مقاله واکاوی دانش حسابرسان از استانداردهای حسابداری ایران و اثر آن بر گزارش حسابرس

word قابل ویرایش
27 صفحه
دسته : اطلاعیه ها
10700 تومان

*** این فایل شامل تعدادی فرمول می باشد و در سایت قابل نمایش نیست ***

واکاوی دانش حسابرسان از استانداردهای حسابداری ایران و اثر آن بر گزارش حسابرس
چکیده – تحقیق حاضر به دنبال واکاوی دانش حسابرسان از استانداردهای حسابداری ایران و اثر آن بر گزارش حسابرس و همچنین تأثیر رده سازمانی حسابرسان در این شناخت است. از دیگر اهداف تحقیق پی بردن به این است که حسابرسان دانش کافی نسبت به استانداردهای مختلف حسابداری دارند یا خیر. برای رسیدن به این اهداف با استفاده از تکنیک “دلفی” پرسشنامه ای طراحی و بین حسابرسان شاغل در حرفه حسابرسی در سطح ایران توزیع شد. سه آزمون تی، تحلیل واریانس و خی دو برای تایید یا رد فرضیات و همچنین از آزمون کالماگروف اسمیرنف برای نرمال بودن داده ها مورد استفاده قرار گرفتند. در نهایت نتایج این تجزیه و تحلیل ها نشان داد، حسابرسان ایرانی در تمامی ردههای سازمانی به استثنای کمک حسابرسان با استانداردهای حسابداری، آشنایی کافی دارند و رده سازمانی در این شناخت تاثیر معنیدار دارد و در نهایت شناخت حسابرسان از استانداردهای مختلف بر گزارش حسابرس موثر است.
کلید واژه: استانداردهای حسابداری، شناخت کافی، رده سازمانی، اظهارنظر حسابرس، تکنیک دلفی

-۱ مقدمه
تقریباً اکثر دانش های مهم و برجسته امروزی برای رسیدن به رشد نسبی که امروزه شاهد آن هستیم، مسیر و یا مسیرهای پر پیچ و خمی را طی کرده اند. با مطالعه سیر تحولات این دانش ها پی میبریم که تمامی آنها نسبت به آنچه که در ابتدا بودهاند تغییرات بسیار زیادی کرده اند. این همان خاصیت علم است. علم پدیده ای تغییرپذیر است و این تغییر پذیری کلید موفقیت و تکامل علوم و دانش ها است. حسابداری نیز همانند سایر دانش ها از این مسأله جدا نبوده است. این نکته را میتوان در تعاریف متعدد ارائه شده برای حسابداری به وضوح مشاهده کرد.
حسابداران وظیفه تهیه صورتهای مالی را بر عهده دارند حال آنکه حسابرسان وظیفه حسابرسی و اظهار نظر نسبت به این صورت های مالی را بر عهده دارند. حسابرسان همواره برای انجام حسابرسی نیازمند معیارهایی هستند تا با مقایسه صورتهای مالی با این معیار و یا معیارها، قابلیت اتکای آنها را مشخص کنند. معیار حسابرسی صورتهای مالی، استانداردهای حسابداری، که نقطه مشترک اساسی بین این دو رشته است می- باشد. حسابرسان وقتی صورتهای مالی را قابلاتّکا میدانند که بر اساس استانداردهای حسابداری تهیه شده باشند.
گزارشگری مالی در واحدهای اقتصادی، بازتاب نیازهای اطلاعاتی انتظارات گروههای گوناگون استفاده کننده از صورتهای مالی همچون سرمایه گذاران، اعتبار دهندگان و… برای اتخاذ تصمیم ات آگاهانه اقتصادی است. مجموعه صورتهای مالی عمدهترین وسیله ارائه اطلاعات به خارج از واحدهای تجاری است. اطلاعات ارائه شده در این صورتها، درصورتی برای استفاده کنندگان مفید
و سودمند است که دارای ویژگیهای کیفی مورد نیاز باشد.
استفاده کنندگان صورتهای مالی شامل سرمایه گذاران به عنوان اصلیترین استفاده کننده، دولت، اعتبار دهندهگان و… به دلیل پیامدهای اقتصادی با اهمیت و پیچیدگی صورتهای مالی به تنهایی قادر به تعیین وجود ویژگیهای کیفی در صورتهای مالی ارائه شده توسط مدیریت نیستند و همچنین به دلیل تضاد منافع موجود بین مدیریت و صاحبان شرکت و با توجه به اینکه سرمایه گذاران به صورت عقلایی تصمیم گیری میکنند، اعتماد به مدیریت و صورتهای مالی ارائه شده توسط او نیز برای آنها امکانپذیر نیست. لذا مسئولیت تایید وجود ویژگیهای کیفی مورد انتظار در صورتهای مالی بر عهده حسابرسان مستقل که هم آگاه به اصول، روشها و رویه های حسابداری و هم مستقل از مدیریت هستند، واگذار شده است. اصول پذیرفته شده حسابداری یکی از مواردی است که حسابرسان با استفاده از آن به انجام عملیات حسابرسی میپردازند. رعایت این اصول در تهیه صورتهای مالی نشان دهنده وجود ویژگیهای کیفی مورد انتظار در صورتهای مالی است.۱ به بیان ساده اصول پذیرفته شده حسابداری معیار حسابرسان مستقل در انجام عملیات حسابرسی صورتهای مالی است.
بر اساس بند ۴ تبصره ۲ قانون تشکیل سازمان حسابرسی و بر اساس ماده ۶ قانون اساسنامه سازمان حسابرسی وظیفه تدوین و تعمیم اصول و ضوابط حسابداری و حسابرسی به سازمان حسابرسی واگذار شده است. کمیته تدوین استانداردهای حسابداری این سازمان در اواخر دهه ۷۰ مأمور شد تا بر اساس استانداردهای معتبر و با توجه به شرایط محیطی کشور، استانداردهای لازم را با هدف ایجاد یکنواختی و بر طرف ساختن ناسازگاریهای موجود، تدوین کند. این کمیته با توجه به آرا و عقاید به دست آمده، نتایج برنامه های آموزشی اجرا شده ، نظرکارشناسان و … پیش نویس استانداردهای حسابداری ایران را تهیه و به کمیته فنی ارائه کرد. کمیته فنی پس از بررسیهای لازم و اعمال تغییرات، استانداردها را تصویب کرد و برای اخذ مصوبه مجمع عمومی در اختیار هیأت عامل سازمان قرار داد و این استانداردها بر اساس مصوبه مجمع عمومی سازمان حسابرسی برای صورتهای مالی که شروع سال مالی آنها از اول ۱۳۸۰ به بعد است، الزامی شد. با توجه به هزینه و انرژی زیادی که صرف تدوین و انتشار این استانداردها شده است، انتظار میرود اینک که یازده سال از لازم الاجرا شدن این استانداردها میگذرد، حسابرسان به عنوان اصلیترین استفاده کنندگان این استانداردها حداقل به میزانی کافی با این استانداردها آشنا باشند.
تعیین میزان شناخت حسابرسان از استانداردهای حسابداری ایران و اثرات آن بر حسابرسی، مسأله اصلی این تحقیق را تشکیل میدهد. از طرف دیگر دانستن عوامل موثر بر شناخت حسابرسان از این استانداردها و همچنین تعیین چگونگی شناخت نسبت به استانداردهای حسابداری مختلف به نهادهای استانداردگذار این امکان را میدهد تا با سنجش و تعدیل این عوامل، در راستای افزایش آگاهی جامعه حسابرسی گامهای مهم و مفیدی برداشته و در نهایت کاربرد عملی این استانداردهارا افزایش دهند. با توجه به موارد ذکر شده ، در این تحقیق به دنبال پاسخگویی به سوالات زیر هستیم:
آیا جامعه حسابرسان ایران به مقدار کافی با این استانداردها که معیار ارزیابی کیفیت اطلاعات هستند، آشنایی دارند؟، آیا میزان آشنایی حسابرسان با استانداردهای حسابداری ایرانی با رده سازمانی آنها ارتباط دارد؟ و آیا این شناخت بر فرآیند نهائی اظهار نظر حسابرس تاثیر کیفی دارد؟

-۲ پیشینه تحقیق
پژمان روحی در سال ۱۳۸۱ در پژوهش خود به بررسی کافی بودن شناخت حسابرسان از استانداردهای حسابرسی منتشر شده توسط سازمان حسابرسی پرداخت. وی پرسشنامه ها را بین جامعه آماری خود که موسسات حسابرسی تهران بودند، توزیع نمود و در نهایت به این نتیجه رسید که در سطح اطمینان %۹۵ حسابرسان از استانداردهای حسابرسی صادر شده توسط سازمان اطلاع کافی دارند.
ایرج اصغری در سال ۱۳۸۴ در تحقیق خود به بررسی کفایت دانش حسابرسان از استانداردهای حسابداری پرداخت وی پرسشنامه های خود را بین موسسات حسابرسی تهران توزیع نمود و در نهایت به این نتیجه رسید که حسابرسان در تمامی ردههای سازمانی به استثنای کمک حسابرسان با استانداردهای حسابداری ایران، آشنایی کافی دارند.
تحقیق حاضر به بررسی میزان شناخت حسابرسان از استانداردهای حسابداری ایران و اثرات آن بر گزارش حسابرسی که سومین پژوهش در این زمینه است می پردازد. ما در این تحقیق برای افزایش قابلیت مقایسه بین نتایج خود و نتایج پژوهش های قبلی از متدولوژی آنها الگو برداری نمودیم.

-۳ تفاوت این تحقیق با سایرتحقیقات انجام شده
پژوهش های صورت گرفته قبل از این پژوهش، موسسات حسابرسی در سطح تهران و سازمان حسابرسی را مورد بررسی و پژوهش قرار داده است در حالی ما در این پژوهش کلیه موسسات در سطح ایران اهم از تهران، اصفهان، شیرازو … و سازمان حسابرسی را مورد بررسی قرار داده ایم، تفاوت دیگر این پژوهش با پژوهش های دیگر در این است که ما در این پژوهش به بررسی اثر شناخت حسابرسان از استانداردهای حسابرسی بر گزارش نهایی حسابرس نیز پرداخته شده است اما در حالی که در پژوهش های پیشین این مهم مد نظر قرار نگرفته است. از مهمترین تفاوتهای این پژوهش با سایر پژوهش های صورت گرفته در این زمینه می توان به گستردگی جامعه آماری مورد پژوهش و همچنین اعضای مورد استفاده در تکنیک دلفی نیز می توان اشاره نمود. در این پژوهش همچنین کلیه استانداردهای حسابداری منتشره توسط سازمان حسابرسی تاکنون ۳۲)استاندارد) را مورد پژوهش و تحلیل قرارداده است این در حالی است که در پژوهش های قبلی ۲۷ استاندارد منتشره توسط سازمان حسابرسی مورد پژوهش قرار گرفته شده بود.
-۴ فرضیه های پژوهش و مبانی نظری آنها
۱٫ حسابرسان شاغل در حرفه با استانداردهای حسابداری ایران (صادر شده توسط سازمان حسابرسی)، آشنایی کافی دارند.
۲٫ رده سازمانی حسابرسان در سطح آشنایی آنها با استانداردهای حسابداری ایران، تاثیر مثبت دارد.
۳٫ شناخت حسابرسان از استانداردهای حسابداری بر فرایند اظهار نظر نهائی حسابرس تاثیر کیفی دارد.

-۵ نوع تحقیق
تحقیق حاضر از بعد هدف از نوع ” کاربردی” میباشد، یعنی به دنبال توضیح سیستماتیک، عینی و دقیق وقایع و خصوصیات جامعه مورد نظر و اطلاع از اقداماتی است که سایرین در مسائل و موضوعات یا در موقعیتهای مشابه انجام داده اند و بهرهگیری از تجربیات آنها در تصمیم گیری و تدوین طرحهای آینده میباشد.

-۶ روش شناسی پژوهش
پژوهش علمی، یک کوشش نظامدار و منطقی برای پاسخ دادن به پرسشهای تحقیق است و ساختار آن متکی بر یک نظام منظم و دقیق بنام روش علمی میباشد. هدف نهایی تحقیق به دست آوردن نتایج کلی و قابل تعمیم است که ممکن است برای تبیین پدیده ها و پیشبینی رویداده ای آینده به کار رود.
یکی از ابزارهای اندازهگیری در این تحقیق روش “دلفی” است، روش “دلفی” یک نظرخواهی تخصصی است که »جهت ایجاد یک فرآیند ارتباط گروهی به کار میرود، به نحوی که این فرآیند به گروهی از افراد، به عنوان یک کل، اجازه میدهد تا در حل مسائل پیچیده، شرکت نمایند.۲«
آقای “ترو آف”،”دلفی” را به شرح زیر تعریف نموده است: »مدلی برای جمعآوری اطلاعات و کوشش برای کسب سیستماتیک قضاوت غیر رسمی، در مورد موضوعی خاص.«
روش “دلفی”اصولاً، روشی انعطافپذیر است که باید متناسب با هر نوع تحقیق، در مورد مسائل خاصی تعدیل گردد. “ترو آف”
معتقد است که هر یک از کاربردهای “دلفی”، در نوع خود بینظیر بوده و هیچ مقررات تدوین شده ای وجود ندارد تا مطالعات افراد را در قالب یک طرح کلی، محدودکند.
تحقیق حاضر، تحقیقی پرسشنامه ای است. همچنین این تحقیق را میتوان یک تحقیق اکتشافی نیز تلقی نمود. به دلیل ماهیت ذاتی تحقیق، برای واکاوی دانش حسابرسان از استانداردهای حسابداری ایران و اثر آن بر گزارش حسابرس، پرسشنامه کتبی تهیه و توزیع شد. طبق بررسیهای به عمل آمده، بهترین راه سنجش آگاهی فوقالذکر استفاده از پرسشنامه و به نوعی اخذ آزمون از نمونه ای از جامعه مورد نظر تحقیق بود. لذا جهت انجام این تحقیـق مراحلی به شرح زیر انجام شد:

-۷ اجرای روش “دلفی” جهت رسیدن به پرسشنامه مطلوب نهایی
مرحله اول: تشکیل تیم طراح و تحلیلگر
در روش “دلفی” تیم طراح و تحلیلگر، وظیفه طراحی سؤالات و توزیع پرسشنامه ، پیگیری دریافت پاسخها، تجزیه و تحلیل و طراحی سؤالات دورهای بعدی با استفاده از تجزیه و تحلیل پاسخ سؤالهای دور اول را برعهده دارد. اعضای تیم طراح و تحلیلگر متشکل از محققین این پژوهش، تشکیل گردید. در این پروژه مقرر گردیده بود که پژوهشگر با استفاده از رویکرد پذیرفته در تحقیق، همچنین مطالعه متون نظری و استانداردهای مربوط، سؤالات مناسب را استخراج و در قالب سؤالهای ۴ گزینهای در یک پرسشنامه منظور گردید. پرسشنامه تنظیمی که مشخصات کامل آن به شرح آتی ارائه شده است، پس از تأیید کلیه اعضای تیم طراح و تحلیل گر جهت توزیع آماده شد.
جهت اجتناب از اجرای دوباره نظرخواهی از اعضای گروه “دلفی” تعداد سؤالات پرسشنامه در این مرحله، به میزانی افزایش یافت که در صورت اعمال نظرات پیشنهادی در اولین مرحله نظرخواهی و حذف برخی سؤالات به دلیل مخالفت اعضای گروه دلفی با طرح آن سؤال در پرسشنامه نهایی، در نهایت تعداد مطلوبی سؤالکاملاً تأیید شده توسط اعضای گروه “دلفی”، جهت استفاده در پرسشنامه نهایی در اختیار داشته باشیم.

مرحله دوم : تشکیل گروه “دلفی”
روش “دلفی” مانند سایر فرایندهای مشابه همچون رأیگیری و یا اتفاق نظر بین اعضای یک کمیته، بر قضاوت و نظرات کارشناسان و متخصصین خبره و آگاه تکیه میکند. برنامه و پروژه های آینده و همچنین تصمیم گیریهای مربوط علاوه بر سایر عوامل کمی، تا حدود زیادی تحت تأثیر نظرات و سلیقه های افراد است. از این رو یکی از نقاط قوت روش “دلفی” استفاده از نظرات کارشناسان خبره در موضوع مورد تحقیق است. وقتی تمام افراد گروه “دلفی” و یا تعدادی از آنها، دست اندرکاران همان موضوع مورد نظر بوده و یا به عبارت دیگر خود از نتایج به دست آمده از تحقیق “دلفی” استفاده نمایند، آنگاه اهمیت دریافت نظرات آنها دو برابر میشود. زیرا در مقابل تصمیم ات و برنامه های جدید،معمولاً مقاومتهایی از سوی مجریان این تصمیم ات و برنامه ها صورت میگیرد که براساس مطالعات و تجربیات به دست آمده، بهترین راه از بین بردن یا کاهش عمده این قبیل مقاومتها این است که در فرآیند برنامه ریزی و یا تصمیم گیری، نظرات مجریان را اخذ و حتیالامکان در برنامه ها لحاظ نمود. این مسأله موجب میشود تا مجریان خود را در ایجاد برنامه ها و یا تصمیم ات اخذ شده جدید سهیم دانسته و علاقه و جدیت مناسبی در اجرای آنها ابراز دارند. علاقه و جدیت مجریان نقش مهمی در اجرای مناسب و دستیابی به اهداف تصمیم ات و برنامه ها، ایفا خواهد نمود.
در روش دلفی جمعی از افراد متخصص و خبره به عنوان گروه دلفی انتخاب میشوند که میتوانند به محقق در غنا بخشیدن به سوالات پرسشنامه یاری رسانند. نظرات این افراد از طریق پرسشنامه گروه “دلفی” که از این پس در این تحقیق پرسشنامه اولیه نامیده میشود به اطلاع محققین رسانیده شد.
نکته قابل توجه این است که روشهای انتخاب تصادفی نمونه ، برای انتخاب اعضای گروه دلفی مناسب نیست. “هارمن و پرس” اظهار میدارند که یک گروه متخصص مناسب در تحقیق دلفی، گروهی است که نمایندگان گروههای مختلف در آن شرکت داشته و از افرادی تشکیل شده باشد که علم و آگاهی وسیع در زمینه تحقیق دارند.۳
گروه شرکتکننده در تحقیق دلفی نیاز به افرادی دارد که قادر باشند استدلالهای مربوط و متقابل را در جهت نظریههای مرتبط و قابل فهم سیاست گذاری، تلفیق نماید. قدرت تلفیق و تجزیه و تحلیل به این دلیل ضروری است که سیاستگذاری، اغلب جنبه های مختلفی دارد که مستلزم وسعت آگاهی در زمینه تحقیق می باشد. تنها افرادی که از ویژگی وسعت نظر و آگاهی برخوردار باشند، می توانند در هنگام سیاستگذاری تمامی جنبه های کار را درک کرده و سیاستهای مفید و عملی ارایه کنند. لذا اعضای گروه دلفی در این تحقیق به همراه سطح علمی هر گروه با رعایت ویژگیهای فوق و به شرح زیر در جداول شماره ۱ و ۲ تعیین شده اند:

همانطور که ذکر شد اعضای گروه “دلفی” از بین اعضای هیئت علمی و استادان دانش گاهها، کارشناسان سازمان حسابرسی، شرکای مؤسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی و معتمد بورس اوراق بهادار تهران، شاغلین انفرادی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران، اعضاء انجمن حسابداران خبره (حسابداران مستقل)، اعضاء انجمن حسابداری ایران که از نظر تجربه و تخصص و سایر ویژگیهای لازم واجد صلاحیت بودند، انتخاب شدند.
مرحله سوم : طراحی پرسشنامه و نظام امتیازدهی الف: طراحی پرسشنامه
در این مرحله، محققین پس از مطالعه دقیق متن استانداردهای حسابداری صادره توسط سازمان حسابرسی که در نشریه ۱۶۰ آن سازمان آمده است و همچنین مذاکره و مصاحبه با صاحب نظران حرفه حسابرسی و سایر مراجعی که به نحوی میتوانستند در استخراج سؤالات مناسب جهت سنجش آگاهی حسابرسان از استانداردهای فوقالذکر مؤثر باشند، اقدام به استخراج سؤالات مربوط در قالب سؤالات چهار گزینه ای نموند.
به این ترتیب اعضای گروه “دلفی” با اظهار نظر موافق یا مخالف، نظر خود را نسبت به مناسب بودن هر سؤال جهت ارزیابی آگاهی حسابرسان نسبت به استـــانداردهای حسابداری صادرشده توسط سازمان حسابرسی با انتخاب عددی بین صفر تا ۱۰ اعلام نمودند، ضمن آنکه زیر هر سؤال قسمتی خالی جهت دریافت پیشنهادهای اصلاحی اعضای گروه نسبت به هر سؤال در نظر گرفته شده بود تا در صورت لزوم مورد استفاده قرار گیرد.
سؤالات طرح شده به ۵ قسمت به شرح زیر تقسیم شدند:
۱٫ سوالات مبتنی بر به استانداردهای حسابداری ایران ۲۵) سوال)
۲٫ سؤالات مبتنی بر تفاوت استانداردهای حسابداری ایران با قوانین مالیاتی مستقیم مصوب ۱۳۸۰ /۱۱/۲۷ایران ۱۵) سوال)
۳٫ سؤالات مبتنی بر تفاوت استانداردهای حسابداری ایران با استانداردهای حسابداری بینالمللی ۱۱) سوال)
۴٫ سؤالات مبتنی بر تفاوت استانداردهای حسابداری ایران با استانداردهای حسابداری ایالات متحده ۱۵) سوال)
۵٫ سوالات مبتنی بر تاثیر استانداردهای حسابداری ایران بر نحوه کلی رسیدگی های حسابرس(۲ سوال)
سوالات مذکور از استانداردهای جدول شماره ۳ انتخاب شده اند:

ب: نظام امتیازدهی
منظور از نظام امتیازدهی در این تحقیق، انتخاب عددی از اعداد مندرج در پیوستاری است که در ذیل هر سؤال پرسشنامه ارائه گردیده و از”۰ “تا “۱۰” شماره گذاری شده بود. در این پیوستار عدد “۰” نشان دهنده مخالفت کامل فرد با درج سؤال در پرسشنامه نهایی و اعداد “۱۰-۱” نشان دهنده میزان موافقت آنها با درج آن سؤال در پرسشنامه نهایی بود. برای روشن شدن مطلب به مثال زیر توجه کنید:
برای شناسائی درآمد ساخت املاک بایـد حـداقل …………. از بهای فروش واحدهای ساختمانی وصول شده باشد؟

درجه موافقت

پاسخ دهنده ضمن اعلام موافقت خود با طرح این سؤال در پرسشنامه نهایی، شدت موافقت خود را با انتخاب عدد ۱۰ در پیوستار تعیین شده ، مشخص نموده است.
علیرغم سعی و تلاش انجام شده ، وجود پرسشنامه های برگشت نشده امری اجتنابناپذیر است. لیکن با توجه به پیگیریهای مکرّرحقّقین،م از مجموع ۱۲۰ پرسشنامه توزیع شده ،جمعاً ۱۰۷ پرسشنامه قابل استفاده برگشت شد که در تحلیل نتایج مورد استفاده قرار گرفت.
ج: طراحی پرسشنامه نهایی
مرحله اول: تنظیم پرسشنامه نهایی با توجه به نتایج حاصل از روش “دلفی”
با توجه به نتایج حاصله از اجرای روش “دلفی”، پرسشنامه نهایی جهت آزمون آگاهی حسابرسان به شرح زیر تنظیم شد:
نتایج حاصله از اجرای روش “دلفی” حاکی از آن است که از مجموع ۷۱ سؤال پیشنهادی،جمعاً ۴۴ سؤال با مخالفت برخی اعضای و ۲۷ سؤال با توافق کلیه اعضای رو به رو شد، لذا جهت تنظیم پرسشنامه نهایی، ۴۴ سؤال مذکور حذف و ۲۷ سؤال باقیمانده جهت بررسی میزان شناخت حسابرسان از استانداردهای حسابداری ایران و اثرات آن بر حسابرسی مورد استفاده قرار گرفت.
پرسشنامه نهایی در سه بخش تنظیم شد، بخش اول مقدمه، شامل توضیحی مختصر در رابطه با موضوع، هدف و اهمیت تحقیق و همچنین نحوه تکمیل پرسشنامه و بخش دوم شامل ویژگیهای فردی پاسخ دهنده شامل میزان تحصیلات، رشته تحصیلی، رده شغلی و میزان تجربه و بخش سوم مربوط به سؤالات بود. لازم به ذکر است که در بخش مقدمه پرسشنامه ، به پاسخ دهندگان اطمینان داده شده که اطلاعات پرسشنامه به طور محرمانه نگهداری و پردازش خواهد گردید.

مرحله دوم: سنجش روایی و پایایی تحقیق
هر چند خود روش دلفی روایی لازم را برای تحقیق مذبور ایجاد نمود ولی محقق برای غنا بخشیدن به تحقیق خود تعدادی پرسشنامه نهائی را بین برخی از حسابرسان شاغل در حرفه توزیع نمودیم که نتایج حاصله تاکیدی بر تائید روایی پرسشنامه مذبور بود.
برای سنجش پایایی این پرسشنامه ، بر اساس پاسخهای پرسش- نامه های نهائی دریافت شده آلفای کرونباخ آن با اطمینان %۹۳تائید گردید، که این مهم نشان دهنده پایایی پرسشنامه مذبور میباشد.
مرحله سوم: توزیع نهائی پرسشنامه
پرسشنامه تنظیمی به شرح فوق، در بین جامعه آماری تحقیق توزیع نهایی شد.
مرحله چهارم: توزیع و گردآوری پرسشنامه
و تجزیه و تحلیل اطلاعات
با توجه به حساسیت تحقیق و با عنایت به اینکه پاسخ به سؤالات پرسشنامه تنظیمی، نیازمند صرف وقت و حوصله و دقت کافی بود، محقق شخصاً اقدام به توزیع و گردآوری پرسشنامه ها نموند.
سپس با استفاده از روشهای آماری مناسب اطلاعات جمع آوری شده ، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نرمافزار مورد استفاده در این بخش نرم افزار SPSS بوده است. دلیل انتخاب این نرم افزار برای تجزیه و تحلیل اطلاعات، توانایی آن نرم افزار در حمایت از نیازهای نرم افزاری ما بوده است.
پس از تنظیم پرسشنامه نهایی و توزیع و جمعآوری آن، نتایج حاصله با استفاده از روشهای آماری مناسب مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت که این روشها به طور خلاصه در ذیل ارایه شده اند:
برای بررسی فرضیه اول و سوم از آزمون آزمون تی۴ استفاده شد.
برای بررسی فرضیه دوم از آزمون آنالیز واریانس استفاده شد.
-۸ جامعه آماری و روش نمونه گیری:
یک جامعه شامل همه اعضای واقعی میباشد که محقق قصد دارد یافته های تحقیق را به آنان تعمیم دهد. مزیت انتخاب یک نمونه از یک جامعه، جلوگیری از اتلاف وقت پژوهشگر و صرفهجویی در منابع مالی و زمانی است. از طریق مطالعه یک نمونه نسبتاً کوچک و با استفاده از یک روش نمونه گیری صحیح پذیرش مقدار ناچیزی خطا، محقق به نتایجتقریباً درستی خواهد رسید. یک جامعه آماری ممکن است خیلی بزرگ و در محدوده جغرافیایی وسیعی گسترده شده باشد و یا خیلی کوچک محدود باشد. جامعه آماری این پژوهش را میتوان به دو گروه مختلف تقسیم نمود:
گروه اول: جامعه آماری شرکت کننده در تحقیق دلفی گروه شرکتکننده در تحقیق دلفی نیاز به افرادی دارد که قادر باشند استدلالهای مربوط و متقابل را در جهت نظریههای مرتبط و قابل فهم سیاست گذاری، تلفیق نماید. قدرت تلفیق و تجزیه و تحلیل به این دلیل ضروری است که سیاستگذاری، اغلب جنبه های مختلفی دارد که مستلزم وسعت آگاهی در زمینه تحقیق میباشد. تنها افرادی که از ویژگی وسعت نظر و آگاهی برخوردار باشند، میتوانند در هنگام سیاستگذاری تمامی جنبه های کار را درک کرده و سیاستهای مفید و عملی ارایه کنند. لذا اعضای گروه دلفی در این تحقیق به همراه سطح علمی هر گروه با رعایت ویژگیهای فوق و به شرح زیر در جداول شماره ۴ و ۵ تعیین شده اند:

همانطور که ذکر شد اعضای گروه “دلفی” از بین اعضای هیئت علمی و استادان دانش گاهها، کارشناسان سازمان حسابرسی، شرکای مؤسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی و معتمد بورس اوراق بهادار تهران، شاغلین انفرادی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران، اعضاء انجمن حسابداران خبره (حسابداران مستقل)، اعضاء انجمن حسابداری ایران که از نظر تجربه و تخصص و سایر ویژگیهای لازم واجد صلاحیت بودند، انتخاب شدند.
گروه دوم: جامعه آماری تحقیق جامعه آماری تحقیق حسابرسان شاغل در حرفه حسابرسی کشور شامل، موسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران و حسابرسان شاغل در سازمان حسابرسی ایران میباشند که در نمونه گروه تحقیق قرار دارند. برای انتخاب نمونه مورد نظر از روش انتخاب تصادفی استفاده شده است.
۳۲۰ نفر به عنوان نمونه انتخاب شد که از این میان ۱۱۶ نفر از حسابرسان شاغل در موسسات حسابرسی سطح تهران، ۳۹ نفر از حسابرسان شاغل در موسسات حسابرسی سطح اصفهان، ۱۷ نفر از حسابرسان شاغل در موسسات حسابرسی سطح شیراز و ۱۴۸ نفر حسابرسان شاغل در سازمان حسابرسی ایران بودهاند. تمامی این اعضا به شیوه تصادفی ساده انتخاب شدند. از این تعداد پرسشنامه توزیع شده ۲۷۴ پرسشنامه قابل استفاده ۵ جمعآوری شد. ۱۰۷ نفر از حسابرسان شاغل در موسسات حسابرسی سطح تهران، ۲۹ نفر از حسابرسان شاغل در موسسات حسابرسی سطح اصفهان، ۱۱ نفر از حسابرسان شاغل در موسسات حسابرسی سطح شیراز و ۱۲۷ نفر حسابرسان شاغل در سازمان حسابرسی ایران بوده است.
حدود %۸۳ از پاسخ دهندگان مرد و %۱۷ زن بودهاند. پراکندگی جمعیت از لحاظ رشته تحصیلی در جدول شماره ۶ آورده شده است:

همانطور که دیده میشود اکثر افراد شرکتکننده در تحقیق دارای تحصیلات حسابداری بوده اند.
پراکندگی جمعیت از لحاظ سابقه کار حسابرسی در جدول شماره ۷ آورده شده است:

بالا بودن تقریبی سوابق بین دو تا پنج سال ناشی از این حقیقت است که اگر هدف، ارائه یافته ها درباره کل جامعه حسابرسان شاغل درحرفه حسابرسی است، انتخاب اعضا باید به تناسب انواع مختلف اعضا در جامعه صورت گیرد. نکته مهم این است که آزمونهای را یک بار در سطح کل و یک بار در سطح زیر مجموعه ها (رده سازمانی و…) صورت گرفته است. لذا نتایج یک گروه، گروه دیگر را تحت تاثیر قرار نخواهد داد. پراکندگی جمعیت از لحاظ رده سازمانی در جدول شماره ۸ آورده شده است.

توجه کنید از آنجا که چارت سازمان حسابرسی با موسسات حسابرسی خصوصی عضوِ جامعه حسابدارانِ رسمی کمی متفاوت است در طبقه بندی ها تلاش شد این اختلاف کم از بین برود؛ به این گونه که شرکای موسسات حسابرسی را همسان با سرپرستان ارشد سازمان حسابرسی و مدیران موسسات را معادل سرپرستان سازمان حسابرسی و سرپرستان موسسات را همسان با حسابرسان ارشد سازمان حسابرسی قرار دادیم. این شیوه عمل توسط سازمان حسابرسی، در نشریه ۸۷ با عنوان” اصول حسابرسی” به همین طریق همسان سازی نموده است.
وهش -۹ متغیر های پژ :

آزمون تی، فرضیه اول:
“حسابرسان شاغل در حرفه با استانداردهای حسابداری ایران(صادر شده توسط سازمان حسابرسی)، آشنایی کافی دارند.”
برای آزمون فرضیه اول این تحقیق، از آزمون تی استفاده کرده ایم، در این آزمون فرض بر آن است که، افرادی که به بیشتر از %۵۰ سؤالات پاسخ صحیح داده اند آگاهی کافی نسبت به استانداردهای حسابداری ایران دارند و افرادی که به کمتر از %۵۰
سؤالات پاسخ صحیح داده اند فاقد آگاهی کافی نسبت به استانداردهای حسابداری ایران هستند. پس باید گفت افرادی که به بیش از ۱۳,۵ سوال پاسخ صحیح داده اند از استانداردهای حسابداری ایران به میزان کافی شناخت دارند و با اثر آن بر حسابرسی موافق بودهاند و بالعکس. از آنجا که این آزمون برای اکثر افراد شناخته شده است به توضیح خلاصه اکتفا میکنیم.
که در این فرضیه حسابرسان شاغل در حرفه حسابرسی متغیر مستقل و آشنایی از استانداردهای حسابداری متغیر وابسته می باشد.

بیان آماری فرضیه اول به صورت زیر میباشد:

برای اینکه فرضیات بالا قابل آزمون باشند باید از آزمون دو دامنه استفاده کرد؛ لذا فرضیات آزمون به شکل زیر ارایه میشوند:

و در نهایت عددی را که ملاک آزمون است، بامقدارِ تی جدول مقایسه و نتیجه نهایی را مبتنی بر قبول و یا رد فرضیه صفر بیان میکنیم.
آنالیز واریانس، فرضیه دوم:
“رده سازمانی حسابرسان در سطح آشنایی آنها با استانداردهای حسابداری ایران، تاثیر مثبت دارد.”
برای آزمون فرضیه دوم این تحقیق، از آزمون آنالیز واریانس استفاده کرده ایم.
که در این فرضیه رده سازمانی حسابرسان متغیر مستقل و آشنایی آنها با استانداردهای حسابداری ایران متغیر وابسته می باشد.

از آزمون تحلیل واریانس برای مقایسه میانگین چند نمونه مستقل از هم با یکدیگر استفاده میکنیم. در این تحقیق نیز جهت میانگین پاسخ ردههای سازمانی مختلف، از آزمون تحلیل واریانس استفاده کردیم:
اساس آنالیز واریانس بر تجزیه تغییرات کل به دو بخش از تغییرات است، یعنی:
تغییرات بین گروهی + تغییرات درون گروهی= تغییرات کل یا
SST  SSE SSM
خلاصه این تجزیه در جدول شماره ۹ آمده است:

که در این جدول (N) به معنای تعداد کل جامعه و((n تعداد گروهها است.
در این آزمون فرضیات به شرح زیر تعریف میشوند:

تمامی میانگینها (رده سازمانی) با هم برابرند

حداقل یک جفت از میانگینها (رده سازمانی) با هم برابر نیست
و قاعده تصمیم گیری بر این اساس است که هرگاه مقدار F بزرگتر از منطقه بحرانی که مشخص میشود
باشد، فرض صفر رد و فرض یک پذیرفته میشود.
فرضیه سوم آزمون تی،:
” شناخت حسابرسان از استانداردهای حسابداری بر فرایند اظهار نظر نهائی حسابرس تاثیر کیفی دارد.” برای آزمون فرضیه سوم این تحقیق، از آزمون تی استفاده کرده ایم.
که در این فرضیه شناخت حسابرسان شاغل از استانداردهای حسابداری متغیر مستقل و اظهار نظر نهائی حسابرس متغیر وابسته می باشد.

شناخت حسابرسان شاغل از استانداردهای حسابداری : Xi
اظهار نظر نهائی حسابرس: Yi

بیان آماری فرضیه پنجم به صورت زیر میباشد:

-۱۰ نتایج آزمون فرضیه ها:
تجزیه و تحلیل داده ها و آزمون فرضیات

آزمون تی، فرضیه اول:”حسابرسان شاغل در حرفه با استانداردهای حسابداری ایران (صادر شده توسط سازمان حسابرسی)، آشنایی کافی دارند.”
برای آزمون فرضیهای که در ارتباط با شناخت کافی حسابرسان شاغل در حرفه حسابرسی از استانداردهای حسابداری ایرانی، طراحی شده بود، از آزمون تی استفاده شده است. از آنجا که این آزمون برای داده هایی که دارای توزیع نرمال هستند به کار می رود ابتدا با استفاده از آزمون کالماگروف- اسمیرنف نرمال بودن داده ها آزمون شد. داده های مورد بررسی بر اساس نتایج این آزمون که در جدول شماره ۱۰ خلاصه شده است از توزیع نرمال پیروی میکردند. جهت تشریح بیشتر مطلب نحوه توزیع داده ها نیز ترسیم شده است.

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 10700 تومان در 27 صفحه
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد