دانلود مقاله دیدگاه قرآن نسبت به سیرو سیاحت

word قابل ویرایش
70 صفحه
12700 تومان
127,000 ریال – خرید و دانلود

دیدگاه قرآن نسبت به سیرو سیاحت

پیشگفتار
همانطور که می دانیم سیر و سیاحت منشأ بسیاری از آثار مادی و معنوی و همچنین زمینه ساز پیشرفتهای فردی واجتماعی است.
از جمله عواملی که در شکل گیری تمدن و پیشرفت و مدنیت، در جوامع مختلف بشری موثر بوده مساله ارتباطات و شیوه های مختلفی است که انسان برای برقراری ارتباط با سایر افراد جامعه یا جوامع به کار می برده.

اصولاً زندگی فردی در جامعه امروزی بدون رابطه با دیگران امکان پذیر نیست یا اگر باشد بسیار مشکل است در صورتی که انسان بخواهد از منافع و فوایدی که در سایر محیط ها فراهم گردیده استفاده نماید باید با آنها ارتباط برقرار کند، و از آنجا که سیر وسیاحت یکی از عامترین و رایجترین راههای برقراری ارتباط با سایر ملت‌ها می‌باشد، در بیشتر کشورها توجه به توسعه و گسترش راهها و تأمین وسایل ارتباطی یکی از مسایلی است که دولت ها اهتمام و توجه زیادی به آن دارند.

در قرآن کریم به سیر و سیاحت و گردش در روی زمین بسیار سفارش شده است و در آیات متعددی بدان پرداخته است آیاتی که مستقیماً به سیر اشاره کرده اند جمعاً چهارده آیه و در دوازده سوره می باشد. دریکی از این آیات واژه سیر به معنی تمام آن نمی‌باشد. و در دوازه آیه خداوند اشاره صریح می کند به گردش و سیر در زمین و عبرت گرفتن از گذشتگان و در یک مورد نیز دعوت به تفکر درباره خلفت می کند.

به این ترتیب می توان گفت آیات سیر دو گونه اند گونه ای که سیر وسیاحت را برای عبرت و گردش در آثار گذشتگان را بیان می کند، که بیشترین آیات «سیر» در این دسته جای می گیرند مانند «قل سیروا فی الارض ثم انظروا کیف کان عاقبه المکذبین» و «قد خلقت من قبلکم سنن فیسروا فی الارض فانفروا کیف کان عاقبه المکذبین» ( پیش از شما سنت هایی وجود داشت، پس در روی زمین گردش کنید و ببینید سرانجام تکذیب کنندگان چگونه بود) و گونه دوم که هدف از سیر را تفکر در چگونگی شروع خلقت بیان می کند و می فرماید : « قل سیروا فی الارض فانظروا کیف بدأ الخلق ثم الله یُنشیءُ النّشاهَ الآخره إنَّ الله علی کُل شَیءٍ قَدیر»

( بگو: در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز کرده است؟ سپس خداوند جهان آخرت را ایجاد می کند؛ یقیناً خدا بر هر چیز توانا است.)
در مفهوم سیر و سیاحت می توان قایل به توسعه شد و چون ( همانطور که در قرآن کریم نیز بدان اشاره شده) هدف از سیر مشاهده و عبرت گرفتن است. لزوماً سیر و سیاحت محدود به سیر مکانی نمی شود و هر آنچه که انسان و روح وی را به حرکت واداشته و به گردش می برد نوعی سیر محسوب می شود. در این باره کرسی مورسین می گوید: «‌قوه تخیل یکی از مهمترین مواهبی است که به انسان عطا شده است. با این قوه انسان می تواند به هر کجا که میل داشته باشد آنا سفر کند. خطیبی زبردست می تواند مستعمین خود را در عالم تخیل با خود همراه ببرد و اگر فی المثل از جزایر هند شرقی بحث کند و خود او آن جزایر را به چشم خیال ببیند،

آن قوت شنوندگان او هم سنگهای مرجانی و رنگهای متغیر اقیانوس و آسمان لاجوردی و درختان نخل و جنگلهای انبوه مناطق حاره را با آبهای زلال و آینه فام برکه ها و دریاچه های آن می بیند و اگر قوه تخیل او قوی تر باشد مستعمین وی حتی اعمال ژرف ترین آبگیرها را به چشم مشاهده می کنند.»
یقیناً‌ در قرآن کریم نیز نوع خاصی از مسیر مدنظر نیست بلکه سیاحت به معنی عام آن مطرح است و هر سیاحتی که قادر باشد اطلاعاتی در دسترس ما قرار داده و عبرت و در نتیجه تفکر در سرانجام و عاقبت این جهان و انسان به همراه داشته باشد، به طوریکه بتوان بهره ای از آن برد و به سعادت رسید، می تواند در این حیطه قرار گیرد.

بدین ترتیب مواردی از جمله : مخابرات، مکاتبات، کامپیوتر، مطالعه و .. هم می تواند مشمول بحث سیر و سیاحت قرار گیرد و نوعی سیر به شمار اید. به طوریکه از تمام این امکانات می توان اطلاعاتی مربوط به دیگر نقاط جهان بدست آورد.

از جمله فوایدی که ابزارهای جدید برای سیر و سیاحت دارند اینست که در مدتی کوتاه ما را به هر کجا که بخواهیم سیر می دهند و هر گونه اطلاعاتی ازگذشته تا امروز را در اختیار ما قرار می دهند و لزومی ندارد برای سفر و کسب عبرت بار سفربندیم و سختی های راه را تحمل کنیم.
و بالاخره باید بگوییم قرآن بهترین خطیبی است که مستمعین خود را با آیات الهی خود به هر کجا بخواهد می برد و تصویرهایی واقعی از گذشته و آینده در برابر ذهن بیدارشان نمایان می کند و آنها را به تفکر وا می دارد.

 

الف – اهمیت و ضرورت سیر در قرآن کریم

در آیات سیر مشاهده می شود که مکرراً‌خداوند انسانها را به سیر وعبرت گرفتن از سرانجام کافران تکذیب کنندگان آیات الهی و رسالت انبیاء ، منکران معاد و جباران و زورگویان، دعوت می کند. در اینجا این سوال مطرح می شود که ضرورت این همه تکرار چیست؟ و چه چیزی در سیر نهفته است که باعث تأکید فراوان قرآن روی این مساله شده است؟
در این بخش برآنیم که به اختصار بعضی از ضرورتها و اهمیتهای سیر در قرآن کریم بپردازیم:
۱- اتمام حجت

سنت الهی همه جا این بوده که قدر کافی مهلت برای تجدید نظر و بیداری و آگاهی بدهد، حوادث دردناک، و وسائل رحمت را یکی پس از دیگری می فرستد، تهدید می کند، تشویق می کند، اخطار می نماید تا حجت بر همه تمام شود. ولی هنگامی که این مهلت به پایان رسید سرنوشت قطعی دامنشان را خواهد گرفت، دیر یا زود، به خاطر مصالح تربیتی، ممکن است، اما به اصطلاح سوخت و سوز ندارد. ایا توجه به همین واقعیت کافی نیست تا همگان از سرنوشت گذشتگان عبرت گیرند و از مدت مهلت الهعی برای بازگشت و اصلاح ، استفاده کند؟ آیا باید باز هم نشست تا سرنوشت قوم اقوام گمراه و ستمگر پیشین درباره خ

ود ما نیز تکرار شود و به جای اینکه از پیشینیان عبرت بگیریم، عبرتی شویم برای آیندگان. ‌
۲- هدایت بخشی
یکی از راههای بیداری و هدایت بخشی انسانها مطالعه در تاریخ پیشینیان است. آیات سیر نیز در این باره مرتباً انسانها را تشویق به مشاهده و مطالعه آثار گذشتگان می کنند: « سیروا فی الارض فانظروا کیف کان عاقبه الذین من قبل کان اکثرهم مشرکین» بگو : « در زمین سیر کنید و بنگرید عاقبت کسانی که قبل از شما بودند چگونه بود! بیشتر آنها مشرک بودند.»
نقش هدایت گری سرنوشت گذشتگان در این آیه به خوبی بیان شده است

می فرماید : ‌«أفَلَم یَهدِ لَهُم کم اَهَلکنا قَبلهم من القرون یَمِشونَ فی مساکِنهِم ان فی ذلک الآیاتٍ لاُولی النهی»
( آیا برای هدایت آنان کافی نیست که بسیاری از نسلهای پیشین را هلاک نمودیم. و اینها در سکنهای آنان راه می روند؟ مسلماً در این امر، نشانه های روشنی برای خردمندان است.)
۳- پند و اندرز برای مؤمنان

سرگذشتها و تاریخ های بیان شده در قرآن را نباید سرسری شمرد و یا به عنوان یک سرگرمی از آن برای شنوندگان استفاده کرد چرا که مجموعه‌ای از بهترین درسهای زندگی در تمام زمینه‌ها و راهگشایی است برای همه انسانهای «امروز» و «فردا».

بعضی از آیات سیر انسان را به عبرت گرفتن از اقوامی دعوت می کنندکه دارای توان و نیرویی زیادی بودند ولی با این حال به خاطر کفرشان خداوند آنها را هلاک کرد: « اولم یسیروا فی الارض فینظروا کیف کان عاقبه الذین من قبلهم کانوا أشدَّ منهم قوهً و أثار الارضَ و عمروها »
که این آیات علاوه بر کسب عبرت برای مومنان می تواند جنبه پند و موعظه داشته باشد چرا که خداوند می فرماید: « و کلاً نقصُّ علیک من اَبناءِ الرُّسُلِ ما نُثَّبت به فؤادکَ و جاءک فی هذه الحقَّ و موعظهٌ و ذکری للمؤمنین»

( ما از هر یک از سرگذشتهای انبیا برای تو بازگو کردیم، تا به وسیله آن قلبت را آرامش بخشیم و در این برای تو حق، و برای مومنان موعظه و تذکر آمده است. )
۴- آیینه عبرت
عبرت گرفتن از زندگی دیگران از تجربه های شخصی مهمتر و پرارزشتر است، زیرا در این تجربه ها باید انسان زیانهایی متحمل شود تا مسائلی بیاموزد ولی در عبرت گرفتن از زندگی و تجارب دیگران انسان بی آنکه متحمل سوخت و زیانی شود ، توشه گرانبهایی می اندوزد.

دستور قرآن کریم در زمینه «سیروا الارض» منطبق بر کاملترین شیوه هایی است که امروزه بشر برای مطالعات خود به دست آورده است و آن اینکه پس از فراگرفتن مسایل در کتابها دست شاگردان را می گیرند و به سیر در ارض و مطالعه شواهد عینی آنچه خوانده اند می برند.

سرگذشت انسانها همانگونه که در آیات سیر مورد تأکید واقع شده اند، (فانظروا کیف کان عاقِبهُ المُکذّبیِن) آیینه ای است که می توان عوامل پیروزی و شکست، کامیابی و ناکامی، خوشبختی و بدبختی سربلندی و ذلت و خلاصه آنچه در زندگی انسان ارزش دارد و آنچه بی ارزش است، در آن دیده آیینه ای که عصاره تمام تجربیات اقوام پیشین و رهبران بزرگ در آن به چشم می خورد و مشاهده آن عمر کوتاه مدت هرانسان را به اندازه عمر تمام بشریت طولانی می کند.

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 12700 تومان در 70 صفحه
127,000 ریال – خرید و دانلود
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد