دانلود مقاله عین القضات

word قابل ویرایش
80 صفحه
28700 تومان

عين القضات

به جاي مقدمه
بي گمان اين آخرين شامگاه تاريخ تا شب چهارشنبه , هفتم جمادي الاخري سال پانصد و بيست و پنج هجري قمري نيست كه مردمي جمع مي شوند تا با چشمان بهت زده ي خود تماشا كنند , چگونه با اشارت دستي زير پايي خالي مي شود و طنابي سخت بر گلوگاهي كه درآن , ني هفت بند , عشق و آزادي را مويه ميكند ,گره مي خورد و سر بلندي , سربلند مي شود .


نه دستي به خون آلود و نه چشمي به گناه نگريست . كه اگر چنين مي كرد , در امان خلافت و دولت بود , چنان كه غارتگران ترك و مستوفيان خلافت در سر تا سر دولت سلجو قي بودند .
و اين را هيچ كس اگر نمي دانست اهالي همدان مي دانستند كه الحاد و ارتداد , جرم مرداني است كه حضور معترض آنها آرامش شبانه ي غارت اهل قدرت را به هم مي ريزد و آنان را در بالا رفتن از پله هاي ايمان دروغين به زحمت مي اندازد . چرا كه روايت شهيد « حلاج » را از زبان مردم داغديده بغداد و قرن پيش , شنيده اند . و دانسته اند كه هر كس اگر چراغ دست دزدان شب نيست , دست كم سنگ راه نباشد , و گر نه در ميدان قدرت , چنانش بر دار مي كشند كه دهان تاريخ از بهت و حيرت باز بماند.


هر چند فهم تازه از نظريه ي شناخت ديني و تعريف صوفيانه از ايمان , متفاوت از آنچه دستار سياه بندان بارگاه عباسي و امر بران سلجوقي آنها عرضه مي كنند , لكه هاي سياه و درشت كفري است كه جز به خون شسته نمي شود , اما آيا همه ي آنچه كه قاضي جوان همدان , بدان س

بب در شامگاه چهار شنبه هفتم جمادي الاخري سال525در حلقه ي بي شمار جمعيت گريان و وحشت زده , طناب دار را بوسيد , فهم صوفيانه ي او از معرفت ديني بود ؟ آيا مردمي كه گرد آمدند , تا به گواهي لحظاتي بايستند كه قاضي جوان همدان در ستيز با فشار پنجه هاي مرگ , نوميدانه دست و پا مي كوبد و سر انجام در نبردي تراژديك همه ي تن و قلب خود را تسليم مرگ مي كند , هر گز از خود نپرسيدند كه اين جوان كه هنوز گلي از گل رويش نشكفته است و چندان فرصت

نيافته حتي رويارويي با زندگي را تجربه كن , چه كفري را گفته است كه اينك بايد هم چون قاتلان و راهزنان و تبهكاران به صليب كشيده شود ؟ كفر او كجاي نظام هستي را بهم ريخته و كدام دسته ازعناصر عالم را جا به جا كرده است كه بايد مستوجب عقابي چنين باشد ؟


بي گمان , قاضي جوان هر چه گفت , خواب بارگاه خلافت را آشفت , كابوس دستگاه سلجوقي شد و پيش از او سهروردي ؛ هر يك با سر انگشت انديشه هايشان , نقاب از چهره هاي دروغين دين مداران فريبكار بر داشتند و شهادتشان , پيش از آن كه افشاي اسرار معرفت باشد , افشاي دستگاه دروغ و غاربوده است . و اين را تاريخ به روشني افشا كرده است .


شرحي مختصر بر احوال و آثار عين القضات
نام و كنيه
نام او عبداله و نام پدرش محمد است ؛ البته در هيچ يك از آثارش به نام خود اشاره اي نكرده , بلكه خود را قاضي يا عين القضات ناميده است.كنيه ي او « ابوالمعالي » و لقبش «عين القضات » است ؛ اما از تاريخ و چگونگي اين عنوان كه به او داده شده و همچنين اشتغال وي به شغل قضاوت , هيچ گونه اطلاعي در دست نيست.
زادگاه
زادگاه او همدان بوده , در آجا اقامت داشته و پدرش نيز در همانجا به دنيا آمده است . شهرت او به « ميانجي » به سبب نسبتي است كه جدش بدان مشهور بوده است ؛ زيرا اجداد او اهل ميانه بوده اند . البته وي در نوشته هاي خود به نسبت « ميانجي » اشره نكرده , بلكه خويشتن را « همداني » خوانده است .
ولادت و وفات
زمان تولد او را به احتمال قوي , مي توان سال چهار صد و نود و دو هجري قمري دانست و با توجه به اينكه شهادت وي , در سال 525هجري قمري اتفاق افتاده و در آن هنگام سي و سه سال داشته است ؛ پس تاريخ ولادت او , همان تاريخ مذكور است .

مذهب و اعتقاد
در خصوص مذهب و روش عين القضات , توجه كمتري شده است و شايد نمونه ي سخنان به ظاهر كفر آميزي كه در گفته هاي او و « حلاج » و ... وجود داشت , بهانه اي براي متهم كردن او بود و اين حقيقتي كه بزرگان تصوف , در دل داشته اند , و دشواري بيان آن كلمات و منافي بودن آن با مصلحت روزگار , باعث شده است تا سرانجام جان بر سر اين كار بگذارند .
« سبكي » او را از شافعيان شمرده , و از نوشته هاي وي نيز مي توان اين مطلب را فهميد . مردم عادي و اهل ظاهر و مخالفان , او را به بي ديني و حلولي بودن , و دعوي نبوت و الوهيت , متهم كرده اند كه اين نيز برخاسته از سخنان خود اوست:


« آخر شنيده اي كه هر كه با كافران نشيند , كافر شود ؟ اگر صحبت من تو را هيچ اثري نكردي , جز آنكه اگر چه حلولي معنوي نباشي , باري حلولي مجازي باش ؛ چه گويي ! آنها كه مرا بي دين مي دانند , و تو بر دين من مي باشي ! چه مي گويي ؟تو نيز بي دين نباشي , ايشان را معذور دار « قُل الله ثُمَّ ذَرهُم ».
و آنجا كه شرح اركان پنج گانه ي اسلامي ( شهادت , نماز , زكات , صوم , حج ) مي دهد , همه جا و همه چيز را قبله مي داند و نماز را به صبح و شب اختصاص نمي دهد . بنابراين مي گويد :
« دريغا از دست راهزنان روزگار , عالمان با جهل , طفلان نارسيده , كه اين را از نمط و حساب حلول شمرند ؛ جانم فداي خاك قدم چنين حلولي باد !! »


از آنچه پيداست و به چشم مي خورد , گمان مي رود كه به ظواهر شريعت نيز چندان توجه و اعتنايي نمي كرده و براي رسيدن به وحدت و يگانگي , طاعت و معصيت را يكي مي دانسته است و شايد كه همين سخنان شطح گونه ي او , مرگي زود رس و شهادتي آنچناني را برايش به ارمغان آورده است .
در كوي خرابات چه درويش و چه شاه در راه يگانگي چه طاعت چه گناه
بر كنگره عرش چه خورشيد و چه ماه رخسار قلندري چه روشن چه سياه
در اين باره , همچنين در تمهيد دهم _ كه بحث در خصوص اصل و حقيقت آسمان و زمين است و اينكه اصل اين حقيقت , نور حضرت محمد (ص) و ابليس است _ به برداشته شدن قلم امر و تكليف از آدمي سخن مي گويد و امر و تكليف را متعلق به قالب مي داند , كه اگر كسي از صفات بشري پاك شد , ديگر تكليف نيز از او ساقط مي شود .
عين القضات و كلام
به علم كلام علاقه فراواني داشت و همين شدت علاقه و اشتياق , او را كمك كرد تا اينكه در سن بيست و يك سالگي كتابي در علم كلام نوشت كه شامل بحث دقيقي درباره ي « بعث » و « نبوت » بود _ اگر چه اين علم نتوانست او را سيراب كند و حتي سرگردانتر نيز گردانيد _ اين فراگيري علم كلام و آشقتگي ذهني او , باعث بر هم زدن اساس انديشه مذهبي او شده بود و پريشاني و سرگشتگي را برايش به دنبال داشت و سرانجام خود را از آن مهلكه رهانيد .


آنچه در اينجا نمي توان به صراحت از آن سخن گفت , شك و ترديد عين القضات است , كه در كدام عقيده از عقايد اسلامي دچار شك و ترديد شده و علت آن چه بوده ؟ و ديگر اينكه كداميك از كتابهاي غزالي را خوانده و شك بوجود آمده را چگونه در خود مرتفع ساخته است ؟ و اثري نيز از رساله ي او ( غايه البحث عن معني البعث ) كه در ابتداي كتاب « زبده الحقايق » به آن اشاره كرده , نيست تا شايد بتوان راه ورود و خروج او در آن شك و ترديد را فهميد؛ البته ممكن است كه درباره نور باطني و علم و عقل باشد كه « غزالي » نور باطني و تجلي آن را در دل براي حل

مشكلات روحي و عقلي , كافي مي دانست و به علم و عقل نيز براي ادراك حقايق اين عالم , ارزش و بها مي داد , و شايد كه اين شك او , در خصوص بعث و نشور و معاد جسماني و روحاني بوده است ؛ زيرا در پايان عمر , با نظر « ابن سينا » درباره معاد جسماني و... موافق مي شود كه بي گمان در متهم ساختن او به كفر و بي ديني _ نظير آنچه كه در تكفير ابن سينا اتفاق افتاد _ تأثير داشته است .

عين القضات درباره ي « ابليس » عقايدي دارد و در آثارخويش به ويژه « تمهيدات » و « نامه ها » _ ولو به ظاهر _ از او دفاع مي كند و در تمهيد نهم و دهم از « تمهيدات » اين عقايد را بيشتر بيان مي دارد , و در نامه ي يازدهم , كع به دوستي عزيز مي فرستد , چنين بيان مي دارد :
« جوانمردا ! اگر « وَ كلَّمَ الله موسي تَكليماً » كمال است , پس ابليس را از اين كمال هست . تو چه داني كه ابليس كيست؟آنجا كه ابليس هست , تو را راه نيست؛ اگر وقتي برسي , نقش سراپرده ي او اين است :
هم جور كشم بتا و هم بستيزم با مهر تو مهر دگري ناميزم
جاني دارم كه بار عشق توكشد تا در سر كار تو شود,نگريزم
اين شيوه ي تفكر او , بدون شك , ريشه در انديشه هاي مرادو پير و مصاحب وي (احمد غزالي) دارد كه او لقب « سيّد الموحدين » را به ابليس داده بود , و گفته بود : « شيطان گرچه ملعون و سرافكنده شد , ولي باز هم در فداكاري و از خود گذشتگي , سرور عاشقان بود .» و عين القضات مي گويد: «جبرييل صفتي بايد كه دزديده در جمال ابليس نظر مي كند ؛ از خواجه احمد غزالي شنيدم كه :« هرگز شيخ ابوالقاسم گرگاني نگفتي كه ابليس ؛ بل چون نام او بردي , گفتي : آن خواجة خواجگان و آن سرور مهجوران ! چون اين حكايت وا « بَرَكه » بگفتم , گفت : سرور مهجوران به است از خواجة خواجگان » .


در جاي ديگر , در بيان شرط هاي سالك در راه خدا , وقتي يادي از دو زلف شاهد مي كند, مي گويد:
« تو چه داني اي عزيز كه اين شاهد كدام است ؟ و زلف شاهد چيست ؟ و خدّ و خال كدام مقام است؟ مرد رونده را مقام ها و معاني هاست كه چون آن را در عالم صورت و جسمانيت غرض كني و بدان خيال انس گيري و يادگار كني , جز در كسوت حروف و عبارات , شاهد و خدّ و خال و زلف , نمي توان گفت و نمود ؛ مگر اين بيت ها نشنيده اي :
خاليست سيه بر آن لبان يارم مُهرست ز مُشك بر شكر , پندارم
گر شاه حبش به جان دهدزنهارم من بشكنم آن مُهر و شكر بردارم »


پس از آن , در توضيح اينكه « شاه حبش » كيست , چنين گويد:«دريغا چه داني كه شاه حبش كيست ؟ پرده دار « الا الله » است كه تو او را ابليس مي خواني كه اغوا پيشه گرفته است , و لعنت غذاي وي آمده است كه « فَبِعِزَّتِك لَاُغوِيَنَّهُم أجمَعين ».
البته توجه و نگرش به ابليس كه در آثار عين القضات , نمود بيشتري دارد , در آثــار كسـاني چــون « احمد غزالي » , « ميبدي » و . . . نيز به چشم مي خورد .
« محمد دارالشكوه » در كتاب « حسنات العارفين » خويش , از قول احمد غزالي نقل مي كند كه : «و هم احمد غزالي گفت : هر كه تعليم از ابليس نگرفت , زنديق است ؛ يعني در يگانگي , بار ملامت را مثل ابليس بايد برداشت و مردودخاص و عام گشت» و « حلاج » نيز در كتاب « طاسين الازل » صفحة چهل و دو مي گويد : « ما كان السّماء موحّدٌ مثلُ ابليسَ ».
« ميبدي » نيز در «كشف الاسرار » از ابليس به عنوان « مهتر مهجوران » ياد مي كند ( ج 7/337 ) , و نيز در جلد هشتم , صفحة 373از او ياد كرده است.
« عطار نيشابوري » هم نسبت به ابليس نظري خوب دارد و شايد كه پيرو حلاج و احمد غزالي باشد.
در آن ساعت كه ملعون گشت ابليس زبان بگشاد در تسبيح و تقديس


كه لعنت خوشتر آيد از تو صد بار كه سر پيچِدن از تو سوي اغيار
« ابوالعباس قصاب » در وصف استقامت ابليس گفته است : « ابليس كشت خداوند است ؛ جوانمردي نبود كشتة خويش را سنگ انداختن ». گفت : « اگر در قيامت , حساب در دست من كند , بيند كه چه كنم . همه را در پيش كنم و ابليس را مقام سازم ؛ وليكن نكند ».
عين القضات و عشق
قاضي همدان , راه رسيدن به مطلوب را عشق و معشوق پرستي , و آزاد بودن از هر حد و قيدي دانسته و بدين سبب , بيانات او از حدود فهم عامه تجاوز كرده و مظنة اتهام گرديده است .
« اي دوست ! عاشقان را دين و مذهب , عشق باشد , كه دين ايشان , جمال معشوق باشد ؛ آنكه مجازي بود , تو او را شاهد خواني , هر كه عاشق خدا باشد , جمال لقاء الله مذهب او باشد , و او شاهد او باشد ؛ در حقيقت , كافر باشد . كفري كه ايمان باشد به اضافت با ديگران ؛ مگر اين بيتها نشنيده اي :
« آنكس كه نه عشق را شريعت دارد كافر باشد كه دين طبيعت دارد
هر كس كه شريعت و حقيقت دارد شاهد بازي دين و طريقت دارد
مقام عشق را كسي نمي داند , جز خود عشق و اين همان معناست كه دوست داشتن چيزي , آدمي را كور و كر مي كند :
« دريغا در عشق مقامي باشد كه عاشق و معشوق را از آن خبر نباشد , و از آن مقام , جز عشق خبر ندارد . « حبك الشيء يُعمي و يُصمّ » اين باشد . چه گويي عشق از عاشق است , و يا از معشوق ؟ ني ني ! از معشوق است ؛ پس عشق الهي از كي باشد ؟ ضرورت , از جان قدسي باشد . عشق جان قدسي از كي باشد ؟ از نور الهي باشد . »
عين القضات و سماع
نسبت به سماع روي خوش داشته و گاهي _ آنگونه كه خود ذكر مي كند _ « احمد غزالي » نيز به قصد شركت در مجالس سماع و رقص متصوفه , از قزوين به همدان سفر مي كرده است ؛ عين القضات اين مطلب را در « تمهيدات » اينگونه مي نويسد :
« دانم كه شنيده باشي اين حكايت : شبي من و پدرم و جماعتي از ائمه ي شهر ما , حاضر بوديم , در خانه مقدم صوفي ؛ رقص مي كرديم و ابوسعيد ترمذي , بيتكي مي گفت:پـدرم در بنگريست , پس گفت : خواجه امام « احمد غزالي » را ديدم كه با ما رقص مي كرد , و لباس او چنين و چنان بود و نشان مي داد . »


تحول فكري
احتمالاً عين القضات , در ده سال آخر عمر , فكر و انديشه ي خويش را تغيير داده , و در كتاب « تمهيدات » كه به سال 521 هجري نوشته شده , به نظر مي رسد كه امور آخرت را منكر شده و بنابراين انكار معاد جسماني , ادعاي برتري ولايت بر رسالت , و اعتقاد به نوعي حلول نيز , مي توان از اين كتاب استنباط كرد كه بنا به نظر آقاي دكتر « زرين كوب » در كتاب جستجو در تصوف , تمام اينها ممكن است با همان تعاليم گنوسي , كه ظاهراً در حلقه ي شيخ « بركه » و ياران او رايج بوده , ارتباط داشته باشد .
كلام قرآن و احاديثي را كه بر وجود امور آخرت دلالت مي كند , به تمثيل حمل مي نمايد و آن را سخناني مي داند كه براي مردم عامي گفته و آورده شده است.
او همچنين با انتخاب و پسنديدن « رسالة اضحوية » ابن سينا _ كه دربارة آخرت و معاد نوشته شده و با عقايد ديني مبانيت دارد _ اين تحول فكري خويش را بيشتر بيان مي دارد .

آثار عين القضات همداني


الف) آثار دوران جواني : آثاري كه در دوران جواني تأليف كرده و نام و اطلاعات كمي از مضامين آنها چيزي بر جاي نمانده است ؛ از جملة اين آثار مي توان اين كتب را نام برد :
1_ رسالة جمالي ( دربارة ضرورت بعثت پيامبران و درمان بيماران روحي)
2_رسالة علايي
3_ رسالة امالي الاشتياق
4_ نزهت العشاق و نهزت المشتاق
5_ تفسير حقايق قرآن
6_ غايت البحث عن معني البعث ( كه اثري از آن در دست نيست )
ب) آثاري كه پس از بيست و چهار سالگي تأليف نموده :
1 ــ زبدت الحقايق: كتابي است فلسفي كه راجع به حقيقت ذات خدا و صفات او و حقيقت نبوت و روز رستاخيز و احوال روح پيش از حلول در بدن و بعد از مفارقت آن , نوشته شده است

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 28700 تومان در 80 صفحه
سایر مقالات موجود در این موضوع

دانلود مقاله عین القضات همدانی

word قابل ویرایش
20 صفحه
18700 تومان
دسته بندی : مقالات رشته فلسفه
عین القضات همدانیعین القضات همدانی با نام کامل ابوالمعالی این ابی بکر عبدالله بن محمد بن علی بن علی المیانجی (متولد سال ۴۷۶ هجری خورشیدی - متوفی به سال ۵۰۹ هجری خورشیدی) عارف نامدار سده ششم هجری است. شرح حالاو از فاضلان عصر خود بوده و به فضل و درایت او مثال می‌زده‌اند. خود وی نقل کرده است که: بعد از آنکه از ...

دانلود مقاله عین القضات

word قابل ویرایش
69 صفحه
27700 تومان
دسته بندی : مقالات رشته فلسفه
عين القضاتبه جاي مقدمهبي گمان اين آخرين شامگاه تاريخ تا شب چهارشنبه , هفتم جمادي الاخري سال پانصد و بيست و پنج هجري قمري نيست که مردمي جمع مي شوند تا با چشمان بهت زده ي خود تماشا کنند , چگونه با اشارت دستي زير پايي خالي مي شود و طنابي سخت بر گلوگاهي که درآن , ني هفت بند , عشق و آزادي را مويه ميکند ,گره مي خور ...

دانلود فایل پاورپوینت بررسی صحت تشخیصی آزمون مشاهده با اسید استیک در غربالگری نئوپلازیهای گردن رحم و مقایسه آن با آزمون پاپ اسمیر در مراجعین به درمانگاه زنان مجتمع بیمارستانی

PowerPoint قابل ویرایش
36 صفحه
23700 تومان
دسته بندی : مقالات رشته پزشکی
--- پاورپوینت شامل تصاویر میباشد ---- اسلاید 1 : هدف اصلي تعيين صحت آزمون مشاهده با اسيد استيك در غربالگري نئوپلازيهاي گردن رحم در مراجعه‌كنندگان به درمانگاه زنان مجتمع بيمارستاني امام خميني (ره) و مقايسة آن با آزمون پاپ‌اسمير   .   اهداف فرعي تعيين ويژگي آزمون مشاهده با اسيد استيك در تشخيص نئوپلازي ...

دانلود فایل پاورپوینت چارچوب تدوین اهداف کلان ، استراتژیک و عینی

PowerPoint قابل ویرایش
112 صفحه
23700 تومان
دسته بندی : مقالات گوناگون
--- پاورپوینت شامل تصاویر میباشد ---- اسلاید 1 : اهداف سلامت QALY DALE Quality of life HRQoL Health promotion جدول و نمودار گانت نمودار AND نرم افزار پروجكت جدول پيشرفت فيزيكي جدول بودجه ريزي برنامه ريزي در ارزشيابي آموزش اسلاید 2 : شركت كنندگان با روش شناسي پايه برنامه ريزي عملياتي آشنا ...

مقاله سازوکار و علل تشکیل شکافهای زمین در منطقه معین آباد - ورامین

word قابل ویرایش
14 صفحه
27700 تومان
دسته بندی : مقالات گوناگون
سازوکار و علل تشکیل شکافهاي زمین در منطقه معین آباد - ورامین   -1 چکیده پدیده شکافهاي طولی در ایران براي اولین بار در منطقه کرمان مشاهده و مطالعه گردید. بـر اسـاس بررسـیهاي انجـام شـده، مشخص گردید که علت وقوع این پدیده برداشت بی رویه از منابع آب زیرزمینی بوده است. بتـدریج در سـایر نقـاط ایـران وقوع پدیده ...

مقاله بررسی موانع و مشکلات سهام عدالت ، عاملی محرک برای تحقق خصوصی سازی در عین رعایت عدالت اجتماعی

word قابل ویرایش
11 صفحه
27700 تومان
دسته بندی : مقالات گوناگون
بررسي موانع و مشکلات سهام عدالت ، عاملي محرک براي تحقق خصوصي سازي در عين رعايت عدالت اجتماعي چکيده در سال هاي اخير، حرکتي که جان تازه اي به بازارهاي مالي و صحنه اقتصاد کشور بخشيده است اجراي سياست توزيع سهام عدالت مي باشد. همگان بر لزوم اجراي اين سياست ها که فرايند توسعه پايدار اقتصادي را تضمين و بستر قانو ...

مقاله بررسی برنامه ریزی کالبدی معماری مدارس ابتدایی ، نمونه موردی دبستان معینی بوشهر

word قابل ویرایش
15 صفحه
27700 تومان
دسته بندی : مقالات گوناگون
بررسی برنامه ریزی کالبدی معماری مدارس ابتدایی، نمونه موردی دبستان معینی بوشهر چکیده مدارس ابتدایی به عنوان اولین فضای آموزشی دانش آموزان ، نقش اساسی در ساختار اجتماعی، فرهنگی جامعه ایفاء می نمایند.وویژگیهای معماری این واحدها از عوامل مهم وتائیر گذار بر موفقعیت نظام آموزشی وپرورشی است و بایستی دارای بر ...

مقاله بررسی نامعینی موجود در آنالیز شکست سدهای خاکی و روندیابی سیلاب حاصل از آنها

word قابل ویرایش
15 صفحه
27700 تومان
دسته بندی : مقالات گوناگون
بررسی نامعینی موجود در آنالیز شکست سدهاي خاکی و روندیابی سیلاب حاصل از آنها چکیده مطالعات شکست سد مستلزم تعریف پارامترهاي متغییر و نامعلومی مانند علت شکست و هندسه شکست ایجاد شده و زمان تشکیل شکاف می باشد. پیش بینی دقیق مشخصات شکاف (عرض شکاف، زمان شکست و شیب شکست) یکی از مهمترین مباحث براي تحلیل مسئله شکست د ...