مقاله ارزیابی توسعه گردشگری شهر سنندج با استفاده از مدل تحلیلی (SWOT)

word قابل ویرایش
27 صفحه
دسته : اطلاعیه ها
12700 تومان
127,000 ریال – خرید و دانلود

چکیده
عوامل ویژه ای در تحول گردشگری شهر، نقش دارند، برخی شهر ها قابلیت های بالقوه و بالفعل ، جهت توسعه گردشگری دارند، اما برای به جریان انداختن این توسعه ، نیاز به برنامه ریزی اصولی و راهبرد های مشخص دارند. شهر سنندج با موقعیت جغرافیایی خاص و جاذبه های متنوع و فراوان ، در جذب گردشگر، موفقیت چندانی نداشته است . هدف پژوهش حاضر، معرفی و شناسایی توان های منحصر به فرد گردشگری شهر سنندج و ارائه ی راهبرد هایی در جهت توسعه گردشگری این شهر بوده است . با توجه به ماهیت موضوع ، روش پژوهش ، به دو صورت پیمایشی و توصیفی- تحلیلی بوده است ، آمار و اطلاعات به صورت کتابخانه ای، مشاهده ی میدانی و مراجعه به سازمان میراث فرهنگی استان ، تهیه شده است . برای تجزیه و تحلیل اطلاعات ، از مدل SWOT استفاده شده است ، تا با مشخص کردن نقاط قوت ، ضعف ، فرصت و تهدید، به ارائه ی راهکارهایی در جهت توسعه گردشگری شهرستان اقدام شود، نتیجه ی پژوهش بیانگر این بوده است که شهر سنندج با داشتن قابلیت های فراوان ، با موانع و مشکلاتی در جهت توسعه گردشگری، رو به رو است و برای رفع این موانع ، جهت رونق گردشگری این شهر، راهکارها و راه حل هایی، پیشنهاد شده است و همچنین برای دستیابی به هدف دوم تحقیق ، مهم ترین جاذبه های گردشگری شهر سنندج ، شناسایی و معرفی شده است .
کلمات کلیدی: توسعه ، گردشگری، سنندج ، مدل SWOT
مقدمه
امروزه یکی از فضاهای گردشگری که مورد توجه گردشگران قرار گرفته است ، فضاهای شهری است ، گردشگری شهری دارای ماهیتی دوگانه است ؛ به این معنا که از یک سو شهر به معنای اصلی ترین مبدأ گردشگران به شمار می آید و دوم این که شهر به عنوان مقصد گردشگری مد نظر قرار می گیرد. آنچه مربوط به گردشگری شهری است ، عموما شهر را به عنوان مقصد گردشگری مد نظر دارد و در واقع هدف از ورود گردشگر به فضای شهری؛ یعنی شهر به عنوان مقصد گردشگری است (رهنمایی، ١٣٨۶، ٢٠).
اقتصاد گردشگری در حال حاضر در حال تبدیل شدن به یکی از ارکان اصلی اقتصاد تجاری جهان است . افزون بر این بسیاری از برنامه ریزان و سیاست گذاران توسعه نیز، از صنعت گردشگری، به عنوان رکن اصلی توسعه پایدار یاد می کنند، که می تواند با برنامه ریزی اصولی مناسب و شناسایی فرصت ها و محدودیت های گردشگری، نقش مؤثری در توسعه مناطق شهری و در نتیجه توسعه ملی و تنوع بخشی به اقتصاد ملی، برعهده داشته باشد(مشکینی و همکاران ،١٣٩٠: ٣٧).
باید توجه کرد که گردشگری شهری و کیفیت و کمیت آن یکی از شاخص های مهم توسعه وعمران شهری به شمار می آید، اما در کل برای تحقق گردشگری شهری در شهرها می بایست گردشگاه و مجموعه های گردشگاهی درون شهری و برون شهری و حومه ای به تناسب به وجود آید و تسهیلات گردشگری نیز در یک شهر به تناسب طیف گردشگران فراهم شود (اکبرزاده ابراهیمی،١٣٨۶). در زندگی ماشینی قرن ٢١ با روند رو به تزاید فناوری و ماشینی شدن زندگی در جوامع و گسترش اختراعات ، که انسان را به شهر ها به عنوان محور های تحول وابسته می کند، لزوم توجه به مقوله گردشگری احساس می شود ( , bulter ١۵ :٢٠٠٢). امروزه گردشگری به عنوان یک صنعت پیشرو، یکی از منابع اصلی اشتغال در سراسر دنیا بوده است ، که طبق برآورد سازمان جهانی جهانگردی، حدود ۷/۷۹ میلیون شغل در دنیا در این صنعت ، به دو صورت مستقیم و غیر مستقیم فعالیت دارند (مشکینی و همکاران ، ١٣٩٠: ٣٩). طبق آمار سازمان بین المللی گردشگری سازمان ملل متحد، رشد گردشگری در سال های بعد از ١٩۵٠،بالا تر از ۶ درصد بوده است (مجیدی، ١٣٨٩: ٢۶٠). و ٢۵ میلیون نفر گردشگر در سال ١٩۵٠به بیش از ٩٠٠ میلیون نفر در سال ٢٠٠٧ رسیده است ، از این تعداد، سهم اروپا ۵١، آسیا و اقیانوسیه ٢٢، آمریکا ٢٠، افریقا ٣ و خاورمیانه ۴ درصد بوده است (هزارجریبی و نجفی، ١٣٩١: ١٣۴). رونق گردشگری در هر مکان با رونق اقتصادی همراه است (٢٣٣ :٢٠٠۵,sharply). به طوری که در ازای هر گردشگر، ۶ شغل مستقیم و غیر مستقیم ایجاد و حدود ٨٠٠ دلار ارز وارد اقتصاد می شود (مکیان و نادری بنی، ١٣٨٢: ١٩٧). در واقع ، گردشگری یکی از جریان های جهانی است ، که به خوبی بیانگر ترکیب امور اقتصادی و اشتغال زایی و تأثیرات اجتماعی و فرهنگی بسیاری است (١٣٢ :٢٠٠٣ ,holgeva). یکی از مهم ترین دلایل جذب گردشگر، تجمع نهاد های مدنی و زیر ساخت های اجتماعی است ، کشور ایران با وجود داشتن ظرفیت های فراوان و جاذبه های متنوع طبیعی و انسان ساخت ، نتوانسته است در جذب گردشگران خارجی، موفقیت چندانی داشته باشد. یکی از راه های درمان اقتصاد بیمار این سرزمین ، تنوع بخشیدن به منابع کسب درآمدی ارزی است و با توجه به جمیع شرایط جغرافیایی، طبیعی، مادی،فرهنگی و تاریخی ایران زمین ، جذب جهانگردی خارجی، یکی از راه ها و شاید مهم ترین راه وصول به این مهم است (محلاتی، ١٣٧٧: ٢٠٨). امروزه گردشگری به عنوان یکی از مهمترین صنایع توسعه پایدار، فرصت بزرگ فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی برای کلانشهرها و مادر شهرهای جهانی از جمله کلانشهرهای ایران به وجود می آورد. این صنعت در ساختارهای فضایی، فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی عصر پسامدرن در جامعه حال حاضر شهری ایران بسیار با اهمیت است ؛ بر اساس چنین ویژگی، امروزه گسترش فضاهای باز جمعی و ایجاد مراکز فراغتی و تفریحی مدرن یکی از اهداف مهم برنامه ریزان مدیریت کلانشهرهای جامعه در حوزه گردشگری شهری است . توسعه گردشگری شهری با ارتقای ابعاد کمی و کیفی با حداکثر بازده یکی از مهترین فعالیت های عمده مدیریت اجرایی شهرها در عصر حاضر می باشد. شناسایی و معرفی جاذبه های طبیعی، آثار تاریخی و یادمان های باستانی و فرهنگی ایران ، از اقدامات مؤثری است که می تواند در توسعه گردشگری و کسب در آمد بیشتر، مفید و مؤثر باشد.
بسیاری از شهرها در صددند تا از ویژگی ها و امکانات خاص شهر خود سود برده و از مزایای جلب توریست شهری بهره گیرند.
فضاهای شهری در شهرهای معاصر را می توان به دو دسته تقسیم نمود: الف – فضاهای مدرن یا جدید نظیر پارک ها، مراکز فروش مدرن ، فرهنگسراها، میادین و پلاژها. ب – فضاهای سنتی نظیر بازارها، امام زاده ها- گورستان ها، باغ ها، مساجد، و سایر اماکن تاریخی. از این منظر، تأثیر گردشگری بر کالبد فضاهای شهری نیز قابل تقسیم به صورت ذیل است : الف – گردشگری و ایجاد و توسعه فضاهای شهری و مدرن و جذاب . ب : گردشگری و احیاء و باز زنده سازی بافت های تاریخی و فضای کهن شهری ( انوری و نساج ،١٣٧٨: ٢٣). شهر سنندج که مرکز گردشگران استان را نیز داراست ، جایگاه ویژه فرهنگی، هنری و مذهبی در میان مناطق کردنشین ایران دارد (زنده دل ، ١٣٧٨: ۵۵). تعداد هنرمندان عرصه های برتر هنری و فرهنگی و جایگاه عظیم عرفان در تکایا و یادمان های تاریخی و علاوه بر آن طبیعت و چشم انداز های بکر سنندج و جلوه های با شکوه طبیعت کوهستانی آن ، فرصت های کم بدیل و یگانه ای را برای جلب گردشگران ، به این منطقه فراهم کرده است . مشخصه های گردشگری شهر سنندج باعث شده است که از آن به عنوان یک قطب ایده آل ، برای گردشگری غرب کشور یاد شود (شعبانی، ١٣٨١:٣۶). ضرورت پرداختن به تحقیق حاضر در این است که ؛ شهر سنندج با وجود داشتن ظرفیت گردشگر پذیری در حجم انبوه ، داشتن ویژگی های منحصر به فرد و آمیخته شدن کالبد شهر با محیط طبیعی، باید از حالت ویژه ای در طرح های توسعه شهری، برخوردار شود و شرایطی فراهم شود که در سال های آتی، یکی از قطب های اصلی گردشگری کشور، محسوب شود. این پژوهش برآن است که با معرفی و ارزیابی موقعیت گردشگری شهر سنندج ، در راستای توسعه ی صنعت گردشگری این شهر، گامی ارزنده برداشته و به اهداف زیر دست یابد:
١- ارائه راهبرد ها و راه حل های مشخص در جهت رفع مشکلات و موانع گردشگری شهر سنندج .
٢- شناسایی و معرفی توان های منحصر به فرد گردشگری شهر سنندج
ادبیات تحقیق
یکی از خصیصه های کار علمی، توجه به کار پیشینیان است ، این کار سبب می شود که پژوهشگربه موضوع مورد بررسی اشراف بیشتری داشته باشد و از دوباره کاری، پرهیز کند. در زمینه گردشگری و توسعه گردشگری، مطالعاتی صورت گرفته است که به چند نمونه از آن ها اشاره می شود؛ قائد رحمتی و همکاران (١٣٨٨)، در مطالعه ای به بررسی تأثیر تبلیغات بر جذب گردشگران ، پرداخته اند، با توجه به اینکه برای تجزیه و تحلیل یافته ها، از آزمون های فرض یک دنباله ، آزمون فریدمن و آزمون اسپیرمن ، استفاده کرده اند، نتیجه حاصله از پژوهش نشان داده است که ابزار های تبلیغاتی موجود در منطقه مورد مطالعه (اصفهان )، برای جذب گردشگران بین المللی تأثیر گذار نبوده است . غفاری و همکاران (١٣٨٨)، تحقیقی را تحت عنوان نقش گردشگری در توسعه اجتماعی- اقتصادی مناطق روستایی استان چهار محال و بختیاری به انجام رسانده اند، بر اساس این پژوهش ، جریان های سرمایه ، فرهنگ و اطلاعات در یک همپوشی با عواملی چون افزایش درآمد، سطح رفاه ، اوقات فراغت بیشتر و بهبود ارتباطات بوده است ، نتایج بیانگر آن بوده که میان افزایش تعداد گردشگران ، رونق گردشگری و بهبود شاخص های اجتماعی- اقتصادی، رابطه معناداری وجود داشته است .در تحقیقی دیگر (١٣٨٨)، علی قلی پور و همکاران ، به بررسی عوامل موثر بر رشد صنعت گردشگری ایران پرداخته اند، بدین منظور از مدل های رگرسیون چند متغیره و تکنیک خود توضیح یا وقفه های گسترده (ARDL)، استفاده گردیده است ، نتایج پژوهش نشان داده است که ضرایب متغیر های مربوط به تعداد اتاق هتل ، درآمد های ارزی دوره های گذشته ، قیمت اتاق هتل ، نرخ آزاد ارز، آژانس های گردشگری، رابطه معنادار و علامت آن ها نیز طبق انتظار است . شایان و همکاران (١٣٨٩)، در مقاله ای، تأثیر گردشگردی را در بهبود شاخص های توسعه انسانی کشور های عضو سازمان کنفرانس اسلامی، مورد بررسی قرار داده اند، محقق برای این کار از شاخص ترکیبی HDI استفاده کرده است ، نتایج حاصل ، بیانگر ارتباط معنادار و مستقیم ، بین نسبت گردشگر با شاخص توسعه انسانی کشور های مورد مطالعه بوده است . در پژوهشی دیگر، شریعت پناهی و دیگران (١٣٨٩)، تلاش کرده اند با هدف ساماندهی گردشگری شهرستان شمیرانات ، ابتدا نقاط قوت و ضعف ، که از درون مسئله نشات می گیرند، همراه با فرصت ها و تهدید های بیرونی، مورد تجزیه و تحلیل قرار دهند و سپس به ارایه راهکار هایی در جهت پیشرفت موقعیت گردشگری شمیرانات اقدام نموده اند. همچنین در زمینه گردشگری، نور بخش و همکاران (١٣٩٠)، تحقیقی را تحت عنوان نقش گردشگری شهری در توسعه اقتصادی کلان شهر ها، انجام داده اندکه در آن ، فرایند گردشگری شهری، جاذبه های گردشگری شهری و انواع آن را مورد بررسی قرار داده اند، هدف اصلی تحقیق آن ها، ارایه رابطه بین گردشگری شهری با توسعه اقتصاد شهری بوده است ، یافته های پژوهش نشان داده است که در حال حاضر با توجه به گسترش مدیریت شهری در کلان شهر ها، بهره گیری از جاذبه های توریستی می تواند نقش مهمی در معرفی شهر ها به عنوان یک جاذبه گردشگری جهانی در ارتباط با اقتصاد کلان شهر ها داشته باشد. مشکینی و حیدری (١٣٩٠)، در تحقیقی به ارزیابی توسعه گردشگری شهر زنجان پرداخته اند، نتایج تجزیه و تحلیل ، بیانگر آن بوده است که منطقه مورد مطالعه می تواند به یک عامل توسعه درون زا تبدیل شود و برای این منظور، با مشخص کردن نقاط ضعف و تهدید و قوت و فرصت ، راهکارهایی برای وصول به این توسعه مطرح کرده اند. قالیباف و شعبانی فرد(١٣٩٠)، در مقاله ای به ارزیابی و اولویت بندی جاذبه های گردشگری برای توسعه گردشگری شهر سنندج ، براساس مدل تصمیم گیری چند معیاره پرداخته اند، در نتیجه با در نظر گرفتن معیار های مشخص و با استفاده از نرم افزار expeyt choice، جاذبه های گردشگری شهر سنندج را اولویت بندی کرده اند.
مفاهیم ، دیدگاه ها و روش ها
تاریخچه گردشگری
چنین به نظر می رسد که جهانگردی، پدیده ای نو در تاریخ زندگی بشر بوده است ، در حالی که صنعت گردشگری در تاریخ زندگی جمعی ریشه دارد و از دوره های کهن ، صورت های مختلف جهانگردی و گردشگری وجود داشته است . از گذشته های دور، مردم به منظور گشت و گذار، بازدید از اماکن تاریخی و شهر های بزرگ ، با ابتدایی ترین وسایل به سفر می رفتند، آنان اغلب در قالب کاروان و به ظور دسته جمعی سفر می کردند، شاید بتوان سومریان را اولین قومی دانست که اقدام به سفرهای تجاری کرده اند، در مصر، حدود ۵٠٠ سال پیش ، سفر های دریایی آغاز شده است .
گردشگری
در مسابقاتی که اتحادیه بین المللی گردشگری برای بدست آوردن یک تعریف جامع از گردشگری گذاشته بود، تعریف زیر از میان تعاریف بدست آمده برگزیده شد که بر طبق این تعریف ،گردشگری عبارت است از مجموعه تغییرات مکانی انسانها و فعالیت هایی که از آن منتج میشوند، این تغییرات خود ناشی از به واقعیت پیوستن خواسته هایی است که انسان را به جابجایی وادار می – کند و بالقوه در هر شخص با شدت و ضعف متفاوت وجود دارند (رضوانی،١۵:١٣٨٢). در سال ١٩۴٢ اقتصاددانان سوئیسی که گردشگری را محور تحقیقات و مطالعات خود قرار داده بودند، تعریف نسبتا مناسبی ارایه کردند. به عقیده آنان گردشگری عبارت است از ظهور مجموعه روابطی که از مسافرت و اقامت یک نفر غیر بومی بدون اقامت و اشغال دائم در یک محل به وجود می آید.
این تعریف مدتها از جانب انجمن بین المللی متخصصین علمی گردشگری مورد قبول قرار گرفت ( تقی زاده انصاری، ١٣٨١: ١٣).
همچنین بیان شده که ، گردشگری به مفهوم دقیق کلمه عبارت است از مسافرت اشخاصی که به طور موقت از محل مسکونی خود دور می شوند تا نیازهای حیاتی، فرهنگی و شخصی خود را به شکل مصرف کننده کالاهای اقتصادی و فرهنگی برآورده کنند( حضوری:١۴:١٣٨١).
شکل شماره (١) عناصر سیستم گردشگری (سازمان جهانی گردشگری)
شهر
شهر به معنای کامل یک سیستم باز بوده است ، یعنی نمی تواند از هر نظر کامل و مجموعه ای از تمام عناصر لازم جهت ادامه حیات خود باشد، بنابراین به طور مجزا و جدا از سایر نقاط ، نمی تواند به فعالیت خود ادامه دهد. بدین ترتیب ، مبادله احتیاجات فیزیکی، طبیعی، اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و تمامی ضروریات بین شهر و دیگر واحد های زیستی، از مهم ترین شرایط ادامه حیات شهر ها بوده است . به طور کلی، جمعیت نسبتا متراکم ، وجود خیابان ها و مراکز کار و تجارت ، ساختمان های مرتفع ، امکانات رفاهی و آموزشی و وجود گسترده وسایل نقلیه ، همه علایمی است که در شهر وجود دارد (شیعه ، ١٣٧٨: ۴).
گردشگری شهری
گردشگری شهری عبارت است از مسافرت به شهر با انگیزه های مختلف ، بر پایه جاذبه های گوناگون ، امکانات و تسهیلات شهری که در شخص ایجاد جذابیت و انگیزه می نماید (فرجی راد و همکاران ، ١٣٨٩: ۴). امروزه گردشگری شهری به صورت مسئله و فعالیتی مهم در آمده است که سبب تغییرات فضایی گسترده در شهر های بزرگ شده است (موحد،١٣٨۶: ٣٣).
عملکرد گردشگران در فضاهای شهری، پیرامون جاذبه ها، بافت شهر، خرید، اسکان و فعالیت های جنبی است که در رویکرد با مراکز تفریحی، تاریخی- فرهنگی و نظیر آن ها، تبلور می یابد. این گونه عملکرد گردشگری در فضای شهری، در راستای انگیزه های متفاوتی شکل می گیرند که برخی از آن ها عبارتند از: دیدار با دوستان و خویشاوندان ، مسافرت های تجاری، حضور در نمایشگاه ها و کنفرانس ها، بازدید از میراث فرهنگی، سفر های مذهبی، حضور در مراسم و محل حوادث ، رفع مسایل درمانی – بهداشتی، خرید های تفریحی، مسایل آموزشی یا ورزشی یا دلایل شخصی.
عناصر گردشگری شهری
در این خصوص می توان از عناصر اولیه و ثانویه نام برد، عناصر اولیه به ترکیبی از جاذبه هایی اشاره می کند که جالب و منحصر به فرد است و در نتیجه قادر به جذب گردشگران می شود. عناصر ثانویه ، شامل امکانات و تسهیلات شهری، در ارتباط با گردشگری است (موحد،١٣٨۶: ٧٣).
جدول شماره (١): اشکال ، دوره بندی و تاریخ گردشگری از دیدگاه مورفی
منبع : (٩٨ :٢٠٠٢ ,nnGG)
دیدگاه و رویکرد های گردشگری
در زمینه گردشگری، رویکرد و تحلیل های فروانی وجود دارد. چند دیدگاه غالب عبارتند از:
دیدگاه حمایتی( مثبت ) : در این دیدگاه ، گردشگری به مثابه یک صنعت مولد که یاری دهنده اقتصاد و توسعه کشورهاست ، در نظر گرفته می شود (الوانی، ١٣٨۵: ٨). در دورانی که برای اغلب کشورها مسایل اقتصادی دارای اهمیت است و گردشگری عاملی در جذب منابع خارجی و افزایش قدرت ارزی به شمار می آید ، این دیدگاه طرفداران بسیاری دارد. در این نگرش ، جنبه های اقتصادی گردشگری بسیار با اهمیت تلقی می شود. دیدگاه حمایتی به توسعه هر چه بیشتر تاسیسات و امکانات جلب جهانگرد و گردشگر اهمیت می دهد و از این جهت می کوشد مشکلات اقتصادی جامعه را به حداقل برساند. در این دیدگاه دولت نباید در امور اجرایی توسعه جهانگردی دخالت کند، بلکه نقش آن تصویب و اتخاذ سیاست ها و قوانینی است که از توسعه گردشگری حمایت می کنند. این دیدگاه در دهه ۶٠ میلادی در غرب طرفداران بسیاری داشت .
دیدگاه گسست (منفی): در مقابل نظریه پردازانی که گردشگری را امری کاملا مثبت می دانند، عده بیشتری بر آثار منفی گردشگری تکیه می کنند. در این دیدگاه گردشگری به فرهنگ زدایی، تنزل ارزش ها، کالایی شدن فرهنگ و افزایش میزان ناهنجاری ها و جرایم می انجامد. طرفداران این دیدگاه عقیده دارند که طرح ها و برنامه های گردشگری، همه داشته های فرهنگی جامعه را در خدمت پول و درآمد ارزی قرار می دهد و این درآمد به بهای گزافی به دست می آید. به این دلیل است که در قبال ایده ها و برنامه های توریسم و جهانگردی مقاومت و عکس العمل منفی نشان می دهند.
دیدگاه نظارتی: بر پایه این دیدگاه توسعه گردشگری اگر همراه با نظارت های دولت نباشد ، با مبانی توسعه پایدار و حفظ منابع طبیعی ، تاریخی ، فرهنگی و انسانی کشورها مغایرت خواهد داشت . در برخی از کشورها، توسعه ناپایدار گردشگری به منظور مقاصد اقتصادی زود بازده به تخریب منابع طبیعی، نزول ارزش های اضافی شده بود. این مشکلات ایجاب می کرد که دولت ها برای حفظ منافع درازمدت کشورهایشان و پاسداری از منافع آنها برای نسل های آتی و جلوگیری از سقوط اخلاقیات در جامعه بر صنعت گردشگری نظارت کنند ( همان ، صص ٨١ – ٨٠ ).
دیدگاه سازگاری: این دیدگاه در دهه ٨٠ مطرح شد. براساس این نظریه ، دولت ها می کوشیدند تا با اتخاذ سیاست های مناسب گردشگری برای کشور خود، نوعی سازگاری و تطبیق میان مصالح جمعی و توسعه گردشگری اتخاذ کنند و به جای محدود ساختن گردشگری ، توسعه آن را با مصالح و منافع کشور هماهنگ سازند. این دیدگاه بر توسعه پایداری گردشگری تاکید ویژه ای دارد.
دیدگاه دانش مدار: این دیدگاه از دهد ٨٠ به بعد مطرح شد. رویکردهای علمی بر گردشگری ، جایگزین دیدگاه های صرفا سیاسی و اقتصادی شد. در این دیدگاه ، تصمیم های سیاسی درباره توسعه گردشگری ، بر مبنای تحقیقات و پژوهش های علمی اتخاذ و خط مشی های منطقی ، با توجه به ارزیابی علمی نتایج توسعه گردشگری، طراحی شدند. در دیدگاه دانش مدار، تاسیس دانشکده ها و پژوهشکده های گردشگری و توسعه تحقیقات گردشگری مورد تاکید بسیار قرار گرفت . براساس همین دیدگاه بود که رشته گردشگری به مثابه یک رشته مستقل علمی در جهان مطرح شد.
دیدگاه لیپر: لیپر (١٩٧٩) مدل خود را در به عنوان یک چارچوب سازماندهی شده در بسیاری از مسائل گردشگری پیشنهاد کرده است . وی بسیاری از مسائل گردشگری را با توجه به فعالیتهای آن در نظر گرفته و بخش های صنعت را مجاز به استقرار می سازد و عامل جغرافیایی را در کل سفر اجتناب ناپذیر، پیش بینی می کند. وی سه عنصر اصلی را در سیستم گردشگری مؤثر می داند.
١- گردشگران /گردشگر در این سیستم یک فاعل است . ٢- عوامل جغرافیایی: شامل الف – منطقه تولید کننده مسافر(فشار برای برانگیختن سفر) ب – منطقه مقصد گردشگر(علت وجودی برای گردشگری) ج – منطقه حمل و نقل (مکانهای میانی برای رسیدن بـه مقصد). ٣- صنعت گردشگری؛ مشتمل بر دامنه ای از تجارت ها و سازمان های درگیر در توزیع محصـول گردشـگری هسـتند. هـر یک از عناصر و عوامل سیستم گردشگری لیپر نه تنها برای توزیع محصول گردشگری بلکه برای شرایط معاملاتی و آثار گردشـگری و البته زمینه های متفاوتی که در گردشگری اتفاق می افتد، با یکدیگر در تقابلند(۵٣-٢٠٠۴۵٢,Leipey/ ٢٣: ١٩٩٠ ,Leipey .(
مدل ارائه شده از طرف لیپر بر پایه نظریه سیستمی می باشد؛ این مدل در طبقه بندی مدلهای نظری- سیستم گردشگری کل از گونه تشریحی است .
شکل شماره (٢) چرخه مستقیم دو سویه گردشگری به عنوان سیستم گردشگری کل
دیدگاه گان : گان ، سیستم گردشگری را مبتنی بر دو بخش عرضه و تقاضا می داند؛ در بخش تقاضا، جمعیت علاقه مند و متمکن بـه انجام سفر و گردش (اعم از بازارهای داخلی و بین المللی) قرار گرفته ؛ و در بخش عرضه ، بر روی عناصر و بخشهای اصلی همچـون جاذبـه هـا، حمل و نقل ، خدمات ، اطلاعات و تبلیغات تأکید دارد؛ هر یک از این عناصر در تعامـل و ارتبـاط متقابـل بـا یکـدیگر قـرار داشـته و سیسـتم گردشگری یک مکان را تشکیل می دهند. وی تأکید خاصی بر روی عناصر عرضه در سیستم گردشگری یک مکان دارد و موفقیـت و پویـائی گردشگری در یک مکان را در سایه تعامل ، همکاری، ارتباط متقابل ، کارایی و موفقیت عناصر متعدد و پیچیده ی بخش عرضه همانند جاذبـه ها، مراکز اقامتی، حمل و نقل ، اطلاعات و تبلیغات می داند( ٣۵-٣٣ :٢٠٠٢ , Gcnn). مدل ارائه شده از طرف گان با توجـه بـه دو دسـته مدلهای بنیادین گردشگری در طبقه بندی مدلهای فرایند مدیریت و برنامه ریزی از گونه تئوری سیستمها می باشد.
شکل شماره (٣): سیستم گردشگری، دیدگاه گان
روش تحقیق
روش تحقیق ، عمدتا مبتنی بر ماهیت موضوع و اهداف پژوهش تعیین می شود، این روش ها به دو دسته پیمایشی و توصیفی – تحلیلی، تقسیم می شود. در تحقیق حاضر با توجه به ماهیت موضوع ، از هر دو روش فوق استفاده شده است ، به این منظور، برای جمع آوری داده ها و اطلاعات ، علی رغم مشاهده میدانی از شهر سنندج ، از طریق مطالعات کتابخانه ای، اقدام به جمع آوری اطلاعات شده است . آمار به دست آمده ، با مراجعه به مراکز آماری و اطلاعاتی چون مرکز آمار ایران ، سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان و سازمان میراث فرهنگی تهیه شده است . تجزیه و تحلیل اطلاعات ، با تکیه بر مطالعات و مشاهدات عینی و با استفاده از مدل SWOT انجام گرفته است .

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 12700 تومان در 27 صفحه
127,000 ریال – خرید و دانلود
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد