دانلود مقاله بررسی تأثیر هوش سازمانی و چابکی سازمانی بر عملکرد سازمانی کارکنان دیوان محاسبات کشور

word قابل ویرایش
12 صفحه
5700 تومان

هوش سازمانی و چابکی سازمانی دو مفهوم جدید در عرصه متون سازمان و مدیریتاند. هوش سازمانی به قـدرت ذهـن و چـابکی بهسرعت و انعطاف اشاره دارند. به نظر می رسد این دو مقوله بر عملکرد سازمانی اثرگذارند. ایـن پـژوهش بـا هـدف بررسـی تـأثیر هـوش سازمانی و چابکی سازمانی بر عملکرد سازمانی کارکنان دیوان محاسبات کشور در سال ۱۳۹۳ انجام گردیـد. روش پـژوهش از نظـر هـدف کاربردی و از نظر گردآوری دادهها توصیفی از نوع پیمایشی و همبستگی است. جامعه آماری شامل کارکنان دیوان محاسبات کشور به تعداد

۲۶۰۰ نفر بود که تعداد ۳۳۵ نفر بر اساس جدول مورگان جهت بررسی، انتخاب شدند. ابزار تحقیق پرسشنامه ۵ گزینهای لیکرت بود. بـرای تجزیه و تحلیل دادهها از آمار توصیفی و آمار استنباطی همچون رگرسیون و از نرمافزار آماریSPSSاستفاده شد. نتایج بهدستآمده نشـان داد هوش سازمانی و چابکی سازمانی بر عملکرد سازمانی کارکنان دیوان محاسبات کشور تاثیر گذار است.

کلمات کلیدی:هوش سازمانی، چابکی سازمانی، عملکرد سازمانی، دیوان محاسبات کشور

مقدمه

تغییر در محیط تجاری و عدم اطمینان سبب مطالعات و تحقیقات وسیعی درزمینه مباحث مدیریتی شده است (شریفی و ژانگ۱،.(۱۹۹۹ یکی از تغییرات مهمی که در عصر حاضر پدید آمده، این است که دانش در عصر کنونی اهمیت فراوانی یافته است. این موضوع بخصوص در سازمانهای خدماتی سبب بهکارگیری شدید تکنولوژی و دانش شده است و در نهایت سبب وابستگی شدید اقتصاد به دانش شده است(مجد رادی۲، .(۲۰۱۳ در چنین شرایطی سازمانهاییموفقاند که عملکردی مناسب داشته باشند که در این راستا هوش سازمانی۳ و چابکی سازمانی۴ بر عملکرد سازمانی اثرگذارند. دیوان محاسبات بهعنوان یکی از سازمانهای نظارتی برای بهبود اوضاع جامعه نقشی حیاتی، ایفا میکند که در این تحقیق تأثیر هوش سازمانی و چابکی سازمانی بر عملکرد سازمانی این دستگاه نظارتی بررسی میشود.

مبانی نظری و پیشینه پژوهش

در زمینه موفقیت سازمانها تاکنون نظریات بسیاری ارائه گردیده است و هر کدام از این نظرات تلاش نمودهاند با انواع مفهومسازی، مساله را از زاویهای متفاوت مورد بررسی قرار دهند. یکی از مفاهیمی کهاخیراً مورد توجه قرار گرفته است هوش سازمانی میباشد. فقدان هوش سازمانی ممکن است خود را در بسیاری از جهات نشان دهد که برخی از آنها عبارتند از: .۱ عدم آگاهی یا درک درست از تغییرات محیطی؛ .۲ پاسخ کند به مسائل و مشکلات؛ .۳ سیاستها و تصمیمات غیر منسجم و غیر کارآمد؛ .۴ شکست در یادگیری از تجارب؛ .۵ ظرفیت محدود برای نوآوری؛ .۶ فقدان تمرکز بر ارتباط و عمل.بهگونهای که هر یک از این موارد کند ذهنی سازمانی۵میتواندنشانهای از به خطر افتادن بقای بلندمدت سازمان بهویژه در جهان پیچیده و در حال تغییر باشد (وریارد۶، .(۲۰۱۲

دانش و هوش سازمانی به همراه سرعت و چابکی، دو بال توسعه و تعالی سازمانها و مهمترین ثروت در هزاره سوم به شمار میآیند. سازمانهای امروزی بایستی استراتژیهای خود را بر محور این دو مهم طراحی نمایند.

در عصر حاضر مؤسسات و سازمانها و دستگاههای اجرایی با هر مأموریت، رسالت، اهداف و چشماندازی که دارندهایتاًن در یک قلمرو ملی و یا بینالمللی عمل میکنند و ملزم به پاسخگویی به مشتریان، اربابرجوع و ذینفعان هستند. بنابراین، بررسی

۱٫ Sharifi & Gang 2. Majed Radi 3.Organizational Intelligence 4.Organizational Agility 5. Organizational Stupidity 6. Veryard

نتایج عملکرد، یک فرآیند مهم راهبردی تلقی میشود. کیفیت و اثربخشی مدیریت و عملکرد آن عامل تعیینکننده و حیاتی تحقق برنامههای توسعه و رفاه جامعه است (بیکزادو همکاران، (۱۳۸۹ ارزیابی و اندازهگیری عملکرد موجب هوشمندی سیستم و برانگیختن افراد در جهت رفتار مطلوب میشود و بخش اصلی تدوین و اجرای سیاست سازمانی است (ارشدی خمسه، .(۱۳۸۵

مطالعه و بررسی هوش سازمانی در حال حاضر پاسخ به شرایط فعلی و نیاز مدیران است. سازمان با بهرهگیری از هوش سازمانی، اثربخشی استفاده از ساختارهای اطلاعاتی موجود را در راستای اهداف خویش افزایش داده و اطلاعات از حالت عملیاتی و محدود شده به استفاده در لایههای اجرایی سازمان برای استفاده مدیران توسعه داده میشود. با توجه به اینکه مدیران در سازمانهایی فعالیت میکنند که متأثر از محیط داخلی و خارجی خود میباشند و در مقابل پاسخگویی به مسایل و مشکلات خود مثل انسانها نیازمند قدرت یادگیری هستند. بنابراین مسئله هوش سازمانی میتواند در این مهم کمک شایانی به مدیران کرده و آنها را قادر سازد تا با توجه به حافظه سازمانی خود پاسخگوی نیازها و مشکلات و عکسالعملبهموقع به تغییرات محیطی باشند.

بنابراین مدیران برای پیشبرد اهداف سازمانی و دستیابی به آنها نیاز به هوش سازمانی دارند که بتوانند با اتکای به آن عملکرد خود را بهبود بخشند. بهبود و ارتقای هوش سازمانی منجر به هماهنگی بیشتر طرحها و برنامهها، بهبود تصمیمگیری و نوآوری، بهبود عملکرد کاری و بالا بردن دورنمای بلندمدت سازمان خواهد شد (وریارد، .(۲۰۱۲

در راستای تحقق اصل ۵۵ قانون اساسی، دیوان محاسبات کشور بهعنوان مؤسسهای دولتی و مستقل، دادگاهی است مالی که مأمور معاینه و تفکیک محاسبات اداره مالیه و تفریغ کلیه حسابداران خزانه بوده و ناظر و مراقب هزینههای معین در بودجه و تغییر و تبدیل وجوه بوده و بازوی نظارتی مجلس و امین مردم در کلیه محاسبات مملکتی به شمار میرود. این سازمان به علت وظایف نظارتی و مراقبتی خود باید هوش سازمانی و چابکی بالایی داشته باشد تا بتواند به وظایف کنترلی و نظارتی خود بهمنظور پاسداری از بیتالمال عمل نماید (میری و همکاران،.(۱۳۹۱

عملکرد خطیر و بسیار حساس دیوان محاسبات از یک طرف و اهمیت نیاز به هوش سازمانی و چابکی در این سازمان از طرف دیگر، هر محققی را مجاب میکند تا در این زمینه کنجکاو باشد و تأثیر هوش و چابکی سازمانی را بر عملکرد این دیوان مورد تحقیق قرار دهد. در این پژوهش محقق با این هدف مهم و اصلی، به بررسی تأثیر هوش سازمانی و چابکی سازمانی بر عملکرد سازمانی دیوان محاسبات کشور میپردازد و در این راستا تأثیرمؤلفههای هوش سازمانی و چابکی را نیز بر عملکرد دیوان محاسبات مورد بررسی و تحقیق قرار میدهد.

برای این منظور هوش سازمانی بر اساس نظریه کارل آلبراخت۱در هفت بعد؛ .۱ چشمانداز استراتژیک، .۲ سرنوشت مشترک، .۳ میل به تغییر، .۴ روحیه، .۵ اتحاد و توافق، .۶ کاربرد دانش، .۷ فشار عملکرد، تعریف گردیده تا رابطه هوش سازمانی و ابعاد آن با عملکرد سازمان و همچنین ابعاد چابکی سازمانی بر اساس مدل محقق ساخته در سه بعد .۱ پاسخگویی به مشتری

۱Albrecht

و خدمات گیرنده، .۲ آمادگی مقابله با مشکلات و تغییرات و .۳اهمیت قائل شدن برای مهارتها و دانش تعریف ومورد بررسی قرار گیرد.

توسعه فرضیه ها

فرضیهاول:

هوش سازمانی بر عملکرد سازمانی کارکنان دیوان محاسبات کشور تأثیرمعنیداری دارد.

فرضیه دوم:

چابکی سازمانی بر عملکرد سازمانی کارکنان دیوان محاسبات کشور تأثیرمعنیداری دارد.

روش شناسی

روش تحقیق مورد استفاده توصیفی و از نوع پیمایشی وموردی واز حیث هدف، کاربردی است.

ابزار جمعآوری داده ها و اطلاعات لازم برای انجام این تحقیق پرسشنامه می باشد. پرسشنامه بهعنوان یکی از متداولترین ابزارهای جمعآوری اطلاعات در پژوهش های میدانی، عبارت است از مجموعه ای از پرسش های هدفمند، که با بهره گیری از مقیاس مشخصی، دیدگاه، نظر و بینش یک فرد پاسخگو را در باره ابعاد مختلف مسئله تحقیق، مورد سنجش قرار می دهد. در این تحقیق گردآوری دادههای مورد نیاز جهت بررسی و آزمون فرضیههای پژوهش با استفاده از پرسشنامه انجام شد. بخشهای مختلف این پرسشنامه و مشخصات هر بخش در ادامه بیان شده است:

ابزار سنجش متغیرهای تحقیق عبارتند از:

(۱ پرسشنامه استاندارد هوش سازمانیکارل آلبراخت.
(۲ پرسشنامه استاندارد چابکی سازمانی محقق ساخته.
(۳ پرسشنامه محقق ساخته عملکرد سازمانی.

طثف پاسخ گویی پرسشنامه ها از نوع لیکرت و از امتیاز ۱ (خیلی کم) تا امتیاز ۵ (خیلی زیاد) می باشد.

روایی و پایایی پرسشنامه

برای تعیین روایی پرسشنامه (توانایی در اندازهگیری صفتی که آزمون برای اندازهگیری آن ساخته شده است) از روش منطقی استفاده نمودیم؛ بدین گونه که از لحاظ ظاهری پرسشنامه دارای روایی است. و همچنین از لحاظ محتوایی کمیت و کیفیت سؤالات به تأیید استاد راهنما و همچنین مدیر کل دفتر مطالعات و تدوین استانداردها و دستورالعملهای دیوان محاسبات کشور رسیده است.

جهت سنجش پایایی پرسشنامه از مقدار آلفا برای ابعاد پرسشنامه تحقیق به شرح زیر است که نشانگر پایایی بالای پرسشنامه است.

جدول :۱ نتایج آزمون پایایی پرسشنامه
متغیر سوالات آلفای کرونباخ

هوش سازمانی -۱۰-۱۳-۱۴-۱۶-۵-۸-۳-۴-۱۲-۱۸-۱۱-۱۹-۲۰-۱۷-۲-۲۲-۹-۷-۱ ۰/۹۷
۶-۱۵-۲۱-۲۳

چابکی سازمانی ۳۷-۳۶-۳۵-۳۴-۳۳-۳۲-۳۱-۳۰-۲۹-۲۸-۲۷-۲۶-۲۵-۲۴ ۰/۹۳

عملکرد -۵۲-۴۸-۵۸-۵۷-۵۱-۵۳-۵۰-۴۹-۴۷-۴۶-۴۵-۴۳-۴۲-۴۱-۴۰-۳۹-۳۸ ۰/۹۲
۴۴-۵۹-۶۰-۵۶-۵۵-۵۴

روش تجزیه و تحلیل دادهها برای آزمون فرضیهها

تحلیل استنباطی دادهها

بررسی نرمال بودن توزیع متغیر وابسته

نرمال بودن باقیماندههای مدل رگرسیونی یکی از فرضهای رگرسیونی است که نشاندهنده اعتبار آزمونهای رگرسیونی است در ادامه با واستفاده ازآزمون کلموگروف- اسمیرنف نرمال بودن توزیع متغیرهای وابسته بررسی شده است. زیرا نرمال بودن متغیرهای وابسته به نرمال بودن باقیماندههای مدل (تفاوت مقادیر برآوردی از مقادیر واقعی) میانجامد. پس لازم است نرمال بودن متغیر وابسته قبل از برآورد پارامترها کنترل شود و در صورت برقرار نبودن این شرط راهحل مناسبی برای نرمال نمودن آنها(از جمله تبدیل نمودن آن) اتخاذ نمود. فرض صفر و فرض مقابل در این آزمون به صورت زیر نوشته میشود.

دادهها برای متغیر و ابسته از توزیع نرمال پیروی میکند

دادهها برای متغیر و ابسته از توزیع نرمال پیروی نمیکند

H0:

H1:

جدول :۷ آزمون کلموگروف اسمیرنف برای بررسی نرمال بودن متغیر وابسته تحقیق
تعداد پارامترهای نرمال بیشترین تفاوت مقدار Z کلموگروف – مقدار
میانگین انحراف معیار قدرمطلق مثبت منفی اسمیرنف احتمال

۳۱۸ ۳/۶۰ ۰/۵۰ ۰/۰۶ ۰/۰۴ – ۱/۰۳ ۰/۲۳۹
۰/۰۶

آزمون فرضیه های تحقیق

فرضیه اول: بررسی تاثیر هوش سازمانی بر عملکرد سازمانی:

رابطه بین هوش سازمانی و عملکرد سازمانی بهصورت زیر مدل سازی میگردد.

Yi  ۰  ۱Xi i

که در مدل بالا متغیرها به شرح زیر تعریف شده است:

عملکرد سازمانی Y
هوش سازمانی X

فرض صفر و فرض مقابل برای معنیداری مدل بهصورت زیر است.

H0:۱۰

H1:۱۰
مدل معنیداری وجود ندارد. : H0
مدل معنیداری وجود دارد. H1 :

در جدول زیر نتایج تحلیل آورده شده است:

جدول :۸ نتایج رگرسیون فرضی هاول
همبستگی ضریب تعیین ضریب تعیین تعدیل شده مقدار F سطح معناداری
۰/۷۹ ۰/۶۲ ۰/۶۲ ۵۲۴/۰۱ ۰/۰۰۰
جدول :۹ نتایج آزمون t فرضی هاول
پارامتر مقدار ضریب مقدار t مقدار احتمال
مقدار ثابت ۱/۳۴ ۱۳/۴۲ ۰/۰۰۰
هوش سازمانی ۰/۶۶ ۲۲/۸۹ ۰/۰۰۰

مقدار آماره t برای هوش سازمانی برابر با ۲۲/۸۹ (معنادار و مثبت) است یعنی با افزایش هوش سازمانی، عملکرد سازمانی نیز افزایش مییابد. مقدار آماره t برای عرض از مبدأ برابر با ۱۳/۴۲ است که در سطح اطمینان ۹۵ درصد در ناحیه رد فرض صفر قرار دارد یعنی عرض از مبدأ معنادار است. بنابراین هوش سازمانی بر عملکرد سازمانی کارکنان دیوان محاسبات کشور تأثیرمعنیداری دارد.

فرضیه دوم: بررسی تاثیر چابکی سازمانی بر عملکرد سازمانی:

رابطه بین چابکی سازمانی و عملکرد سازمانی بهصورت زیر مدلسازی میگردد.

Yi  ۰  ۱Xi i

که در مدل بالا متغیرها به شرح زیر تعریف شده است:

عملکرد سازمانی Y
چابکی سازمانی X

فرض صفر و فرض مقابل برای معنیداری مدل بهصورت زیر است.

۰ ۱ :  ۰ H

H1:۱۰
مدل معنیداری وجود ندارد. H0:
مدل معنیداری وجود دارد. 
H1:
در جدول زیر نتایج تحلیل آورده شده است:
جدول :۱۰ نتایج رگرسیون فرضیه دوم
همبستگی ضریب تعیین ضریب تعیین تعدیل شده مقدار F سطح معناداری
۰/۸۱ ۰/۶۶ ۰/۶۶ ۶۱۵/۰۱ ۰/۰۰۰ یعنـی مـدل
مقدار احتمال F برابر با ۰/۰۰۰ است که نشاندهندهمعنیداری ارتباط در سطح اطمینان ۹۵ درصد اسـت

معناداری وجود دارد مقدار همبستگی برابر با ۰/۸۱ است و مقدار ضریب تعیین برابر با ۶۶ درصد است. یعنی ۶۶ درصد از تغییرات

عملکرد سازمانی توسط چابکی سازمانی بیان میشود.
جدول :۱۱ نتایجĤزمون t فرضیه دوم
پارامتر مقدار ضریب مقدار t مقدار احتمال
مقدار ثابت ۱/۲۱ ۱۲/۳۱ ۰/۰۰۰
چابکی سازمان ۰/۶۸ ۲۴/۸۰ ۰/۰۰۰
مقدار آماره t برای چابکی سازمانی برابر با ۲۴/۸۰ (معنادار و مثبت) است یعنی با افـزایش چـابکی سـازمانی، عملکـرد سازمانی نیز افزایش مییابد. مقدار آماره t برای عرض از مبدأ برابر با ۱۲/۳۱ است که در سطح اطمینان ۹۵ درصـد در ناحیـه رد فرض صفر قرار دارد یعنی عرض از مبدأ معنادار است. در نتیچه چابکی سازمانی بر عملکرد سازمانی کارکنـان دیـوان محاسـبات کشور تأثیر معنیداری دارد.

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
wordقابل ویرایش - قیمت 5700 تومان در 12 صفحه
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد