بخشی از پاورپوینت
اسلاید 1 :
نگرش مبتني بر منبع (RBV) و منابع انساني
(مباني RBV)
اين نگرش برخلاف ديدگاههاي پيشين منشاء مزيت رقابتي را درون بنگاه جستجو مي نمايد
تاريخچه نظريه مبتني بر منبع از ديدگاه اقتصادي به نگرش اقتصادي ريكاردو بر ميگردد كه خلق و حفظ منافع اقتصادي را در مالكيت بر منابع توليد نهفته ميديد
بصورت مشخص سابقه اين نظريه به اثر سلزنيك درخصوص شايستگيهاي متمايز (1957)، اثر پنروز درخصوص نظريه رشد بنگاه (1959) و مقاله ورنرفلت (1984) بر ميگردد
اسلاید 2 :
در دهه 80 اين نظريه بصورت مشخص طرح گرديد و در دهه 90 به سرعت بسط يافته و مورد توجه محققان مديريت استراتژيك قرار گرفت. بطوريكه بعنوان جديترين رويكرد تحقيقات مديريت استراتژيك از دهه 90 تا كنون مورد توجه بوده است
اثرگذارترين محقق اين نظريه «جي بي بارني» ميباشد كه مقاله 1991 وي بعنوان يكي از مقالات با درجه استناد بالا مباني اين نظريه را معرفي نموده است
اسلاید 3 :
تاكيد اين نگرش بر نقش منابع استراتژيك بنگاه در دستيابي به مزيت رقابتي پايدار و در نتيجه عملكرد برتر ميباشد
مفروضات اساسي:
علاوه بر فروض «عقلانيت محدود» و «تلاش بنگاه براي كسب حداكثر سود» كه در اكثر تئوريهاي بنگاه مورد توجه قرار ميگيرند، اين نگرش دو فرض اختصاصي و متمايز دارد
اسلاید 4 :
مفروضات اساسي:
فرض ناهمگني منابع: بواسطه عدم تقارن اطلاعاتي، روند خاص توسعه تاريخي و ناكارائي بازار عوامل، منابع بصورت ناهمگن بين بنگاهها توزيع شده است
فرض تحركناپذيري منابع: بواسطه ابهام در درك ارزش منابع و نقش آن در دستيابي به عملكرد برتر و ويژگي منحصر بفرد بودن برخي از منابع امكان انتقال و يا كسب آنها وجود ندارد
با توجه به مفروضات فوق امكان دسترسي همه بنگاهها به منابع استراتژيك فراهم نيست و لذا فقط برخي از بنگاهها امكان اجراي استراتژي منتهي به خلق ارزش را دارند
اسلاید 5 :
عناصر اصلي نگرش مبتني بر منابع:
تعريف منابع: كليه دارائيهاي اختصاصي بنگاه، سيستمها، فرايندها، و توانمنديهايي كه تعيين كننده قوتها و ضعفهاي بنگاه هستند و حداقل بطور موقت بعنوان منبع در ارتباط با بنگاه هستند
اسلاید 6 :
طبقهبندي منابع:
منابع مشهود: شامل دارائيهاي فيزيكي و دارائيهاي مالي
منابع نامشهود: سرمايه انساني و سرمايه سازماني
در تحقيقات استراتژي از بين منابع فوق، منابع نامشهود بيشتر مورد توجه است و در اولويت قرار دارد زيرا هم پتانسيل خلق ارزش بيشتري دارند هم دو فرض ناهمگني و تحرك ناپذيري در مورد اينگونه منابع بيشتر صدق مي نمايد
اسلاید 7 :
شرايط منابع استراتژيك از نظر RBV:
با ارزش بودن (V): اثر منبع بر كاهش هزينه يا ارتقاء منافع حاصل از توليد محصول يا خدمت بنحوي كه بنگاه را قادر سازد در مقايسه با رقبا منافع قابل توجهي براي مشتريان ايجاد نمايد و يا كارايي و اثربخشي بنگاه را ارتقاء بخشد
كمياب بودن (R): دسترسي رقبا براي در اختيار گرفتن آن منبع با محدوديت مواجه باشد (واجد شرايط مازاد تقاضا است). عواملي همچون نادر بودن يا تحركناپذيري موجب استمرار شرايط كمياب بودن منبع ميشود. دسترسي به اينگونه منابع موجب كسب مزيت رقابتي موقت ميشود
اسلاید 8 :
شرايط منابع استراتژيك از نظر RBV:
تقليد ناپذيري (I): تلاش رقبا براي دستيابي به منابع بمنظور اجراي استراتژي رقابتي مشابه بدليل عواملي همچون پيچيدگي اجتماعي، ابهام علي، و وابسته به مسير بودن با مانع روبرو باشد
غير قابل جايگزيني ( ): امكان دسترسي به نتايج مشابه از طريق منابع ديگر (مشابه يا متفاوت) براساس مفهوم هم پاياني وجود نداشته باشد
اسلاید 9 :
مفهوم عملكرد در نگرش RBV:
اين نگرش بدنبال توضيح تفاوت در عملكرد پايدار بنگاهها بواسطه موهبت دسترسي به منابع استراتژيك ميباشد و لذا بعنوان تئوري مزيت رقابتي پايدار و منافع پايدار مطرح است
در اين نگرش عملكرد با عنوان مزيت رقابتي به مفهوم «استراتژي محصول- بازار منحصر بفرد» و يا «خلق ارزش اقتصادي بيش از سطح رقبا در بازار محصول» تعريف ميشود نه عملكرد مالي
اسلاید 10 :
مفهوم عملكرد در نگرش RBV:
زنجيره تاثيرگذاري از منابع به مزيت رقابتي و از مزيت رقابتي به منافع پايدار كه همان «منافع ريكاردين» است وصل ميشود
بطور خلاصه در اين نگرش منافع قابل انتساب به بنگاه ناشي از منابع باارزش كمياب است كه طول عمر آن وابسته به درجه تقليدپذيري منابع است