بخشی از مقاله
چکیده
با توسعه روزافزون اطلاعات، بسیاری از شهرهای جهان در کشورهای مختلف رنگ و بوی جدیدی گرفته و به نحوی به شهرهای الکترونیکی تبدیل شده اند. توسعه این شهرها دستاوردهای بسیاری را برای شهروندان، سازمانهای شهری و دیگر ذینفع به همراه داشته است.
از آنجا که امروزه با پیشرفت سریع و وسیع تکنولوژی و همچنین افزایش جمعیت و پیچیده تر شدن زندگی در شهرها ، دیگر روشهای قدیمی برای انجام کارهای اداری شهروندان کارآمد نیستند و با در نظرگرفتن اینکه شهرداریها نقش عمدهای در فعالیتهای شهری ایفا میکنند، مسئولیت شهرداری در برنامهریزی و ت صمیمگیری مدیریت شهری اهمیت ب سزایی دارد . همچنین از آنجایی که بخش عمده ای از فعالیتهای شهرن شینی در ارتباط با مدیریت شهری و مسائل مرتبط با آن میباشد، ایجادشهرهای الکترونیکی بستر پیاده سازی شهرداری الکترونیکی را فراهم میسازد.
این مقاله به منظور بررسی نقش فنآوری اطلاعات ، در مدیریت شهری انجام شدهاست. در این پژوهش از روش توصیفی- تحلیلی استفاده شدهاست. به همین جهت تعاریفی از مفاهیم فنآوری اطلاعات و مدیریت شهری انجام گرفته و سپس با توجه به مبانی نظری به نقش و تاثیر فناوری اطلاعات بر مدیریت شهری پرداخته شدهاست.
-1مقدمه
به عبارتی ساده میتوان گفت مدیریت شهری ، تمامی مراحل پیاده سازی مدیریت در کالبد واجتماع شهر است. شهر به عنوان پیچیدهترین مصنوع بشر نیازمند به مدیریتی با دارا بودن طیف گسترده ای از ادراک از این پیچیدگیها میباشد . معیارهای شناسایی شهر از گونههای غیرخود به طور معمول ، میزان جمعیت، شغل غالب مردم ساکن ، وجود شهرداری و مواردی این گونه بوده است.
امروزه شهرها از دو جنبه اهمیت یافته اند: یکی به عنوان مرکز عظیمی از تجمع مردم ، دومی به عنوان عمدهترین بازیگر نقش اقتصادی ، درکل اقتصاد ملی . از این رو باید به مسائل و مشکلات آنها ، توجه بیشتر و دقیقتر کرد و زیرا درحالتیکه برنامهریزی دقیق و درست سبب رشد اقتصادی، تثبیت سیاسی و افزایش مشارکت شهروندان در امورشهرها میگردد و از طرفی شکست در حل مشکلات و مسائل شهری ، سبب رکود اقتصادی ، نارضایتیهای اجتماعی و سیاسی ، فقر ، بیکاری و تخریب محیط زیست خواهد شد
بدلیل اهمیت اطلاعات در فرآیند تصمیمگیری ، فنآوری اطلاعات در جهان با سرعت چشمگیری در حال توسعه بوده و تمامی فعالیتهای روزمره بشر را تحت تاثیر قرار داده است . در حوزه شهری ، شهرها و شهرداریهای الکترونیکی یکی پس از دیگری درحال ظهورهستند و درآینده نزدیک ارائه خدمات شهری را کاملا دگرگون میکند. از آنجا که سبک زندگی سنتی ب شر ، متنا سب با نیاز جامعه اطلاعاتی که درحال شکلگیری است نمیباشد، ارائه یک الگوی مناسب زندگی با توجه به شرایط فرهنگی و اجتماعی جامعه مورد نیاز و مناسب برای جامعه اطلاعاتی ، یکی از برنامههای مهم شهرهای الکترونیکی میباشد.
از طرفی با گسترش روز افزون تکنولوژی وب و سیستمهای مبتنی بر آن در سالهای اخیر و فراهم نمودن ت سهیلاتی در جهت د ستر سی آ سان و همگانی به اطلاعات شهری ، مدیریت ار شد شهری ک شورهای پی شرفته نیز پیاده سازی و تو سعه سیستمهای تحت وب را در دستور کا سازمان خود قرار داده و در راستای تحقق این هدف ، مدیران و کارشناسان سازمانهای فوق با بهره گیری از پیمانکاران متخ صص در این زمینه توان سته اند تعدادی سی ستم تحت وب در اختیار شهروندان و مدیریت ار شد شهری قرار دهند.
-2مبانی نظری
-1-2 مدیریت شهری
مدیریت ، روش دستیابی به اهدافی است که برای یک سازمان درنظر گرفته می شود و وظایفی است که برعهده مدیر گذاشته می شود. مدیریت به معنای برنامهریزی ، سازماندهی ، نظارت و ایجاد انگیزش است. چنانچه شهر به مثابه یک سازمان قلمداد گردد . لازم است که در راس آن و به منظور اداره امور شهر از فنی ا ستفاده گردد که مدیریت شهر نام دارد . مدیریت شهری باید برای شهر برنامه هایی را به انجام ر ساند ، فعالیتهای شهری را سازمان دهد و بر فعالیتهای انجام شده نظارت کند و حتی برای انجام بهینه امور ، انگیزش ایجاد نماید - سعیدنیا، . - 20-1379:21 انجام چنین مواردی به آگاهی از اصول مدیریت ،برنامهریزی،ارتباطات،سازماندهی، هدایت، رهبری و نظارت و کنترل بازمیگردد.
مهمترین هدف مدیریت شهری را میتوان در ارتقاء شرایط کار و زندگی، جمعیت ساکن در قالب اق شار و گروههای مختلف اجتماعی و اقت صادی و همچنین حفاظت از حقوق شهروندان ، تشویق به توسعه اقتصادی و اجتماعی پایدار و حفاظت از محیط کالبدی دانست
بنابراین هنگامی که شهر دارای مشکلات و نارسایی هایی در چرخه امور خود باشد و از مشکلات شهری رنج ببرد، می توان به این نتیجه رسید که مدیریت شهری آن در تنگنا و نارسایی به سر میبرد. در این باره مدیریت شهری باید ضمن دارا بودن برنامه برای وضع موجود شهر و فایق آمدن بر مشکلات آن ، برنامههای آینده شهر را تدوین کرده و براساس آنها به ترسسیم آینده ایدآلی که برمبنای واقعیتها و شرایط زمان و مکان قرار دارد، بپردازد. در این مورد مدیریت باید حافظ شهرها و منافع مردم باشد.
-2-2فنآوری اطلاعات
با همگرایی بین روند توسعه فنآوری اطلاعات و رشد و توسعه اطلاعات بشر ، تحولات بنیادینی در حوزههای مختلف جامعه بشری اتفاق افتادهاست که بعضا از آن به عنوان انقلاب یاد میشود - فتحی،1383،ص. - 1انقلابی تکنولوژیک که حول محورهای تکنولوژی های اطلاعات متمرکز است و با سرعتی شتابان در حال شکلدهی مجدد بنیان مادی جامعه ا ست.
واژه فنآوری اطلاعات برای اولین بار از سوی لویتوایزلو در سال 1985 به منظور بیان نقش رایانه در پشتیبانی از تصمیمها و پردازش اطلاعات بیان شد و برداشتهای مختلفی وجود دارد و همین برداشتها موجب تصاویر متفوتی از آن در م جامع مختلف گرد ید. در مفهوم رایج فنآوری به مجمو عه ای از س ختافزار ها و نرم افزار ها و تجهیزات ارت با طات دلا لت دارد و بسیاری از محققان آن را نه تنها سخت افزاری میدانند که در انجام کارها مورد ا ستفاده قرار میگیرد ، بلکه مهارت و دانش کارکنان حتی ویژگیهای اشیایی که کار برروی آن انجام میشود میدانند
برخی فنآوری اطلاعات را شامل انواع رایانه ها، سخت افزازرها ، نرمافزارها و شبکههای ارتباطی که دو رایانه را به یکدیگر متصل میکنند و همچنین شبکه گسترده جهانی که از یک سلسله رایانههای قدرتمند تشکیل شدهاست میدانند. که فنآوری اطلاعات ابزارهای رایانه -محوری است که افراد به منظور کار با اطلاعات ، پشتیبانی اطلاعات و پردازش اطلاعات مورد نیاز از آن استفاده میکنند .
فنآوری اطلاعات میتواند از سوی افراد گروههای کاری و یا سازمانها ب صورت ا شتراکی مورد ا ستفاده قرار گیرد. مدیران از فنآوری اطلاعات به منظور ت سهیل وظایف مدیریتی مانند طراحی سازمان ، تدوین استراتژی ها و تصمیم گیری استفاده میکند - صرافیزاده، 1383، ص. - 20 فنآوری اطلاعات به عنوان یک زیرساخت جدید توجه زیادی را با تاثیر خود در سازمانها جلی کرده است .
این زیرساخت که عموما به منظور بهره برداری جمعی از دستگاههای الکترونیکی ، ارتباط از راه دور، نرمافزار ، ایستگاههای کامپیوتری نا متمرکز و رسانههای یکپارچه تعریف میشود. شاید بتوان گفت فنآوری اطلاعات همان مطالعه ،طراحی،گسترش،اجرا و مدیریت سیستمهای اطلاعاتی میتنی بر کامپیوتر و کاربردهای نرمافزاری و سختافزاری کامپیوتر است. در حقیقت فنآوری اطلاعات صنعت درحال پیشرفتی است که به شدت جویای بازارهای بزرگتر است تا به این ترتیب سرمایهگذاری های بزرگتری را جذب ، درآمد بیشتری را تولید و مشاغل بیشتری را بوجود آورد
برر سی ادبیان فنآوری ن شان میدهدکه هر کس از ضن خود به فنآوری نگاه میکنند و بنابراین قرائتهای متفاوتی از تعاریف آن وجود دارد ، از جمله برخی آن را از جنس دانش و برخی آن را نوعی توانایی میدانند . سازمان مدیریت صنعتی اروپا فنآوری را وسیله بکارگیری دانش، علم و اکتشاف برای تولید کالا و خدمات تعریف کرده است.به عبارتی سادهتر میتوان گفت ، فنآوری روش انجام کار و ابزاری است که توسط آن به اهداف خود میتوان نائل شد.
-3-2ارکان فنآوری اطلاعات
در عصر حاضر ، فنآوری اطلاعات در تعریف قدرت و تمدن جوامع ، نقش کلیدی پیدا کردهاست. از این رو در دو دهه گذشته ، کشورهای پیشرفته و صاحب فنآوری ، به فنآوری اطلاعات به عنوان محور بنیادین تو سعه توجه پیدا کرده اند به طوری که هر یک از ک شورها به نوبه خود طرحهای ملی و منطقه ای خاصی را برای توسعه این فناوری اجرا کرده اند
