دانلود مقاله اسطوره اقتصاد بدون نفت

word قابل ویرایش
6 صفحه
18700 تومان

اسطوره اقتصاد بدون نفت

زيان‌هاي درآمد آسان‌ياب نفتي براي كشور‌هاي صادركننده نفت‌خام، موضوعي كم و بيش شناخته شده است. اين زيان‌ها را به دو دسته مي‌توان تقسيم كرد: نخست خسران ناشي از آنچه به عنوان بيماري هلندي ناميده مي‌شود و دوم تقويت سيطره دولت بر كل اقتصاد. منظور از بيماري هلندي اين است كه با افزايش درآمد‌هاي ارزي ناشي از صادرات مواد خام، پول ملي در برابر ارز‌هاي خارجي تقويت شده و باعث كاهش صادرات ساير كالا‌ها و نيز افزايش واردات مي‌شود و از

اين طريق روي رونق اقتصاد ملي تاثير منفي مي‌گذارد. اين پديده در سال‌هاي 1970ميلادي در اقتصاد هلند كه صادرات گاز آن افزايش يافته بود، شناسايي شد و اقتصاددانان عنوان بيماري هلندي به آن دادند. هر زمان كه درآمد‌هاي نفتي در كشور ما افزايش چشمگيري پيدا كرده، عملا ما گرفتار اين بيماري شده‌ايم. آخرين مورد، همين شش سال گذشته است كه به علت افزايش درآمد‌هاي نفتي، قيمت ريال نسبت به ارز‌هاي خارجي، به رغم وجود نرخ‌هاي تورم دورقمي در اين سال‌ها، تثبيت شده و در نتيجه اقتصاد ملي در يك مورد بارز بيماري هلندي گرفتار آمده است.


اما زيان دوم و شايد مهم‌تر و پيچيده‌تر از اولي اين است كه درآمد آسان‌يابي كه به راحتي در اختيار دولت قرار مي‌گيرد، وزن اقتصادي دولت را در جامعه افزايش مي‌دهد و دولتي‌تر شدن اقتصاد ملي را آسان‌تر مي‌سازد. اين پديده از سال‌هاي دور، در كنار عوامل ديگري، اقتصاد ايران را به طور فزآينده در دام يك اقتصاد

دولتي ناكارآمد گرفتار كرده است. دولت با تكيه بر اين درآمد‌هاي به ظاهر مستقل از ماليات، از يكسو شبكه‌هاي سلطه ديوان‌سالارانه خود را گسترده‌تر كرده و از سوي ديگر، در انواع فعاليت‌هاي اقتصادي كه هيچ ربطي به وظايف اصلي دولت ندارد سرمايه‌گذاري نموده و در نتيجه مانع رشد بخش خصوصي و موجب اتلاف گسترده منابع شده است. در كشور ما، همانند اغلب كشور‌هاي در حال توسعه صادركننده نفت، درآمد‌هاي نفت خام صادراتي به عنوان ابزاري براي دولتي‌تر

شدن هرچه بيشتر اقتصاد و در نتيجه وسيله‌اي براي ناكارآمد كردن كل ساختار اقتصادي عمل كرده است. به سخن ديگر، مساله، در خود درآمد‌هاي نفتي نيست بلكه در چگونگي استفاده از آن است. غفلت از اين موضوع اساسي موجب اسطوره‌سازي‌هاي اسفباري درباره اقتصاد بدون نفت شده است.


در جريان ملي كردن صنعت نفت و پس از آن، برخي طرفداران دكتر مصدق اين موضوع را مطرح كردند كه گويا نفت وسيله نفوذ و سيطره بيگانگان بر كشور بوده و در نتيجه باعث بدبختي مردم و فلاكت اقتصاد ملي از اين طريق شده است. شعار اقتصاد بدون نفت به اين معنا مطرح شد كه از درآمدهاي صادراتي نفت صرفنظر شود و توليد، صرفا براي مصرف داخلي صورت گيرد. اين گونه شعارها البته براي عوام جذابيت دارد، اما در عمل گرهي از مشكلات نمي‌گشايد.


بر خلاف آنچه برخي مدعيان گفته‌اند دولت دكتر مصدق هيچ استراتژي براي اقتصاد بدون نفت طراحي نكرده بود و تنها پس از تحريم خريد نفت ايران در بازارهاي بين‌المللي بود كه سخن از اقتصاد بدون نفت رانده شد.


به عبارت ديگر، اقتصاد بودن نفت يك عمل انجام شده بود و نه يك استراتژي از پيش طراحي شده. نتيجه اين «اقتصاد بدون نفت» براي مردم و دولت ملي دكتر مصدق بسيار اسفبار بود و در واقع با دامن زدن به نارضايتي‌ها به سقوط دولت مصدق كمك كرد.


اما شايد فراتر و مهم‌تر از وقايع سياسي آن سال‌ها، تبعات اقتصادي قانون ملي شدن صنعت نفت بود كه در هياهوي سياسي طرفداران و مخالفان دكتر مصدق از نظرها پوشيده‌ ماند. ملي كردن، در واقع اصطلاح ديگري براي بيان مفهوم دولتي كردن است. با دولتي شدن صنعت نفت راه براي نفتي‌تر شدن هر چه بيشتر اقتصاد ايران بازتر شد. اگر پيش از اين دولت از فعالان صنعت نفت بهره مالكانه و ماليات مي‌گرفت، از اين پس مي‌توانست خود به عنوان بنگاه‌دار، درباره كل

عملكرد صنعت نفت و درآمدهاي آن تصميم‌گيري نمايد. اين در واقع مسيري بود كه صنعت نفت به تدريج اما با قاطعيت دنبال كرد. طنز تاريخ اين بود كه با اسطوره اقتصاد بدون نفت واقعيت اقتصاد نفتي بنا شود.

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 18700 تومان در 6 صفحه
سایر مقالات موجود در این موضوع

تحقیق در مورد اقتصاد نفت

word قابل ویرایش
24 صفحه
18700 تومان
اقتصاد نفت بازارهاي جهاني نفت و گاز براساس تفکري منطقي و عقلاني حرکت نمي‌کنند و در پشت هر معامله‌اي ترس و ترديد قرار گرفته است. تقاضاي بيشتر و محدوديت عرضه نفت سبب بالارفتن قيمت شده است و اين (نظريه هوبرت) که کل ذخاير قابل استخراج نفت امريکا حتي اگر نفت آلاسکا را در نظر بگيريد فقط تا 8 سال ديگر (2013) کفا ف م ...

دانلود مقاله ‌ اقتصاد بدون‌ نفت

word قابل ویرایش
39 صفحه
18700 تومان
‌ اقتصاد بدون‌ نفت، راهبردي‌ خردمندانه اما ناکام ‌ اهميت‌ نفت‌ در جهان‌ امروز از زمان‌ اکتشاف‌ آن‌ تاکنون‌ هم‌ از بعد توليد انرژي‌، هم‌ از لحاظ تأمين‌ مواد اوليه‌ي‌ مورد نياز براي‌ توليد کالاهاي‌ صنعتي‌ بر هيچ‌ کس‌ پوشيده‌ نيست‌. بدون‌ شک‌زندگي‌ انسان‌ امروزي‌ بدون‌ توليد و مصرف‌ انبوه‌ نفت‌ امکان‌پذير نيست‌. ...

دانلود مقاله ‌ ، راهبردی‌ خردمندانه اما ناکام ‌ اقتصاد بدون‌ نفت

word قابل ویرایش
30 صفحه
18700 تومان
اهميت‌ نفت‌ در جهان‌ امروز از زمان‌ اکتشاف‌ آن‌ تاکنون‌ هم‌ از بعد توليد انرژي‌، هم‌ از لحاظ تأمين‌ مواد اوليه‌ي‌ مورد نياز براي‌ توليد کالاهاي‌ صنعتي‌ بر هيچ‌ کس‌ پوشيده‌ نيست‌. بدون‌ شک‌زندگي‌ انسان‌ امروزي‌ بدون‌ توليد و مصرف‌ انبوه‌ نفت‌ امکان‌پذير نيست‌. دنياي‌ صنعتي‌، داراي‌ بيش‌ترين‌ وابستگي‌ به‌ اين‌ ...

دانلود مقاله نفت و اقتصاد

word قابل ویرایش
35 صفحه
18700 تومان
نفت و اقتصادمقدمه نفت به عنوان مهم ترین مقوله اقتصادی ، سیاسی سده اخیر ، داستاها و آموزه های عبرت انگیز و شنیدنی دارد . اتفاقات پیرامون این مهم چنان حیرت آور است که روایت آن یک رسالت خطیر برای ما و بازخوانی مضمونش یک وظیفه ملی فرا روی آحاد مردم به ویژه نسل جوان کشورمان است و با نگاهی به گذشته ملت ایران که به ...

دانلود مقاله نفت و اقتصاد

word قابل ویرایش
37 صفحه
18700 تومان
نفت و اقتصادمقدمه نفت به عنوان مهم ترین مقوله اقتصادی ، سیاسی سده اخیر ، داستانها و آموزه های عبرت انگیز و شنیدنی دارد . اتفاقات پیرامون این مهم چنان حیرت آور است که روایت آن یک رسالت خطیر برای ما و بازخوانی مضمونش یک وظیفه ملی فرا روی آحاد مردم به ویژه نسل جوان کشورمان است و با نگاهی به گذشته ملت ایران که به ...

دانلود مقاله الزامات تحقق اقتصاد مقاومتی در صنعت نفت

word قابل ویرایش
14 صفحه
21700 تومان
چکیدهتوسعه و پیشرفت نتیجه رفتاری نظاممند در عرصه اقتصادی و سیاستگذاریهای مرتبط با آن است. یکی از الزامات توسعه متوازن و پیشرو در جوامع رو به رشد تلاش برای ایجاد و بالندگی فرهنگ اقتصادی است که در آن رفتارهای مردم بر اساس الگوهای اقتصادی منطبق بر عرف و هنجارهای اجتماعی تبیین و تنظیم می شود.اعمال تحریم های یک جا ...

دانلود فایل پاورپوینت تاثیر نفت در اقتصاد جهان

PowerPoint قابل ویرایش
27 صفحه
23700 تومان
--- پاورپوینت شامل تصاویر میباشد ---- اسلاید 1 : تاریخچه نفت به 5000 سال پسش بر میگردد. جایی که نفت از لایه های درونی زمین به بیرون نفوذ کرد. مردم از این ماده سیاه رنگ برای ساختن قایق های ضد آب، نقاشی ، روشنایی و پزشکی استفاده می کردند. استفاده از نفت روز به روز به روز بیشتر شد. با افزایش تقاضای نفت بشر به ...

مقاله گردشگری حلال ، راهی جدید برای رهایی از اقتصاد تک محصولی نفت

word قابل ویرایش
11 صفحه
27700 تومان
دسته بندی : مقالات گوناگون
گردشگری حلال، راهی جدید برای رهایی از اقتصاد تک محصولی نفت چکیده اقتصاد بسیاری از کشورها اعم از ایران اقتصادی تک محصولی است بدین معنی که در این کشورها تنها از یک منبع برای تأمین درآمد استفاده شود. به طور مثال اقتصادهایی که بر پایه یک محصول مانند نفت قراردارند، بسیار آسیب پذیر بوده و با اندک نواسانات اقتصا ...