تنظیم کننده های رشد کلزا

مواد تنظیم کننده رشد برای غلات ، جهت کاهش ارتفاع و بهبود توان استقرار گیاه ساخته شدند . چنین اثراتی برای کلزا هم در نظر گرفته شده است . دو نوع از مواد شیمیایی آزمایش شده اند . آنتی جیبرلینها و آنتی اکسین ها که در این قسمت مورد توجه و بررسی قرار گرفته اند . در گیاه کلزا اصولا جیبرلین در زمان شروع طویل شدن ساقه و اکسین به هنگام توسعه ب

 

عدی ساقه و با ظهور جوانه های گل تولید می شوند . مواد تنظیم کننده رشد را می تون در زراعت کلزای پاییزه استفاده کرد تا از بلندی ساقه گیاه در زمستان ممانعت شده و مقاومت آن به یخ زدگی افزایش یابد . لذا کاربرد مواد تنظیم کننده رشد برای محصولات زودکاشت و یا محصول پاییزه ای که اندکی رشد کرده است می تواند مفید باشد . مصرف این مواد در مرحله چهار برگی می تواند رشد رویشی را کاهش دهد . اما هزینه مصرف پاییزه و مواد شیمیایی تنظیم کننده رشد معمولا اقتصادی نیست . تصمیم گیری برای مصرف این مواد در کلزای بهاره بویژه از جهت زمان مصرف آن ، که پیش از س اقه رفتن یا در مراحل بعدی رشد باشد اندکی مشکل است . (عاشوری ، ۱۳۸۰)

 

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 8700 تومان در 12 صفحه
87,000 ریال – خرید و دانلود
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد