مقاله بررسی معیارهای حاکم بر مکانیابی، ظرفیت و اندازه ایستگاه انتقال پسماند شهری

word قابل ویرایش
13 صفحه
دسته : اطلاعیه ها
8700 تومان

بررسی معیارهای حاکم بر مکانیابی، ظرفیت و اندازه ایستگاه انتقال پسماند

شهری

چکیده

جمعآوری و حمل به عنوان پرهزینهترین بخش در سیستم مدیریت پسماند، همـواره توجـه طراحـان و مدیران مسئول را متوجه خود ساخته است. در این میان ایستگاههای انتقال، به عنوان واسط بین بخش جمعآوری و حمل پسماند تا محل دفع نهایی، نقشی مهـم در سیسـتم مـدیریت پسـماند شـهری ایفـا میکنند. بنابراین ارزیابی ضرورت احداث ایستگاه انتقال با توجه بـه هزینـههای اقتصـادی، اجتمـاعی و زیستمحیطی خاص خود (به منظور تجمیع پسماند)، در مقایسه با حمل مستقیم تا مسـافتی طـولانی امری ضروری است. در این مطالعه، علاوه بر مقایسه هزینههای حمل مستقیم نسبت به حمل از طریـق ایستگاه انتقال، انواع پسماندهای قابل پردازش در یک ایستگاه واسط مورد بررسـی قـرار گرفتـه اسـت.

همچنین به منظور شناخت فرآیند طراحی ایسـتگاه انتقـال و پارامترهـای مـوثر بـر آن، بـه معیارهـای تاثیرگذار بر ظرفیت، تعداد و مکانیابی یک ایستگاه انتقال پرداخته شده است. سطح تحت پوشش، نوع پسماند و ظرفیت وسایل حمل و ذخیرهسازی از جمله مهمترین عوامل تاثیرگـذار بـر ظرفیـت ایسـتگاه انتقال هستند، درحالیکه میزان پسماند ورودی به ایستگاه عـاملی تعیینکننـده در تعـداد ایسـتگاههای لازم شمرده میشوند. معیارهای محدودیتی، تکنیکی و شهری نیز از جمله معیارهای موثر بر مکانیـابی ایستگاه انتقال هستند که شامل مواردی نظیر محدودیتهای کـاربری، دسترسـی بـه راههـا، سـازگاری ترافیکی، قابلیت توسعه، شیببندی و دسترسی به انشعابات آب و برق میگردند.

کلمات کلیدی

ایستگاه انتقال پسماند، مدیریت پسماند، معیارهای مکانیابی، طراحی ایستگاه انتقال، تعداد ایستگاه انتقال

.۱ مقدمه

جمعآوری پسماند یکی از مهمترین خدمات بهداشتی شهری شمرده میشود. از ابتدای قرن گذشته، نگرانی در خصوص انباشت پسماند و سایر انواع پسماندهای جامد در خیابانها و جویهای شـهرها و اثـرات سـوء آن بـر سـلامتی، منجر به توسعه و تسریع اجرای برنامههای شهری در زمینه تنظیف شهری گردید.از آن تاریخ، جمـعآوری پسـماندهای جامد شهری و انتقال آنها به مراکز دفع یا پردازش، از جمله فعالیتهای اساسی سازمانهای دولتی محسوب میگردد.

پسماندهای جامدمعمولاً از محل جمعآوری تا محل دفع توسط ماشین آلات جمعآوری حمـل مـیشـوند. هـر چند گاهی اوقات فاصله تا محل دفع آنقدر زیاد است که حمل پسماندها توسط ماشینهای جمعآوری باعث میشود که پرسنل زمان زیادی از روز را دور از وظیفه اصلی خود (جمعآوری پسماند) بگذرانند و در نتیجـه رانـدمان بصـورت غیـر قابل قبولی کاهش خواهد یافت. در چنین مواردی میتوان با احداث ایستگاههای انتقـال، پسـماندها را بـه ماشـینهای حمل بزرگتر انتقال داده و این ماشینها نیز به نوبه خود زایدات را به مکانهای دفع در فواصل دوردست انتقال دهند. در چنین شرایطی، حمل زایدات در مقیاس بالا با صرف هزینهای بسیار مناسب انجام خواهد شد.در بسـیاری از شـهرها در مورد مکانیابی نامناسب ایستگاه انتقال مواد جامد و طراحی و بهرهبرداری از آن نگرانیهایی وجود دارد. بهبـود فرآینـد استفاده از ایستگاه انتقال در مراحل مکانیابی، طراحی و بهره برداری از آن و همچنین ماکزیمم کـردن تـاثیر و بـازدهی تجهیزات و مینیمم کردن اثرات منفی آنها امری ضروری محسوب میگردد. [۱]

ایستگاهای انتقال پسماند نقشی مهم در سیستم مدیریت پسماند شهری ایفا میکنند و به عنوان یـک واسـطه بین برنامه جمعآوری پسماند جامد شهری و دفع نهایی پسماند به شـمار مـیرونـد. در حالیکـه سـایز و نـوع خـدمات تجهیزات در ایستگاههای انتقال متغیر است، همه هدفی مشابه را پیگیری مینمایند شامل: -۱ تجمیع پسماند انتقـالی از وسایل جمعآوری شهری به داخل وسایل نقلیه بزرگتر با حجـم بـالا بـرای حمـل اقتصـادیتـر بـه سـایتهای دفـع دوردست. -۲ طراحی تجهیزات دریافت کننده متناسب با تخلیه پسماندهای جمعآوری شـده، کـه ایـن پسـماند اغلـب متراکم است و سپس انتقال آنها به داخل وسایل بزرگتر به منظور حمل طولانی به سایت دفع نهایی.

در ایستگاه انتقال، پسماند به مدت طولانی ذخیره نمیشود و بلافاصله پس از تجمیع و بداخل وسـایل بزرگتـر بارگیری شده و از سایت خارج میشود. کاهش از مبدا و بازیافت نقشی همه جانبـه در سیسـتم مـدیریت شـهری ایفـا میکنند و فعالیت در این دو زمینه میتوانند وزن و حجم عناصر پسماند، هزینههای حمل، دفع و زبالهسوزی را کـاهش دهد. منظور از کاهش از مبدا، کاهش پسماند در مبدا توسط تغییـر در طراحـی فـرآورده، فرآینـدهای تولیـد، عملیـات

خریداری و فروش،کاهش کمیت و سمیت مواد قبل از ورود به جریان پسماند موثر مـیباشـد. آژانـس حفاظـت محـیط

زیست آمریکا ۱(EPA) کاهش از مبدا را به عنوان تکنولوژی تاثیرگذار در مدیریت پسماند تعیین نموده است.

برنامههای بازیافت یا کاهش از مبدأ میزان پسماند انتخابی را برای حمل طولانی و سـپس دفـع بـه طـور قابـل ملاحظهای کاهش میدهند. در صورت تاثیر مثبت این برنامههای کاهشی، ممکن است به ایستگاههای انتقـال کمتـر و کوچکتری در یک شهر نیاز باشد. مهمترین علت استفاده از ایستگاه انتقال، کاهش هزینه حمل به تجهیزات دفع اسـت.

زیرا تجمیع باراز وسایل جمعآوری شهری به داخل تریلرهای بزرگ، هزینههای حمل را کاهش میدهد تا پرسنل زمـان کمتری را صرف سفر از سایت دفع یا (به سایت دفع) کنند و زمان بیشتری صرف جمعآوری پسماند شود.علاوه بر ایـن، یک ایستگاه انتقال فرصت سرند پسماند را نیز پیش از ورود به سایت دفع فراهم میآورد. دلیل مهم دیگر در استفاده از ایستگاههای انتقال پسماند، پیشنهاد گزینههایی با انعطاف بیشتر بـرای دفـع پسـماند اسـت. تصمصـمگیرنـدگان بایـد سایتهای دفع اقتصادی و سازگار با محیطزیست را انتخاب کنند حتی اگر از لحـاظ مسـافت فاصـله بیشـتری داشـته

باشند. [۲]

.۲ حمل مستقیم در مقایسه با ایستگاه انتقال

تصمیمگیری در مورد اینکه یک ایستگاه انتقال تا چه میزان برای شهر مناسب است، بر پایه آنالیز سود و هزینه صورت میگیرد.لازم است تصمیمگیرندگان هزینههای مکانیابی، طراحی و بهـرهبـرداری را در مقابـل صـرفهجوییهـای اقتصادی حاصل از کاهش هزینههای حمل مورد ارزیابی قرار دهند. در پاسخ به این پرسش که احداث ایسـتگاه انتقـال ااقتصادی خواهد بود یا خیر، فاصله بین محل تولید پسماند و موقعیت تاسیسات دفع، نقشی تعیینکننده دارد. احـداث ایستگاه انتقال زمانی از نقطه نظر اقتصادی توجیهپذیر خواهد بود که فاصله مذکور بـین ۱۶ تـا ۲۴ کیلـومتر باشـد. بـا انجام تحلیلهای دقیق اقتصادی، میتوان هزینه حمل مستقیم به محل دفع را با هزینه حمل تودهای از ایستگاه انتقـال مقایسه نمود. ارتباط بین این دو نوع حمل به صورت تابعی از مسیر حمل یکطرفـه از ایسـتگاه انتقـال بـه محـل دفـع، مطابق منحنی شکل ۱ میباشد. نقطه برخورد منحنی انتقال مستقیم و انتقال از ایستگاه انتقال، فاصله قابل قبول برای احداث ایستگاه انتقال را نشان میدهد. [۲]

شکل :۱ دیاگرام هزینه-فاصله در ایستگاههای انتقال پسماند شهری

بخش اصلی هزینهها، شامل هزینه اولیه احداث ایستگاه انتقال است. رفتار پلـهای تـابع در منحنـی مربـوط بـه حالت استفاده از ایستگاه انتقال، به دلیل محدودیت تعداد دفعاتی است که هر ماشین حمل میتواند در یـک روز سـفر نماید. به منظور محاسبه نقاط برخورد حمل مستقیم و حمل با ایستگاه انتقال بـرای یـک تجهیـزات خـاص ابتـدا بایـد مقادیر زیر تعیین شوند:

هزینه ایستگاه انتقال: هزینه مربوط به ساخت، مالکیت و بهرهبرداری ایستگاه انتقال (تن/واحد پول)

ظرفیت بارگیری حمل مستقیم: ظرفیت بارگیری متوسط ماشینهای جمعآوری و حمل مسـتقیم بـه مکـان دفع ( تن)

ظرفیت بارگیری حمل با انتقال: ظرفیت بارگیری متوسط ماشینهای حمل بـا انتقـال از ایسـتگاه انتقـال بـه مکان دفع (تن)
 هزینه حمل و نقل: هزینه متوسط حمل مستقیم یا حمل با انتقال (تن/واحد پول)

ابتدا با شناسایی این مقادیر و از فرمولهای زیر برای تخمین هزینه در مسافتهای مختلف استفاده میشود. در فرمـول زیر هزینه حمل مستقیم (بدون استفاده از ایستگاه انتقال) ارائه گردیده است:

ظرفیت حمل مستقیم ] / (t)مسافت × (km) هزینه حملونقل = [($/km) هزینه حمل مستقیم ($/t)

همچنین فرمول ساده هزینه حمل با انتقال هزینه حمل با انتقال در ادامه ارائه گردیده است:

ظرفیت انتقال ] / (t)مسافت × (km) هزینه حملونقل ] + [($/km)هزینه ساخت ایستگاه انتقال = [($/t) هزینه حمل با انتقال

($/t)

.۳ پسماندهای قابل پردازش در ایستگاه انتقال

انواع پسماندهایی که در ادامه به آنها اشاره شده است بطور معمول در ایستگاه انتقال مدیریت میشوند:

(۱ پسماندهای جامد شهری: پسماندهایی که توسط مصارف خـانگی، تجـاری، صـنعتی و سـازمانها تولیـد مـیشـوند و معمولاً گستره وسیعی از مواد را دربرمیگیرند نظیر: ظروف دور ریختنی، بستهبندیها، پسماندهای غـذایی، محصـولات کاغذی. پسماندهای جامد شهری شامل “مخلوطی از مواد قابل کاهش” و “مواد بیاثر” میباشد. سه نوع از پسماندهای جامد شهری که عمولا منتقل میشوند و بطور جداگانه مدیریت میشوند عبارتند از:

 پسماندهای باغبانی :(green waste) شامل برگ، علف، شاخ و برگ درختان که ممکن است تبدیل بـه کـود گیاهی شوند.
 پسماندهای خانگی خطرناک :(HHW) شامل مواد خطرناکی است که در مصـارف خـانگی تولیـد مـیشـوند. مانند محصولات پاککنندهها، آفتکشها، علفکشها و محصولات به وسایل نقلیه مانند: روغن موتور، روغـن ترمز، ضدیخ و رنگ.

 مواد قابل بازیافت :(recyclable) شامل مواد دورریزی است که میتوانند برای تولید محصولات جدید دوبـاره پردازش شوند. بازیافتیهای رایج نظیر: کاغذ، روزنامه، فلزات آهنی، پلاستیک، ظـروف شیشـهای، قوطیهـای آلومینیوم، روغن موتور و تایرها.

(۲ نخاله ساختمانی :(C&D waste) دورریزهای ناشی از ساخت و تخریب ساختمان، جادهها و دیگر سازهها میباشـد.

بطور معمول شامل بتن، آجر، چوب، مصالح بنایی، مصالح ساخت بام، اندود، فلزات، قطع درختان. پسماندهای ناشـی از نخاله ساختمانیمعمولاً بطور جداگانه از پسماندهای جامد شهری مدیریت میشوند مگر زمانیکه با آنها مخلوط شوند.

پسماندهای خاصی ممکن است که در یک ایستگاه انتقال بنا به دلایل متعددی قابل پذیرش نباشند که عبارتند از:

 مواردی که در یک ناحیه یا دستورالعمل مقرراتی ممنوع میشـوند: نظیـر بـاتریهـای اسـیدی سـربی، مـواد رادیواکتیو.
 مواردی که پردازش آنها مشکل یا پرهزینه است مانند تایرها.

 مواردی که سلامتی انسان را در خطر قرار میدهند.

 مواردی که در تجهیزات دفع برای انتقال از ایستگاه انتقال ممنوع شدهاند.

 موارد حجیم که به کامیونها و تجهیزات بارگیری پسماند آسیب میرسانند. ۴]و[۳

.۴ معیارهای موثر بر ظرفیت ایستگاه انتقال

سایز فیزیکی یک ایستگاه انتقالمعمولاً بر پایه عوامل زیر تعیین میگردد:

 تعریف سطح خدمترسانی: گاهی این تعریف آسان استمثلاً “همه پسماند در شهر تولید شود” یا “تمام پسماند توسط یک شرکت جمعآوری و حمل شود”. گاهی مواقع نیز تعریف سطح خدمترسانی به دلیل تغییر در نقشهای عمومی و خصوصی در مدیریت پسماند جامد و تغییر در دسترسی به تجهیزات دفع موجود بسیار دشوار است

 مقدار پسماندی که در سطح خدمترسانی تولید میشود و شامل تغییراتی مانند رشد جمعیت و برنامههای بازیافت است
 انواع وسایل حملونقل پسماند مانند وانتها یا کامیونهای حمل پسماندجمعآوری

 انواع پسماندهای که انتقال داده میشوند مانند پسماند جامد شهری متراکم شده در مقابل نوع غیرمتراکم آن و همچنین پسماندهای باغبانی و نخالههای ساختمانی که شامل تغییرات فصلی میباشند

 الگوهای زمانی ورود ساعتی و روزانه از جانب مصرفکنندگانی که پسماند را انتقال میدهند

 در دسترس بودن تریلرهای انتقال، ظروف چندمنظوره، قایقها و واگنها و سرعت بارگیری آنها

 انتظار افزایش در میزان تناژ انتقالی در طول عمر تجهیزات. برای مثال در یک منطقه با رشد جمعیت سالانه از ۳ به ۴ درصد، انتظار میرود تجهیزات برای طول عمر بهرهبرداری ۲۰ سال و همچنین برای ۲ برابر ظرفیتی که در سال اول بهرهبرداری استفاده میشد طراحی شوند
 ارتباط میان تجهیزات مدیریت پسماند موجود نظیر مرکز دفن، تجهیزات بازیافت و تجهیزات تبدیل انرژی

حجم پسماندهای روزانه، هفتگی و سالانه (شامل تغییرات فصلی) در طراحـی تجهیـزات بـه منظـور سـازگاری سیستم حمل پسماند اهمیت دارند. بهترین گزینه این است که زمان فعلی، حجم ماکزیمم و جریانهای ماکزیمم را بـا طراحی قبلی برای توسعه تجهیزات تطبیق دهیم. یکی از فعالیتهای موثر تعیین مقدار فضای تخلیه بار مورد نیاز، برای ذخیره پسماند در حالت ضروری میباشد. اولین تخمین برای فضای تخلیه این است کـه بـا فضـایی بـه مسـاحت ۴۰۰

مترمربع آغاز و به ازای هر تن پسماند دریافتی در روز ۱/۸۵ مترمربع اضافه کنیم. به عنوان مثـال اگـر ایسـتگاه روزانـه

۱۰۰ تن پسماند دریافت میکند، به فضایی به اندازه ۶۰۰ مترمربع نیاز است. [۵]

فرمولهایی که به منظور تعیین ظرفیت ایستگاه انتقال استفاده میشوند، بر مبنای میزان پسماندی است که از وسـایل جمعآوری میتوان تخلیه نمود:

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
wordقابل ویرایش - قیمت 8700 تومان در 13 صفحه
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد