مقاله تبئیین و تحلیل اثرات گردشگری فرهنگی بر اقتصاد شهرستان زابل

word قابل ویرایش
13 صفحه
دسته : اطلاعیه ها
12700 تومان
127,000 ریال – خرید و دانلود

چکیده :
گردشگری یکی ازپرسودترین وعظیم ترین صنعت درجهان محسوب می شود، گردشگری صنعتی است که موجب می گردد تا افراد برای مدتی از خانه های خود خارج شده و جهت بازدید از دیگر نقاط جهان به سفر بپردازند. گردشگری از دیدگاه فرهنگی قدمت زیادی دارد و لی از زاویه اقتصادی پدیده ای نسبتا جدید در مبادلات بین اللملی است ، امروزه گردشگری فرهنگی پدیده ای اجتماعی است و شهرها همانند متنی فرهنگی در ایجاد تجارب فرهنگی و انتقال معانی فردی و جمعی افراد مطرح می باشند. و یکی از مهمترین وسایل مبادلات فرهنگی ملت ها و در زمره ی مهم ترین ابزارهای گفتگوی بین فرهنگی است . این نوع گردشگری عموما بر روی جوامع سنتی تمرکز دارد که در آنها سنن متفاوت ، شکل منحصر به فردی از هنر و الگوهای اجتماعی دارند و آنها را از دیگر فرهنگ ها متمایز می سازند، خصوصا سیستان با دارا بودن فرهنگ غنی که خود بازتابی از فرهنگ و سنتی است که در گذشته بوده ، که هر کدام از آنها نمادی از یک آداب و رسومی است که دیگر ملتها را با آن آشنا میسازد، و تبادلات فرهنگی را با دیگر ملل ایجاد می کند ولی به دلیل بی توجیهی به این استان خصوصا سیستان ، و کمبود های که از لحاظ سرمایه گذاری در بخش های خصوصی، زیربنایی و زیر ساختی و عدم تیلیغات وجود دارد نتها سیستان پیشرفتی که شایسته ی آن باشد را ندارد، حتی ذهنیتی منفی در میان استان وحتی کشور صورت گرفته که ورود گردشگران به این سرزمین که میراث فرهنگی غنی دارد را بسیار اندک کرده است که ما می توانیم با سرمایه گذاری در بخش های ذکر شده و خصوصا تبلیغات ، نتنها در سطح کشور بلکه در سطح بین الملل ورود گردشگران را به این استان خصوصا سیستان افزایش دهیم که این خود باعث می شود که نتها از لحاظ فرهنگی بلکه از لحاظ اقتصادی پیشرفت های قابل توجهی کند، چرا که سیستان در کنار فرهنگ غنی نیاز به حمایت های اقتصادی دارد که اگر به آن توجه شود می تواند در سطح کشور از لحاظ فرهنگی و اقتصادی زبانزد باشد چرا که سیستان پتانسیل هایی دارد که باید به آنها توجه شود
کلمات کلیدی :
گردشگری، ، گردشگری فرهنگی، مبادلات فرهنگی، اقتصاد، آداب و روسوم ، سیستان
مقدمه :
گردشگری، نظامی مرکب از گردشگران و خدمات مرتبط با آنان است . پیش نیازهای گردشگری، تسهیلات ، دسترسی، انگیزش و توانایی سفر است . گردشگری یکی از سریع الرشد ترین صنایع در جهان به شمار می رود، گردشگری از دیدگاه فرهنگی قدمت زیادی دارد و لی از زاویه اقتصادی پدیده ای نسبتا جدید در مبادلات بین اللملی است . گردشگری فرهنگی به دنبال تجربه تغییرات جهان معاصر هم در ترکیبی از اشکال کالبدی و هم در قالب توانمتدی های اجتماعی- فرهنگی در مقایسه با فضای فرهنگی خوداست (٢٠٠١,Gospodini)وحداقل در پاسخ به وضعیت نامطلوب شهرهای امروز ایران که با فقدان فضاهای شهری مواجه اند(حبیب ، حسینی نیا،۶،١٣٩١). در شهرها ممزوج شدن فرهنگ و گردشگر متضمن موفقیت است (٢٠٠١١,jelincic).و فرهنگ به مثابه بهترین منبع گردشگری شهری می تواند میراث های اشکار و غیر آشکارش را برای گردشگر فرهنگی عیان نماید. چرا که ارتباط متقابل فرهنگ ها امکان انتخابی گسترده را در اختیار انسان گذاشته و به وی فرصت می دهد که در حیطه های گوناگون حاضر باشد(حبیب ، ١٣٨٨، ٨۴). شهرستان زابل در تاریخچه توسعه گردشگری منطقه ای ایران ، بویژه در جنوب شرق کشور جایگاه ویژه ای دارد. وجود اماکن فرهنگی و تاریخی چون شهر سوخته ، دهانه ی غلامان ، زاهدان کهنه و … از لحاظ فرهنگی و اقتصادی تاثیراتی داشته است ، ولی این تاثیرات بسیار اندک بوده است .
تعاریف و مفاهیم گردشگری
گردشگری به عنوان یکی از عظیم ترین صنایع دنیا با بسیاری از بخش های اصلی اقتصاد جهانی ارتباط دارد. هر پدیده ای نظیر گردشگری که با ابعاد اقتصادی، فرهنگی_اجتماعی و زیست محیطی زندگی بشر به شکل پیچیده ای در ارتباط بوده و بر سه سطح تولید، ارائه و خدمات متکی باشد، به آسانی قابل تعریف نیست . تاکنون در خصوص ساختارتشکیلاتی صنعت گردشگری هیچ نوع تعریف قابل قبولی ارائه نشده است . هرنوع تعریفی در این زمینه با خطر ارزش گذاری نادرست فعالیت های اقتصادی (کم ارزش یا خیلی با ارزش جلوه دادن فعالیت های اقتصادی) روبرو می باشد. بنابر ساده ترین تعریف ، گردشگری صنعتی است که موجب می گردد تا افراد برای مدتی ازخانه های خود خارج شده و جهت بازدید از دیگر نقاط جهان به سفر بپردازند ودر طول مدت سفر نیز نیاز های پذیرایی و اقامتی آنها را برطرف می نماید( ٧ ,٢٠٠۵ ,craige, smith(.
امروزه گردشگری از مهمترین فعالیت های اقتصادی و در شمار سه صنعت عمده جهان محسوب می شود ( Anika1999;56-57)
گردشگری از دیدگاه فرهنگی قدمت زیادی دارد ولی از زاویه اقتصادی پدیده ای نسبتاجدیددرمبادلات بین المللی است (Roams،١٩٩٩ ، ١ ). در منابع موجود از حداقل ده نوع گردشگر یاد کرده اند که عبارتند از:
الف ) گردشگر به عنوان باستان شناس علاقه مند به فضاهای تاریخی گردشگری
ب ) گردشگر به عنوان انسان شناس علاقه مند به فرهنگ ، خصایص فرهنگی، فرهنگ قومی و از جمله فولکور ج ) گردشگر به عنوان ماجراجو و علاقمند به تجربه های جدید
د) گردشگر به عنوان گریزنده از شرایط موجود خود و علاقه مند به فضاهای استراحتی و اوقات فراغت ه ) گردشگر به عنوان عضوی از طبقه مرفه علاقه مند به استاندارد های بالایخدمات اقامتی
و) گردشگر به عنوان جستجو گر علاقه مند به کشف فضاهای تازه و سرزمین های ناآشنا و آداب و رسوم متفاوت
ز) گردشگر به عنوان شکمبازه ی علاقه مند به غذاهای متنوع سایر ملل ح ) گردشگر به عنوان محقق علاقه مند به بررسی فرهنگ ها و آداب و رسوم
ط ) گردشگر به عنوان انتقال دهنده ی فرهنگ ، علاقه مند به تاثیر بر فرهنگ بومی و …
ی) گردشگر به عنوان خوشگذران و علاقه مند به انجام اعمال خلاف و … (کروبی، ١٣٨٧، ٣٢٠).
گردشگری فرهنگی
گردشگری فرهنگی عبارت است از هنرهای اجرایی، هنر های فولکلوریک ، اماکن و دالان های تاریخی، موزه های هنرهای تجسمی و دیداری، استودیوها، موزه های تاریخی و مراکز بازدید، فستیوال ها و نمایشگاه ها، گالری های هنرها و صنایع دستی، وقایع تاریخی، تورها، فستیوال های فیلم ، فروشگاه های عتیقه جات ، تورهای باغ گردی، پارک ها و باغچه های عمومی، باغ وحش ها، آکواریوم ها، پارک های وحش ، کلاس های آشپزی و صنایع دستی و اردوها.
از این رو می توان در ایران فرهنگی، گردشگری فرهنگی می تواند شامل گونه هایی نظیر تاریخی، معماری، هنر، بازدید از قلعه ها، بازدید از موزه ها، بازدید از باغ های ایرانی، تورهای ادبی، اسطوره شناسی، بناهای زاد بومی، آشنایی با آداب و روسوم ، موسیقی نواحی و روستا گردی باشدو همچنین در حوزه ایران فرهنگی با توجه به پتانسیل های موجود در هر کشور می توان گو نه های متنوع تری را نیز تعریف کرد
اثرات مثبت و منفی گردشگری فرهنگی اثرات مثبت
افتخار اجتماعی- انعطاف پذیری- مبادله ی فرهنگی- احیای سنن محلی- افزایش کیفیت زندگی
اثرات منفی
تجاری سازی سنن فرهنگی- فقدان اصالت فرهنگی- آسیب دیدن میراث های تاریخی به واسطه ی ازدحام گردشگران – زوال و تراکم رویدادهای محلی و تغییر زبانی در جامعه میزبان (قدیری معصوم و همکاران ، ١٣٩٠، ١١٩-١٢٠-١٢١).
شرایط و امکانات مورد نیاز گردشگری
به طور کلی می توان تسهیلات و امکانات مورد نیاز گردشگران را در سه سطح دسته بندی کرد که هر کدام رابطه مستقیمی با یکدیگر دارند، ولی در عین حال هر کدام برای کارایی در جذب گردشگر به پردازشی جداگانه نیاز دارند. این سه سطح عبارتند از:
– تسهیلات و امکانات اقامتی
– تسهیلات و امکانات خدماتی
– تسهیلات و امکانات تجاری
در پردازش تسهیلات و امکانات اقامتی در نظر گرفتن چگونگی مکان یابی و سازماندهی فضایی در مقیاس اقامت ( مثل تجهیز هتل ها، رستوران و غیره ). در اولویت برنامه ریزی است . نوع امکاناتی که برای گردشگری مورد نیاز است در اولویت بعدی است ، زیرا هر گردشگر براساس توان و تمایلشدر مراکز اقامتی خص سکونت ی گزیند، امروزه امکانات مالی گردشگر فقط یکی از دلایل انتخاب مکان اقامت است . خدمات تجاری در برگیرنده ی مراکز فروشی است که باید برآوردن نیاز های گردشگران و ایجاد نیاز گردشگران در زمینه های خرید کالا ها و اجناس را در برنامه خود داشته باشد. و جود مراکز فروش صنایع دستی همراه با دیگر کالاهای مورد نیاز و ارائه آنها در کیفیتی بالا می تواند علاوه بر ایجاد درآمد موجب تبلیغات در جامعه گردشگری باشد( توکلی، هدایتی، ١٣٨٧، ٧).
منطقه ی مورد مطالعه سیستان
سیستان یکی از دشت های داخلی فلات ایران است که به طور متوسط ۴٧۵تا ۵٠٠ متر از سطح دریا ارتفاع دارد و از آبرفت های رودخانه هیرمند و سیلاب های اطراف آن پوشیده شده است . سرزمین سیستان با مساحتی در حدود ١۵٢٠٠کیلومتر مربع در جلگه ی پست و هموار در منتهی الیه مرز شرقی ایران قرار دارد، از مشرق به افغانستان ، از جنوب به بلوچستا، از مغرب و شمال غربی به کویرلوت و شهرستان نهبندان در استان خراسان محدود شده است . منطقه سیستان دارای اقلیم بیابانی گرم و خشک است ، میانگین بارشدر این شهرستان ۵۹/۶ سانتی متر و دمای آن در سال از ۹/۵ -۴٩ در جه سانتی گراد متغیر استفاصله سیستان تا مرکز استان ٢٠٧کیلومر می باشد. این شهرستان در حدو ٣٠ کیلومتر تا مرز ایران و افغانستان فاصله دارد( همان منبع ، ١٣٨٧، ٣).
جاذبه های فرهنگی و تاریخی کوه خواجه
کوه خواجه تنها رویداد طبیعی است که در ٣٠ کیلومتری جنوب غربی زابل در میان دریاچه هامون هیرمند قرار گرفته است ، این کوه با ارتفاعی قریب به ١٠٠ متر هنگام پرآبی جزیره ی کوچکی را در میان دریاچه هامون شکل می دهد. در باورهای زردشتیان ، مسیحیان و مسلمانان این کوه و دریاچه مقدس است . کوه خواجه به دلیل موقعیت خاص جغرافیایی و طبیعی خود در ادوار مختلف تاریخی محل اسکان اقوام ایرانی بوده است . کوه خواجه یکی از مهمترین و بهترین نمونه های معماری ایرانی به شمار می رود. آثار معماری کوه خواجه را می توان قلعه ای بزرگ با شهری کوچک دانست که حداقل دردو دوره مشخص پارتی و ساسانی و یک دوره اسلامی مورد استفاده قرار گرفته است (باتر، ١٣٨٩، ٣٢٣).
شهر سوخته
شهر سوخته نام محوطه باستانی و سلسله تپه های به هم چسبیده گسترده ای است که در حدود ۵۶ کیلومتری جاده زابل – زاهدان و جنوب شرقی شهرزابل واقع شده است . ارتفاع این تپه های شمالی- جنوبی بین ١٢ تا ١٨ متر از سطح زمین های اطراف بوده و مساحت آنها با حدود ١۵١هکتار وسعت از بزرگترین محوطه های باستانی دوران آغاز تاریخی فلات ایران به شمار می رود که ۵٢٠٠ سال قمت دارد و از این نظر تنها شهر باستانی انگشت شماری چون شوشو تپه ملیان در ایران ، موهنجودارو در پاکستان و گورستان سلطنتی اور در بین النهرین با آن قابل مقایسه هستند. این شهر در سال ٣٢٠٠ قبل از میلاد بنا و در حدود سال ٢٢٠٠ قبل از میلاد ناگهان از بین رفته است . اگر چه تاکنون کمتر از ١٠ درصد از محوطه باستانی شهر سوخته مورد کاوش واقع شده ، اما آثار مکشوفه از مناطق مسکونی و گورستان آن ، اطلاعات زیادی از جمله نخستین جراحی مغز، نخستین انیمیشن و بسیاری از نخستین های دیگر را در اختیار کاوشگران قرار داده است (بزی، ١٣٨٧، ٣٢).
زاهدان کهنه
شهر تاریخی زاهدان کهنه ، در١۴کیلومتری جنوب خاوری شهر بنجار، در بخش پشت آب شهرستان زابل ، نزدیک روستای قگارسدم یدآه باادست می.ان ویرشانهه رهزاابیل شوهرروبسرتافریازجزهماین ن آببلاندد، قورابره دگاورید

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 12700 تومان در 13 صفحه
127,000 ریال – خرید و دانلود
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد