دانلود مقاله معرفی توانبخشی

word قابل ویرایش
23 صفحه
8700 تومان
87,000 ریال – خرید و دانلود

معرفی توانبخشی
تعریف
واژه توانبخشی (۱) که گاهی از معادل‌های «توان‌یابی»، «بازتوانی» و «نوتوانی» نیز برای آن استفاده می‌شود، به «مجموعه‌ای از اقدامات و فعّالیت‌‌های پیگیر و هماهنگ و زمان بندی شده خدمات پزشکی ، پیراپزشکی ، حرفه‌ای و اجتماعی گفته می‌شود که به قصد درمان و ارتقاء سطح کارائی معلولین به منظور دست‌یابی به یک زندگی تا حد امکان مستقل انجام می‌گردد» ، گفته می‌شود.
با توجه به رابطه توانبخشی با معلولیت لازم است با تعریف معلولیت (۲) نیز آشنا شویم که عبارت است از : «مجموعه‌ای از عوامل جسمی ، ذهنی و اجتماعی که به نحوی در زندگی فرد اثر سوء گذاشته و او را از زندگی طبیعی باز می‌دارد».

سابقه و تاریخچه توانبخشی
از آنجائی که معلولیت از نظر تاریخی سابقه‌ای به قدمت تاریخ بشری دارد ، قدر مسلم توانبخشی معلولین علی‌الخصوص در جنبه‌های اجتماعی و حمایتی با آن، هم‌سابقه بوده است . البته در سوابق تاریخی مواردی از برخوردهای منفی در تمدن‌ها و فرهنگ‌های مختلف ذکر شده است از جمله مردم هند باستان معلولین را به رودخانه‌ها می‌انداختند ولی در جوامع دینی و ادیان الهی همواره بر برخورد انسانی و شایسته با معلولین سفارش شده و به آنها مانند بقیه افراد نظر شده است. با گذشت زمان و پیشرفت دانش و به خصوص فن آوری

توسعه یافته امروزی توانبخشی به مرحله‌ای رسیده است که قشر عظیمی از معلولین امکان زندگی و فعّالیت‌ در حد افراد سالم را پیدا کرده‌اند . فعّالیت‌‌های سازمان یافته و رسمی در قالب انجمن‌ها و مجامع قانونی در زمینه توانبخشی سابقه‌ای در حد یک قرن دارند. انجمن‌ جهانی توانبخشی (۳) (N.R.A) فعّالیت‌ رسمی خود را در سال ۱۹۲۰ میلادی شروع کرده است . سابقه فعّالیت‌ توانبخشی‌های حرفه‌ای نیز به همین سال بر می‌گردد. در حالی که انجمن توانبخشی اطفال (C.D.R.C) ار سال ۱۹۳۵ میلادی کار خود را شروع کرده است.

۱٫ Rehabilitation 2. Handicap 3. National Rehabilitation
در کشور ما اولین تشکیلات توانبخشی در تهران در زمان ناصرالدین شاه ایجاد شد و در سال ۱۳۰۴ هجری شمسی «جبار باغچه بان» اولین مدرسه تعلیم «کرولال»ها را تأسیس کرد و به دنبال آن انجمن‌هایی از قبیل «انجمن توانبخشی ایران» و «انجمن حمایت از کودکان» فعّالـــیت‌ خود را شروع کردند.

اهمیت توانبخشی
براساس آمار سازمان جهانی بهداشت در سال‌‌‌ ۱۹۸۱ که سال جهانی معلولین نامیده شد، در حدود ۵۰۰ میلیون نفر در سراسر جهان به نحوی دچار انواع معلولیت هستند. این میزان در حدود یک دهم جمعیت جهان را شامل می‌شود و یک سوم این گروه را کودکان تشکیل می‌دهند.
گرچه با پیشرفت‌های فراوان علم پزشکی و کنترل بسیاری از بیماریهای شایع و همه‌گیر، مانند سل ، جذام ، فلج اطفال و … امکان معلولیت از طریق این قبیل بیماریهای اپیدمیک کاهش یافته است ولی از طرف دیگر زندگی صنعتی و شهر نشینی و عوارض ناشی از آنها مانند سوانح و حوادث شغلی ، رانندگی ، بیماریهای قلبی و عروقی ، عوامل روحی و روانی ، مواد مخدر و از این قبیل باعث شده است نسبت افراد معلول به اشخاص سالم کاهش نیابد.

بنابراین اهمیت و نقش توانبخشی بیش از گذشته جلوه‌گر می‌شود چرا که اگر فرد معلول با استفاده از فعّالیت‌‌های توانبخشی به درجه‌ای از استقلال در زندگی شخصی برسد، از صرف امکانات و اتلاف وقت افراد سالم برای نگهداری از وی کاسته شده و نتایج مثبت اجتماعی، روانی ، اقتصادی و خانوادگی فراوانی به جای می‌گذارد.
اهداف توانبخشی ( ۱)
• ۱٫ پیشگیری از معلولیت

با توجه به اصل مهم تقدم پیشگیری بر درمان ، ایـــن موضوع در توانبخشی نیز جایگاه ویژه‌ای دارد و مهمترین هدف توانبخشی به شمار می‌رود . آموزش اقدامات بهداشتی ، واکسیناسیون ، مشاوره ژنتیکی و … می‌تواند از بروز بسیاری از معلولیت‌های مادرزادی و ارثی جلوگیری کند.

• ۲٫ جلوگیری از پیشرفت معلولیت
در مواردی که شخص به هر علت دچار نوعی معلولیت شده باشد، با انجام اقدامات درمانی و آموزشی می‌توان از پیشرفت معلولیت وی جلوگیری کرد . استفاده از اندام مصنوعی در افراد قطع عضو شده و وسایل کمکی در افراد فلج عضو مانع از پیشرفت معلولیت و زمین‌گیر شدن شخص می‌شود.

• ۳٫ خود اتکائی معلول
یکی از اهداف اساسی توانبخشی سعی در جهت خود کفایی و خود اتکایی شخص معلول است بطوری که وی را قادر سازد تا حد امکان نیازهای اصلی و اساسی خود را شخصاً رفع کند . به عنوان مثال در مورد افراد نابینا با استفاده از آموزش خط بریل و عصای مخصوص، فرد معلول تا حد زیادی مستقل خواهد شد.
• ۴٫ تطابق متقابل زندگی معلولین با جامعه

۱٫ Rehabilitation Goal
با گسترش خدمات و تسهیلات اجتماعی و افزایش آگاهی معلولان نسبت به شرایط جدید خود و پی بردن به سایر توانائی‌های باقیمانده و با استفاده از وسایل کمکی مانند عصا ،‌ صندلی چرخ‌دار از یک سو و ایجاد تغییراتی در مجاورت داخل و خارج ساختمان‌ها مانند نصب آسانسور ، سطح شیب دار و … امکان مراجعه و استفاده معلولان از خدمات اجتماعی به طور مستقل و بدون کمک دیگران فراهم می‌گردد. دست‌یابی به موارد چهار گانه فوق به عنوان اهداف اساسی محور فعّالیت‌‌های همه جانبه توانبخشی را تشکیل می‌دهند.

انواع توانبخشی
ضایعات وارده به انسان در دو حیطه جسم و روان صورت می‌گیرد . لذا متخصصین توانبخشی معمولاً محدوده کاری خود را در دو قسمت «توانبخشی جسمی» و «توانبخشی روانی» تقسیم کرده و انجام می‌دهند. در توانبخشی جسمی، فعّالیت‌‌ها در جهت آماده‌سازی و بازسازی ساختمان بدن فرد آسیب دیده متمرکز می‌شود که شامل اقدامات درمانی ، تجویز وسایل کمکی و اندام مصنوعی و بالا بردن سطح کارآیی جسمی معلول است. در توانبخشی روانی دو اقدام اساسی عبارتند از حل مشکلات و ضایعات روانی فرد با استفاده از داروها یا روان درمانی مناسب و نیز آماده سازی روحی فرد آسیب دیده در جهت پذیرش شرایط جدید و مقابله با مشکلات پدید آمده و بازگشت مجدد به اجتماع. از دیگر اهداف در توانبخشی روانی بالا بردن ضریب اعتماد به نفس ، افزایش ظرفیت تحمـل و ایجاد فرصت زندگی غیر وابسته نام برده شده است.

تیم توانبخشی ( ۱)
توانبخشی یکی از نمونه‌های بارز کار گروهی و جمعی است. همه افرادی که در این زمینه فعّالیت‌ می‌کنند به دنبال هدف مشترکی هستند که کمک به شخص آسیب دیده برای بدست آوردن حداکثر پتانسیل ممکن است. هرچند که امکان دارد اقدامات توانبخشی هم‌زمان انجام نشود ولی بایستی در زمان بندی مشخصی و به صورت هماهنگ با یکدیگر انجام شود تا بهتر به اهداف مورد نظر به دست یابد.

استراتژی توانبخشی
استراتژی اصلی در توانبخشی بر سه اصل استوار است.
الف) بدن (جسم) : شامل اقدامات و فعّالیت‌‌های مربوط به بدن انسان اعم از سیستم جسمی و روانی فرد.
ب) فعّالیت‌ (کار) : شامل فعّالیت‌‌ها و مهارت‌های کاری و شغلی مورد نیاز شخصی.
ج) محیط اطراف : در برگیرنده تطبیق محیط اطراف و شرایط شغلی و حرفه‌ای اجتماعی فرد است.

۱٫ Rehabilitation Team
برهمین اساس فعّالیت‌‌های توانبخشی فرد آسیب دیده از ابتدا تا بازتوانی کامل در قالب سه تیم تقسیم بندی می‌شود.
• تیم توانبخشی پزشکی (M.R.T) (1) : مجموعه اقدامات و فعّالیت‌‌هایی را در بر می‌گیرد که مسؤلیت بازتوانی جسمی و سلامتی بیمار را بر عهده دارد. اولویت اول در برخورد با بیمار با این تیم است.
ترکیب اصلی این تیم عبارتند از :
پزشک متخصص طب فیزیکی (۲) : که مسئولیت هماهنگی اعضای تیم را بر عهده دارد و انجام اقدامات درمانی را نیز عهده دار است و در صورت لزوم از مشاوره سایر تخصص‌های درمانی از قبیل ارتوپد و جراح مغز و اعصاب استفاده می‌کند. تنظیم برنامه درمانی معلول و نیز تجویر وسایل کمکی مناسب و … زیر نظر او انجام می‌شود. پرستار توانبخشی : پرستاری است که دوره آموزشی توانبخشی را گذرانده و نحوه مراقبت‌های خاصی از معلولین را فرا گرفته است و اقدامات درمانی را تحت نظر پزشک طب فیزیکی انجام می‌دهد.

فیزیوتراپیست (۳) : کارشناسی است که کار با بیمار در حوزه مشکلات مربوط به حرکت اندام‌ها ، قدرت و توان عضلانی ورزش‌های درمانی و تقویتی ، حفظ تعادل و حرکت مفاصل ، کاهش درد و … فعّالیت‌ می‌کند و یکی از نقش‌های اصلی در تیم توانبخشی پزشکی را برعهده دارد. کار درمان : مسئولیت آموزش فعّالیت‌‌های روزانه بیمار ( A.D.L) (4) در منزل ( شامل طرز لباس پوشیدن ، حمام کردن، مسواک زدن ، خوردن و…) و در مدرسه و محیط فعّالیت‌ اجتماعی و شغلی را عهده دار است.

ادیولوژیست (۵) :در زمینه مسائل مربوط به کاهش شنوایی بیمار و چگونگی افزایش آن و نیز استفاده از وسایل کمکی شنوایی از قبیل سمعک و طـرز کارکرد آن با تیــــم همکاری دارد.
گفتار درمان : در صورتی که فرد معلول دچار مشکلات گفتاری شده باشد، در جهت تقویت آن و مهارت‌های گفتاری با بیمار فعّالیت‌ می‌کند. ارتوپدی ( ۶) : تهیه و آموزش نحوه استفاده از وسایل کمکی مانند انواع بریس و یا اندام مصنوعی جهت حفظ و استحکام بخش های آسیب دیده اندامها بر عهده این عضو گروه است .

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 8700 تومان در 23 صفحه
87,000 ریال – خرید و دانلود
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد