گزارش کارورزی بانک صادرات

word قابل ویرایش
65 صفحه
12700 تومان
127,000 ریال – خرید و دانلود

گزارش کارورزی بانک صادرات

مقدمه:
اقتصاد کنونی جهان اقتصاد پولی است . اغلب معاملات و مبادلات با پول صورت می پذیرد . پول در فعالیتهای اقتصادی نقش بسیار تعین کننده ای دارد .بدون استفاده از آن هزاران معامله گوناگون بازرگانی ، که هر روز شاهد انجام آنها هستیم ، غیر ممکن است.
پاره ای از این معاملات که امکان پذیر هستند در صورت نبودن پول ، با دشواری و تاخیر فراوان صورت خواهد گرفت.
بنابر این ، حذف پول و به دنبال آن به کنار گذاشتن حرفه بانکداری از جوامع بشری غیر ممکن به نظر میرسد. زیرا در زندگی اقتصادی امروزی بانکها وظایف مهمی را بر عهده گرفته اند.
مثلا بانکهای تجاری بر خلاف سایر موسسات مالی که فقط می توانند موجودی های نقدی خود را قرض دهند، قادرند پول جدید ایجاد کنند و تا چند برابر موجودی های نقدی خود بر میزان قدرت خرید جامعه بیفزایند.

به طورکلی میتوان گفت که امروزه حرفه بانکداری ، تامین مالی سایر حرفه ها و کسب کارها را بر عهده دارد . بدین گونه ، بانک و بانکداری در تمامی جنبه های زندگی اقتصادی جوامع ریشه دوانده است.
با وجود این ، اگر نظام بانکی از کنترل خارج شود خلق و خوی استثماری و تجاوزگر پیدا خواهد کرد . در اینجا این سوال مطرح است که آیا حذف خلق و خوی استثمارگر و ظالمانه نظام بانکی ادامه دارد؟
آری . در چهارچوب بانکداری اسلامی بدون ربا، می توان به سوال فوق پاسخ مثبت داد . و باتحقق این آرزو است که ابزارهای پولی می توانند بالا رفتن سطح زندگی بشری و کرامت او را نوید دهند .

تاریخچه بانک صادرات ایران:

پانزدهم شهریور سال۱۳۳۱ موسسه ای اقتصادی به نام شرکت سهامی بانک با سرمایه ۲۰ میلیون ریال که ۵۰ درصد آن پرداخت شده بود در اداره ثبت شرکتها و مالکیتهای صنعتی تهران به ثبت رسید. این شرکت بعدها بانک صادرات و معادن نام گرفت. این بانک در ۲۲ آبان همان سال و با سیزده نفر در طبقه دوم یک ساختمان در کوچه دولت معروف به کوچه مرغیها به طور رسمی شروع به کار کرد . شروعی که حتی در خوشبینانه ترین حالت در عر

صه رقابت با بانکهای قدیمی و مقتدر دولتی ، موفقیت ویکه تازی را دشوار می نمود.
اهداف اجرائی این بانک خصوصی در سالهای اولیه تشکیل عبارت بود از :
دادن وام و سرمایه گذاری در فعالیتهای اقتصادی از قبیل صنایع و استخراج معادن و توسعه کشاورزی و جلب سرمایه های داخلی و پس اندازهای هر چند کوچ

 

ک ، ایجاد شبکه وسیع بانکی در سراسر کشور و ارائه تسهیلات بانکی بهتر به مردم.
گسترش شعب:
تاسیس بانک صادرات ایران در نخستین گام ، ارمغان گرانبهائی برای بانکداری ایران بود ، چرا که برای اولین بار بانکداری و مراجعه به بانک را برای عموم مردم فراهم و تسهیل نمود . در آن زمان بانکها به صورت ادارات دولتی با مردم رفتار می کردند ، ولی بانک صادرات ایران با بهترین برخوردها و ایجاد شعب و ایجاد شعب در مکان هائی بسیار دور افتاده کار خود را آغاز کرد.
این شرایط و تفکر باعث شد که پس از یک سال و دو ماه دومین شعبه بانک صادرات و معادن در تاریخ دهم دیماه ۱۳۳۲در خیابان قزوین تهران با نام سینا آغاز به کار کند و با سیاست ارائه خدمات بیشتر به مردم در اقصی نقاط کشور ، روند رو به گسترش شعب خود را حتی در خارج از مرزهای جغرافیایی ادامه دهد . ضمن اینکه اولین شعبه خارج از کشور در سال ۱۳۴۰ شمسی در شهر هامبورگ آلمان رسما افتتاح شد و بلا فاصله در همان سال به موازات افتتاح شعب متعدد در داخل کشور شعب پاریس ، لندن و بیروت نیز تأسیس و آغاز به کار کرد .
به طوریکه در حال حاضر با بیش از ۳۲۵۰ شعبه در داخل کشور و ۲۴ شعبه در نقاط مهم اقتصادی جهان به انجام عملیات مختلف بانکی مشغول است .

تجدید فعالیت با نام جدید:
در سال۱۳۴۲ کلمه معادن از بانک حذف شد و بانک صادرات ایران با نامی جدید در عرصه رقابت با ۳۴ بانک دیگر ظاهر شد . با توجه به تعدد بانکها در آن مقطع و به منظور کسب موفقیت و برتری ، تعصب ، جدیت ،ابتکار عمل و شعار حق با مشتری است ، سرلوحه خط مشی های بانک صادرات ایران قرار گرفت . در این بین بانک صادرات ایران با بهره گیری از تلاش فزاینده مدیران و تعصب سازمانی کارکنان خود توانست تنها بانک خصوصی باشد که از اغلب بانکهای دولتی و خصوصی پیشی بگیرد و نام خود را در صدر بانکهای کشور قرار دهد .
بانک صادرات ایران و نوآوری :
بانک صادرات ایران به مقتضای زمان و در همان ابتدای فعالیت ، نوآوری را سرلوحه امور خود قرار داد. افتتاح حسابهایی همچون پس انداز نوزاد ، پس انداز در گردش ، پس انداز محصل ، نوروز ، اندوخته فردا ، ذخیره پاداش ماهیانه ، سکه های طلاو…… که عمدتاً محصول فکر و ابدعات مدیران و کارکنان بانک بود . در کنار افزایش روز افزون سرعت موجب گردید که جایگاه این بانک نسبت به رقبا متمایز و مورد توجه گسترده عموم مردم کشور قرار گیرد . در این چهار چوب بانک صادرات ایران به عنوان نخستین بانک ایرانی از دستگاههای رایانه برای افزایش مستمر سرعت در عملیات بانکی بهره جست . تحت چنین فعالیتهایی بود که روز به روز بر اعتبار نام بانک صادرات ایران افزوده شد و مدیران بانک با استفاده از جلب اعتماد مردم ، فعالیتهای بانک را بیش از پیش گسترش دادند .
بانک صادرات ایران در بعد از پیروزی انقلاب اسلامی :
در خرداد ماه سال ۱۳۵۸ ، با تصویب لایحه ای نظام بانکی کشور ملی اعلام شد . پس از آن و پس از تشکیل چندین مجمع عمومی ، به موجب تصمیمی که در سال ۱۳۵۸ اتخاذ شد . تغیازماندهی جدید بانکهای ملت ، تجارت ، مسکن ، صنعت ومعدن از تشکیل چند بانک بزرگ و کوچک تاسیس

شدند و بانک صادرات ایران در هر استان به نام همان استان خوانده شد. هدف از تاسیس بانکهای استان ، اجرای سیاست عدم تمرکز در تامین مالی وام های منطقه ای و و پاسخگویی به نیاز های خاص هر استان بود . پس از آن و با توجه به تغیرات ایجاد شده در ساختار اقتصادی کشور ، در تاریخ ۱۴ دیماه سال ۱۳۶۹ مقرر شد که بانک صادرات ایران مجدداً همچون گذشته به صورت یکپارچه فعالیتهای خود را سازماندهی کند و با استفاده از تجارب گذشته از طریق یکسان سازی عملیات بانکی خود توانایی بیشتری را برای ارائه خدمات مطلوب بانکی و تحقق به شعار خدمت به مردم کسب نماید .
بانک صادرات ایران در خدمت مردم:اع چکهای بانکی و چکهای در گردش برای ایجاد امنیّت بیشتر و آسودگی خاطر مشتریان در حمل و نقل پول نقد ، ارسال حوالجات بین شهری ، به منظور ایجاد تسهیلات لازم برای رشد فرهنگ مبادلات مالی غیر نقدی در جهت کمک به آحاد جامعه شعار خدمت به مردم را پیگیری می کند . سرعت عمل در ارسال حوالجات ، چکها و بروات مشتریان به دور افتاده ترین نقاط کشور و باجدیدترین و پیشرفته ترین تجهیزات و امکانات رایانه ای به منظور ایجاد سهولت در معاملات تجاری و مراودات مالی روزمره از جمله ویژگی های شبکه بانک صادرات ایران به شمار می رود .
افتتاح انواع حساب های ارزی و ریالی ، جاری ، سپرده سرمایه گذاری بلند مدت وکوتاه مدت ، قرض الحسنه پس انداز ، سپرده سرمایه گذاری کوتاه مدت ویژه و اعطای تسهیلات مالی در بخش های مختلف اقتصادی ، بخشی از خدمات و فعالیت های این شبکه بانکی است . بانک صادرات ایران با استفاده از فن آوریهای روز و با تجهیز به سیستم همزمان رایانه ای(سپهر)، تلفن بانک ، تند دریافت ،e-mai ، SMS و…….. تلاش دارد همگام با صنعت بانکداری نوین در جهت تحقق شعار رضایت مشتری قدم بردارد .
گوشه ای از خدمات بانک صادرات ایران:
۱) امکان دریافت صورتحساب از طریق نمابر
۲) امکان اطلاع از آخرین میزان موجودی در هر لحظه از طریق تلفن گویا
۳) امکان دریافت صورتحساب در مقاطع زمانی مشخص (حد اکثر ۲ ماه)
۴) وصول چکهای انتقالی عهده شعب تهران و واریز چک های مسافرتی شعب سایر بانکهای هر شهرستان در همان روز به حساب مشتریان
۵) وصول چکهای عهده شعب این بانک(درون شهری و برون شهری )در همان روز و واریز آن

به حساب از طریق نمابر
۶) افتتاح حساب جاری برای اشخاص حقیقی و حقوقی
۷) امکان تمدید قرارداد سپرده بلند مدت در سرسید بدون مراجعه به بانک و بهره مندی از سود آن برای دارندگان حساب سپرده سرمایه گذاری بلند مدت
۸) امکان انتقال تمام یا قسمتی از سپرده بلند مدت و منافع آن به غیر

۹) برخورداری از سود سپرده بلند مدت پس از برداشت قسمتی از آن بدون ابطال قرارداد و تغیر در نرخ سود
۱۰) افتتاح انواع سپرده های سرمایه گذاری بلند مدت با پرداخت سود سپرده ها به طور ماهیانه
۱۱) امکان واریز سود علی الحساب سپرده های سرمایه گذاری بلند مدت به صورت ماهانه به حسابهای معرفی شده توسط سپرده گذار
۱۲) افتتاح حساب سپرده کوتاه مدت ویژه با دو درصد بیشتر از سود سپرده های کوتاه مدت عادی
۱۳) انتشار چکهای در گردش با مبالغ دویست هزار تا پنج میلیون ریال به منظور تسهیل رد مبادله روزانه
۱۴) توسعه خدمات سیستم online به کلیه شعب
۱۵) صدور انواع ضمانتنامه
۱۶) برخورداری از سود روز شمار برای انواع سپرده گذاریها
۱۷) صدور انواع کارتهای اعتباری(سبز کارت ، سیمین کارت و زرین کارت )
افتخارات بانک صادرات ایران
نتیجه تلاش فراگیر و خستگی ناپذیر کارکنان شبکه بانک صادرات ایران به عنوان بزرگترین شبکه بانکی کشور و خاورمیانه منجر به کسب افتخارات گوناگونی گردیده است که مواردی از آن عبارتند از :
 انتخابهای اول مجله بانکر در سنوات مختلف ، بین سیستم بانکی کشور
 مجهز ترین بانک برای رقابت در عرصه بین المللی
 رتبه اول در تعداد حساب جاری
 رتبه اول در تعداد حساب قرض الحسنه پس انداز
 رتبه اول در منابع حساب قرض الحسنه پس انداز
 رتبه اول در اعطای بیشترین تعداد جایزه به حسابهای قرض الحسنه پس انداز

 رتبه اول در تعداد شعبه در کشور و خاورمیانه
 رتبه اول در میزان مبادلات نقدی و غیر نقدی و انتقال چک ، سفته و حوالجات و وجوه نقدی در سطح شعب خود و بین بانکها
 رتبه اول در به کارگیری و بیشترین تعداد نیروی انسانی متعهد ، کارآمد ، صدیق

و خدمتگزار
 از جمله اهداف آتی این بانک در زمینه ارائه خدمات بیمه ای است که در این زمینه طرحهای گسترده ای در دست برسی میباشد که با سهل ترین روش در شعب این بانک به مرحله اجراء گذاشته خواهد شد . یکی دیگر از خدمات نوین این بانک استفاده از سیستم کارت می باشد که این سیستم با انواع حسابها امکان برداشت یا واریز وجه توسط دستگاههای قابل ارتباط همانند ATM-POS-PINPAD برای دارندگان فراهم نموده است.
خدمات آتی این بانک تقاضای خرید یا فروش سهام شرکتهای پذیرفته شده در بورس برای متقاضیان خرید سهام و یا فروشندگان سهام از طریق شعب این بانک است . مشتریان با مراجعه به شعب از مشاوره رایگان نمایندگان کارگزار بانک صادرات مستقر در شعب بهره مند و با کمک فکری آنها سهام مورد نظر خود را انتخاب و پس از واریز مبلغ اسمی سهم مورد نظر به بانک ، منتظر اعلام بانک جهت دریافت سهام خریداری شده می باشند . همچنین به منظور فروش سهام ، شعب این بانک پس از اخذ اصل سهام و سایر مدارک ذکر شده در بخشنامه از فروشنده ، اقدام به ارسال مدارک ذکر شده در بخشنامه از فروشنده ، اقدام به ارسال مدارک و اصل سهام به واحد کارگزاری بورس نموده تا پس از فروش ، وجه سهام فروخته شده به فروشنده تحویل گردد.
طرح جامع سپهر:
سپهر سیستم(سیستم پرداخت همزمان رایانه ای)نویددهنده عرضه خدمات بانکی جدید و متنوعی است که امروزه در بانکداری نوین دنیا ارائه می گردد و با بهره گیری از پیشرفته ترین امکانات مخابراتی ماهواره ای و جدید ترین فن آوری رایانه ای قادر است خدمات رایانه ای ارزشمندی را همزمان در بزرگترین شبکه بانکی کشور به مشتریان ارائه نماید که یقیناً گام بلندی در راستای

بالندگی و شکوفائی نظام بانکی کشور محسوب می گردد . این تلاش ، سهم قابل ملاحظه ای در توسعه اقتصادی کشور خواهد داشت . طرح جامع سپهر سعی دارد در آینده کلیه عملیات بانکی را به صورت online به مشتریان در هر لحظه صرفنظر از شعبه افتتاح کننده حساب ، به صورت یکسان و دقیق ارائه دهد .
در طرح جامع سپهر کلیه عملکرد نقل و انتقال حسابها بلافاصله بطور یکنواخت و یکسان در شع

ب تحت پوشش یا پایانه های دیگر بانکهای عضو از خدمات بانکی مورد نیاز بهره مند می شوند . در این طرح تمهیدات وسیعی برای محافظت از اطلاعات و کلیه فعالیتهای بانکی فراهم شده است و اطلاعات حساب مشتریان محترم بر روی رایانه های عظیم و مدرن مرکزی بانک که به همین منظور تهیه و راه اندازی شده اند . ثبت و ضبط می شوند.
محصولات سپهر
در این طرح علاوه بر خدمات (قرض الحسنه جاری سپهر)( قرض الحسنه پس انداز سپهر)
(کارت اعتباری سپهر)در آینده، سایر خدمات بانکی نظیر(سپرده های مدت دار) ، (تسهیلات بانکی ) ، (پرداخت قبوض خدمات شهری)و ……. از طریق گوناگون (مانند ATM ،تلفن ،موبایل و……)نیز به مشتریان گرامی ارائه می شود .
با بهره گیری از قابلیت انعطاف پذیری، گستردگی ، سرعت ، دقت و امنیّت ، در آینده کلیه خدمات بانکی بانک صادرات ایران منحصراً در قالب سیستم سپهر به مشتریان ارائه خواهد شد.
حساب قرض الحسنه جاری سپهر
این حساب به منظور ارائه خدمات بانکی به مشتریان در تمامی اوقات شبانه روز در سراسر کشور ایجاد شده است . اکنون با افتتاح حساب قرض الحسنه جاری سپهر در یکی از شعب این بانک می توان دسته چک دریافت کرده و از آنجا که آخرین مانده و نمونه امضاء ها در کلیه شعب سپهر توسط شبکه ماهواره ای از کامپیوتر مرکزی بانک قابل دسترسی است ، می توان از خدمات متنوّع این حساب از قبیل موارد مورد اشاره در کلیه شعب سپهر بهره مند شد:
• وصول فوری وجه چک جاری سپهر بدون مراجعه به شعبه افتتاح کننده حساب
• واریز لحظه ای به حساب و دریافت همزمان از حساب و یا وصول از طریق اطاق پایاپای
• انتقال فوری از مانده حساب و دریافت صورتحساب از طریق پست الکترونیک ، تلفنبانک و دستگاههای خودپرداز
حساب سپرده قرض الحسنه پس انداز سپهر
تمامی امتیازات و مزایای ارزشمند حساب جاری سپهر به استثناء دریافت و بهره گیری از دسته چک ، برای حساب سپرده قرض الحسنه پس انداز در نظر گرفته شده است .
ضمنا این حسابها در قرعه کشی های ادواری نیز شرکت داده می شوند.

 

سپهر کارت
خدمتی ویژه برای حساب قرض الحسنه جاری سپهر و حساب پس انداز قرض الحسنه سپهر می باشد. اتصال کارت به حساب جاری سپهر و حساب قرض الحسنه سپهر ، موجب شده است که از این پس سپهر کارت نیز علاوه بر دسته چک و دفترچه حساب ، بعنوان یک ابزار مطمئن برای دریافت و پرداخت از حسابهای یاد شده مورد استفاده قرار گیرد . ضمنا می توان باافتتاح حساب جاری سپهر و یا حساب قرض الحسنه پس انداز علاوه بر دریافت دسته چک و دفترچه ، حسب در خواست می توان دارای سپهر کارت نیز بود و با مراجعه به هر یک از شعب مجهز به سپهر و یا

سایر شعبی که دارای دستگاههای پذیرنده سپهر کارت هستند ،بدون استفاده از دسته چک و یا دفترچه حساب ، از امکان برداشت یا واریز به حساب خود ، بهره مند شد ،همچنین می توان درهر لحظه از شبانه روز با مراجعه به دستگاههای خودپرداز وجه نقد مورد نظر خود را از هر یک از حسابهای مورد نظر دریافت کرد و یا به هنگام خرید در فروشگاهها و یا مراجعه به مراکز خدماتی

که به پایانه های فروش مجهز هستند ، به جای پرداخت وجه نقد ، از سپهر کارت استفاده نمود .
همچنین انتقال وجه از حساب سپهر به حساب سپهر دیگر با استفاده از ATM و بدون نیاز مراجعه به شعبه در هر ساعت از شبانه روز میسر می باشد.
سهم بانک صادرات ایران در توسعه و رشد اقتصادی
از ابتدای سال ۱۳۸۲ و در طی ۹ ماه بانک صادرات ایران در راستای سیاستهای توسعه اقتصادی دولت با تصویب ۲۰۰ پرونده اعتباری عمده در اداره کل اعتبارات اعم از اعطاء تسهیلات ریالی از محل منابع داخلی و تسهیلات ارزی و گشایش اعتباری اسناد دیداری مدت دار ، فایناس ، ریفایناس و همچنین تبدیل اعتبارات مفتوحی دیداری به مدت دار ، برسی ضمانت نامه های ارزی و صدور ضمانت نامه های استفاده از تسهیلات اعطائی بانک توسعه اسلامی نقش فعالی در عرصه توسعه اقتصادی کشور داشته است .
همچنین یکصد گزارش طرح سرمایه گذاری در این مدت از طرف اداره کل برسی طرحها و سرمایه گذاریهای بانک در جهت اجرای استراتژی توسعه کشور تهیه و تصویب شده است. منابع ریالی این طرحها از منابع داخلی بانک و منابع ارزی آنها از محل حساب ذخیره ارزی پرداخت گردیده است . این مبالغ شامل ۴۶۲ ملیارد ریال از منابع ریالی داخلی ، ۲۲۲ میلیارد ریال از محل وجوه اداره شده ، ۲۶۹ میلیون یورو ، ۵۰ میلیون دلار ، ۸۴۰۰۰۰۰ پوند و ۲۸۰۰۰۰۰ فرانک سوئیس از محل حساب ذخیره ارزی بوده است .
افتخاری که امروز نصیب بانک صادرات شده است ، اعطای تسهیلاتی با مانده بیش از هفتاد هزار میلیارد ریال به بخش دولتی و خصوصی و مشارکت بانک در طرحهای بزرگی نظیر سد سازی ، کشتی سازی ، ایجاد مجتمع های عظیم فولاد ، آلمینیوم ، سیمان و هزاران طرح بزرگ و کوچک دیگر است که سهم عمده ای در توسعه و رشد اقتصادی ایران اسلامی دارد و این مهم حاصل تلاش صادقانه کارکنان شبکه بانک صادرات ایران است.
اکنون که با ضرورت فعالیت های بانکی در جامعه ها آشنا شدیم به توضیح این فعالیتها تحت عنوان اعتبار ، سپرده ، خدمات بانکی ، سیستم بانکی جمهوری اسلامی ایران و انواع تسهیلات اعتباری می پردازیم

عملیات بانکی

عملیات بانکی به ۳ دسته تقسیم می شود:
۱) منابع
که شامل :
سپرده های :
۱) قرض الحسنه
۲) جاری
۳) پس انداز
۴) سپرده های سرمایه گذاری مدت دار:
۱٫ کوتاه مدت
۲٫ بلند مدت
۲) مصارف (امور تسهیلات اعطائی ):
که شامل :
۱) آئین نامه های اجرائی تسهیلات اعطائی
۲) دستور العملهای اجرائی تسهیلات اعطائی
۳) آئین نامه های داخلی تسهیلات اعطائی
۴) قراردادها

۳) خدمات بانکی

شامل :
۱) بروات
۲) سفته ها وبروات و چک و وصولی اسناد تجاری است که بوسیله مشتریان برای اقدامات لازم از قبیل وصول یا واخواست و غیره در مقابل پرداخت هزینه های مربوط به بانک واگذار می شود .
۳) حوالجات:
۱- حواله شهری :
واریز پول به حساب افرادکه محدوده همان شهر انجام می پذیرد(مخابره ای)
۲-حواله تلگرافی (فاکس ):
با استفاده از تشخیص رمز

۳-حواله های کتبی :
که از طریق پست صورت می گیرد
۴) مطالب متفرقه
۵) چکهای انتقالی
۶) ضمانت نامه ها
۷) چک های در گردش(چک انتقالی به عهده شعب )
۸) ایران چک (چک های مشترک بین بانک ها) (چک انتقالی عهده بانک ها )
۹) امور متفرقه
میباشد .
اعتبار :
اعتبار در لغت به معنای اعتماد داشتن و باور کردن است .
گاهی شخص ، به امید به دست آوردن نفع آینده ، موقتا از مالکیت خود بر دارائی فعلی چشم پوشی می کند ؛ نتیجه این عمل به وجود آمدن اعتبار است .
اعتبار دو نوع است:
۱) اعتبار تجارتی
۲) اعتبار بانکی :
اعتبار بانکی به معنی ایجاد تسهیلات مالی برای مشتریان است
محدودیت بانکها در زمینه ایجاد اعتبار :
۱٫ مقررات نقدینگی بانکها :
بانکها همواره به اعتماد و اطمینان مردم جامعه نیاز فراوان دارند به همین منظور باید کار خود را آن چنان برنامه ریزی کنند که همواره وجوه نقد کافی در اختیار داشته باشند تا بتوانند در صورت تقاضای مشتریان وجوه سپرده آنان را به آنها بازگردانند به همین منظور بانکها مجبورند مقداری وجوه نقد در اختیار داشته باشند. این امر یکی از عواملی است که قدرت بانکها را در دادن اعتبار محدود می کند .
۲٫ افزایش بدهکاری به اتاق پایاپای :
بانکها ناگذیرند در توسعه یا محدود کردن اعتبار به طور دسته جمعی و هماهنگ با هم عمل کنند .
زیرا اگر مثلا یک بانک بیش از سایر بانکها حجم اعتبارات خود را محدود کند ، در این صورت موجودی نقدی او افزایش یافته و اقلامی از دارائی بانک مزبور ناچار خواهد شد تا

برای حفظ نسبت نقدینگی قانونی خود از میزان اعتبارات مذکور بکاهد .
از سوی دیگر ، اگر یک بانک بیش از سایر بانکها حجم اعتبارات خود را محدود کند ، در اینصورت موجودی نقدی او افزایش یافته و اقلامی از دارائی بانک مزبور که سود آور هستند، کاهش خواهد یافت بنابراین بانکها ، در زمینه حجم اعتبارات ، ناگزیرند از سیاست مشترکی پیروی کنند .
۳٫ ضرورت اخذ تامین :
بانکها معمولا قبل از دادن وام از متقاضی وام تقاضای نوعی وثیقه می کنند تا در صورت عدم باز پرداخت وام در سررسید مقرر ، وثیقه را بفروشند و حق خود رابردارند . وثیقه ممکن است سهام اوراق بهادار، اسناد بیمه ، اسناد مالکیت ، و امثال آنها باشد . ضرورت ارائه وثیقه از جانب متقاضی وام ، حجم اعتبارات را محدود می کند .زیرا بسیاری از متقاضیان وام از ارائه وثیقه مورد نظر بانک ناتوانند

۴٫ تصمیمات مقامات پولی کشور:
بانک مرکزی برای تنظیم حجم پول و اعتبارات ، تدابیر مختلفی را به کار می برد که مهمترین آنها عبارتند از : خرید و فروش اوراق بهادار ، تغیر ذخیره قانونی ، تعیین نرخ تنزیل و تنزیل اتکائی .
هرگاه بانک مرکزی افزایش حجم اعتبارات را ضروری بداند ، در این صورت مقداری اوراق قرضه دولتی خریداری می کند . بدین گونه، ذخایر و قدرت وام دهی بانکهای تجاری که فروشنده این اوراق هستند، افزایش می یابد . به عکس اگر بانک مرکزی کاهش حجم اعتبارات را ضروری بداند ، در اینصورت مقداری اوراق قرضه دولتی به فروش می رساند و موجب کاهش ذخایر و قدرت وام دهی بانکهای تجاری می شود .
اگر اوضاع اقتصادی ایجاب کند که از حجم پول واعتبارات کاسته شود، بانک مرکزی در محدوده قانونی مجاز ، درصد ذخیره قانونی را افزایش می دهد و بدین صورت قدرت قدرت اعتبار دادن بانکهای تجاری را کم می کند . لیکن اگر اوضاع اقتصادی ایجاب کند که حجم پول و اعتبارات افزایش یابد ، بانک مرکزی درصد ذخیره قانونی را کاهش می دهد و بدین گونه قدرت اعتبار دان بانکهای تجاری را بیشتر می کند.
سپرده :
وقتی صاحبان حسابها وجه نقد به بانکها بسپارند و یا اشخاص چک و سایر اسناد اعتباری را به بانک واگذار کنند که پس از وصول به حساب آنها واریز کنند ، سپر

ده بانکی به وجود می آید . در واقع می توان گفت سپرده بدهی بانک است به مشتریانش
الف) سپرده ها بر اساس منبع ایجاد آنها بر دو نوعند:
۱) سپرده های اصلی (اولیه):
۲) این سپرده ها از طریق پرداخت وجه نقد یا از طریق واگذار کردن

چک از جانب مشتری به بانک (برای وصول ایجاد می شود . این سپرده ها در حجم پول کشور و افزایش قدرت خرید عمومی تاثیری ندارد و فقط قدرت خرید را از شخصی به شخص دیگر منتقل می کند .
۳) سپرده های مشتق (ثانویه):
۴) این سپرده ها از طریق واگذار کردن اعتبار از جانب بانک به اشخاص و واریز کردن وجوه آن به حساب آنان ایجاد می شود . این سپرده ها حجم پول کشور و قدرت خرید عمومی را بالا می برد .
ب) سپرده ها بر حسب تعهد بانک نسبت به زمان پرداخت آنها :
۱) سپرده های دیداری (جاری ): سپرده های دیداری سپرده هایی هستند که موجودی آنها به محض مطالبه مشتری باید به او (یا به هر کسی که او اراده کند ) پرداخت شود. بنابر این، سپرده های دیداری مانند وجه نقد هر لحظه در دست صاحبان خود هستند و در نتیجه موجودی آنها تحت عنوان پول تحریری در محاسبه حجم پول در گردش به حساب می آید.
۲) سپرده های غیر دیداری (مدت دار): سپرده های غیر دیداری سپرده هایی هستند که موجودی آنها با یک فاصله زمانی پس از درخواست قبلی مشتری به او قابل پرداخت است (مگر آنکه بانک به دلیل علاقه ای که به نظر مساعد مشتریانش دارد ، از این حق خود صرفنظر کرده ، وجه برخی از انواع سپرده های غیر دیداری را به محض مطالبه مشتری به او پرداخت کند) . بنابراین ، سپرده های غیر دیداری قابلیت نقل و انتقال ندارند و مستقیماَ در معاملات مورد استفاده قرار نمی گیرند .
سپرده های غیر دیداری به نوبه خود بر دو نوعند:
سپرده پس انداز:
سپرده پس انداز بخشی از سپرده های غیر دیداری است که سررسید معینی ندارد و معمولا به تقاضای صاحبان آنها بلافاصله مسترد می شود .
سپرده مدت دار:
سپرده مدت دار بخشی از سپرده های غیر دیداری است که فقط در سررسید معین یا با اخطار قبلی دارنده سپرده به او مسترد می شود.

خدمات بانکی :
بر خلاف تصور عامه تنها وظیفه بانک توزیع اعتبارات نیست بلکه بانک ها فعالیت دیگری نیز دارند .
به طور کلی بانکها با انجام ۴ نوع عملیات زیر در خدمت اقتصاد

جامعه هستند:
۱) عملیات اعتباری
۲) عملیات مالی
۳) خرید و فروش ارز
۴) سایر خدمات بانکی شامل:

I. نقل وانتقال وجوه داخل کشور
II. وصول مطالبات اسنادی و سود سهام مشتریان به حساب آنها
III. پرداخت بدهی مشتریان در صورت درخواست آنها
IV. قبول امانات و نگهداری سهام و اوراق بهادار و اشیاء قیمتی مشتریان
V. انجام وظایف قیمومیت ، وصایت و وکالت برای مشتریان طبق مقررات مربوط
هنوز تمامی عملیاتی که در دنیای صنعتی عصر حاضر متداول است، در بانکهای ایران به طور متداول معمول نشده است.
عملیات اعتباری:
عملیات اعتباری اصلی ترین فعالیت بانکها است.
بانکها با قبول انواع سپرده (دیداری ، مدت دار و ………)منابع لازم را برای دادن اعتبار به اشخاص مختلف فراهم می کنند.
عملیات اعتباری بر دو نوع است:
۱٫ عملیات اعتباری کوتاه مدت:
بانکها با استفاده از موجودی سپرده های دیداری دو نوع اعتبار کوتاه مدت در اختیار بازرگانان و تولید کنندگان می گذارند:
الف- اسناد اعتباری(چک و سفته و برات ) را قبل از سررسید آنها تنزیل می کنند .
توضیح آنکه بانکها فقط اسنادی را تنزیل می کنند که در جریان امور بازرگانی واقعی ایجاد شده اند و تا سررسید آنها بیش از ۹۰ روز نمانده است.
ب- تا مبلغ معینی به بازرگانان و تولیدکنندگانی که در بانک حساب جاری (دیداری) دارند، اعتبار اعطا می کنند و به آنان اجازه می دهند که بیش از موجودی حساب جاری خود به بانک دستور پرداخت دهند.
۲٫ عملیات اعتباری بلند مدت:
اعتبار بلند مدت به اعتباری گفته می شود که مدت آن بیش از یکسال است. بانکها این قبیل اعتبارات را با استفاده از موجودی سپرده های غیر دیداری(مدت دار ) مشتریان و سرمایه اولیه بانک را در اختیار مشتریان خود قرار می دهند .
اعتبار بلند مدت نقش مهمی در تولید دارد. زیرا دریاف

ت کنندگان این اعتبار با استفاده از آن در زمینه های اقتصادی و بازرگانی سرمایه گذاری می کنند .

عملیات مالی :
منظور از عملیات مالی بانکها ، خرید اوراق قرضه منتشر شده از سوی موسسات اعتباری و فروش آن به سپرده گذاران بانک(به مبلغی بیش از مبلغ خرید) است. که معمولا این عملیات مالی را بانکهای تخصصی انجام می دهند.

خرید و فروش ارز:
از دیگر فعالیت بانکها می توان به خرید فروش ارز( تبدیل پول کشورهای مختلف به همدیگر)نام برد.

نظام بانکی بدون ربا:
در اسلام ، هر نوع دریافت اضافی تحت عنوان بهره ، مردود و حرام است به همین مناسبت مجلس شورای اسلامی ایران در سال ۱۳۶۲ قانون عملیات بانکی بدون ربا را به تصویب و به تائید شورای نگهبان رساند . این قانون پس از گذراندن مراحل اجرائی رسما از اول سال۱۳۶۳ در نظام بانکی کشور به مورد اجراء گذاشته شد .
ماده ۳ قانون عملیات بانکی بدون ربا ، انواع سپرده ها در نظام بانکی کشور به شرح زیر معین می کند:
الف- سپرده های قرض الحسنه که شامل دونوع زیر است:
۱) حساب جاری
۲) حساب پس انداز
ب- سپرده های سرمایه گذاری مدت دار:
به موجب تبصره این ماده ، سپرده های سرمایه گذاری مدت دار که بانک در بکار گرفتن آنها وکیل است ، در امور مشارکت ، مضاربه ، اجاره به شرط تملیک ، معاملات اقساطی ، مضاربه و مساقات ، سرمایه گذاری مستقیم ، معاملات سلف و جعاله مورد استفاده قرار می گیرد .
به موجب ماده ۵ قانون عملیات بانکی بدون ربا ، منافع حاصل از عملیات مذکور در ماده ۳ این قانون ، بر اساس قرارداد منعقده ، متناسب با مدت و مبالغ سپرده های سرمایه گذاری و رعایت سهم منابع بانک به نسبت مدت ومبلغ در کل وجوه به کار گرفته شده در این عملیات تقسیم خواهد شد .
به موجب ماده ۶ قانون عملیات بانکی بدون ربا ، بانکها می توانند به منظور جذب و تجهیز سپرده ها با اتخاذ روشهای تشویقی امتیازات ذیل را به سپرده گذاران اعطاء کنند:
الف- اعطاء جوایز غیر ثابت نقدی یا جنسی برای سپرده های قرض الحسنه

ب- تخفیف و یا معافیت سپرده گذاران از پرداخت کارمزد و یا حق الوکاله .
پ- دادن حق تقدم به سپرده گذاران برای استفاده از تسهیلات اعطائی بانک.

به موجب ماده ۷ ، بانکها می توانند برای تحقق بخشیدن به هدف گسترش فعالیت بخشهای مختلف تولیدی ، بازرگانی و خدماتی ، با پرداخت قسمتی از سرمایه یا منابع مورد ن

ماَ در امور و طرح های تولیدی و عمرانی سرمایه گذاری کنند .(به موجب ماده ۸)لیکن به هیچ وجه حق ندارند در تولید اشیاء مصرفی غیر ضروری سرمایه گذاری کنند.(تبصره ماده۸)

انواع تسهیلات مالی اعطائی بانکها به واحد بازرگانی :
در نظام عملیات بانکی بدون ربا ی جمهوری اسلامی ایران ، بانکها علاوه بر سرمایه گذاری مستقیم در طرحهای تولیدی و عمرانی ، تحت یازده عقد اسلامی مجاز نیز می توانند به اشخاص تسهیلات مالی اعطاء و از این طریق به طور غیر مستقیم در سرمایه گذاری ها شرکت کنند که عبارتند از:
۱) قرض الحسنه
۲) مضاربه
۳) مشارکت حقوقی
۴) مشارکت مدنی
۵) فروش اقساطی
۶) معاملات سلف
۷) اجاره به شرط تملیک
۸) جعاله
۹) مزارعه
۱۰) مساقات
۱۱) خرید دین
بانکها با دادن تسهیلات مزبور از طرفی به افزایش تولید و رشد اقتصادی جامه کمک می کنند و از طرف دیگر ، برای صاحبان سهام خود و سپرده گذاران سود ایجاد می کنند.

قرض الحسنه:
قراردادی است که به موجب آن قرض دهنده اجازه مالکیت مقدار معینی از مال خود را در زمان حال به قرض گیرنده واگذار می کند و قرض گیرنده تعهد می کند که در زمان معینی از آینده عین آن مال و در صورت امکان قیمت آن را به قرض دهنده باز پس دهد.
مضاربه :
یک قرارداد بازرگانی است بین دو شخص حقیقی یا حقوقی به منظور به جریان انداختن امور بازرگانی . در این قرارداد طرف اول (که مضارب نامیده می شود )تعهد م

ی کند که تمامی سرمایه لازم را فراهم کند و طرف دوم متعهد می شود که تمامی امور بازرگانی مربوط را اجراء کند.
مشارکت مدنی :
یک قرارداد بازرگانی است که به موجب آن دو یا چند شخص حقیقی یا حقوقی سرمایه نقدی یا جنسی خود را به طرز مشاع و به منظور ایجاد سود در هم می آمیزند . در نتیجه بدون آنکه مرزهای مالکیت این اشخاص در شرکت تاسیس شده ، مشخص باشد ، شرکت مزبور به کار و فعالیت می پردازد و سود به دست آمده از این فعالیت طبق قرارداد قبلی بین آنان تقسیم می شود .
مشارکت حقوقی :

قراردادی است که به موجب آن یک شخص حقیقی یا حقوقی در تامین سرمایه یک شرکت سهامی شرکت می کند. شرکت مزبور ممکن است در شرف تاسیس یا شرکت موجودی باشد که آن شخص حقیقی یا حقوقی سهام آن را خریداری می کند . بانکها ، مانند هر شخص حقیقی یا حقوقی ، می توانند در تامین سرمایه شرکتهای سهامی در شرف تاسیس یا شرکتهای سهامی موجود مشارکت کنند و بدین گونه هم به رونق اقتصادی جامعه کمک کنند و هم به سود برسند.
به موجب ماده ۱۱ قانون عملیات بانکی بدون ربا ، بانکها می توانند به فروش اقساطی ، به شرح
فوق مبادرت ورزند .
معاملات سلف :
منظور از معاملات سلف این است که یک شخص حقیقی یا حقوقی محصولات آینده بنگاههای تولیدی را پیش خرید کنند.
اجاره به شرط تملیک:
نوعی قرارداد اجاره است که به موجب آن ، در صورتی که مستآجر به تعهدات خود ، طبق قرار داد ، عمل کند ، در پایان مدت اجاره مالک عین مال مورد اجاره می شود.
جعاله :
قراردادی است که به موجب آن جاعل (کارفرما )تعهد می کند که در مقابل عمل مشخصی که عامل (کارگزار) انجام می دهد ، اجرت (کارمزد) معینی را به او بپردازد . به این اجرت در اصطلاح حقوقی جعل می گویند . بانکها می توانند عملیات مجاز بانکی را از طریق جعاله انجام دهند .

مزارعه:
قراردادی است که به موجب آن یک شخص حقیقی یا حقوقی (که مزارع نامیده می شود ) مزارعه ای را که تصرف و بهره برداری از آن مجاز است ، برای مدت معینی ، به یک شخص حقیقی ویا حقوقی دیگر که عامل نامیده می شود واگذار می کند تا طبق قرارداد در آن کشت و زرع کند و از محصول به دست آمده سهم معینی را به مزارع بدهد.
مساقات:
قراردادی است بین صاحب درخت ونظایر آن و کسی که نگهداری و برداشت محصول را تعهد می کند . تعهد کننده مزبور عامل نامیده می شود

خرید دین:
به منظور ایجاد تسهیلات لازم برای واحدهای تولیدی ، بازرگانی و خدماتی ، بانکها می توانند اسناد و اوراق تجاری متعلق به این قبیل و موسسات راتنزیل کنند .
یاد آوری این نکته ضرورت دارد که منظور از اسناد و اوراق تجاری ، اسناد و اوراقی مانند سفته و برات است که بر اثر معاملات تجاری حقیقی ایجاد شده باشند . بنابر این بانکها موظفند از تنزیل اسناد و اوراق صوری ، که بحق در معاملات تجاری ایجاد نشده اند ، پرهیز کنند.

حسابداری شعب بانک

اسناد محاسباتی
عملیاتی که برای نگهداری حسابها در دفاتر بانک انجام می گیرد باید مبتنی بر اسناد و مدارک کتبی باشد و هیچ یک از واحدها مجاز نیستند بدون سند محاسباتی ارقامی در دفاتر ثبت نمایند.
اسناد محاسباتی باید با مشخصات کامل از نظر تاریخ ، نام حسابها و توضیح کافی موضوع سند و مبلغ تنظیم شود و با امضاء و مهر شعبه تکمیل گردد. تغیر ارق

ام و قلم خوردگی در اسناد موجب سلب اعتبار سند می شود ، مگر آنکه با ذکر توضیح کافی وتصحیح ارقام بطور خوانا به تایید و به امضاء مجدد مسئول رسیده باشد.

دفاتر
کارمندانی که مسئول ثبت اسناد در دفاتر و نگهداری حسابها هستند باید به اصول دفتر داری و روشهای حسابداری بانک اشنا باشند . تراشیدن ، پاک کردن ، قلم زدن مندرجات دفتر و بین سطور نوشتن و یا جای سفید گذاشتن در هر صفحه بیش از حد معمول منع قانونی دارد و اشتباهات احتمالی در ثبت اقلام باید با رعایت اصول دفتر نویس اصلاح گردد.
دفاتری که از نظر امور حسابداری مورد استفاده شعب می باشند عبارتند از:
دفتر روزنامه گروه ، دفتر معین جزء ، دفتر روزنامه شعبه ، دفتر معین کل و دفتر صندوق

دفتر روزنامه گروه

 

دفتر روزنامه دفتری است که کلیه عملیات روزنامه شعب باید بصورت ریز و بر حسب طبقه بندی حسابها در آن ثبت گردد و چون در بانک صادرات ایران هر گروه بانکی دارای دفتر جداگانه می باشد، بنابراین برای نوشتن دفتر مزبور باید ابتدا اسناد بدهکار و بستانکار حساب جاری را در خلال ریز در ستونهای مربوط و در ذیل سرفصل حسابجاری درج و درپایان روز اسناد مربوطه به سایر فصول حسابها را به تفکیک در ذیل سرفصل مربوط به همان حساب ثبت نموده و پس از حصول اطمینان از صحت عملیات انجام شده برابر ما به التفاوت جمع کل اقلام بدهکار و بستانکار روزانه سند صندوق صادر و دفتر روزنامه عمل نمایند تا موازنه حساب روز برقرار گردد. ضمنا” در پایان وقت اداری که مسئول گروه موجودی نقد خود را به رئیس شعبه یا حسابدار مربوطه تحویل و تسویه حساب می نماید صحت جمع صفحات دفتر و صدور و ثبت سند صندوق در ذیل عملیات دفتر روزنامه هر گروه بانکی باید از طرف مسئول صندوق یا رئیس شعبه تائید شود.
پس از انجام عملیات فوق ، هر گروه بانکی باید ابتدا اقلام مربوط به حسابهای انتظامی را به موجب اسناد صادره بعد از رقم صندوق ثبت نموده و سپس جمع اقلام بدهکار و بستانکار روزانه هر یک از سرفصل ها را با قلم قرمز در ذیل اقلام همان سرفصل تعین و پس از بستن حساب روز، ضمن انتقال جمع کل گردش عملیات بدهکار و بستانکار تا آخر روز قبل در زیر جمع اقلام بدهکار و بستانکار امروز، جمع کل گردش عملیات بدهکار و بستانکار تا آخر امروز که باید مساوی و برابر باشد در انتهای صفحه ثبت و جمع بندی نماید.

مبلغی که به موجب سند صندوق در دفتر روزنامه ثبت می شود معرف مابه التفاوت وجوهی است که یک گروه بانکی در خلال روز از اشخاص و مشتریان دریافت و یا به آنها پرداخت نموده است. بنابراین هرگاه وجوه دریافتنی بیش از وجوه پرداختنی باشد چون جمع اقلام مندرج در ستون بستانکار دفتر روزنامه بیشتر از جمع اقلام بدهکار می باشد برای ایجاد توازن در جمع کل عملیات روزانه باید سند بدهکار صندوق صادر ودر دفتر ثبت گردد و برعکس در صورتیکه وجوه پرداختنی بیش از وجوه دریافتنی باشد چون اقلام مندرج در ستون بدهکار دفتر روزنامه بی

شتر از اقلام بستانکار می باشد و برای ایجاد توازن در جمع کل عملیات روزانه ، سند بستانکار صندوق صادر و در دفتر روزنامه ثبت می شود.
شماره ردیف صدور برگه اسنادی که در دفاتر روزنامه ثبت می شود در اول هر ماه از ۱ شروع و تا آخر ماه ادامه می یابد واین شماره ردیف باید عینا در روی اسناد مورد عمل درج گردد.

دفتر معین جزء

چون لازم است وضعیت هر یک از حسابها ی جزء شعب از نظر نوع حساب و مشخصات و مبلغ بطور تفکیک در کلیه واحدها مشخص باشد بنابراین کلیه شعب باید برای حسابهای جزء هر سرفصل در دفتر معین جزء ، حساب جداگانه ای اختصاص داده مبلغ و مشخصات اسناد مورد عمل را به موجب نوع حساب فرعی در دفاتر معین جزء به ریز ثبت و شماره ردیف دفتر را در روی اسناد درج نمایند. بدیهی است جمع گردش عملیات و مانده کلیه حسابهای جزء که در دفتر معین ، یک سرفصل حساب را تشکیل می دهند باید با گردش عملیات و مانده سرفصل حساب مربوط در دفتر معین کل و خلاصه کل روزانه برابر باشد.

دفتر روزنامه شعبه

در کلیه شعبی که از ۵ گروه یا بیشتر تشکیل شده است برای ثبت و ادغام جمع عملیاتی که بوسیله گروه ها انجام میشود باید دفتر روزنامه شعبه به شرح زیر تنظیم گردد.
همه روزه به موجب خلاصه دفتر روزنامه گروه ها عملیات بدهکار و بستانکار در سر فصل با ذکر نام سرفصل و شماره گروه ها به ترتیب نوشته شده و جمع عملیات هر سرفصل معین می گردد و سپس با جمع بندی صفحات نوشته شده ” جمع گردش عملیات روز ……………”بدست می آید طریقه بستن دفتر روزنامه شعبه عیناَ مانند دفتر روزنامه گروه می باشد.

از سایر دفترها میتوان از دفاتر زیر نام برد :

دفتر نمونه ۹۳( دفتر وضعیت صندوق)
دفتر عملیات صندوق و گروه ها
دفتر نمونه ۹۴ (دفتر عملیات صندوق)
مسئول صندوق یا مسئول شعبه در شروع کار، مانده روز قبل را در دفتر ن

مونه ۹۳ ثبت وسپس ارقام پرداختنی یا دریافتنی از گروهها در خلال روز را در ستونهای مربوط با ذکر شماره فیش و شماره گروه ثبت و وجوه دریافتنی از هر گروه در پایان وفت را نیز در ستون دریافتنی دفتر درج و سپس ریز پول موجود در پایان وقت را نیز در ستون دریافتنی درج و سپس ریز پول موجود در پایان وقت را نیز در قسمت ۱ تعین و پس از جمعبندی رقم جمع قسمت ۱ که

نشاندهنده ریز وجوه موجود در صندوق می باشد به آخرین سطر ستون پرداختنی قسمت ۲ منتقل و پس از جمع بندی ستون های پرداختنی قسمت ۲ منتقل و پس از جمع بندی ستون های پرداختنی و دریافتنی باید در انتها توازن برقرار شود.
و نمونه ۹۴ نیز به منظور تسهیل در امر مبادلات پولی شعب ۲ گروه به بالا تهیه گردیده است .

دفتر کل

دفتر کل عبارت است از دفتری که مجموعه حسابهای شعبه در آن به صورت کلی نگهداری می شود
شعب ۳ گروه به بالا باید دفتر معین کل به شرح زیر تنظیم نمایند:ابتدا برای هر سر فصل تعداد صفحات کافی اختصاص داده شده سپس روزانه گردش عملیات هر سر فصل از خلاصه روزنامه را و در شعب ۵ گروه به بالا از خلاصه دفتر روزنامه شعبه منتقل و در صفحه مربوط در یک سطر ثبت و روزانه جمع بندی و مانده گیری میشود و پس از اتمام نقل و ثبت عملیات در دفتر کل اقدام به تهیه خلاصه کل روزانه شعبه می گردد.

فصول اصلی حسابها در دفتر کل و حسابهای فرعی در دفاتر معین جزء

فصول اصلی حسابها در خلاصه کل روزانه با شماره ردیف سرفصلهای مربوط که در حال حاضردر شعب بانک بر اساس عملیات بانکی بدون ربا تدوین شده و مورد عمل می باشد شامل حسابهای زیر می باشد:
۱٫ صندوق
سر فصل حساب صندوق نشاندهنده موجودی ریالی صندوق می باشد، لذا همیشه وجوه موجود در صندوق ریالی شعبه در پایان هر روز بایستی با رقم مانده سرفصل حساب صندوق در دفتر کل برابر باشد.
۲٫ اسکناس و ارز
۳٫ سپرده قرض الحسنه جاری بانکها

۴٫ قرض الحسنه اعطائی.
وجوهی که پس از انعقاد قرارداد مربوط به پرداخت قرض الحسنه به مشتریان حائز شرایط با تصویب مقامات
ذیصلاح بانک پرداخت می شود باید اسناد مربوطه به شرح زیر صادر و در دفاتر ثبت گردد.
حساب قرض الحسنه(معادل اصل کارمزد مربوطه)(بدهکار)

حساب کارمزد دریافتنی ، عندالزوم حساب کارمزد سالهای آینده قرض الحسنه(بستانکار)
بدیهی است اسناد مربوط به حساب قرض الحسنه در کارتی که به نام هر یک از مشتریان به صورت جداگانه
نگهداری می شود ثبت خواهد شد.

عناوین قرض الحسنه عبارتند از:
هزینه های ازدواج
تهیه جهزیه
درمان بیماری
تعمیرات مسکن
کمک هزینه تحصیلی
کمک برای ایجاد مسکن در روستاها
ثبت حسابداری مربوط به کسر کارمزد سالانه پس از تعین اقساط و سهم کارمزد همزمان با اولین قسط هر سال

حساب صندوق یا حساب قرض گیرنده (بدهکار)
حساب قرض الحسنه اعطائی (بستانکار)

که کارمزد با توجه به آئین نامه های هر سال متغیر میباشد

۵٫ مضاربه
اسناد پرداخت بابت سرمایه که ثبت آن به صورت زیر می باشد:
حساب مضاربه تسهیلات استفاده شده (بدهکار)
حساب جاری عامل(بستانکار)

دریافت از عامل بابت تسهیلات استفاده شده:
هنگامی که بانک از بابت مضاربه وجهی از عامل دریافت مینماید (اعم از ماحاصل فروش و غیره) اسناد حسابداری زیر صادر میشود:
حساب عامل یا صندوق (بدهکار)

حساب مضاربه تسهیلات استفاده شده(بستانکار)
تسویه حساب مضاربه :
که خود دارای دو حالت می باشد:
الف- در کارت حساب مضاربه تسهیلات استفاده شده مانده بستا

نکار داشته باشیم(سود)
که ثبت حسابداری آن به شرح زیر می باشد:
حساب مضاربه تسهیلات استفاده شده {معادل بستانکار همین حساب}(بدهکار)
حساب سود معاملات معادل سهم بانک(بستانکار)
حساب جاری عامل {معادل نسبت سهم عامل}
ب- در کارت حساب مذکور مانده بدهکار باقی مانده باشد(خسارت)
حساب جاری عامل معادل کسر سرمایه مضاربه(بدهکار)
حساب مضاربه تسهیلات استفاده شده(بستانکار)

۶٫ حساب مشترک مشارکت مدنی
که بین بانک و شریک همزمان تعین و به حساب مشارکت مدنی که بدین منظور افتتاح می گردد واریز و به شرح زیر عمل می شود:
در صورتیکه سرمایه به صورت وجوه نقد باشد:
الف- سهم بانک
حساب مشارکت مدنی (بدهکار)
حساب مشترک مشارکت مدنی(بستانکار)
ب- سهم شریک
حساب جاری شریک و یا حساب صندوق (بدهکار)
حساب مشترک مشارکت مدنی (بستانکار)
در صورتیکه سرمایه غیر نقدی باشد:
الف- سهم بانک:
حساب مشارکت مدنی (بدهکار)
حساب مشترک مشارکت مدنی (بستانکار)
و همزمان با ثبت بالا ، ثبت زیر باید انجام گیرد:

حساب مشترک مشارکت مدنی(بدهکار)
حساب اموال یا دارائی مربوط(بستانکار)
این دو ثبت موئید تحویل سرمایه غیر نقدی بانک به شریک و انعکاس آن در حساب مشترک مشارکت مدنی می باشد که از طریق آن عمل پرداخت سرمایه غیر نقدی و تحویل آن نشان داده می شود. در صورتیکه قیمت دفتری اموال و یا دارائی بانک با قیمت تقویم شده متفاوت باشد ما به التفاوت در حساب دارائی ها تعدیل و به حساب درامد یا هزینه بانک منظور خواهد گردید.
ب- سهم شریک:

حساب بدهکاران متفرقه (بدهکار)
حساب مشترک مشارکت مدنی (بستانکار)
پس از ثبت زیر و هنگام تحویل سرمایه غیرنقدی شریک به شرکت مدنی که همزمان صورت می گیرد ثبت حسابداری زیر صورت میگیرد:
حساب مشترک مشارکت مدنی(بدهکار)
حساب بدهکاران متفرقه(بستانکار)

ثبت مربوط به استفاده از سرمایه
به هنگام استفاده شریک از سرمایه مشارکت مدنی به موجب تقاضای شریک و تائید نماینده بانک ثبت حسابداری زیر زده می شود:
حساب مشترک مشترک مدنی (بدهکار)
حساب جاری شریک(بستانکار)
ثبت مربوط به دریافت وجه از شریک:
هنگامی که بانک از بابت مشارکت مدنی وجهی از شریک دریافت می نماید ثبت های حسابداری زیر به کار میرود:
حساب جاری شریک یا صندوق(بدهکار)
حساب مشترک مشارکت مدنی(بستانکار)
ثبت مربوط به تسویه حساب مشارکت مدنی :
پس از خاتمه موضوع شرکت و یا انقضاء مدت آن و تعین تکلیف دارائی ها و موجودی های شرکت و همچنین ثبت آنها در حسابهای ذیربط، شرکت مدنی خاتمه یافته و حسابهای مربوط بشرح زیر تسویه خواهد شد
الف – در صورتیکه مشارکت مدنی سود داشته باشد:
برگشت سرمایه:
حساب مشترک مشارکت مدنی {معادل کل سرمایه}(بدهکار)
حساب مشارکت مدنی (بستانکار)
حساب جاری شریک یا صندوق {معادل سهم سرمایه شریک}

تقسیم سود:
حساب مشترک مشارکت مدنی (بدهکار)
حساب سود معاملات {معادل سهم سود سود شریک}(بستانکار)
حساب جاری شریک یا صندوق {معادل سهم سود شریک}

ب- در صورتیکه مشارکت مدنی زیان داشته باشد:
۱) چناچه مانده بستانکار حساب مشترک مدنی بیش از سهم سرمایه بانک باشد اسناد به شرح زیر صادر و در دفاتر ثبت می شود:
حساب مشترک مشارکت مدنی{معادل مانده بستانکار این حساب } (بدهکار)
حساب مشارکت مدنی {معادل سهم سرمایه بانک}(بستانکار)
حساب جاری شریک یا صندوق

در صورتیکه حساب مشترک مشارکت مدنی مانده بستانکار آن کمتر از سهم سرمایه بانک باشد اسناد حسابداری زیر صادر و در دفاتر منعکس میشود .
حساب مشترک مشارکت مدنی {معادل سهم سرمایه بانک}(بدهکار)
حساب مشارکت مدنی (بستانکار)

با ثبت این سند سهم سرمایه بانک تضمین شده است تأمین و معادل مانده بدهکار حساب مشترک مشارکت مدنی از حساب جاری شریک به شرح زیر برداشت می شود .
حساب جاری شریک(بدهکار)
حساب مشترک مشارکت مدنی (معادل مانده بدهکار همین حساب )

۷٫ فروش اقساطی
نظر به اینکه انجام معاملات فروش اقساطی مستلزم پیش پرداخت توسط مشتریان می باشد بنابر این عملیات حسابداری آن در ذیل سرفصل حساب مذکور جهت کلیه معاملاتی که درآنها دریافت پیش پرداخت از مشتریان الزامیست ثبت گردیده است:
ثبت مربوط به خرید اموال :
حساب اموال فروش اقساطی(بدهکار)
حساب صندوق و یا حساب گیرنده وجه {فروشنده}(بستانکار)
ثبت مربوط به تعدیل حساب و پیش پرداخت مشتریان بابت معاملات:
حساب پیش پرداخت مشتریان بابت معاملات(بدهکار)
حساب فروش اقساطی تسهیلات اعطائی (بستانکار)

۸٫ اموال فروش اقساطی
پس از انعقاد قرارداد فروش اقساطی و هنگام تحویل کالا به مشتری ثبت های حسابداری زیر در دفاتر ثبت می گردد:
حساب فروش اقساطی تسهیلات اعطائی{معادل قیمت فروش}(بدهکار)
حساب اموال فروش اقساطی {معادل قیمت تمام شده}(بستانکار)
سود معاملات(بستانکار)
درآمد سالهای آینده (بستانکار)
واگر وجوه را به اقساط از مشتریان دریافت کنیم ثبت زیر در دفاتر ثبت می گردد:

حساب صندوق یا جاری مشتری(بدهکار)
حساب فروش اقساطی تسهیلات اعطائی(بستانکار)

تعدیل درآمد سالهای آینده معاملات :

در پایان سال به منظور تعین درآمد فروش اقساطی ومشخص کردن میزان درآمدهای معوق فروش اقساطی حساب درآمد سالهای آینده معاملات به شرح زیر تعدیل می گردد:
ثبت درآمدهای فروش اقساطی اقساط وصول شده
حساب درآمدهای سالهای آینده معاملات(بدهکار)
حساب سود معاملات(بستانکار)

ثبت مربوط به درآمدهای فروش فروش اقساطی سرسید گذشت

ه و وصول نشده :
حساب درآمدهای آینده معاملات(بدهکار)
حساب سود معوق معاملات(بستانکار)

ثبت وصول درآمد فروش اقساطی در دوره های بعدی:
حساب سود معوق معاملات(بدهکار)
حساب سود معاملات(بستانکار)

۹٫ اجاره به شرط تملیک :
ثبت ایجاد حساب فوق(خرید اموال اجاره به شرط تملیک) :
حساب اموال اجاره بشرط تملیک(بدهکار)
حساب صندوق یا جاری گیرنده وجه(بستانکار)

ثبت واگذاری اموال موضوع اجاره به شرط تملیک:
حساب اجاره به شرط تملیک تسهیلات اعطائی(بدهکار)
حساب اجاره به شرط تملیک وجوه استیجاری(بستانکار)

دریافت مال الاجاره :
ثبت مربوط به دریافت اجاره از مستاجر به صورت اقساط:
حساب صندوق یا حساب جاری مشتری(بدهکار)
حساب اجاره به شرط تملیک تسهیلات اعطائی (بستانکار)

و اگر این مال الاجاره به صورت پیش پرداخت از مشتری دریافت گردد ثبت حسابداری فوق منعکس می گردد:

حساب پیش پرداخت مشتریان بابت معاملات (بدهکار)
حساب اجاره به شرط تملیک تسهیلات اعطائی (بستانکار)

 

عدم وصول به موقع اقساط اجاره:
عملیات حسابداری این مورد نیز مانند مطالبات سرسید گذشته و مطالبات معوق است
تعدیل حسابهای اجاره به شرط تملیک:
مال الاجاره اموال واگذار شده به اجاره به شرط تملیک که به اقساط از مستاجر دریافت می شود از دو قسمت تشکیل شده است یک قسمت بابت اصل وجوه پرداختنی کهکی منظور می گردد بطوریکه در پایان قرارداد و وصول کلیه اقساط مال الاجاره مانده این حساب معادل مانده حساب اموال اجاره به شرط تملیک خواهد شد . که با یکدیگر پایاپا می شود و در قسمت دیگر بابت سود معاملات (درآمد اجاره به شرط تملیک )می باشد که به نسبت اقساط وصول شده محاسبه و به حساب سود معاملات منظور می گردد.
با توجه به مراتب فوق در پایان هر سال و همچنین در پایان هر قرارداد اجاره به شرط تملیک با استفاده از روش محاسباتی حساب درآمد معاملات و وجوه استیجاری سالهای آینده اجاره به شرط تملیک به تناسب آن قسمت از اقساط وصول شده در طول آن سال و یا آن دوره بصورت زیر تعدیل می گردد:

حساب اجاره بشرط تملیک وجوه استیجاری(بدهکار)
حساب اجاره بشرط تملیک وجوه استهلاکی (بستانکار)
حساب سود معاملات(اجاره بشرط تملیک)(بستانکار)

روش محاسبه سود معاملات اجاره به شرط تملیک:
R=C1 * i {1+N }
2

در این فرمولها : A=C +R کل درآمد در طول اجارهR =
قیمت تمام شده مال مورد اجاره C1 =
نرخ سود سالانه و پیش بینی شده I =
تعداد اقساط مال الاجاره N =

کل سرمایه موردلزوم(سرمایه بانک+مشتری) C =
مبلغ کل مال الاجاره(جمع سرمایه و سود مورد انتظار) A =

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 12700 تومان در 65 صفحه
127,000 ریال – خرید و دانلود
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد