بخشی از مقاله
چکیده
هدف پژوهش حاضر بررسی تاثیر طلاق والدین بر زندگی فرزندانشان می باشد. تحقیق از نوع کیفی است و روش آن پژوهش روایی و شیوه جمع آوری اطلاعات کتابخانه ای و ابزار آن مشاهده و مصاحبه می باشد. به دلیل اینکه روش این تحقیق پژوهش روایی است بنابراین نتایج آن قابلیت تعمیم پیشگویانه دارد. روایت این مقاله واقعی و بر اساس مشاهده از جلسات کارورزی1 رشته علوم تربیتی شکل گرفته است.
و اهداف ویژه آن عبارتند از: تاثیر طلاق والدین بر تعاملات اجتماعی، سلامت روان و رفتار، ویژگی های شناختی، وضعیت جسمانی و عملکرد تحصیلی فرزندان. یافته ها نشان می دهد که طلاق والدین بر ویژگی های جسمانی، اجتماعی، شناختی، عاطفی و عملکرد تحصیلی کودکان و نوجوانان تاثیرگذار است و والدین به عنوان سرپرست یک انسان وظیفه خطیری را به عهده دارند تا فرزندشان در همه ی ابعاد وجودی به نحو احسن رشد یابد و نباید سرنوشت یک انسان دیگر را بخاطر بی مسئولیتی و خودخواهی های خود به بازی بگیرند.
مقدمه:
با توجه به اینکه ریشه جدایی را باید در نوع ازدواج جستجو کنیم بنابراین ازدواج هایی که بدون آگاهی و شناخت لازم و کافی از یکدیگر صورت می گیرد و در بسیاری از موارد با بعضی ظاهر فریبی ها، گول زدن ها، راست نگفتن ها، مخفی نگه داشتن واقعیت ها، نادیده گرفتن ناتوانی های: اقتصادی - جسمی و روانی، بیماری ها، خودخواهی ها و... همراه است بدیهی است که پایان آن جدایی است.
شاید این جدایی برای زوجها مناسب باشد زیرا سبب رهایی آنان از کشمکش ها و عدم تفاهم می شود. - درویزه، - 1371 اما در این روند طلاق آنچه که دیگر نامی از آن نمی ماند و بی پناه و متزلزل می شود فرزند و یا فرزندان هستند. و اغلب بررسی ها نشان می دهد که فرزندان خانواده های طلاق به مشکلات جسمی، عاطفی، تحصیلی و... دچار می شوند و این مشکلات در رشد شخصیت و سازگاری آنان اثرات نامطلوبی به جا گذاشته و احتمال ابتلای آنان به اختلالات روانی را افزایش می دهد. بنابراین در این مقاله سعی بر آن داشتیم تا میزان تاثیر طلاق والدین را بر زندگی فرزندانشان بر اساس یک روایت واقعی مورد بررسی قرار دهیم. تا مشخص شود که طلاق والدین تا چه میزان بر رفتار اجتماعی، عملکرد تحصیلی، افسردگی و انزوا فرزندان تاثیر دارد.
طلاق: طلاق در لغت، به معنای رها کردن و آزاد کردن است. و در اصطلاح، به معنای ازاله قیدالنکاح بصیغه مخصوصه است؛ یعنی گسستن پیوند ازدواج با لفظی مخصوص
بنابراین طلاق یعنی بیان استقلال و شرکای زندگی با پایان دادن به ازدواج خود، موافقت می کنند تا جدا از هم زندگی کنند و والد برای تثبیت این جدایی حتما باید همسر سابق را از خود دور کند.
رفتار اجتماعی: تجلی یافتن ارزش ها و ضوابط اجتماعی در فرد به منظور موثر بودن او در برخوردهای اجتماعی اعم از هدایت دیگران، مخالفت با نظرات غیر منطقی، توافق، سازگاری و اموری نظیر آنها می باشد.
عملکرد تحصیلی: تعاریف گوناگونی از عملکرد تحصیلی وجود دارد. اتکینسون، عملکرد تحصیلی را توانایی آموخته شده یا اکتسابی فردی می داند. می توان گفت که عملکرد تحصیلی به معنی موفقیت در گذراندن دروس مختلف توسط دانش آموز یا دانشجو و نشان دادن عملکرد مناسب در جامعه و زندگی خود بر اساس مطالب آموخته شده می باشد.
سلامت روان: به عقیده فروید: انسان سالم کسی است که مراحل رشد روانی- جنسی را با موفقیت گذرانیده باشد و در هیچ یک از مراحل مزبور بیش از حد تثبیت نشده باشد. انسان سالم به عقیده اسکینر فردی است که رفتارش منطبق با قوانین و ضوابط جامعه است و وقتی با مشکل رو به رو شود با استفاده از شیوه اصلاح رفتار برای بهبود و به هنجار کردن رفتار خود و اطرافیانش اقدام می کند. از نظر راجرز انسان دارای سلامت روانی، انعطاف پذیر است، پیش داوری ندارد، احساس آزادی و خلاقیت می کند. در واقع منظور از سلامت روان، سلامت ابعاد خاصی از انسان مثل هوش، ذهن، حالت و فکر می باشد. از طرف دیگر سلامت روان روی سلامت فیزیکی هم تاثیر دارد.
بیان مسئله:
1394/7/13 اولین روز کارورزی، قرار بود به دبستان دخترانه شاهد که در خیابان گلدشت روبه روی کوچه شماره 21 واقع شده بود بروم. ساعت 7:25وارد حیاط مدرسه شدم، بچه ها در صفوف منظم به کلاسهایشان می رفتند. همراه با بقیه دوستان به سمت شورای آموزگاران راه افتادیم پس از اتمام سخنرانی مدیر، هر یک به اختیار یک کلاس را انتخاب کردیم و به سمت کلاسهایمان راه افتادیم. من هم به کلاس دوم امام سجاد - ع - رفتم. در بدو ورودم بچه ها ایستادند و سلام کردند بامهربانی هرچه تمام تر جوابشان را دادم و پس از صحبت کوتاهی با معلم، روی صندلی خالی گوشه کلاس نشستم. تعدادی از بچه ها به اقتضای سنشان آرام و قرار نداشتند و صحبت می کردند، تعدادی هم ساکت نشسته بودند، گویا به صحبت های معلم گوش میدادند.
اما تصور من برخلاف آن بود شناخت همه ی بچه ها و نحوی برخورد معلم با هر کدام از دانش آموزان در جلسه اول غیر ممکن بود. در هفته های متوالی که به کلاسشان می رفتم دختری به نام سوگند؛ که در گوشه کلاس می نشست توجه ام را به خودش جلب می کرد و مرتبا او را زیر نظر می گرفتم. معلم به علت ضعیف بودن درسش دائما به او تذکر می داد و با اینکه تقریبا یک ماه از تدریس مبحث جمع و تفریق می گذشت، اما او در حل سوالات مشکل داشت. یک روز معلم با آنکه میدانست درس را یاد نگرفته، او را پای تخته آورد اما تمام مدت آنجا ایستاد و نمی توانست به سوالات جواب دهد معلم به او گفت: » تو آخر هیچ چیز یاد نمی گیری و در همین کلاس خواهی ماند.« چند لحظه در چشمانش خیره شد و سرش را تکان داد و با اشاره دستش به او فهماند که سرجایش بنشیند.
اشک در چشمانش حلقه زده بود، من کاملا احساس کردم که جلوی دوستانش خجالت می کشد. بقیه تمرین ها با کمک بقیه دانش آموزان حل شد و سوگند همچنان آرام و ساکت به تابلو نگاه می کرد با به صدا درآمدن زنگ، در یک چشم به هم زدن کلاس خالی شد اما سوگند از کلاس بیرون نرفت و مشغول خوراکی خوردن شد. میخواستم با او صحبت کنم اما ترس از خجالت کشیدنش بخاطر جواب ندادن به سوالات ریاضی و حرف های معلم، مرا از خواسته ام منصرف کرد.
ساعت بعد به گفته معلم کتاب های علوم را بیرون آوردند سوگند به سوالات متفرقه معلم که حین درس دادن می پرسید جواب می داد، اما وقتی از درس های گذشته سوالی از او می پرسید جوابی جز سکوت نداشت .در ساعت هنر معلم از آنها خواست با چاپ انگشتی نقاشی بکشند. و خود گاهی بین بچه ها قدم میزد و نقاشی هایشان را می دید، در پایان از من خواست بهترین ها را جدا کنم با کمال تعجب دیدم که نقاشی سوگند از همه زیباتر است.
انتظار داشتم برخلاف ساعت گذشته معلم او را تشویق کند اما با دیدن نقاشی سوگند هیچ عکس العملی نشان نداد، فقط سرش را به منزله تایید تکان داد. زنگ تفریح به صدا در آمد علی رغم تصور من که فکر میکردم زنگ تفریح او را به سمت بازی با دوستانش بکشد باز هم در گوشه ای مشغول خوردن خوراکی هایش شد از فضای خالی کلاس نهایت استفاده را کردم و کنارش نشستم و گفتم: » آفرین سوگند، تو دختر فوق العاده باهوش و خلاقی هستی نقاشی ات بسیار زیبا بود
هر سوالی را که می پرسیدم با جواب بله یا نه روبرو می شدم و حتی گاهی اصلا جوابم را نمی داد. تصمیم گرفتم از کنارش بروم و اجازه دهم با خیال راحت خوراکی اش را بخورد. تمام زنگ تفریح را به این فکر می کردم، سوگند که دختر باهوش و خلاقی است چطور می شود در درس ضعیف باشد؟ مشکلش چیست؟کنجکاوی صبرم را لبریز کرد بلافاصله پس از ورود معلم به کلاس در مورد سوگند ازایشان سوال کردم و جویای مشکلش شدم ایشان گفتند: »سوگند تک فرزند است،