دانلود مقاله موزه کاخ گلستان

word قابل ویرایش
6 صفحه
8700 تومان
87,000 ریال – خرید و دانلود

موزه کاخ گلستان

آدرس: میدان امام خمینی
مجموعه کاخ گلستان، یادگاری به جای مانده از ارگ تاریخی تهران محل اقامت شاهان سلسله قاجار و از زیباترین و کهنترین بناهای پایتخت دویست ساله ایران می‌باشد. این بنا روزگاری همانند نگینی در میان این ارگ می‌درخشید.

سابقه تاریخی ارگ سلطنتی که محدوده مکانی تاریخی آن را در شمال خیابان و میدان امام خمینی (سپه) در سمت غرب خیابان خیام ، در شرق خیابان ناصرخسرو و در جنوب خیابان پانزده خرداد و میدان ارگ تشکیل می‌دهد، به صفویه باز می‌گردد.

شاه طهماسب اول صفوی (۹۳۰-۹۸۴) نخستین پادشاهی بود که در سفرهای خود به قصد زیارت مقبره حضرت عبدالعظیم دستور داد بارویی به طول یک فرسخ به دور قصبه تهران احداث شود. پس از او شاه عباس صفوی در قسمت شمالی حصار طهماسبی چهارباغ و چنارستانی احداث نمود که بعدها دیوار بلندی گرد آن بنا کرده و عمارات مقر سلطنتی را در داخل آن ساخته ، ارگ نامیدند.
در اواخر عهد صفوی تهران گاهی مقر موقت در بارشاهان صفوی قرار می گرفت و حتی شاه سلیمان (۱۰۷۷-۱۱۰۵) کاخی در این شهر برای خود بنا نهاد. ولی ا مروز اثر از بناهای دوره صفوی باقی نمانده است.

کهنترین بناهای موجود در مجموعه گلستان، ایوان تخت مرمر و خلوت کریمخانی متعلق به دوران کریمخان زند است . وی در نبردهای خود بر ضد محمد حسن خان قاجار در سال ۱۱۷۲ تهران را مرکز اردوکشی خود قرار داد وپس از پیروزی در این جنگ در دیوانخانه قدیم تهران که در زمان شاه سلیمان ساخته شده بود بار عام داد و با عنوان وکیل الرعایا حکومت ایران را در دست گرفت.
به فرمان او در تابستان همان سال حصار ارگ مجددا احیاء شد و یک دست حرمخانه و خلوتخانه و عمارت دارالحکومه در داخل آن بنا گردید و در تابستان سال بعد (۱۱۷۳) که اردوی خود را به چمن سلطانیه (زنجان) منتقل نمود، دستور داد یک دست عمارت خاصه و دوانخانه بزرگ به سبک ساسانی و باغی در جنب آن بنا نمایند.

پس از مرگ کریمخان زند در ۱۱۹۳ آغا محمدخان قاجار در ۱۲۰۰ تهران را به پایتختی برگزید، ولی به دلیل لشکرکشیهای دائمی کمتر در مقر حکومت خود به سر می‌برد، و برای عمارت و آبادانی چندان فرصت نداشت. تا آنکه فتحعلی شاه در سال ۱۲۱۱ بر تخت سلطنت ایران جلوس کرد، از آن زمان به بعد با گسترش دستگاه اداری و تشریفات سلطنتی بناهای متعددی در داخل ارگ تهران عمدتاً در زمان فتحعلی شاه و ناصرالدین شاه قاجار احداث شد.

در دوران رضا شاه پهلوی، بخشهای بزرگی از ارگ تهران، از جمله حصار دور آن ، سردر باب عالی، نارنجستان، باغ گلشن و ساختمانهای اندرونی تخریب شد. محل سکونت شاه به سعدآباد و سپس در دوران رضا شاه پهلوی به نیاوران منتقل و مجموعه گلستان به محل پذیرایی از میهمانان خارجی تبدیل گردید. پس از انقلاب مجموعه گلستان همچون اغلب عمارات سلطنتی دیگر بصورت موزه درآمد تا همگان بتوانند از آن دیدن کرده و از تماشای زیباییهای حاصل فکر و دست هنرمندان و صنعتگران ایرانی بهره برند.

بخشهای مختلف این مجموعه در حال حاضر عبارت است از :
انیوان تحت مرمر، خلوت کریمخانی، اتاق موزه (تالار سلام) و حوضخانه آن، تالار آینه، تالار عاج یا سفره‌خانه، تالاربرلیان یا تشریفات، ساختمان کتابخانه، عمارت شمس‌العماره، عمارت بادگیر و حوضخانه وسیع آن، تالار الماس، کاخ ابیض، چادرخانه.
اشخاصی و گروه‌های مشمول بازدید رایگان
۱- گروه های سنی کمتر از ۷ سال و بیشتر از ۷۰ سال با ارائه کارت معتبر.
۲- بازنشستگان بار ارائه یا حکم بازنشستگی.

۳- پژوهشگران و محققان با ارائه تاییدیه از مراکز تخقیقاتی و
۴- مدعوین و میهمانان رسمی دولت بار ارائه دعوت نامه بربوطه
۵- اشخاصی که به منظور انجام فرایض و آیین های دینی مساجد و اماکن متبرکه می شوند.
۶- عموم مردم در ۲۸ اردیبهشت (روز جهانی موزه)
۷- کودکان و نوجوانان و والدین همراه ایشان در روز ۱۶ مهر (
۸- گروه های دانش‌آموزان و دانشجویی به همراه سرپرستان آنان با ارائه معرفی‌نامه هماهنگی قبلی

۹- دانش‌آموزان و دانشجویان در ایام دهه فجر با ارائه کارت
۱۰- اعضای ایکوم (سازمان جهانی موزه‌ها) با ارائه کارت شناسائی
در گوشه شمال غربی محوطه گلستان ، دیوار به دیوار تالار سلام، بنایی سرپوشیده و ستوندار بصورت ایوان سه دهنه ای وجود دارد که در مرکز آن حوض جوشی ساخته شده و پیشتر از این آب قنات شاه از میانه حوض می جوشیده است. این قسمت از کاخ گلستان که جلو خان یا خلوت کریمخانی نامیده می شود. چنانچه از نامش پیداست ، از بناهای دوره کریمخان زند است و قسمتی از خلوت خانه وی به شمار می آمده است.
این بنا ظاهراً در سال ۱۱۷۲ هـ.ق احداث گردیده و در زمان ناصرالدین شاه، که بنای جدید تالار سلام ساخته می شده است، قسمت اعظم آن تخریب گردیده و امروزه تنها بخشی از آن باقی مانده است.
قبلاً میانه این بنا حوضی کوچک وجود داشته که آب قنات شاهی از آب نمای این حوض بیرون می‌آمده و در باغ جاری می شده. این بنا خلوت کریم خانی نام دارد و در گذشته بخشی از اندرون خانه وی به شمار می رفته است.

در این محل نیز یک تخت مرمرین قرار دارد که بسیار کوچکتر و ساده تر از تخت مرمر اصلی است. معروف است که ناصرالدین شاه این گوشه کاخ گلستان را بسیار دوست داشته و اغلب در این محل خلوت می کرده و قلیان می کشیده. ضمن آنکه سنگ قبر ناصرالدین شاه بعد از جابه جایی های فراوان سرانجام در همین محل نگاهداری می شود.

عمارت خوابگاه جزء جدیدترین ساختمانهایی است که در کاخ گلستان ساخته شده، که در سال ۱۳۳۹ شمسی به مناسبت سفر الیزابت دوم ملکه انگلستان به ایران احداق گردید. این ساختمان تا مدتی محل اقامت پادشاهان و روسای جمهور بود و به نام خوابگاه معروف شد. در حال حاضر قرار است این ساختمان به کتابخانه سلطنتی دوره قاجار که مجموعه های است از نفیی ترین کتب خطی، اختصاص یابد. این مجموعه کتبی بس گرانبها نظیر مرقع گلشن، شاهنامه بایسنقری و هزار و یک شب مصور شده را در خود جای داده است.

علاوه بر کتب خطی ، مجموعه نفیس عکس های دوره قاجار که تعدادی از آنها توسط شخص ناصرالدین شاه برداشته شده است و مرکز اسناد تاریخی در بنا مستقر خواهد شد.
این بنا شاخص ترین بنای کاخ گلستان و ممتازترین ساختمان ضلع شرقی مجموعه است.
گویا ناصرالدین شاه قبل از سفر به اروپا و بر اثر دیدن تصاویر بناهای فرنگستان، تمایل پیدا می‌کند بنایی مرتفع ، نظیر آنها در پایتخت خود ایجاد نماید تا از بالای آن بتواند به همراه درباریان منظره شره و دورنمای اطراف را اتماشا کند.

ساخت عمارت در سال ۱۲۸۲ هـ . ق آغاز می گردد و پس از دو سال پایان می پذیرد و آن را شمس العماره می نامند و تاریخ بنایش را به حساب جمل کاخ شاهنشاه می‌یابند. طرح و نقشه آن ظاهراً از معیرالممالک و معمار آن استاد علی محمد کاشی بوده است.
شمس العماره یا بنای خورشید از شاخص ترین و زیباترین بناهای کاخ گلستان است. دلیل شاخص بودن آن ارتفاع ، تزیینات و طاحی این بناست.

ناصرالدین شاه با دیدن تصاویری از بناهای چند طبقه در کشورهای اروپایی تمایل پیدا می کند بنایی مرتفع در کاخ گلستان بسازد تا از بالای آن بتواند منظره شهر و دورنمای اطراف آن را تماشا کند.
ساختمان دو برج هم شکل دارد. کاشی کاری و پنجره سازهای آن ایرانی است و بهره‌ای هم از معماری غربی دارد.

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 8700 تومان در 6 صفحه
87,000 ریال – خرید و دانلود
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد