مقاله در مورد آشنائی با گیت های منطقی

word قابل ویرایش
15 صفحه
8700 تومان
87,000 ریال – خرید و دانلود

آشنائی با گیت های منطقی

گیت ها از اجزا تشکیل دهنده یک سیستم دیجیتالی محسوب می شوند. هر گیت یک عمل منطقی را انجام می دهد مانند عدل منطقی AND و امثالهم. اینک سمبل مداری و عمل منطقی چند گیت را توضیح می دهیم.
گیت AND
در مدارات منطقی دو حالت وجود دارد یا ولتاژ داریم که آن را با ۱ یا H نشان می دهند.یا ولتاژ نداریم که آن را با O یا L نشان می دهند. در گیت AND زمانی خروجی High است که هر دو ورودی High باشد. برای بررسی حالت های مختلف ورودی و پاسخ آنها در خروجی جدولی به نام صحت رسم می نماییم.
۰ I2 I1 0 I2 I1
L L L 0 0 0

L L L یا ۰ ۱ ۰
L L H 0 0 1
h H H 1 1 1

در مدارات الکترونیکی که اعمال منطقی انجام بدهند برای نشان دان مقادیر ۰ و ۱ از دو تراز ولتاژ استفاده می شود. ولتاژ با دامنه صفر ولت نشان دهنده صفر منطقی با دامنه ۵ ولت نشان دهنده یک منطقی است.

گیت OR
در گیت OR زمانی خروجی صفر منطقی است که تمام ورودی های آن صفر منطقی باشند. جهت بررسی حالت های مختلف ورودی و پاس

خ آنها در خروجی جدول صحت گیت فوق را رسم می نماییم.
۰ I¬۳ I2 I1
1 0 0 0
1 1 0 0
1 0 1 0
1 1 1 .
1 0 0 1
1 1 0 1
1 0 1 1
1 1 1 1

گیت NOT
همان طور که از شکل دیده می شود در گیت NOT خروجی متمم ورودی است. یعنی
گیت NOR
این گیت از یک گیت OR تشکیل شده که خروجی آن به یک گیت NOT وارد شده و خروجی گیت NOR همان خروجی گیت NOT است شمای فنی گیت NOR در شکل ۴-۳۰ دیده می شود.

جدول صحت گیت NOR به قرار زیر است. یعنی گیت NOR زمانی دارای خروجی است که هر دو ورودی آن LOW باشد.
گیت NAND

۰
I¬۳ I2 I1
1 0 0 0
1 1 0 0
1 0 1 0
1 1 1 .
1 0 0 1
1 1 0 1
1 0 1 1

۰ ۱ ۱ ۱
با توجه به جدول صحت می توان گفت گیت NAND تنها در یک حالت خروجی ندارد و ان زمانی است که تمام ورودی های آن High باشند. در ساختمان هر کدام از گیت هایی که تاکنون معرفی نمودیم از دیودها و ترانزیستور ها استفاده شده است. با توجه به مدار روبرو هرگاه I3 , I2 , I1 High باشن O4 نیز High شده و خروجی O، Low خواهد شد این حالت با آخرین ردیف جدول صحت و مطابقت دارد. بقیه حالت های موجود در جدول صحت نیز همین طور می توانند بررسی شوند.

گیت انحصاری X-OR
هرگاه هر دو ورودی در حالت یکسانی قرار بگیرند یعنی هر دو در وضعیت صفر منطقی یا یک منطقی قرار گیرند خروجی در وضعیت منطقی قرار خواهد گرفت. این خاصیت کاربرد کیفیت X-OR را جهت مقایسه کنندگی روشن می سازد.

۰ I2 I1
0 1 0
0 0 1
1 1 1
در این گیت زمانی خروجی خواهیم داشت که ورودی ها یسکان باشند یعنی یا هر دو صفر یا هر دو یک گیت X-NOR متمم گیت X-OR است.
مثال: خروجی مدار زیر را به دست آورید. در صورتی که کلیه ورودی ها یک منطقی باشند.
خروجی یک منطقی است.

مدارهای مجتمع یا IC

Integrated Circuits
امروزه به کمک تکنولوژی پیشرفته در الکترونیک مدارهای بسیار پیچیده الکترونیک قدرم را در حجمی بسیار پائین تحت عنوان مدارات مجتمع یا IC ها قرار داده اند. در مبحث تقویت کننده های عملیاتی با IC شماره ۷۴۱ آزمایشی را انجام دادید. و به این نتیجه رسید که بسیتن مدار با مدار مجتمع آسانتر بوده و پاسخ دقیقتری از آزمایش به دست IC ها چه در سیستم های دیجیتالی و چه در سیستم های آنالوگی وجود دارند. حال شمار را با چند نمونه مدار مجتمع آشنا می کنیم.
IC های سری RTL: در این IC ها گیت ها از مقاومت و ترانزیستور تشکیل شده اند به آنها (Resistor- Transistor- Logic) می گویند.

IC های سری DTL: در این IC ها گیت ها از دیود و ترانزیستور ساخته می شوند و به آنها (Diode- Transistor- Logic) گویند.
IC های سری TTL: در این IC ها گیت ها از ترانزیستور های معمولی و ترازیستورهای با چند امیتر ساخته می شوند. TTL سری معروفی از IC ها هستند در بازار به آنها سری ۷۴ گویند.
IC های سری CMOS: در ساختن این IC ها از ترانزیستور های CMOS استفاده می شود. IC های سری CMOS در بازار با سری ۵۴ شناخته می شوند.
تقویت کنند های عملیاتی
تقویت کننده های عملیاتی
تقویت کنده های عملیاتی که به اختصار op- amp گفته می شود از کلمه operational amplifier گرفته شده است. تقویت کننده هایی هستند که با کوپلاژ مستقیم و دارای ضریب بسیار بزرگی می باشند. از آنجا که تقویت کننده های عملیاتی دارای گین ولتاژ بالایی هستند. لذا هرگاه در ورودی آنها ولتاژ کمی اعمال شود بایستی در خروجی ولتاژ بالائی بوجود آید. به همین جهت گین تقویت کننده عملیاتی را با روش های مختلف کنترل می نماید. تقویت کننده های عملیاتی کاربرد های وسیعی در سیستم های الکترونیک دارند. از قبیل مدارات جمع کننده انتگرال گیر، مشتق گیر، مبدل اسپانس، مبدل جریان به ولتاژ، مبدل ولتاژ به جریان، تقویت کننده های لگاریتمی، یکسوسازها، ضرب کننده آنالوگ مقایسه کننده و غیره علاوه بر آن از لحاظ اقتصادی ارزان قیمت هستند ابعادشان کوچک بوده ضریب اطمینان بالایی داشته و پایداری حرارتی خوبی دارند. از خصوصیات مهم آنها می توان به موارد زیر اشاره کرد:
۳) گین ولتاژ بالا ۴) پهنای باند وسیع
۵) پایداری حرارتی خوب
تقویت کننده های عملیاتی به صور متفاوتی ساخته می شوند اما از لحاظ کلی قسمت های مختلف ساختمان داخلی آنها مانند بلوک دیاگرام شکل ۲-۲۹ است.

مدارهای مجتمع، مزایا و تقسیم بندی آنها

در مدارهای الکترونیکی که تعداد قطعات به کار رفته در آنها زیاد نباشد مونتاژ و انجام اتصالات به سادگی النجام می پذیرد. اما با افزایش تعداد قطعات علاوه بر بالا رفتن احتمال خط در نصب و اتصالات و همچنین صرف وقت زیاد مشکلاتی از قبیل افزایش حجم مدار و قیمت بالای تمام شده مدار نیز وجود دارد. لذا در ساخت مدارهای پیچیده از IC ها (مدارهای مجتمع) استفاده می شود.
مزایای مدارهای مجتمع Integrated Circuit عبارتند از:
الف) اجزاء یک مدار مجتمع روی یک قطعه نیمه هادی و در شرایط یکسان وبه طور همزمان ساخته می شود.
ب) به دلیل به حداقل رسیدن اتصال بین قطعات مدار مجتمع خواص خازنی و سلفی ناخواسته کاهش می یابد.
ج) قیمت IC به مراتب از مدار غیر مجتمع مشابه کمتر است.
د) حجم مدار بسیار کاهش می یابد.
هـ) دقت مدار به مراتب بالا می رود.
مدارهای مجتمع رابه دو دسته آنالوگ و دیجیتال تقسیم می کنند و IC های آنالوگ نیز به دو دسته خطی و غیر خطی تقسیم می شوند.
IC های دیجیتالی تنها دارای دو سطح ولتاژ صفر و یک منطقی هستند امادر آنالوگی های سطوح مختلف و ولتاژ دیده می شود.
تقویت کننده های عملیاتی (op- Amp) جزء IC های آنالوگ خطی به حساب می آیند علت نامگذاری عملیاتی آن است که می توان با آنها عملیات مختلف را انجام داد.

 

بلوک دیاگرام تقویت کننده عملیاتی
یکی از ورودی های یک تقویت کننده علمیاتی با علامت منفی مشخص شده به آن ورودی معکوس کننده می گویند اگر سیگنالی به آن اعمال شود با ۱۸۰ درجه اختلاف فاز تقویت شده آن در خروجی دیده می شود. ورودی دیگر با علامت مثبت مشخص شده به آن ورودی غیر معکوس کننده می گویند اگر سیگنالی به آن اعمال شود بدون اختلاف فاز تقویت شده و در خروجی دیده می شود.
طبقه میانی وظیفه تقویت ولتاژ و تطبیق امپدانس بین طبقات ورودی و خروجی را به عهده دارد که در آن از تقویت کننده های امیتر مشترک و عملکرد کلکتور مشترک استفاده می شود.
طبقه خروجی قدرتی بوده و در اغلب تقویت کننده های عملیاتی به صورت تقویت کننده های پوشپول دیده می شود.

نیمه هادی های چندلایه ای
SCR- UJT – دیاک- ترایاک
در صنعت به قطعاتی الز الکترونیک احتیاج است که ضمن آنکه بتوانند جریان را به سرعت قطع و وصل نمایند تحمل جریان و ولتاژ های زیاد را نیز داشته باشند. از مهمترین این عناصر می توان به UJT و SCR دیاک و ترایاک اشاره کرد.
uni Junction Travsistor
کاربرد UJT در مدارات نوسان ساز تحریک پایه گیت تریستور و در مدارات کنترل است. این ترانزیستور دارای یک پیوند Pn می باشد. از یک قطعه نیمه هادی نوع n که بیسهای UJT به ابتدا و انتهای آن منتقل می شوند و یک پیوند با نیمه هادی نوع P که امیتر به آن متصل می شود تشکیل شده است. بنابراین UJT ماندن دیود فقط دارای یک اتصال Pn است. به این جهت به آن دیود جفت بیس نیز می گویند. پایه های UJT در تقویت کننده ها کاربردی ندارند.
تشخیص پایه های UJT به کمک اهم متر شمای فنی یک UJT را نشان می دد. امیتر پایه ای است که نسبت به بیسها مانند دیود عمل می‌کند پایه ای که نسبت به امیتر مقاومت بیشتری نشان می دهد بیس و پایه دیگر بیس دو می باشد. B1 و B2 نسبت به هم مقاومت بالائی را نشان می دهد.
Silicon control Rectifire
یکسو کننده قابل کنترل سیلیکونی که به اختصار SCR نامیده می شود. SCR در حقیقت یک یکسو کننده است و همانند آنها دارای آندوکاتد می باشد هر گاه آند ب

ه منفی و کاتد به مثبت منبع ولتاژی وصل باشد در بایاس معکوس قرار گرفته و جریانی از آن عبور نمی کند. وجه تمایز SCR با دیود یکسوساز در بایاس موافق آن است که هرگاه آندش به مثبت و کاتدش به منفی متصل باشد حتی با رسیدن ولتاژ دو سرش به حد ولتاژ آستانه SCR از خو

د جریانی عبور نمی دهد. نقش پایه دیگر که گیت نامیده می شود در این است که اگر ولتاژ مثبتی نسبت به کاتد به گیت اعمال شود تریستور همانند یکسو کننده شده و جریان را از خود عبور می دهد. پس می توان گفت تریستور همانند یک دیود است که پایه سومی بنام گیت دارد و زمانی جریان را هدایت می‌کند که اولا بایاس مستقیم شود. ثانیا گیت آن تحریک شود. کاربرد تریستور در دستگاه های صنعتی تلویزیون های رنگی و مدارات کنترل می باشد. سه پایه SCR عبارتند از آند، کاتد و گیت. تریستور دارای سه پیوند Pn، np و Pn می باشد.

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 8700 تومان در 15 صفحه
87,000 ریال – خرید و دانلود
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد