بخشی از مقاله
چکیده:
»جایگاه مدیریت در ورزش« به واکاوی و تحلیل اصول و مبانی مدیریت ورزشی میپردازد و التزام مدیران ورزشی نهادهای ورزشی را به این اصول، شرط تحقق اهداف مورد نظر این سازمانها معرفی مینماید. این تحقیق با یک رویکرد اجتماعی به این موضوع میپردازد که آسیبهای موجود در سازمانهای ورزشی با اجرایی نمودن مدیریت صحیح از بین میروند و این وابسته به آگاهی مدیران این عرصه از چرایی و چگونگی مدیریت صحیح است. در واقع؛ نگرش تبیینی- توصیفی به مسئله مدیریت در ورزش از اهداف نگرش این نوشتار است که با سؤال اصلی»جایگاه مدیریت در ورزش چیست؟« و فرضیه »سازمانها و نهادهای ورزشی برای مدیریت صحیح، مدیران آگاه و آشنا با اصول صحیح مدیریت را باید در رأس امور داشته باشند« تدوین شده است.
کلمات کلیدی: مدیریت، مدیریت ورزشی، برنامهریزی، سازماندهی، کنترل و نظارت، رهبری.
1.مقدمه
مشکلات روز افزون در عرصههای مختلف ورزشی بیانگر وجود نقص مدیریتی مدیران ورزشی جامعه کنونی است. برای رفع این نواقص، توجه به مباحث مدیریتی در عرصه امور مربوط به تربیت بدنی و ورزش ضروری به نظر میرسد.به بیان دیگر؛ اجرای صحیح اصول مدیریت در روابط حاکم بر جامعه ورزشکاران و توجه به سیر هدایتی این اصول، نظام ورزشی اجتماع را از هرگونه نابهسامانی، اختلال، رواج برخی بیادبیهای رایج شده در سالهای اخیر و ... محفوظ میدارد و اثرات مخرب حاصل از آن را نیز تا حد قابل توجهی کاهش میدهد.باید توجه داشت که برخورداری از مدیریت مؤثر یکی از عوامل اصلی رشد و پیشرفت در سازمانها است، به نحوی که زمینه مناسب را برای توسعه پایدار، هدایت صحیح و بهینه امور سازمانها و همچنین جلوگیری از هدر رفتن انرژی و سرمایه سازمانی فراهم میکند.1
تحقیقات در سازمانهای کارا و موفق بیانگر آن است که میزان آشنایی و بهره وری مدیران با شیوههای نوین مدیریت، برخورداری از فرهنگ سازمانی مناسب در کنار استفاده از راهبردهای ایجاد فرصت و فضای مناسب برای بروز ایدههای نو - خلاقیت - از مهمترین اقدامات و مهارتهای مورد نیاز مدیران است که میتواند تأثیر چشمگیری در دستیابی به اهداف سازمانی داشته باشد.2از این رو محیط پویا و در حال تغییر سازمانهای امروزی ایجاب میکند که مدیران برای ادامه حیات سازمانها و همچنین حضور در چرخه رقابت، تغییرات اساسی در روشهای انجام کار و مهارتهای خود ایجاد کنند تا بتوانند از طریق مقابله با عدم اطمینان روزافزون چالش های محیطی، زمینه توسعه سازمان را فراهم آورند.3
2.مدیریت
مدیران سازمانهای مختلف و از جمله مدیران ورزشی در مدیریت سازمانی با موقعیتهای متفاوتی روبهرو میشوند که مستلزم اتخاذ شیوههای جدید مدیریتی است. از این رو توجه به تواناییهای مدیران برای مدیریت سازمانهای پیچیده امروزی در کنار استفاده از نیروی انسانی خلاق، از مهمترین سرمایههای سازمانهای موفق است.4با دقت در این مباحث و توجه به اینکه تربیت بدنی و ورزش در ایران اهمیت خاصی دارد، اغلب مشاهده میشود که در زمینه مدیریت سازمانهای ورزشی و امور مربوط به تربیت بدنی و ورزش، کاستیهایی وجود دارد. مدیریت ورزش و سازمانهای آن اهمیت بسیاری دارد؛ چراکه ضعف در شیوه مدیریتی و عدم تناسب این شیوه با ساختار سازمان و تغییرات محیطی موجبات شکست این سازمانها را در رسیدن به اهداف اصلی و اساسیشان فراهم میآورد.1اداره کردن ورزش به سازماندهی، ساختار سازمانی و مدیریت سازمانی به مفهوم جدی نیاز دارد. از طرفی بیتوجهی به دانش مدیریت یکی از مشکلات اساسی ورزش ایران است، چراکه این بعد در ورزش ایران روزبه روز در حال ضعیف شدن است.2قبل از ورود به این بحث، ضروری است با الفاظ و اصطلاحات نیز آشنایی مختصری داشته باشیم.
.2,1 معنای لغوی مدیریت
واژه »مدیر« در لغت به معنای اداره کننده3، گرداننده، کسی که کاری را اداره میکند4 و اداره کننده کاری یا مؤسسهای5 است و »مدیریت« نیز در معانی مدیر بودن، علم و هنر متشکل کردن، هماهنگ کردن6 و مدیری7 آمده است.
.2,2 معنای اصطلاحی مدیریت
علاوه بر معنای لغوی که برای مدیریت ذکر کردیم، لازم است با معانی اصطلاحی این واژه نیز آشنایی مختصری داشته باشیم. البته؛، تعریفهای اصطلاحی متعددی برای مدیریت توسط صاحبنظران ارائه شده است، از جمله:
- مدیریت، هنر و علم استفاده بهینه از توانمندیهای انسانها، امکانات و منابع مادی برای رسیدن به اهداف سازمان است.8
-مدیریت، علم وهنر هماهنگی کوششها و مساعی اعضای سازمان و استفاده از منابع برای نیل به اهداف معین است.9
1- عباس، محمدزاد، طراحی سازمانهای نوآور، فصلنامه علمی تخصصی مدیریت، صش1380،.86
2- محمد، فتحیان، بیگ، لیلا، قوامی فر، عاطفه، نقش مدیریت دانش ضمنی در خلاقیت و نوآوری، نشریه تدبیر، شماره164، صص18 - 12، 1384ش.
3- شهابالدین، ارجمندی، فرهنگ فارسی معین، تلخیص، ویرایش و اضافات واحد پژوهش و برنامهریزی انتشارات معین، چاپ چهاردهم، تهران،معین،1387، ص.1027
4- حسن، عمید، فرهنگ عمید، ج3، چاپ سوم، تهران، انتشارات امیرکبیر، 1374، ص.2208
5- محمد، معین، فرهنگ فارسی، ج3، چاپ دهم، تهران، انتشارات امیرکبیر، 1375، ص.3973
6- شهاب الدین، ارجمندی، همان، ص.1027
7 - محمد، معین، ج3، ص.3973
8- تألیف استادان طرح جامع آموزش خانواده، خانواده و فرزندان در دوره پیش دبستان - کتاب دوم آموزش خانواده - ، چاپ پنجم، تهران، انتشارات انجمن اولیاء و مربیان، 1378، صص.14 -15
9 - علی نقی، امیری، مدیریت اسلامی - تحلیلی مدیریتی بر فرمان امام علی - ع - به مالک اشتر - ، چاپ اول، قم، فجرولایت، 1387، ص.143