دانلود مقاله نقش بازارچه های مرزی در امنیت اقتصادی مناطق مرزی ( مطالعه موردی : بازارچه مرزی شهرستان بیله سوار )

word قابل ویرایش
10 صفحه
21700 تومان


چکیده

بازارچه هاي مرزي به عنوان یکی از اهرم هاي مهم در ایجاد اشتغال، فعالیت هاي اقتصادي و امنیت به خصوص مرزنشینان مطرح بوده و در طی سالهاي اخیر مورد توجه برنامه ریزان و سیاست مداران قرار گرفته است. این در همین خصوص هدف این مقاله بررسی نقش بازارچه مرزي بیله سوار در امنیت اشتغال و درآمد مرزنشینان و همچنین قاچاق کالا در شهرستان بیله سوار می باشد و پی بردن به این مسئله که تأثیرات مثبت و منفی بازارچه مرزي بیله سوار در زمینه امنیت اقتصادي کدامند.

در این راستا مقاله جویاي این سوال است که، آیا با تأسیس بازارچه مرزي بیله سوار تاثیر مثبتی در زمینه ي امنیت اقتصادي این شهر رخ داده است؟ روش تحقیق این مقاله توصیفی- تحلیلی می باشد و براي جمع آوري اطلاعات از دو روش مطالعات کتابخانه اي و روش میدانی استفاده شده است جامعه آماري تحقیق را بازاریان (کسبه) شهر مرزي بیله سوار تشکیل می دهند که تعداد 45 نفر از آنها به عنوان نمونه تحقیق به صورت تصادفی ساده انتخاب شدند و براي تجزیه و تحلیل پرسشنامه، از آزمون t تک نمونه اي استفاده شده است. یافته هاي تحقیق نشان می دهد که بازارچه مذکور توانسته است در سطح %95 در امنیت اقتصادي شهرستان بیله سوار موفق باشد و تأثیرات مثبتی همچون، کاهش ریسک در سرمایه گذاري، افزایش اشتغال و تنوع شغلی، افزایش رفاه عمومی و کاهش قاچاق کالا را در پی داشته است ولی در زمینه درآمد براي بازاریان به دلیل کاهش سود با احداث بازارچه مرزي که سود حاصل از قاچاق را بیشتر از حال کنونی عنوان نموده اند موجب کاهش پس انداز و کاهش قدرت خرید نیازهاي اساسی شده است که در این خصوص راهکارهاي کاربردي ارائه شده است.

واژگان کلیدي: بازارچه مرزي، امنیت، امنیت اقتصادي، شهرستان مرزي بیله سوار


مقدمه

نواحی مرزي به واسطه دوري از مرکز، انزواي جغرافیایی و توسعه نیافتگی و... تفاوتهاي فاحشی از نظر برخورداري از رفاه و توسعه در مقایسه با مراکز عمده جمعیتی را دارند، که تفاوتها منجربه گسست این دو ناحیه و ایجاد یک رابطه استثماري به نفع مرکز می باشد(رضایی،.(17 :1380 در دهه هاي اخیر در تحقیقات توسعه اي اعم از تحقیقات اجتماعی و اقتصادي و اکولوژیک به مناطق مرزي و تاثیرات مرزي توجه بسیاري صورت گرفته است. این رغبت و علاقه وافر به مناطقی که در امتداد مرزهاي همگرایی کشورها قرار گرفته اند به طور مشخص از این تصور نشات گرفته که این مناطق جغرافیایی ویژه، ممکن است موجب ایجاد سازگاري و همسانی اقتصادي در همگرایی بین کشورها گردند(. (Niebuhr,2004:5 در مرزهاي اکثرکشورهاي درحال توسعه سطح قابل توجهی از نیاز مردم مرزنشین از طریق مبادلات مرزي تامین می شود. این گونه مبادلات علی رغم غیر رسمی و محلی بودن آن داراي نقش پر اهمیتی در مبادلات میان کشورهاي همسایه بوده و باعث بهبود

٢٦٧

ھما ش م ی ی زی و ا ؛ چا ش و ر یا
30 و 31 فروردین - 1391 دانشگاه سیستان و بلوچستان
National Congress on Border Cities and Security; Challenges and Strategies – CBCS 2012

وضعیت ساکنان نقاط مرزي می شود. از این روبرنامه اي کردن چنین مبادلات و جریانهایی در نوع خود به توسعه همکاري هاي متقابل اقتصادي، گسترش بازارهاي مرزي محلی، ایجاد ثبات در مناطق مرزنشین و بالاخره بهبود امنیت در این مناطق و بهبود زیرساختها و خدمات مورد نیاز این منطقه را به همراه می آورد(مراتب،.(2 :1384

امروزه امنیت ملی یکی از مهمترین اهداف سیاست خارجی هریک از کشورهاست. امنیت ملی، جوهره استقلال، تمامیت ارضی و حاکمیت است و حفظ اهداف دیگر و نیز بوجود آورنده و زمینه ساز هر هدف کلی و کلان در کشورها در گرو حفظ و ایجاد این هدف است و راز و وجود امنیت ملی داشتن مرزهاي مطمئن است(روشن،.(110 : 1389 با تغییر در مفهوم امنیت ملی در جهان، اختلاف هاي زیادي در معنی و مفهوم آن رخ داده است. در حقیقت بعد اقتصادي امنیت ملی چنان تغییراتی یافته که جاي بعد نظامی را گرفته است و به تدریح به عنوان نکته مرکزي از دیدگاه تحلیل گران استراتژي در آمده است. درباره امنیت اقتصادي تأکید ملی بر روي رقابت اقتصادي و موفقیت در بازارهاي بین المللی قرار دارد. کشور جمهوري اسلامی ایران با دارا بودي همسایگان متعدد طبیعتا در بعضی از نقاط مرزي داراي اختلاف هاي می باشد که گاه شدت این بحران ها به حدي می شود که علنا کشورها را رودروي یکدیگر قرار می دهد بنابراین این کشورها براي دور ماندن از اثرات مخرب این درگیري ها سعی می نمایند با اتخاذ تدبیري به این مهم دست یابند. یکی از روشهاي که این کشورها استفاده می کنند احداث بازارچه هاي مرزي می باشد(اژدري و مایل افشار،.(1 :1387

بازارچه هاي مرزي به عنوان یکی از اهرم هاي مهم در ایجاد اشتغال و توسعه فعالیت هاي اقتصادي مطرح بوده و در طی سالهاي اخیر تأثیر قابل توجهی در توسعه روابط تجاري ایران با کشورهاي همسایه داشته اند. از مزایاي احداث این بازارچه ها می توان به ایجاد مزیت هاي نسبی در تولید و فعالیت هاي بازرگانی در دو سوي مرز، مناسبات دو کشور و ایجاد اشتیاق در کشورهاي همسایه جهت توسعه مبادلات و بهبود روابط تجاري با ایران اشاره کرد. تأمین سطح مطلوب اشتغال در محل استقرار بازارچه ها و جمع آوري و هدایت سرمایه هاي راکد به سمت تجارت و بازرگانی، افزایش امنیت منطقه، کاهش روند قاچاق کالا، رشد و توسعه اقتصادي مناطق مرزي و تأمین مایحتاج ضروري مرزنشینان از دیگر مزایاي احداث بازارچه ها و پایانه هاي مرزي می باشد(کسرایی،.(13 :1389

پویا کردن اقتصاد نواحی مرزي است به عنوان یک شاخص اصلی در برقراري ارتباط بین کشورهاي همسایه و نیز بهبود امرار و معاش مردم مرزنشین به شمار می رود بدین معنی که از این طریق مردم ساکن در نواحی مرزي کشورهاي همسایه می توانند در کنار هم و با هم از فرصتها و منافع مشترك استفاده نمایند و این امر می تواند منجربه دوستی و تفاهم طرفین، امنیت و رونق اقتصادي و توسعه، ایجاد فرصتهاي شغلی و شکل گیري یک نوع مزیت نسبی در مناطق مرزي گردد(.(chandoevwit,2004:145

تجربیات کشورهاي درحال توسعه در سه دهه اخیر نشان می دهد که توسعه مبادلات مرزي درقالب هاي مقررات و قوانین حقوقی می تواند محرك خوبی براي افزایش مبادلات کالا به صورت رسمی و جهت دهی تجارت به سمت مزیتهاي نسبی، گسترش همکاریهاي همه جانبه بین مناطق آزاد، توسعه بازارچه هاي مرزي بین منطقه اي، ایجاد سودهاي تجاري، کاهش قیمت کالاها، همگرایی میان عرضه و تقاضا و ایجاد درآمد، اشتغال و امنیت براي مرزنشینان گردد (محمودي ،.(1384:107 به سخن دیگر توسعه یافتگی اقتصادي مناطق مرزي و رفاه نسبی در این مناطق می تواند موجبات کاهش برخی از مشکلات مرزي از قبیل قاچاق کالا، مواد مخدر، سرقت و ... را فراهم کرده و از تخلیه جمعیتی مناطق مرزي جلوگیري نماید(محمدپور،.(4 :1381 وجود محرومیت هاي شدید اقتصادي و میزان بالاي بیکاري در مناطق مرزي در افزایش عبور غیر مجاز افراد، قاچاق کالا و سایر اموري که با امنیت منافع ملی کشورها در تضاد است درشکل گیري اقدامات توسعه اي از جمله بازارچه هاي مرزي مؤثر بوده است(عندلیب،.(196 : 1380


٢٦٨

ھما ش م ی ی زی و ا ؛ چا ش و ر یا
30 و 31 فروردین - 1391 دانشگاه سیستان و بلوچستان
National Congress on Border Cities and Security; Challenges and Strategies – CBCS 2012

بیان مساله

مناطق مرزي از نقاط حساس و استراتژیک کشور به حساب می آیند. طبیعت منزوي و غیر حاصلخیز مناطق مرزي به خصوص در عرصه هاي کوهستانی و بیابانی ایران پیوسته به دلیل فقدان رفاه و نبود انگیزه هاي لازم براي زندگی، زمینه ساز مشکلات سیاسی، اقتصادي و امنیتی براي دولت هاي وقت بوده است. ناتواناي هاي بالقوه در تولید، فقدان اشتغال مناسب، نازل بودن درآمد و عدم دستري به نیازهاي اولیه، عمده ترین مشخصه اقتصادي- اجتماعی این مناطق است که زمینه را براي تخلیه ي این مناطق فراهم نموده است(سازمان مدیریت،.(93 :1378 تبعیض و نابرابري در بهره مندي از فرصتهاي اشتغال و درآمد از مهمترین عاملی است که بیشتر مناطق مرزي کشور گرفتار آن هستند که پیامدهاي چون فقر، مهاجرت و قاچاق را در پی دارد. در این میان بی توجهی مرکز نسبت به پیرامون دامنه این مسائل را گسترده تر کرده است. چنین امري، ساکنان این مناطق را وا داشته به دنبال شیوه هاي جدید کسب و کار از جمله قاچاق کالا بپردازند. دولت وقت نیز در برابر چنین وضعی به دنبال راهکارهاي جهت کاهش تبعات منفی اقتصادي و اجتماعی و فرهنگی است که یکی از این راهها رسمیت بخشیدن به داد و ستد در برخی از مبادي مرزي در قالب بازارچه هاي مرزي است(امینی نژاد و بوچانی، .(89 :1383

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 21700 تومان در 10 صفحه
سایر مقالات موجود در این موضوع

دانلودمقاله ارزیابی اثرات اقتصادی - اجتماعی وامنیتی احداث بازارچه های مرزی و نقش آن در توسعه مناطق مرزی

word قابل ویرایش
22 صفحه
21700 تومان
چکیدهاین تحقیق،حاصل پژوهشی میدانی از بازارچه مرزي جوانرود در استان کرمانشاه است که با استفاده از روش کمی و کیفی صورت گرفته است.در این مقاله سعی شده است اثرات اقتصادي-اجتماعی و امنیتی بازارچه مرزي جوانرود به عنوان پدیده اي اقتصادي بر متغیرهاي رفاهی،اجتماعی و امنیتی،مورد ارزیابی قرارگرفته است. روش انجام این تجق ...

دانلود مقاله تحلیل نگرش مردم نسبت به چالشها و رهیافتهای امنیتی و اقتصادی در شهرهای دارای بازارچه های مرزی : مورد آستارا

word قابل ویرایش
11 صفحه
21700 تومان
چکیدهرشد اقتصادي در نواحی مرزي متغیر اصلی در فرایند توسعه منطقه اي و امنیت خطوط مرزي است. فرصت هايموجود در نواحی مرزي، خط گسل بین ناامنی و امنیت اجتماعی، اقتصادي و کالبدي است. با بهره گیري از فرصتهاي موجود می توان تهدیدها را به حداقل رسانده و در راستاي بهسازي امنیتی و اقتصادي این نواحی و انسجام اجتماعی در سطح ...

دانلود مقاله بررسی نقش احساس امنیت در توسعه گردشگری نواحی مرزی ( مطالعه موردی : شهرستان مرزی آستارا

word قابل ویرایش
12 صفحه
21700 تومان
دسته بندی : مقالات گوناگون
چکیدهامنیت و گردشگري، پارامترهاي یک معادله هستند که نسبتی مستقیم با هم دارند. در واقع همانطور که یکی از عوامل مهم توسعه گردشگري وجود امنیت است، رونق گردشگري در یک منطقه و تردد گردشگران در یک مقصد، موجب به وجود آمدن امنیت میشود. افزایش شمار گردشگران موجب رونق گرفتن کسب و کار و افزایش درآمد شرکتها و موسساتی میش ...

دانلود مقاله نقش سرمایه گذاری و اشتغال در امنیت و اقتصاد شهرهای مرزی مطالعه موردی : شهر سومار استان کرمانشاه

word قابل ویرایش
11 صفحه
21700 تومان
چکیدهبرنامه ریزي منطقه اي در حقیقت چهارچوبی است که در آن خصوصیات فضایی سیستم هاي اقتصادي – اجتماعی را می توان درك کرد و در جهت رشد و توسعه منطقه اقدام کرد به این معنی که در بعد فضایی چه عوامل و ویژگی هایی می تواند در توزیع جمعیت و فعالیت هاي مختلف اقتصادي در سطح یک منطقه موثر باشد. بررسی رشد و توسعه یک منطقه ...

دانلود مقاله اثرات پولشویی بر امنیت اقتصادی مناطق مرزی کشور مطالعه موردی؛ سیستان و بلوچستان

word قابل ویرایش
14 صفحه
21700 تومان
چکیدهقاچاق کالا در مناطق مرزي از مهمترین معضلات اقتصادي کشور می باشد که می تواند اثرات مخربی بر تراز تجاري و در نتیجه رشد اقتصادي کشور داشته باشد. در واقع قاچاق کالا به عنوان یکی از ابعاد پولشویی در کشور می تواند امنیت مناطق مرزي کشور را با تهدید مواجه کند.براین اساس، در این پژوهش ضمن تبیین نظري موضوع، سعی شد ...

دانلود مقاله تحلیل چالشهای اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی شهرستانهای مرزی در راستای سند چشمانداز 1404 با تاکید بر امنیت ( مطالعه موردی شهرستان نهبندان در استان خراسان جنوبی )

word قابل ویرایش
13 صفحه
21700 تومان
چکیدهسند چشمانداز بیست ساله در راس اهداف نظام برنامهریزي کشور است که تحقق آن در افق 1404 منوط به توسعه و برقراري امنیت از جنبههاي گوناگون در مناطق مختلف کشور و حصول توسعه یکپارچه سرزمینی میباشد. مناطق و شهرستانهاي مرزي با توجه به موقعیت قرارگیري و درجه توسعهیافتگیشان از اهمیت خاصی برخوردارند و شهرستان نهبندان ...

دانلود مقاله بررسی نقش اعتماد مردم به نهادهای نظم و قانون و تاثیر آنها بر میزان امنیت اجتماعی نقاط مرزی ( مطالعه موردی : شهرستان مرزی بازرگان استان آذربایجان غربی )

word قابل ویرایش
9 صفحه
21700 تومان
چکیدهامنیت اجتماعی در پی تأمین امنیت براي گروههاي اجتماعی است که نقش هویتسازي را براي اعضاي خویش ایفا میکنند.احساس امنیت در جوامع، پیش زمینه لازم براي توسعه اجتماعی یک جامعه است. لازمه حضور مردم در فضاهاي عمومی شهر و روستا، وجود امنیت اجتماعی براي آنان است. از مهمترین عوامل تهدید کننده این حضور بروز ناامنی و ...

دانلود مقاله نقش اشتغالزایی و سرمایه گذاریهای دولتی در تثبیت جمعیت مناطق مرزی ( مطالعه موردی شهرستانهای مرزی استان خراسان جنوبی )

word قابل ویرایش
8 صفحه
21700 تومان
چکیدهدر شرایطی که مرزها محل نا آرامیهاي نظامی امنیتی و سیاسی باشد، جمعیت به تدریج از مناطق مرزي به محلهاي امنتـري کوچ کرده و تراکم جمعیت در مناطق مرزي کمتر و ناپایداري جمعیت بیش تر می گردد. این پدیده در فرایند توسعه و امنیت مناطق مرزي تأثیر منفی می گذارد. به همین دلیل این مسئله به یکی از دلمشغولی هاي اصلی برن ...