مقاله ارائه مدل تلفیقی مدیریت دانش و ریسک در پروژه های صنایع نفت و گاز با بکار گیری رویکرد تصمیم گیری چندمعیاره AHP-ELECTERE

word قابل ویرایش
26 صفحه
دسته : اطلاعیه ها
8700 تومان

*** این فایل شامل تعدادی فرمول می باشد و در سایت قابل نمایش نیست ***

ارائه مدل تلفیقی مدیریت دانش و ریسک در پروژه های صنایع نفت و گاز با بکار گیری رویکرد تصمیم گیری چندمعیاره AHP-ELECTERE
چکیده
مدیریت دانش، فرایند سیستماتیک و نظام مند کشف، انتخاب، سازماندهی، تلخیص و ارائه اطلاعات است و به گونه ای اجرا می گردد که شناخت افراد را در حوزهی مورد علاقه آنان بهبود بخشد. از سوی دیگر مدیریت ریسک، فرآیند و تلاشی برنامه ریزی شده در جهت شناخت، ارزیابی ، کاهش و توزیع صحیح ریسک های یک پروژه است که هر پروژه برای تحقق اهداف برنامه ریزی شده خود به آن نیازمند است. امروزه بهرهگیری از ابزار ها و تکنیک های مختلف برای رسیدن به اهداف استراتژیک در پروژه بسیار حائز اهمیت است، از اینرو این مقاله تلاش کرده است تا با ارائه مدل تلفیقی از دو مقوله علمی مدیریت دانش و ریسک کمبود های هر یک را کاسته و پروژه را با کمترین هزینه به مقصود خود نائل گرداند. این حقیقت که برنامه ریزی ریسک با دانش قبلی از دقت عمل بالایی برخوردار است بر همگان واضح و مبرهن است، اما در ادبیات مدلی جامع که ارتباط علمی در قالب یک مدل تعریف شده باشد مشاهده نمی شود. بنابراین این مقاله مدلی جدید برای تلفیق همزمان مدیریت دانش و مدیریت ریسک در پروژه های مهم و اثر گذار نفتی ارائه می دهد. نتایج بدست آمده در قالب عوامل اثر گذاری است که توسط تکنیکهای چند معیاره AHP و ELECTRE اولویت بندی و طبقه بندی شده اند. صنایع نفت و گاز غرب کشور از جهت گستردگی و استراتژیک بودن مورد مطالعه قرار گرفته است.
واژگان کلیدی: مدیریت دانش، مدیریت ریسک، تصمیم گیری چند معیاره، نفت و گاز.

١- مقدمه
امروزه دانش به یکی از نیروهای محرک اساسی برای موفقیت کسب وکارها بدل شده است .سازمان ها دانش محورتر شده اند و به جای نیروهای یدی برای ذهن ها هزینه می کنند. نیاز به ارتقای دانش در حال افزایش است، لذا با دانش مانند دیگر منابع ملموس به طور سیستماتیک رفتار شده و از کاوش در حوزه مدیریت دانش به منظور پیشرفت و تقویت رقابت پذیری استفاده می شود(ونگ۳، .(۲۰۰۵ مدیریت دانش به عنوان فرایندی که طی آن، سازمان به تولید، بدست آوری، تسخیر و به کارگیری دانش برای ارتقای بهر هوری سازمان می پردازد، شناخته شده است (کاینی۴،.(۱۹۹۸ مدیریت دانش سازمانی، عادتها و عملیات عادی و روزمره را متحول کرده است، درست مثل تغییری که تحصیل در افکار و فرهنگ ایجاد می کند .با طراحی و سازماندهی فرایند مدیریت دانش میتوان دانش ضمنی، مهارت ها و جریان کاری را به رویه ها، استانداردسازی و تحلیل محتوای مستندسازی منتقل کرد و بستری برای ایجاد رقابت، مزیت رقابتی و توسعه پایدار فراهم نمود (چانگ۱،.(۲۰۰۹ اما از سوی دیگر توسعه مدیریت دانش موفق امر بسیار دشواری است. تقریبا ۸۴ درصد برنامه های مدیریت دانش با شکست مواجه می شوند (لوسیر۲،(۲۰۰۳ علی رغم تحقیقات وسیعی که در حوزه مدیریت دانش صورت گرفته است، هنوز پیاده سازی مدیریت دانش در سازمان، سخت و پیچیده است . همچنین ریسک اشاره دارد به تمام وقایع، اتفاقات و اقداماتی که ممکن است شما و یا سازمان شما را از تحقق جاه طلبی، اهداف و برنامه های مد نظرتان ممانعت کند .ریسک زندگی شخصی و حرفه ای ما را احاطه کرده است و به عبارتی یک مشکل بالقوه که ممکن است رخ دهد .صرف نظر از نتیجه، این ایده خوبی است برای شناسایی ریسک، ارزیابی احتمال آن از بروز و برآورد تأثیر آن است .دلایل برای مطالعه مدیریت ریسک متفاوت است، به عنوان مثال، برخی از افراد به مطالعه آن در جهت آماده شدن برای یک حرفه در یک زمینه خاص نگاه می کنند و برخی دیگر آن را مطالعه و بررسی می کنند تا بخشی از یک برنامه آموزشی کسب و کار را هدایت و راهبری نمایند (الریالات و الهواری۳، .(۲۰۰۸
با توجه به مورد اقبال ویژه بودن مدیریت دانش و مدیریت ریسک و سابقه بسیار گسترده ای که در این زمینه ها وجود دارد، بررسی و پرداخت به همه آنها بسیار مشکل و امکان پذیر نیست از این رو برخی از کار های مرتبط به پژوهش حاضر را می توان به شرح ذیل بیان داشت.
بنیان مدیریت ریسک مدرن توسط اینج(۱۹۸۲) ۴ بنا نهاده شد و به همراه آن مدل جدید چهارچوب کاهش خود بخود شـرطی واریانس ناهمسانی(۵(ARCH را در جهت تنظیم هر چه بهتر نرخ بازگشت سرمایه در مباحـث مـالی معرفـی نمـود. در ادامـه بحث مدیریت ریسک زمینه علمی جدیدی ظهور نمود و آن مدیریت دانش بود که کاینی(۱۹۹۸) ۶ بیان داشـت کـه مـدیریت دانش به عنوان فرایندی که طی آن، سازمان به تولید، بدست آوری، تسخیر و بـه کـارگیری دانـش بـرای ارتقـای بهـر هـوری سازمان می پردازد، شناخته شده است .جیوت و لارنت(۲۰۰۳) ۷ در حـوزه مـدیریت ریسـک و تلفیـق آن بـا مهندسـی ارزش جیوت و لارنت نشان داد که خصوصیات ARCH انعطاف پذیر همراه با توزیع های دنباله دار حجیم می توانند در پیش بینـی دقیق ریسک های ارزش محورموثر باشند و برای طیف گسترده ای از دارایی های سازمان ارائه و به کار گرفتـه شـوند. لوسـیر۸ (۲۰۰۳) بیان داشت که توسعه مدیریت دانش موفق امر بسیار دشواری است .تقریبا ۸۴ درصد برنامه هـای مـدیریت دانـش بـا شکست مواجه می شوند. دالاس (۲۰۰۶) ۹ کتـابی در زمینـه ارزش و مـدیریت ریسـک ارائـه نمودنـد. ایـن کتـاب بـه معرفـی موضوعات ارزش و مدیریت ریسک بر روی سطوح کاهش هزینه تسهیل شده و کاربرد اولیه فعالیت های سازنده که اغلب موثر و کارآمداند پرداخته است و در عین حال، اغلب به موجب بهبود در دسترسی به آنها، فرآیندهای نسبتا پیچیده ساده تر به تحقـق می رسند. گرینا و ویگا(۲۰۰۷) ۱۰ بر روی تشخیص میزان نوسانات واقعی در تشخیص ها بحث کردند و متغییر های مختلفـی را مورد بررسی قرار دادند و در نهایت برای حصول اطمینان و کاهش ریسک در سرمایه گذاری پیشـنهاداتی در جهـت حـداقل الزامات ریسک سرمایه گذاری معرفی نمودند. آنجلیداس و دیجی آناکیس(۲۰۰۸) ۱۱ در مورد اسـتفاده مـدیریت ریسـک بـرای پیش بینی انحرافات روزانه مطالعاتی را انجام دادند و تست پوشش مشروط را برای تحقق هر چه بهتر برنامه ریزی ها پیشـنهاد و توسعه دادند. چانگ(۲۰۰۹) ۱۲ اعتقاد داشت که مدیریت دانش سازمانی، عادتها و عملیات عادی و روزمـره را متحـول کـرده است، درست مثل تغییری که تحصیل در افکار و فرهنگ ایجاد می کند .با طراحی و سازماندهی فرایند مدیریت دانش میتوان دانش ضمنی، مهارت ها و جریان کاری را به رویه ها، استانداردسازی و تحلیل محتوای مستندسازی منتقل کرد و بستری برای ایجاد رقابت، مزیت رقابتی و توسعه پایدار فراهم نمود. فورتس و اولمو(۲۰۱۳) ۱ تـلاش کردنـد تـا مـدلی نـو را ارائـه کننـد تـا تصمیمات به گونه ای پایدار و استوار باقی مانده و انحرافات و نوسانات در اتخاذات به حداقل خود برسـد. تـا بتـوان بـا قطعیـت بیشتری به پیش بینی و برنامه ریزی پرداخت. کنعانی و مرتضی حسینی (۱۳۹۲) تأثیر مدیریت دانش بر کارآفرینی سازمانی را مورد بررسی قرار دادند و برای سنجش مدیریت دانش از ابعاد کسب دانش، خلق دانـش، ثبـت دانـش، کـاربرد دانـش و انتقـال دانش استفاده شده و کارآفرینی سازمانی با ابعاد ایجاد شرتها یا واحدهای مستقل، ایجاد کسب کار جدید، نوآوری در محصول و خدمات، نوآوری در فرایند، خودتجدیدی، ریسک پذیری، پیشگامی و رقابت تهاجمی مورد سنجش واقـع شـده اسـت. در مقالـه علی ثریایی و همکاران (۱۳۹۲) تأثیر مدیریت دانش بر کارآفرینی سازمانی مورد بررسی قرار گرفته است. برای سنجش مدیریت دانش از ابعاد کسب دانش، خلق دانش، ثبت دانش، کاربرد دانش و انتقال دانش استفاده شـده و کـارآفرینی سـازمانی بـا ابعـاد ایجاد شرتها یا واحدهای مستقل، ا یجاد کسب کار جدید، نـوآوری در محصـول و خـدمات، نـوآوری در فراینـد، خودتجدیـدی، ریسک پذیری، پیشگامی و رقابت تهاجمی مورد سنجش واقع شده است. زهرا اسماعیل لو و بهناز مهاجران (۱۳۹۲) در تحقیـق خود بیان داشتند که امروزه دانش به عنوان یک منبع ارزشمند و استراتژیک و نیز یک دارایی برای سازمان هـای کسـب و کـار مطرح است و ارائه ی محصولات و خدمات با کیفیت مناسـب و اقتصـادی بـدون مـدیریت و اسـتفاده ی درسـت از ایـن منبـع ارزشمند امری سخت و گاه غیر ممکن است. بر این اساس پیاده سازی مدیریت دانش از دهه ی ۹۰ مـیلادی در سـازمان هـای پیشرو دنیا رواج یافته است.در کشور ما نیز چند سالی است حرکت هایی در ایـن زمینـه ایجـاد شـده و شـماری از سـازمانهای پیشرو ضمن یادگیری مفاهیم نوین مدیریتی، به اجرای مدیریت دانش روی آورده اند.

شکل :۱ مراحل مدیریت دانش بر گرفته شده از مراحل انجام شده توسط وارد۲ و همکاران (۲۰۰۴)
بنابراین به راحتی می توان درک کرد که امروزه دانش به عنوان یک سرمایه و دارایی غیرملموس جایگاه مهمی در سازمانها پیدا کرده است. به کارگیری هرچه بهتر و موثرتر دانش سازمانی به صورت سازمان دهی شده و مدیریت شده و تلفیق آن در فرهنگ سازمانی، پیشرفتی قابل توجه از لحاظ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی در سازمان ها ایجاد می کند . اما از سوی دیگر مدیریت دانش ناموفق هم می تواند هزینه هنگفتی را به سازمان تحمیل کند. بنابراین شناخت عوامل موفقیت مدیریت دانش و به کار بردن آنها می تواند راهنمایی برای مدیریت بهتر آن باشد. عوامل موفقیت مدیریت دانش در سازمانها از زوایای مختلف در تحقیقات گوناگون مورد بحث و بررسی قرار گرفته و مورد کاوی های مختلفی در سازمان ها و شرکت ها در سراسر جهان برای بررسی این عوامل صورت گرفته است. در این تحقیق نیز سعی می شود تا با دیدگاهی متفاوت این عوامل در چرخه مدیریت دانش یعنی کسب و تولید دانش، عرضه و به اشتراک گذاری دانش و به کارگیری دانش استخراج شده و چارچوبی برای این عوامل با توجه به ریسک موجود در فعالیت ارائه شود.

و از طرفی مدیریت ریسک یکی از روشهای مدیریتی است که در کشورهای آمریکا ، آلمان و … در طول دهه ۲۰ گسترش یافت . که در ابتدا به تجزیه و تحلیل ریسک در سرمایه گذاری های بزرگ و نحوه برخورد با هزینه های ریسک و چگونگی رسیدن به پایداری مالی و احیای تجاری در پروژه های عظیم و استفاده کارا و سریع از منابع پس از وقوع ریسک صحبت می کند. معنی ریسک شامل احتمال وقوع ریسک ، اثرات ناشی از وقوع آن ، و محیط و موقعیت ریسک می باشد.درابتدا کشورها فقط به بررسی ریسک در سرمایه گذاری پروژه های عظیم می پرداختند ، با توسعه تکنیک های مدیریت پروژه مدیریت ریسک به عنوان یکی از ارکان مدیریت پروژه شناخته شد و مدیریت ریسک پروژه معروف شد (لی و همکاران .(۲۰۰۵
از سال ۱۹۸۰ با افزایش پیچیدگی و عدم اطمینان در محیط های مختلف ریسک یکی از شاخص های مهم در موفقیت یا شکست پروژه ها شناخته شد، و مدیریت ریسک پروژه به عنوان یکی از مهم ترین اجزای سیستم مدیریت پروژه شناخته شد.
مانند یک مدیریت سطح بالا درمدیریت پروژه ، مدیریت ریسک مجموعه ای از روشها است که مسائلی را که نشأت گرفته از عدم اطمینان می باشد را تجزیه و تحلیل و کنترل می کند ، که شامل شناسایی ریسک ، تخمین ریسک و کنترل ریسک می باشد . تجزیه و تحلیل ریسک بطور گسترده به روی ریسک های تکنیکی مطالعه می کند.ریسک هایی که ناشی از کیفیت تجهیزات و قابل یت اطمینان پروژه می باشند. مدیریت ریسک هنوز یک موضوع ناقص و نابالغ است . از آنجایی که ماقبل از تصمیم گیری قادر به درک ریسک های همبسته و کنترل آنها در فرآیند اجرا می باشیم ، اغلب ریسک ها کاهش یافته یا از بین می روند. بنابراین تحقیق حاضر در تلاش است با ترکیب مراحل مدیریت دانش و مدیریت ریسک اغلب ریسک ها در پیاده سازی و به کار گیری مدیریت دانش را حذف و حداقل کاهش دهد تا این امر به نحو مطلوب تحقق یابد. همچنین عوامل شناسایی شده در هر مرحله با استفاده از آزمون های مناسب آماری و تصمیم گیری چند معیاره اولویت بندی و مشخص می گردند .بر اساس نتایج به دست آمده از تجزیه و تحلیل های این تحقیق، عاملهای موثر رتبه بندی خود را در بین عوامل اولویت دار در سه مرحله فرایند اساسی کسب، عرضه و به کارگیری دانش کسب خواهند نمود و از میان آنها، عواملی که بیشترین فراوانی را در هر سه فرایند داشته باشند احصاء می گردند. تصاویر شماره ۱ و ۲ نمونه ایی از مراحل شکل گیری مدیریت دانش و مدیریت ریسک را با نگاهی عمقی تر به تصویر می کشد. با توجه به مرور ادبیات ضرورت انجام این تحقیق و گزارش آن در قالب مقاله را می توان به این گونه بیان داشت که در سالهای اخیر مدیریت دانش به یک موضوع مهم و حیاتی تبدیل شده است . جوامع علمی و تجاری هر دو بر این باورند که سازمان ها با قدرت دانش می توانند برتری های بلند مدت خود را در عرصه های رقابتی حفظ کنند و دانشمندان در تحقیقات خود یافته اند که مدیریت دانش برخلاف مدیریت های دیگر زودگذر نیست بلکه اثرات ماندگاری دارد. شرایط و فضای رقابتی سازمان ها بیش از پیش پیچیده و به سرعت در حال تغییر است. به گونه ای که سرعت تغییر در بیشتر سازمان ها به مراتب بیشتر از سرعت توان پاسخگویی و تطبیق آن هاست.
تغییرات مستمر دانش نیز وضعیت عدم تعادل جدیدی را برای سازمان ها بوجود آورده است . در این میان تنها سازمان هایی می توانند به حیات خود ادامه دهند که بتوانند مزیت رقابتی خود را حفظ نمایند به نظر اندیشمندان این عرصه حفظ مزیت رقابتی و بقاء سازمان به کمک مدیریت دانش امکان پذیر است(حسین بختیاری .(۱۳۸۸ همچنین اغلب حوادث مهم با روابط پیچیده انسانی مرتبط بودهاند. به بیان دیگر، خطاهای انسانی در اکثر حوداث و به طرق مختلف دخالت دارند. طی سالهای اخیر یکی از موارد مهم در مدلسازی، فاکتورهای انسانی برای قابل یت اطمینان و ارزیابی ریسک است. همان طور که اشاره شد روشهای مختلف کمی و کیفی،برای تجزیه و تحلیل و ارزیابی ریسک وجود دارد و مدیریت ریسک به کمک می آید تا این اثرات مخرب را تعدیل نماید. از اینرو کاهش ریسک و شناسایی آنها در مدیریت دانش با توجه به دنیای رقابتی ما بسیار ضروری و اهمیت دار است و تحقیق حاضر به ضرورت می پردازد.

نوآوری و سهم جدید مقاله حاضر در ارائه یک مدل مفهومی و تلفیقی از مدیریت دانش و مدیریت ریسک است که در نتیجه آن بتواند به شناسایی و اندازه گیری عوامل موثر بر تصمیمات با رویکردی جدید دست یابد از اینرو می توان نوآوری آن را در دسته بندی های ذیل بیان کرد؛
-۱ شناسایی عوامل و شاخص های تاثیر گذار بر مدیریت دانش از منظر خبرگان و کارشناسان و بهره گیری از تجزیه و تحلیل های آماری
-۲ شناسایی ریسک های پنهان در مدیریت دانش با بهره گیری از تجزیه و تحلیل های آماری
-۳ ارائه مدل تلفیقی برای بکارگیری موثر مدیریت دانش و ریسک به طور همزمان بر مبنای عوامل موثر شناسایی شده توسط تحلیل اطلاعات کسب شده به طور میدانی
-۴ اندازه گیری وزن تاثیر گذاری هر شاخص و ریسک بر مدیریت دانش به کمک تکنیک های تصمیم گیری چند معیاره
-۵ طبقه بندی و اولویت بندی شاخص ها با استفاده از تکنیک های تصمیم گیری چند معیاره این تحقیق تکنیک ترکیبی جدید و نوینی را که از تلفیق دو روش علمی و ارزشمند،مدیریت دانش و مدیریت ریسک بدست خواهد آمد را در فضای تصمیم گیری چند معیاره مورد توجه قرار داده است، که نتیجه آن دستیابی به ریسک های کسب شده از پایگاه دانش محور و شناسایی اولویت های هر یک از آنها است با توجه به مطالب فوق الذکر و همچنین بررسی های انجام شده در بهترین مراکز و نشریات علمی تحقیقی، پژوهشی با ویژگی های توصیف شده انجام نشده است و به عبارتی این پژوهش در نوع خود منحصر به فرد است.
بنابراین سهم ما در بهبود این حوزه علمی در سه بخش خلاصه می شود ابتدا ارائه یک مدل مفهومی است کـه دو هـدف را بـه طور توام در نظر می گیرد که هر دو آنها یعنـی مـدیریت دانـش و مـدیریت ریسـک از اهمیـت ویـژه ای در مـدیریت سـازمان برخورداراند. به طوری که مقوله مدیریت دانش با هدف شناسایی طبق بنـدی اطلاعـات و ایجـاد چـابکی در امـر دسترسـی بـه اطلاعات و روش های علمی نقش اساسی ایفا می نماید، اما مقوله مدیریت ریسک هدف دومی را دنبال می کنـد کـه در جهـت تعدیل اثرات نامطلوب شرایطی می باشد، که ممکن است در آینده مجموعه با آن مواجه گردد. که ایـن امـر بـا بهـره گیـری از اولویت بندی و طبقه بندی اطلاعاتی است که این مدل ارائه می نماید.
بخش بندی مقاله حاضر بر این اساس خواهد بود که در بخش ۲ روش تحقیق مقاله به طور گام به گام تشریح مـی گـردد و در بخش ۳ مدل مفهومی مساله طراحی و تمامی اجزاء آن تشریح می گردد وبا توجه به ساختار تلفیقی مدل روش ادغام و مراحـل تحلیل مدل مفهومی معرفی می گردد. بخش ۴ به معرفی روش و رویکـرد تجزیـه و تحلیل آمـاری ابـزار گـردآوری داده هـای تحقیق خواهیم پرداخت. در بخش ۵ سعی شده تا با بکـارگیری از مـورد مطالعـاتی صـنایع پالایشـگاهی غـرب کشـور تحلیل حساسیت و تجزیه و تحلیل هدفمند و کاربردی برای مساله انجام شود. در بخش ۶ جمع بندی نتایج و پیشـنهادات آتـی بیـان خواهد گردید.
-۲ روش تحقیق
از نظر دانشمندان علوم اجتماعی، تحقیق عبارت است از فرآیندی که پژوهشگر میکوشد تا با جمع آوری اطلاعات، پیچیدگی های روابط متقابل بین متغییرها را درک، ارزیابی و ارائه دهد (اعرابی، .(۱۳۸۳ لذا برای تقسیم بندی این تحقیقات، محققان سه جهت گیری کلی را برای یک پژوهش قائل می باشند. تحقیقاتی که به حل مشکلات موجود در حوزه ای خاص می پردازد؛ این نوع تحقیق را تحقیقات کاربردی می نامند. تحقیقات بنیادی، تحقیقاتی می باشند که به افزودن دانش بشری در زمینه خاصی می انجامد (اوماسکاران، .(۱۳۸۴ تحقیقات توسعهای نیز به منظور افزایش دانش ما از مسائل خاص که عموما در محیطهای سازمانی اتفاق میافتد و چگونگی حل آنها، انجام میشود. از طرفی اگرچه هیچ پژوهشی نمیتواند به طور همزمان بنیادی و کاربردی باشد ولی پژوهشهای توسعهای میتوانند ماهیت بنیادی یا کاربردی داشته باشند(دانایی فرد و همکاران، .(۱۳۸۹ از آن جا که این تحقیق در بخش وسیعی مورد توجه است و برای شناخت بهتر نحوه بکارگیر آن در صنایع کشور گام بر می دارد، لذا این تحقیق رویکردی کاربردی دارد. اما برای جمع آوری اطلاعات تحقیق از میان سه شیوه کتابخانه ای، میدانی و آزمایشگاهی؛ این تحقیق از شیوه کتابخانه ای و به کمک کتاب ها، مقالات، ژورنال ها و سایت های معتبر، ادبیات موضوعی تحقیق را بررسی کرده است.
-۱-۲ اصول روش تحقیق
براساس هدف پژوهش ها به پژوهش های بنیادی و کاربردی تقسیم می شوند( عادل آذر، .(۱۳۸۳ که با توجه به هدف تحقیق یعنی یکپارچه سازی تصمیمات و اولویت بندی شاخص هادر جهت کاهش ریسک پروژه ها از نوع کاربردی است که روش تحقیق آن ترکیبی بوده و متغیرهای مورد نظر را می توان میزان ذخیره دانش، کسب دانش، تسهیم واشتراک دانش، پردازش و انتقال دانش، ایجاد دانش،اشتراک دانش و بکارگیری دانش در فضای توام با ریسک پروژه دانست. مدل مفهومی ترسیم شده بیانگر این متغیرها است که بایستی در این تحقیق، مورد بررسی قرار گیرند. البته مدل مفهومی را با نام مدیریت ریسک مبتنی بر دانش معرفی می نماییم که بر اساس مفاهیم بنیادی یک سیستم خبره، ترسیم شده است و توسعه مدل ارائه شده، شامل مراحل ذیل می باشد.
 تعیین دامنه دانش
 اکتساب دانش
 بازنمایی دانش
 استنتاج دانش
-۲-۲ روش گردآوری داده ها:
تحقیق حاضر، از دو پرسشنامه استاندارد در زمینه مدیریت دانش طراحی بهره می برد. که توسط روائی و پایائی این پرسشنامه ها قبلا در پروژه های مختلف توسط شو-می تسینگ(۲۰۰۸) ۱ مورد سنجش قرار گرفته شده است. در پرسشنامه شماره یک ابعاد مدیریت دانش عبارتند از: ذخیره دانش، کسب دانش، تسهیم واشتراک دانش، پردازش و انتقال دانش مورد هدف واقع شده است. و در پرسشنامه شماره دو ابعاد مدیریت دانش عبارتند از: ایجاد دانش، ذخیره دانش، اشتراک دانش و بکارگیری دانش مد نظر هستند و از آن جا که این تحقیق در بخش وسیعی به پژوهش پرداخته است و برای شناخت بهتر نحوه بکارگیر آن در صنایع کشور گام بر می دارد، لذا این تحقیق رویکردی کاربردی دارد. اما برای جمع آوری اطلاعات تحقیق از میان سه شیوه کتابخانه ای، میدانی و آزمایشگاهی؛ این تحقیق از شیوه کتابخانه ای و به کمک کتاب ها، مقالات، ژورنال ها و سایت های معتبر، ادبیات موضوعی تحقیق را بررسی کرده است. بنابراین روش گردآوری داده ها میدانی و ابزار آن پرسشنامه و مصاحبه می باشد. با توجه به وجود دو جامعه آماری، نمونه گیری به دو روش انجام می شود در جامعه مدیران و کارشناسان صنعت نفت و گاز از شیوه نمونه گیری تصادفی ساده استفاده شده است که برای بدست آوردن حجم آن (با توجه به جامعه نامحدود تحقیق)
از فرمول شماره (۱) که برای محاسبه حجم نمونه گیری نامحدود استفاده می شود.

با توجه به سطح معناداری α=%۵ در این رابطه، Z0.025= 1.96، که از جدول توزیع نرمال استاندارد و با توجه به ضریب اطمینان %۹۵ محاسبه شده است. همچنین در این فرمول p برآورد نسبت صفت متغیر با استفاده از مطالعات قبلی و q=1-p
است. چنانچه مقدار p در دسترس نباشد، میتوان آن را مساوی ۰/۵ اختیار کرد. در این حالت مقدار واریانس به حداکثر خود یعنی ۰/۲۵ میرسد ( سرمد، بازرگان، حجازی، .(۱۳۷۶ که به ازای پارامتر d که همان دقت برآورد است اگر ۰/۰۵ را قرار دهیم، مقدار نمونه مطابق فرمول شماره (۱) برابر خواهد شد با:

لذا نمونه آماری تحقیق ۳۸۴ نفر می باشد که به صورت نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب خواهند شد.
روش نمونه گیری، نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب شده است زیرا در این روش هر یک از اعضای جامعه شانس مساوی و یکسانی برای انتخاب شدن دارند که روش دستیابی به نمونه ها نیز تصادفی بوده که برای انتخاب نمونه ها از قرعه کشی و یا جدول اعداد تصادفی استفاده می شود.
با توجه به این که این روش زمانی که چارچوب نمونه گیری دقیق و کامل ، حجم نمونه بالا و جامعه همگون ا ست، بسیار

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
wordقابل ویرایش - قیمت 8700 تومان در 26 صفحه
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد