مقاله تاثیر شادی و شاد زیستن در پیشبرد اهداف زندگی

word قابل ویرایش
25 صفحه
دسته : اطلاعیه ها
12700 تومان
127,000 ریال – خرید و دانلود

تاثیر شادی و شاد زیستن در پیشبرد اهداف زندگی
چکیده
شادی، از مهم ترین احساسات و نیازهای بشر به شمار می رود. هر ملتی با توجه به باورهایش به گونه ای ابراز غم و شادی می کند. اسلام نه تنها این احساسات را سرکوب نمی کند، بلکه بر اساس برخی آیات و روایات آن را امری ضروری می داند و البته برای آنها حد و مرزی قایل است تا بدین طریق کنترلِ مثبتی شوند. یکی از تمایلات و استعدادهای درونی انسان میل و نیاز به سرور، بهجت و لذت در زندگی است . اضطراب های فکری و تنش های روانی از مشکلات جدی انسان عصر تکنولوژی است که منجر به کاهش احساس شادی در وی شده است . امروزه روش های گوناگونی برای ایجاد شادی و نشاط و کاهش غم و اندوه پیشنهاد می شود که بسیاری از آنها یا تاثیر کمی بر شادی دارند، یا تاثیر آنها بر شادی کوتاه مدت است ، و یا در کوتاه مدت یا دراز مدت بر روح و جسم انسان اثرات نامطلوبی باقی می گذارند.
از طرف دیگر، پیروان ادیان الهی معتقدند که تنها این ادیان توانسته اند برنامه کاملی برای زندگی انسان ارائه دهند که ضمن پاسخگویی به نیازهای مختلف بشر با فطرات او نیز کاملا سازگار بوده و ضامن سعادت واقعی او در دنیا و آخرت باشد؛ بویژه مسلمانان بنا بر گفته کتاب آسمانی خود، قرآن ، چنین باوری را در مورد اسلام دارند. . قرآن ، زندگی با نشاط و شادی را نعمت و رحمت خدا تلقی کرده ، درباره ی شادی و نشاط مؤمنان در دنیا و آخرت ، می فرماید: بگو در برابر کسانی که بسیاری از مواهب زندگی را تحریم میکردند ای پیغمبر! چه کسی حرام کرده است زینت و آرایش و زیباییهایی را که خداوند از درون طبیعت ، برای بندگانش بیرون کشیده ؟ چه کسی حرام کرده است روزیهای پاک و مواهب پاک را; بگو: این مواهب پاک و این زیباییها، برای مردم با ایمان در همین زندگی دنیا و در زندگانی جاوید آخرت ، قرار داده شده است .
کلمات کلیدی: شادی، قرآن ،اسلام ،ایمان ،آرامش .

مقدمه
شادی، حالتی است که بر اثر آن ، درد و رنج های روحی در انسان به کمترین حد خود می رسد و سرور باطنی انسان ، آشکار و برای مدتی از قید غم ها آزاد می شود. شادی، احساس مثبتی است که در پی خرسندی و پیروزی پدیدار می شود. انسان در برابر عوامل بیرونی و درونی، واکنش های مختلفی مانند شادی، خشم ، ترس و اندوه از خود نشان می دهد که به آنها هیجان گفته می شود. این هیجان ها به عوامل پدید آورنده ، دیدگاه ها و اندیشه های انسان بستگی کامل دارد که گاه مثبت و گاه منفی است . یکی از مباحثی که در سال های اخیر در رویکرد روانشناسی مثبت مورد توجه قرار گرفته است ، مبحث شادی است . واژه شادی مفهومی روان شناختی است که دارای تعاریف و ابعاد مختلفی میباشد .در واژه نامه ها شادی با واژه هایی همچون خوشحالی، شادکامی، خوشی و نشاط هم معنا دانسته شده است . شادی ترکیبی از عاطفه مثبت بالا و عاطفه منفی پایین است . عاطفه مثبت مانند: عاشق بودن ، هیجان زندگی، خوشی و اشتیاق و عاطفه منفی مانند: ناکامی، خصومت ، ترس ، عصبانیت ، وحشت زدگی و رنجاندن دیگران شادی یکی از نیازهای اساسی زندگی و عاملی برای رشد و موفقیت است . نظام هستی به گونه ای است که اسباب شادی را برای انسان فراهم می کند؛ بهار طرب انگیز، آبشارهای زیبا، گل های رنگارنگ ، صحنه طلوع خورشید، باران لطیف ، پرندگان زیبا و نغمه سرایی آنها و بسیاری دیگر از پدیده های شگفت انگیز جهان ، شادی را برای ما به ارمغان می آورند.
حق تو را از بهر شادی آفرید تا ز تو آرامشی گردد پدید
پس در آرامش نمایی زندگی وارهی از مشکلات زندگی
البته دین ما یعنی دین فطرت و طبیعت ، پیروان خود را به شادی های مثبت و سازنده دعوت می کند.
شاد زیستن
امام علی علیه السلام می فرماید:
این دل ها همانند بدن ها خسته و افسرده می شوند و نیاز به استراحت دارند، در این حال ، نکته های زیبا و نشاط انگیز برای آنها انتخاب کنید.
بزرگ مرد تاریخ ، امام خمینی رحمه الله اهمیت خاصی به تفریح می داد و به بعضی از فرزندانش سفارش می کرد که تفریح داشته باش و اگر تفریح نداشته باشی، نمی توانی خودت را برای تحصیل آماده کنی و هنگامی که می دید بعضی از فرزندانش در روز تعطیلی مشغول درس خواندن هستند، می فرمود: «به جایی نمی رسی؛ چون باید موقع تفریح ، تفریح کنی» و نیز می فرمود: «من در طول زندگی نه یک ساعت تفریح را برای درس گذاشتم و نه یک ساعت درس را برای تفریح ».
مرحوم فیض کاشانی میگوید٢ «شادی» هم میتواند از جنود عقل باشد و هم میتواند از جنود جهل به شمار آید. زیرا شادی از لوازم ادراک محبوب و ادراک صفات و آثار او است . و به هر میزان که محبوب شریف تر و والاتر باشد، به همان میزان نیز ادراک او و ادراک صفات و آثارش لذت بخش تر و شادیآورتر و مسرور کننده تر خواهد بود. به همین دلیل کسانی که محبوب شان خداوند متعال و صفات و آثار او باشد، بیشترین شادی و سرور و لذت را در هستی میبرند. چنین افرادی از همۀ هستی لذت میبرند. زیرا همۀ هستی را فروغ روی دوست میدانند. آغاز و پایان همۀ امور را خدای متعال میدانند. و زبان حال شان چنین است : «به جهان خرم از آنم که جهان خرم از اوست . عاشقم بر همه عالم که همه عالم از اوست » به هر حال ، شادی برای چنین افرادی از جنود عقل است . اما کسانی که محبوب و معشوق شان دنیا و لذت های گذران دنیوی باشد، شادی آنان از جنود جهل خواهد بود.
امام علی(علیه السلام ) میفرماید:
کَمْ مِنْ شَهْوَهِ سَاعَۀٍ أَوْرََثتْ حُزْناً طَوِیلا؛
بسا لذت هایی فوری که اندوهی طولانی به ارمغان میآورند.
مطلوبیت فطری شادی
شاد بودن و مسرور بودن یکی از خواسته های فطری همۀ انسان ها است . صرف نظر از نوع و کیفیت شادی، همۀ آدمیان فطرتاً خواهان شادی و شادمانیاند. شاید هیچ انسان سالمی را نتوان سراغ گرفت که عالمانه و آگاهانه علاقمند به غم و اندوه باشد! به همین دلیل است که خدای متعال یکی از نعمت های اهل بهشت را شاد بودن و دوری از غم و اندوه میداند.
در قرآن کریم از زبان بهشتیان چنین گفته میشود:
وَ قاُلوا اْلحَمْدُِ للَّهِ اَّلذی أَذْهَبَ عَنَّا اْلحَزَنَ إِنَّ رََّبناَ لغَفُورٌ شَکُورٌ اَّلذی أَحَلَّنا دارَ اْلمُقامَۀِ مِنْ فَضْلِهِ لاَ یمَسُّنا فیها َنصَبٌ وَ لاَ یمَسُّنا فیهاُ لغُوب ٌ؛
آنها میگویند: «حمد و ستایش مخصوص خداوندی است که اندوه را از ما برطرف ساخت ؛ پروردگار ما آمرزنده و شکرگزار (و قدردان ) است . همان کسی است که با فضل خود ما را در این سرای اقامت (جاویدان ) جای داد که نه در آن رنجی به ما میرسد و نه سستی و واماندگی.»
و نیز بر همین اساس است که خداوند یکی از پاداش های اخروی مؤمنان را شاد بودن و خوشی میداند. در مقابل ، از جملۀ عذاب های اخروی که برای بدکاران در نظر گرفته شده است ، غمگین بودن و داشتن چهره های عبوس و چروکیده و سیاه و قیافه های درهم و غم زده است . قرآن کریم در این باره میفرماید:
وََ یوْمَ اْلقِیامَۀَِ ترَی اَّلذینَ کَذَُبوا عَلَی اللَّهِ وُجُوهُهُمْ مُسْوَدَّهٌ أََ لیْسَ فی جَهَنَّمَ مَثْویًِ للْمُتَکَِّبرین َ؛
و روز قیامت کسانی را که بر خدا دروغ بستند (و تکبر ورزیدند) میبینی که صورت هایشان سیاه است ؛ آیا در جهنم جایگاهی برای متکبران نیست ؟
افزون بر این ، با مراجعه به حالات ، خواسته ها، امیال و آرزوهای درونی خود میتوان نتیجه گرفت شادی و شادمانی یک خواستۀ فطری و مشترک میان همۀ آدمیان است . در این میان ، اگر اندکی دقت کنیم همۀ ما فطرتاً دوست داریم شادیهای پایدار و بادوامی داشته باشیم .٣ هر چه دوام شادی ما بیشتر باشد، دوست داشتنیتر و خواستنیتر است . و همۀ ما در نگاه اول و زمانی که به صورت عقلانی مسائل را مورد تحلیل و بررسی قرار میدهیم از شادیهای کوتاه مدتی که غم ها و اندوه های بلندمدتی را به دنبال میآورند گریزانیم . هر چند ممکن است به هنگام برخورد با چنان اموری در اثر هیجانات کاذب نتوانیم بر اساس عقلانیت تصمیم بگیریم و مرتکب چنان شادیها و لذت هایی بشویم که البته عمری اندوه و غم و پشیمانی را به دنبال خواهد داشت .
امام علی(علیه السلام ) میفرماید:
کم من فرح افضی به فرَحُهُ الی حزنٍ مخَّلدٍ؛
چه شادیهایی که انسان را به اندوهی ابدی میکشانند.
تعریف شادی وشادمانی
وقتی آدمی نیازهایش ارضاء می شود وبه چیزهای مورد علاقه اش دست می یابد احساس و هیجانی دراو پدید می آ ید که ازآن به شادی ونشاط تعبیر می شود وبا واژه هایی چون شادمانی سرود . وجد . سرخوش . مسرت . خوشی و خوشحالی هم معناست .
شادی زندگی را خوشایند می سازد واشتیاق برای پرداختن به فعالیت های اجتماعی را آسان می نماید . ارسطو پروراندن عالی ترین صفات و خصایص انسانی را شادمانی می داند یعنی شادی تنها در لذتهای مادی گذرا خلاصه نمی شود
،شادمانی واقعی در نزدیک شدن به هدف والای آفرینش و آراسته شدن به خصلت ها و خوی های انسانی و الهی است . به طور خلاصه می توان گفت : شادی به طور مطلق امکان پذیر نیست و هر انسانی مطابق جهان بینی و اندیشه های خود اگر به چیز های مورد علاقه اش برسد و از زندگی اش رضایت داشته باشد در خود احساس شادی می کند که شادی نام دارد
جایگاه شادی در قرآن
شادی، جایگاه ویژه ای در قرآن دارد و خداوند به گونه های مختلف ، آن را تأیید و به آن توجه کرده است . البته نه به شادی های بیهوده و حرام ، بلکه شادی های برخاسته از رعایت اهداف الهی و انسانی. مفهوم شادی مجموعاً ٢۵ بار با الفاظ مختلف (فرح و سرور) در قرآن آمده است . «فرح » با الفاظی چون فرح ، فرحوا ، تفرحوا ، یفرحوا، تفرحون ، یفرحون ، یفرح ، تفرح ، فرحون و فرحین ، ٢٢ بار و «سرور» با الفاظی چون سرور و مسرور، ٣ بار در قرآن تکرار شده است .
ازاین رو، آیات قرآن درباره شادی دو دسته اند: در دسته ای از آیات ، مؤمنان به شادی دعوت شده اند، مانند:
قُلِْ بفَضْلِ الّلهِ وَِ برَحْمَتِهَِ فبِذِلکََ فْلیَفْرَحُوا هُوَ خَیْرٌ مِمّاَ یجْمَعُون َ.
ای رسول خدا! به خلق بگو که شما باید تنها به فضل و رحمت خدا شادمان شوید (و به نزول قرآن مسرور باشید) که آن ، بهتر و مفیدتر از ثروتی است که برای خود می اندوزید.
بنابراین آیه ، مردم باید همواره به فضل پروردگار و به رحمت بی پایان او و به این کتاب بزرگ الهی که جامع همه نعمت هاست ، خشنود شوند، نه به جمع کردن ثروت ها و بزرگی مقام ها و فزونی قوم و قبیله .
اطاعت از خداوند نیز سبب شادی انسان مؤمن می شود، چنان که حضرت علی علیه السلام می فرماید:
سُرورُ المؤمِنِ بطاعَۀِ رَِّبهِ و حُزُنهُ علی ذَنبِه ِ.
شادی مؤمن ، به طاعت پروردگارش و حزنش بر گناه و عصیان است .
از سوی دیگر، در دسته ای از آیات الهی، شادی های بیهوده ، بی هدف و ضدارزش نکوهش می شود. بنابراین ، شادی ها باید بر اساس ارزش ها و اهداف مقدس باشد، چنان که خداوند در قرآن کریم در داستان قارون که فردی خودخواه و مغرور بود
و شادی های مستانه داشت ، از زبان قومش می فرماید:
إِذْ قالََ لهَُ قوْمُهُ لاَ تفْرَحْ إِنَّ الّلهَ لاُ یحِبُّ اْلفَرِحین َ.
به خاطر بیاور هنگامی که قوم قارون به او گفتند: این همه شادی مغرورانه مکن که خداوند، شادی کنندگان مغرور را دوست ندارد.
در قرآن کلمه غم با عنوان هزن آمده و این ریشه در قرآن ۴٢ بار و در ٢۵ سوره که ٣۵ بار آن به صورت نفی آمده است
یعنی نباید غمگین باشید.
أَلا إِنَّ أَوِْلیاءَ الَّلهِ لا خَوْفٌ عََلیْهِمْ وَ لا هُمَْ یحْزَُنونَ
آگاه باشید که به یقین دوستان و نزدیکان خدا نه بیمی ( در عالم آخرت ) بر آنان می رود و نه اندوهی خواهند داشت .
قُْلنَا اهْبِطُوا مِنْها جَمیعاًَ فإِمَّاَ یأِْتیَنَّکُمْ مِنِّی هُدیًَ فمَنَْ تبِعَ هُدایََ فلا خَوْفٌ عََلیْهِمْ وَ لا هُمَْ یحْزَُنونَ
گفتیم که همگی از آن ( ملأ اعلی ) فرود آیید ، پس اگر شما را از جانب من هدایتی ) به وسیله پیامبران و کتاب های آسمانی ) بیامد ، کسانی که از رهنمایی من پیروی کنند نه آنها را ترسی باشد و نه اندوهی خواهند داشت .
إِنَّ اَّلذینَ آمَنُوا وَ اَّلذینَ هادُوا وَ النَّصاری وَ الصَّاِبئینَ مَنْ آمَنَِ بالَّلهِ وَ اْلیَوْمِ اْلآخِرِ وَ عَمِلَ صاِلحاًَ فَلهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَِّبهِمْ وَ لا خَوْفٌ عََلیْهِمْ وَ لا هُمَْ یحْزَُنونَ
به یقین کسانی که ( به اسلام ) ایمان آورده اند و کسانی که یهودی شده اند و نصاری و صابئین ( پیروان نوح یا یحیی هر یک ) از این گروه ها که در عصر پیامبر خود ) به خدا و روز واپسین ایمان آورده و عمل شایسته انجام داده باشند ، آنها را اجری درخور حالشان در نزد پروردگارشان ثابت است ، و نه بیمی بر آنها ( در روز قیامت ) می رود و نه اندوهگین می شوند.
وَ لاَ تهِنُوا وَ لاَ تحْزَُنوا وَ أَْنتُمُ اْلأَعَْلوْنَ إِنْ کُنْتُمْ مُؤْمِنینَ
و هرگز ( در برابر دشمن ) سست نشوید و ( از مصائبی که بر شما وارد می شود ) غمگین مباشید که شما برترید اگر مؤمن ( واقعی ) باشید.
إِذُْ تصْعِدُونَ وَ لاَ تْلوُونَ عَلی أَحَدٍ وَ الرَّسُولَُ یدْعُوکُمْ فی أُخْراکُمْ فَأَثاَبکُمْ غَمَّاِ بغَم ِ لکَیْلاَ تحْزَُنوا عَلی ما فاَتکُمْ وَ لا ما أَصاَبکُمْ وَ الَّلهُ خَبیرٌِ بماَ تعْمَُلونَ
آن گاه که به دوردست ها می گریختید و به کسی توجه نمی کردید و رسول خدا شما را در آخر سپاهتان فرا می خواند ، پس ( خداوند ) شما را اندوهی روی اندوهی جزا داد ( اندوه مخالفت امر و شکست در جنگ ) تا ) ایمانتان قوی شود و ) هیچگاه به آنچه از دستتان رفته و به آنچه ( از مصائب و ضرر ) به شما رسیده غمگین نشوید ، و خدا به آنچه می کنید آگاه است .
وَلاََ یحْزُنکَ اَّلذِینَُ یسَارِعُونَ فِی اْلکُفْرِ إَِّنهُمَْ لنَ یضُرُّوْا الّلهَ شَیْئًاُ یرِیدُ الّلهُ أَلاََّ یجْعَلََ لهُمْ حَظَّا فِی الآخِرَهِ وََلهُمْ عَذَابٌ عَظِیمٌ
۵ و کسانی که در کفر میکوشند تو را اندوهگین نسازند که آنان هرگز به خدا هیچ زیانی نمیرسانند خداوند میخواهد در آخرت برای آنان بهره ای قرار ندهد و برای ایشان عذابی بزرگ است
وَ ماُ نرْسِلُ اْلمُرْسَلینَ إِلاَّ مُبَشِّرینَ وَ مُنْذِرینََ فمَنْ آمَنَ وَ أَصَْلحََ فلا خَوْفٌ عََلیْهِمْ وَ لا هُمَْ یحْزَُنونَ
و ما فرستادگان خود را جز بشارتگران و بیم دهندگان نمی فرستیم ، پس کسانی که ایمان آورند و شایسته شوند و به اصلاح ( خود ) پردازند ، هرگز ( در عالم آخرت ) بر آنها بیمی نیست و هرگز غمگین نمی شوند.
وَ لاَ یحْزُْنکََ قوُْلهُمْ إِنَّ اْلعِزَّهَِ لَّلهِ جَمیعاً هُوَ السَّمیعُ اْلعَلیم
ُو گفتار آنها تو را غمگین نسازد ، مسّلما قدرت و پیروزی همه اش به دست خداست ، اوست که شنوا و داناست .
وَ اصْبِرْ وَ ما صَبْرُکَ إِلاَِّ بالَّلهِ وَ لاَ تحْزَنْ عََلیْهِمْ وَ لاَ تکُ فی ضَیْقٍ مِمَّاَ یمْکُرُون َ)و اصبر و ما صبرک الا بالله و لا تحزن علیهم و لا تک فی ضیق ممایمکرون
خویشتن دار باش که صبر کردن تو جز به تأیید خدا نیست و از بابت آنها اندوه مخور و از آن نیرنگهایی که می کنند دلتنگ مباش )،در این جمله رسولخدا(ص ) را امر به صبر و خویشتنداری می نماید و چون لازمه امر قدرت مأمور بر انجام امر است ، این سخن در واقع بشارتی است برای رسولخدا(ص ) وبه ایشان تفهیم می کند که آنحضرت قدرت بر صبر دارد و می تواند ناملایمات رادر راه خدا تحمل کند، چون خداوند او را برای چنین صبری قدرت و نیرو داده وهمه حول و قوه از جانب پروردگار است ، آنگاه می فرماید، از بابت کفر و عنادکافران اندوه مخور که محتوای آن چنانچه بارها گفته شد این است که وظیفه پیامبر تنها ابلاغ و انذار است ، ولی هادی حقیقی خداست ، لذا پیامبر(ص ( نبایداز عدم ایمان آنها اندوهگین شود و در آخر می فرماید از مکر اینها تنگ دل نشو وصبر و قرار خود را از کف مده ، آنهم به نحو کلی یعنی نه در حال حاضر و نه درآینده ، ابدا از رفتار آنها دلسرد و بی حوصله مشو و وظیفه خود را به انجام برسان و بدان که خدا با توست .
َفناداها مِنَْ تحْتِها أَلاََّ تحْزَنیَ قدْ جَعَلَ رَُّبکَِ تحْتَکِ سَرَِّیا
پس ( به ناگاه فرزندش ) از زیر ( پای ) او ندا داد که اندوه مخور ، همانا خداوند در زیر پایت جویی روان و ( فرزندی بزرگوار ) قرار داده است .
وَ لاَ تدْعُ مَعَ الَّلهِ إِلهاً آخَرَ لا إِلهَ إِلاَّ هُوَ کُلُّ شَیْءٍ هاِلکٌ إِلاَّ وَجْهَهَُ لهُ اْلحُکْمُ وَ إَِلیْهُِ ترْجَعُونَ
و با خدای یکتا خدای دیگری مخوان ، خدایی جز او نیست ، همه چیزها ( ی ممکن الوجود ) قابل هلاکت و فناست جز ذات او ( که واجب الوجود است ) ، حاکمیت ) بر عالم وجود ، و فرمان نافذ در جهان هستی و داوری به حق در همه اختلافات ( از آن اوست ، و به سوی او بازگردانده می شوید.
ارتباط سبک شادی با باورها و ارزش ها
آنگاه که خواسته های کسی برآورده شود، برای او شادی حاصل میشود. بنابراین شاد شدن ملازم با برآورده شدن خواسته ها است . اما خواسته های افراد یکسان نیست . خواسته ها نیز متأثر از نوع نگاه افراد به هستی و جایگاه انسان و هدف خلقت او است . به تعبیر دیگر، سبک شادی و کیفیت شادی هر کسی به باورها و ارزش های پذیرفته شده او بستگی دارد. کسی که جهان را جهانی مادی میداند و اعتقادی به خدا و معاد ندارد، طبیعتاً نمیتواند تصور روشنی از شادیهای معنوی و شادی انس با خدا و لذت گفتگو و مناجات با خدا داشته باشد. و حتی ممکن است چنین اموری را به تمسخر بگیرد. شادیهای چنین افرادی معمولاً از سنخ شادیهای سایر حیوانات است و از این سطح بالاتر نمیآید. اینها هم از ارضای غرایز غضبی و شهوی خود لذت میبرند. بهترین لحظات شادی چنین افرادی زمانی است که بهترین خوراکیها و نوشیدنیها و پوشیدنیها و امکانات مادی را در اختیار داشته باشند. اینان هر زمانی که از مسائل دنیایی و شهوانی و لذایذ مادی سخنی به میان میآید بسیار شادمان و مسرور میشوند؛ اما زمانی که سخنی از معنویت و اخلاق و خدا و معاد به میان آورده شود، حالت نفرت و اشمئزاز به آنان دست میدهد.
قرآن کریم درباره چنین افرادی میفرماید:
وَ إِذَا ذُکِرَ الّلهُ وَحْدَهُ اشمَأَزّت قُُلوب اّلذِینَ لاُ یؤْمِنُونَِ بالاَخِرَهِ وَ إِذَا ذُکِرَ اّلذِینَ مِن دُوِنهِ إِذَا هُمَْ یستَبْشِرُون َ؛
هنگامی که خداوند به یگانگی یاد میشود، دل های کسانی که به آخرت ایمان ندارند مشمئز (و متنفر) میگردد؛ اما هنگامی که از معبودهایی غیر از او یاد میشود، آنان خوشحال میشوند.
اما کسانی که به خدا و معاد باور دارند طبیعتاً شادیها و لذت هایشان منحصر در شادیها و لذت های مادی و دنیوی نخواهد بود. اینان زمانی که بشارت های الهی را میشنوند و نعمت های بهشتی و لذت های اخروی را یاد میکنند، سرور و نشاط وصف ناپذیری به آنان دست میدهد. برای دستیابی به چنان شادیها و لذت هایی لحظه شماری میکنند. به همین دلیل ، هر کدام به میزان درک و معرفت خود نسبت به خدای متعال و حقایق اخروی از یاد خدا و گفتگو درباره امور معنوی شاد میشوند. چنین افرادی از هر نوع لذت و شادیای که منهای خدا باشد تبرّی میجویند. تمام لذت و شادی و سرور آنان در انس با خدا و گفتگوی با او است . امام سجاد(علیه السلام ) در مناجات الذاکرین به خدای متعال چنین عرضه میدارد: «وَ أَسْتَغْفِرُکَ مِنْ کُلَِ لذَّهٍِ بغَیْرِ ذِکْرِک».٢ شادی چنین افرادی در لقای الهی است . از هر چیزی که آنان را از این شادی و لذت دور کند، برائت میجویند. حزن و اندوه آنان زمانی است که از این محبوب جدا میشوند. بر این اساس ، هر نوع شادیای که در خدمت کسب چنین لذت هایی باشد، ارزشمند است . و هر نوع چیزی که مخالف با چنین شادیهایی باشد و مانع دستیابی به آنها شود، بد خواهد بود
شادی از دیدگاه روانشناسی
شادی یک حالت ذهنی یا احساسی است که مانند خشنودی، رضایت ، لذت و خوشی توسط انسان ادراک میشود. در تحلیل مفهوم شادی نظریه پردازان بیشتر به دو مؤلفه شناختی و هیجانی اشاره نموده اند .مؤلفه شناختی بیشتر بر رضایت از زندگی و مؤلفه هیجانی بیشتر بر حالت هایی مانند خندیدن ، شو خ طبعی و همچنین تعادل میان هیجان های مثبت و منفی، دلالت دارند. متفکران مذهبی و فلاسفه معمولاً شادی را به عنوان زیستن در چارچوب یک زندگی مطلوب تعریف کرده اند. از این دیدگاه ، شادی صرفاً یک هیجان نیست بلکه نوعی شکوفایی و دست یابی به حقیقت محسوب میشود.
امروزه روانشناسان با اشاره به اصطلاحاتی چون بهزیستی و کیفیت زندگی درباره پدیده هایی بحث میکنند که محور اصلی آن ها شادی است و شادی تجربه هایی را شامل میشود که فلاسفه از آن به عنوان لذت یا کام جویی یاد میکنند
افلاطون شادی را حالت تعادل میان سه عنصر استدلال ، هیجان و امیال میداند.
وینهوون (١٩٩۴) شادکامی را صفتی میداند که دارای سه معیار ثبات زمانی، ثبات موقعیتی و علت درونی باشد.
آرجیل و کروسلند (١٩٨٧) به منظور ارایه یک تعریف عملیاتی از شادکامی آن را دارای سه بخش مهم دانسته اند: فراوانی و درجه عاطفه مثبت یا احساس خوشی، میانگین سطح رضایت در طول یک دوره و نداشتن احساس منفی، افسردگی و اضطراب .
یکی از مورد قبول ترین تعاریف توسط «روت وین هوون » هلندی ارائه شده است . وین هوون مینویسد: شادی به طور کلی به میزان و درجه ای از مطلوبیت گفته میشود که انسان بر اساس آن کیفیت زندگی فردی خود را به عنوان یک کل ارزیابی میکند. به عبارت دیگر، مقدار علاقه فرد به زندگی شخصی خود، میزان شادی فرد محسوب میشود. واژگان کلیدی
که در این تعریف کلی از آن ها استفاده شده است ، شامل موارد ذیل میشود:
١) میزان و درجه :
واژه شادی نشان دهنده درک کمال مطلوب زندگی نیست بلکه نشان دهنده مقدار و میزان کیفی است . هنگامی که میگوییم فردی شاد است ، این بدین معنی است که وی زندگی خود را بیش از آنکه نامطلوب بداند، مطلوب میپندارد.
٢) فردی بودن :
واژه شادی تنها برای تشریح حالت یک نفر قابل استفاده است و نمیتوان آن را درباره جمع به کار گرفت .
٣) ارزیابی یا قضاوت کردن
واژه شادی هنگامی استفاده میشود که انسان درباره کیفیت زندگی خویش دست به یک ارزیابی کلی بزند، این قضاوت خود نشانگر یک فعالیت عقلانی است .
پس شادی صرفاً مجموعه ای از لذت ها نیست بلکه نوعی ساخت و ساز شناختی نیز محسوب میشود که افراد با کنار هم قرار دادن تجربه ها به آن میرسند. وین هوون از این مفهوم سازی نتیجه میگیرد که واژه شادی برای افرادی که ذهن آن ها از پویایی و استدلال کافی برخوردار نباشد، قابل استفاده نیست .

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 12700 تومان در 25 صفحه
127,000 ریال – خرید و دانلود
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد