دانلود مقاله تاثیر نور و رنگ در روانشناسی معماری ایرانی–اسلامی

word قابل ویرایش
11 صفحه
21700 تومان


چکیده

در مواجهه با معماری اسلامی مشاھده می کنیم که فرم، رنگ، نورپردازی، شخصیتها، ترکیب عناصر و کلیه اجزای دیگر اثر معماری به گونهای متفاوت از دیگر آثار ھنری و معماری تاریخ ھنر جهان خلق شدهاند.گویی که زبان بیانی ھنرمند مسلمان در بازگو کردن روایت وی از عالم ھستی از رمز ویژهای بهره گرفته است. معماری و نور به ھمان اندازه در کارھای یک ھنرمند مسلمان به یکدیگر وابستهاند که جسم و روح، یکی برای زنده بودن و دیگری برای حضور مادی در این جهان به دیگری نیاز دارد .زمانی که نور بر جسم فضا جاری میشود ھر دو جهان مرئی وجود پیدا میکنند. رنگ ھا نیز در معماری ایرانی- اسلامی ھمواره مورد نظر معماران بوده و از آغاز پیدایش شب و روز، تاریکی و روشنایی زندگی بشر تحت
تأثیر این عنصر بوده است.
این مقاله با بیانی توصیفی تحلیلی و با استفاده از
مطالعات کتابخانه ای و میدانی ،ضمن بررسی مفهوم نور و
رنگ در عناصر مهم معماری به رابطه ناگسستنی این دو عنصر
از معماری ایرانی- اسلامی می پردازد.

واژگان کلیدي: نور، رنگ، معماري ایرانی- اسلامی.


مقدمه

شکر و سپاس آفریدگاری را که به کمال علم از راه محبت، نور ارادت را در اراضی باطن انسان که غیب التفس است بذر شجره سعادت گردانید و به قدرت کردگاری، آن تخم را در برآورد و شجره سعادت از آنجا برآورد و به آسمان قربش رسانید، و به حکمت پروردگاری ثمره نور ولایت از آن شجره بذر آورد و به عنایت ازلی از ھمه موجوداتش در گذرانید(سمنانی، 1383، .(301

مفاھیم نور و ظلمت در تاریخ زندگی بشر بسیار تأثیرگذار و در ھمه جوانب حیات وی مورد توجه بوده است "اساس طبیعت
1

بر این منوال گذاشته شده است که دو بخش تاریک و روشن پی در پی ھم میآیند. تاریکی و روشنی نمادھایی ھستند صریح و مفاھیم روحانی و عرفانی زیادی را در بر دارند. تا تاریکی نباشد، نوری نیست و تا نور نباید محتوا آشکار نشود. تاریکی، گمراھی است، امتناع از به سوی کمال رفتن است. تاریکی ستمگری و عصیان و سرکشی علیه خالق است و این خود
بزرگترین گمراھی و بیرون شدن از نور و سقوط در تاریکیھا
و ظلمات است. نفاق و دورویی است، توقف و سکون و ایستایی
و عدم رشد است. روشنایی، خداپرست و زندگانی در جو توحید است. نور در قرآن مجید در چندین مورد با ھدایت و رستگاری قرین و شاید مترادف آمده است" ( آیت الهی، 1364، .(188در مواجه با معماری اسلامی مشاھده می کنیم که فرم، رنگ، نورپردازی، شخصیتها، ترکیب عناصر و کلیه اجزای دیگر اثر معماری به گونهای متفاوت از دیگر آثار ھنری و معماری تاریخ ھنر جهان خلق شدهاند. گویی که زبان بیانی ھنرمند مسلمان در بازگو کردن روایت وی از عالم ھستی از رمزگان ویژهای بهره گرفته است. در جایگاھی که ھنر خود نوعی معرفت است و ھنرمند در نظری که به عالم ھستی دارد، ھمواره در صدد کشف و ظهور و بروز مراتبی از پدیدهھای آن است.در ادامه مقاله ابتدا با بررسی مفهوم نور و رنگ و پرداختن به تاثیر ھر کدام از این عناصر در معماری ، قصد در بازشناسی مفهوم آنها در روانشناسی معماری ایرانی-اسلامی خود را داریم.

خداوند نور آسمانها و زمین است مثَل نور او چون چراغدانی است که در آن چراغی باشد، آن چراغ در آبگینه اي، آن آبگینه گویی ستارة تابانی است که از روغن درخت پر برکت زیتونی که با آن نه خاوري و نه باختري است، فروزان است. روغنش گر چه آتشی به آن نرسیده نزدیک است روشنی بخش جهان است، روشنی بر روشنی است خداي ھر که را خواھد به نور خود ھدایت کند و خداي براي مردم مثلها می زند و خداي به ھمه چیز داناست.» سوره نور . آیه « 35

معناي نور

نور، مترادف ضیاء و ضوء و روشنایی است. در لغت و در اصطلاح علوم نور و ضوء اندکی متفاوتند. ضوء، "نور ذاتی شی" مضی و کیفیتی است که کمال بالذات شی شفاف از آن جهت که آن شی شفاف است محسوب میشود . اما نور از غیر خود مستفاد شده و کیفیتی است که جسم غیرشفاف از آن بهرهمند شده و شفاف بالفعل میگردد. (نوربخش، 1383، (39-40

اھمیت مبحث نور

اشیأ در این عالم یا از خود نور منتشر می کنند و به واسطه نور خود دیده میشوند. مانند :خورشید، شیشه گداخته، رشته لامپ و فلز مذاب و یا به واسطه نوري که بر اثر تابش به سطح خارجی آنها به چشم انسان می رسد دیده می شوند. بر این اساس ھر شیء غیر نورانی در مواجه با تابش نور قسمتی از آن را جذب می کند که به انرژي گرمایی تبدیل می شود،

2

قسمتی
را از خود عبور می دھد و قسمت دیگر را منعکس می
کند که موجب رؤیت آن می شود. اما جداي از فرایند علمی
نور در طبیعت، مفهوم و ماھیت نور ھمواره مورد توجه بشر بوده است. نور در ادیان و مذاھب مورد احترام و تقدس بوده است. در دین زرتشت، تفسیر ھستی، فرشته شناسی و تقدس آتش بر مبناي نور است. در دین یهود، اولین مخلوق خدا، نور است و در مسیحیت، عیسی مسیح ( ع)، "کلمه" و "نور" و یا خدا و نور و یا پدر نورھاست و درنور ساکن است. در اسلام نیز بر معنویت نور تأکید شده است. ھمچنین نور در عرفان و تصوف با تأسی از قرآن، اسمی از اسماء الهی دانسته شده و عبارت از تجلی حق به اسم "الظاھر" یعنی وجود ظاھر در
تمام موجودات و گاه بر ھر چه که پنهان را آشکار می کند
از علوم لدنی، و اردات الهی که ماسوي را از دل بیرون
می کند، اطلاق می شود. نور در نثر و نظم در ادبیات فارسی به انحاء گوناگون بکار رفته است(نوربخش، 1383، .(38

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 21700 تومان در 11 صفحه
سایر مقالات موجود در این موضوع

دانلود مقاله کاربرد روانشناسی رنگ در بازاریابی و تاثیر آن بر موفقیت تبلیغات و طراحی برند

word قابل ویرایش
10 صفحه
21700 تومان
چکیده:روانشناسی رنگ، شاخه ای از علم روانشناسی رفتار است که به مطالعه چگونگی تاثیر رنگ بر رفتار انسان می پردازد. رنگ باعث فروش محصولات می شود و ابزاری قدرتمند برای بازاریابی است که بر تمایل مشتریان به خرید، نفوذ و تاثیر فراوانی دارد. هر کدام از رنگها طیف خاصی از مشتریان را به خود جلب می کند و می تواند ادراک کل ...

دانلود مقاله نقش و معنای آب ، نور و رنگ در معماری اسلامی

word قابل ویرایش
7 صفحه
21700 تومان
خلاصهطراحی بناهاي اسلامی به روز تنها استفاده ظاهري از ویژگی هاي معماري اسلامی نه تنها مناسب نیست بلکه به اصول معماري اسلامی نیز ضربه میزند. در پس شاخص هاي معماري اسلامی دنیایی از معنا و مفهوم نشسته است. آب و نور و رنگ نیز از شاخص هاي مهم معماري اسلامی به شمار می روند که روح و لطافت خاصی به آن می دهند. در این ...

مقاله نقش نور و رنگ در معماری فضاهای سنتی و اسلامی ایرانی

word قابل ویرایش
11 صفحه
27700 تومان
دسته بندی : مقالات گوناگون
نقش نور و رنگ در معماري فضاهاي سنتی و اسلامی ایرانی روجا چاره    چکیده رنگ و نور دو عنصر به هم پیوسته و در ارتباط با یکدیگر می باشندو همچنین از عوامل تاثیرگذار بر ارزش فضایی می باشند که به عنوان غیرمادي ترین عنصر محسوس طبیعت همواره در معماري اسلامی وجود داشته و در واقع نشان از عالم قدسی و فضاي معنو ...

مقاله برسی تاثیرات رنگ در معماری

word قابل ویرایش
15 صفحه
27700 تومان
دسته بندی : مقالات گوناگون
برسی تاثیرات رنگ در معماری   چکیده در این مقاله به موضوع رنگ و انسان وتاثیر آن بر روحیه و روان و در کل شخصیت افراد می پردازیم.انسان از طریق حواس پنجگانه خود با محیط اطراف و سایر هم نوعانش»ارتباط« برقرار میکند و در این میان» بینایی« که تعریف عملی آن دیدن است، مهمترین، دقیقترین و پرکاربردترین حسی است که انسا ...

مقاله بررسی نور و رنگ در معماری سنتی ایران

word قابل ویرایش
12 صفحه
27700 تومان
دسته بندی : مقالات گوناگون
بررسی نور و رنگ در معماری سنتی ایران چکیده: این مقاله در مورد نور و رنگ تدوین شده است. رنگ و نور عناصری هستند که از دیرباز نقش مهمی در معماری سنتی ایران ایفا کردهاند. کاربرد سایه و رنگ با یکدیگر از جمله آثاری است که حسی عرفانی به فضا، به ویژه فضاهای مذهبی مانند مساجد می دهد. با در نظر گرفتن نور به عنوان م ...

مقاله تاثیر رنگ در معماری داخلی

word قابل ویرایش
13 صفحه
27700 تومان
دسته بندی : مقالات گوناگون
تاثیر رنگ در معماری داخلی چکیده در این تحقیق به بررسی تاثیر رنگ بر دکوراسیون داخلی ساختمان پرداخته شده است. رنگ تاثیر فیزیکی و روحی خاصی را بر روی افراد میگذارد و افراد واکنشهای متفاوتی نسبت به رنگهای مختلف از خود نشان می دهند، عکس العمل افراد به فاکتورهای متعددی نظیر فرهنگ، جنسیت، سن، موقعیت احساسی و ذهن ...

مقاله بررسی رابطه و تاثیرات متقابل جامعه ، فرهنگ و معماری مبتنی بر رویکرد های روانشناسی محیطی

word قابل ویرایش
12 صفحه
27700 تومان
دسته بندی : مقالات گوناگون
بررسی رابطه و تاثیرات متقابل جامعه، فرهنگ و معماري مبتنی بر رویکرد هاي روانشناسی محیطی چکیده مقاله حاضر بر آن است تا به رابطه مثلث گونه سه مقوله جامعه، فرهنگ و معماري بپردازد. قبل از بررسی ایـن رابطه مطالعه و انتخاب رویکرد مناسب که »عدم« یا »وجود« و در صورت وجود، »نوع و میـزان« ایـن رابطـه را مشخص نماید، ...

مقاله اهمیت نور در معماری و تاثیر آن بر روان انسان

word قابل ویرایش
9 صفحه
27700 تومان
دسته بندی : مقالات گوناگون
اهمیت نور در معماری و تاثیر آن بر روان انسان چکیده محیط زندگی مارا نور فراگرفته است و ماآن رااز طریق دیدن و حس بینایی درک می نماییم. نور یکی از اساسی ترین و ضروری ترین پدیده ها در زندگی انسان است . از گذشته های دور بشر درباره پدیده ای بنام نور همواره از خود کنجکاوی نشان داده است. آنها همچنین اعتقاد به انت ...