مقاله بررسی اکولوژیکی و فیتوشیمی گیاه مریم نخودی ( Teucrium polium L. ) در استان مازندران

word قابل ویرایش
91 صفحه
دسته : اطلاعیه ها
12700 تومان
127,000 ریال – خرید و دانلود

بررسی اکولوژیکی و فیتوشیمی گیاه مریم نخودی ( Teucrium polium L. ) در استان مازندران

چکیده
گیاه Teucrium polium L. متعلق به جنس Teucrium و تیره ی نعناعیان بوده که دارای اثرات درمانی ارزشمندی می باشد. هدف از انجام این پژوهش، بررسی ترکیبات شیمیایی اسانس گیاه فوق و نیز برخی عوامل اکولوژیکی مؤثر بر آن در رویشگاه های مختلف بوده است. برای این منظور، از ۹ رویشگاه واقع در استان مازندران که بترتیب از G1- G9 کد گذاری گشته و ۳ طبقه ی ارتفاعی را به خود اختصاص داده بودند، سر شاخه های گلدار گیاه مذکور، جمع آوری، خشک و اسانس گیری گردید. سپس اسانس های حاصله، با استفاده از دستگاه های GC و GC/MS آنالیز گشتند. روش آماری به کار گرفته شده، تحلیل واریانس دو عاملی در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار با استفاده از نرم افزار آماری spss بوده است. از بین ترکیبات اصلی اسانس گیاه Teucrium polium در هر رویشگاه، می توان به سابینن، آلفا-پینن، بتا-پینن، لیمونن، آلفا-کوپاان، ژرماکرن D و بی سیکلو ژرماکرن اشاره نمود. تحلیل واریانس داده ها نشان داد که هر یک از طبقات ارتفاعی از نظر میزان آلفا-پینن، بتا-پینن ، لیمونن ، آلفا-کوپاان ، ژرماکرن D و بی سیکلو ژرماکرن و بازده ی اسانس، تفاوت معنی داری با هم دارند. همبستگی بین ارتفاع، درجه حرارت و رطوبت با آلفا-پینن، بتا-پینن، لیمونن، آلفا-کوپاان و بازده ی اسانس معنی دار بود. همچنین همبستگی معنی داری بین بارندگی با سابینن مشاهده گشت. از بین اجزاء خاک، صرفا همبستگی معنی داری بین هدایت الکتریکی خاک با آلفا-پینن، لیمونن و ای-بتا-فارنزن و همچنین یک همبستگی معنی دار بین سدیم و نیز منیزیم محلول در خاک با لیمونن مشاهده گشت.

کلید واژه ها: مریم نخودی ، ترکیبات شیمیایی، اسانس، عوامل اکولوژیکی ، مازندران

فصل اول
مقدمه و تئوری

۱-۱ مقدمه
۱-۱-۱ مشخصات گیاه شناسی
گیاه کلپوره یا مریم نخودی۱، متعلق به تیره نعناع۲ و جنس Teucrium می باشد (مظفریان، .( ۱۳۸۶
-۱-۱-۱-۱ مشخصات تیره نعناعیان
تیره ی نعناعیان ، دارای ۲۰۰ جنس و ۴۰۰۰ گونه گیاهی بوده که در غالب نواحی، پراکندگی داشته لیکن، بیشینه ی انتشار آنها در منطقه ی مدیترانه می باشد. گیاهان تیره نعناع، برگهای متقابل و گاهی ساقه آغوش و بندرت فراهم دارند. گل های آنها کامل، نامنظم، نر- ماده، مجتمع بصورت دستجاتی در محور ساقه و یا در قسمت انتهایی آن است (زرگری، .(۱۳۷۶ گلبرگ ها دارای دو زبانه است که زبانه بالایی ازاتصال دو گلبرگ و زبانه پایینی از اتصال سه گلبرگ دیگر بوجود می آید (آزادبخت .(۱۳۷۴ بشره ساقه و برگ این گیاهان غالبا مستور از تارهای ترشحی و غیر ترشحی است .(Farhat 2001)

-۲-۱-۱-۱ جنس Teucrium
این جنس ۲۰۰ گونه دارد که ۱۲ گونه ی آن در ایران موجود است و از بین این گونه ها، می توان به Teucrium polium L. یا مریم نخودی اشاره نمود (مظفریان، . ( ۱۳۸۶

-۳-۱-۱-۱ مشخصات گونه مریم نخودی
مریم نخودی گیاهی است علفی، پایا، پر شاخه، به ارتفاع ۱۰ تا ۳۵ سانتیمتر و با ظاهری سفید پنبه ای که برگ های آن باریک، دراز و پوشیده از کرک های پنبه ای در هر دو سطح پهنک می باشد. گل هایی به رنگ های سفید، سفید مایل به زرد، زرد و ارغوانی دارد. بخش مورد استفاده آن، سر شاخه های گلدارش می باشد (زرگری .(۱۳۷۶ (شکل .(۱-۱

شکل– ۱ عکسی از گیاه Teucrium polium

-۲-۱-۱ خواص درمانی Teucrium polium
گیاه مذکور ، در رقابت با کلسیم بوده Agel et al 1990 ) )، برتحرک روده اثر داشته Suleiman et al 1988 ) )، ضد اشتها (Gharaibeh et al 1989)، ضد زخم (Twaij et al 1987)، ضد التهاب (Capasso et al 1983) و (Tariq et al 1989)، آنتی اکسیدان Couladis et al 2003) )، ضد تب ، ضد باکتری (Autore et al 1984) و ضد دیابت بوده ( (Gharaibeh et al , 1988 و ( Konuklugil et al , 1997) و نیز پایین آ ورنده کلسترول و تری گلیسرید سرم می باشد .(Rasekh et al 2001)
همچنین دارای اثرات ضد درد می باشد آنگونه که این اثر را می توان با ایندومتاسین و هیوسین، قابل رقابت دانست .( Abdollahi et al 2003) ضمنا می توان به اثر ضد توموری آن نیز اشاره نمود (میرزا، .(۱۳۸۰
Teucrium polium مانع پر اکسیداسیون اریتروست ها نیز می گردد ( .( Suboh et al 2004
ناگفته نماند که با وجود اثرات درمانی فوق الذکر، اثراین گیاه درایجاد التهاب کبد نیز گزارش گردیده است .( Mazokopakis et al 2004)

-۳-۱-۱انتشار جغرافیایی گونه مریم نخودی
-۱-۳-۱-۱انتشار جغرافیایی در جهان

گونه ی مریم نخودی در اروپا، منطقه مدیترانه، شمال آفریقا و جنوب غربی آسیا منجمله ایران می روید
( زرگری،۱۳۷۶ .(
-۲-۳-۱-۱انتشار جغرافیایی در ایران
پراکندگی وسیعی در نواحی مختلف شمال، غرب، جنوب و مرکز ایران، منطقه البرز، اطراف تهران، خصوصا در غالب نواحی نیمه بایر و کوهستانهای نیمه خشک دارد ( زرگری، .( ۱۳۷۶

-۳-۳-۱-۱انتشار جغرافیایی در مازندران
در تمام نواحی کوهستانی مازندران ( شرق، غرب و مرکز استان ) پراکنش دارد.
-۲-۱ فرضیات تحقیق
-۱ تفاوت آماری معنی داری بین میانگین ترکیبات شیمیایی اسانس، در ارتفاعات مختلف، وجود ندارد.

-۲ تفاوت معنی دار آماری بین میانگین بازده ی اسانس، در ارتفاعات مختلف، وجود ندارد.

-۳ بین ارتفاع و اجزاء اسانس، رابطه ی آماری معنی داری وجود دارد.

-۴ بین ارتفاع و بازده ی اسانس، رابطه ی آماری معنی داری قابل مشاهده است.

-۵ بین عوامل اقلیمی(درجه حرارت، رطوبت، بارندگی) با اجزاء و بازده ی اسانس، رابطه ی آماری معنی داری وجود دارد.

-۶ بین اجزاء خاک با اجزاء و بازده ی اسانس، رابطه ی آماری معنی داری وجود ندارد. -۷ کیفیت اسانس، در همه ی رویشگاه ها، یکسان است.

-۳-۱ بیان مسئله

اجزاء اسانس گیاه دارویی Teucrium polium و اثر برخی از عوامل اکولوژیکی بر روی اسانس گیاه مذکور، در ۹ رویشگاه استان مازندران، بررسی می گردد.
-۴-۱ اهداف پژوهش
از آنجا که تحقیقات انجام یافته در رابطه با فیتوشیمی گیاه مذکور ، صرفاﱠ محدود به شناسایی ترکیبات شیمیایی اسانس آن در یک رویشگاه خاص بوده است و پژوهشی در زمینه ی شناسایی این ترکیبات در چند رویشگاه چه در خارج از کشور و چه در داخل صورت نپذیرفته است، لذا هدف عمده از انجام این پژوهش، شناسایی و مقایسه ی ترکیبات شیمیایی اسانس این گیاه در رویشگاه های مختلف استان مازندران و بررسی اثر عوامل محیطی بر کمیت و کیفیت اسانس گیاه مذکور و نیز، شناسایی مناسب ترین رویشگاه جهت آغاز کارهای اصلاحی بر روی گیاه مورد مطالعه، و در نتیجه، امکان استفاده ی بهینه از اسانس این گیاه در علم داروسازی و سایر علوم مرتبط با آن بوده است.
-۵-۱ کلیات و مفاهیم
-۱-۵-۱ اسانس۱
اسانسها، ترکیبات معطری هستند که در اندامهای مختلف گیاهان یافت شده و در دمای محیط در مجاورت هوا تبخیر می گردند و به همین دلیل به آنها روغنهای فرار، روغنهای معطر، روغنهای اتری و یا اسانسهای روغنی میگویند(آیینه چی، .(۱۳۷۰
۱-۱-۵-۱ عوامل موثر در کیفیت اسانس
چند عامل در کیفیت اسانس، اثر گذار می باشند که به مهمترین آنها اشاره می گردد:

۱-۱-۱-۵-۱ آب و هوا
در آب و هوای گرم نسبت به آب وهوای سرد، اسانس از کیفیت بهتری بر خوردار می باشد (صمصام شریعت، .( ۱۳۷۱
– ۲- ۱-۱-۵-۱ ارتفاع منطقه
میزان ارتفاع منطقه ی رویشی، امکان تغییر در مواد موثره ی گیاه را بدنبال دارد( سفید کن، (۱۳۸۵ بطوریکه هر یک از گونه های گیاهی، از این جهت دارای یک ارتفاع مطلوب می باشد (صمصام شریعت،.(۱۳۷۱
– ۳-۱-۱-۵-۱ نوع خاک
زمین در نواحی مختلف، حاوی املاح کاملا متفاوت است. وجود املاح مورد لزوم گیاه در رشد و نمو گیاه و کمیت و کیفیت مواد موثره ی آن سرنوشت ساز می باشد. گاهی مشاهده می گردد که گیاهان دارای رشد خوبی در مناطق مختلف هستند ولی از نظر مواد موثره، متفاوت می باشند (صالحی سورمقی، .(۱۳۸۷

– ۴-۱-۱-۵-۱ میزان آفتاب

وجود آفتاب، از ارکان اصلی رشد ونمو گیاه و تولید مواد موثر در آن می باشد. لذا اکثر گیاهان نواحی شرقی جهان، بهتر از نواحی غربی می باشند چرا که از آفتاب بیشتری برخوردارند (صالحی سورمقی، .(۱۳۸۷
–۵-۱-۱-۵-۱ رطوبت
اسانس گیاهان نواحی خشک، کیفیت بهتری نسبت به مناطق مرطوب و بارانی دارد چرا که شبنم و باران می تواند مقداری از اسانس گیاهان را شسته و کیفیت آنها را تغییر دهد (صالحی سورمقی، .(۱۳۸۷
-۲-۱-۵-۱ ویژگی اسانس ها
در زیر به اختصار به برخی از این ویژگی ها اشاره می گردد:
اکثر اسانس ها زمانی که تازه هستند بی رنگ می باشند و با مرور زمان به علت اکسیداسیون، رنگشان تیره می گردد. اسانس ها می توانند در آب حل شده و بوی خود را به آب دهند.
.(Tyler, 1988)
اسانس ها رابطه ی مستقیمی با متابولیسم گیاه داشته و عوامل مختلفی مانند زمان برداشت محصول، طریقه ی خشک کردن و نحوه ی جمع آوری، در کمیت و کیفیت اسانس موثر می باشند
.(Evans, 1993)
ظروف فلزی سبب تغییراتی در رنگ و بوی اسانس می شود لیکن، ظروف آلومینیمی در این مورد، استثنا می باشند .( Remington,1993)
آب موجود در اسانس، موجب تخریب آن می شود بدین جهت از سولفات سدیم ، برای آب زدایی آن استفاده می گردد. لازم به ذکر است که کلرور کلسیم برای این منظور، نباید مورد استفاده قرار گیرد چرا که با برخی الکل های موجود در اسانس، کمپلکس تشکیل می دهد .(Guenther, 1974)
-۳-۱-۵-۱ کاربرد اسانس ها
اسانس ها دارای کاربردهای فراوانی می باشند که در زیر، به برخی از آنها اشاره می گردد:
-۱-۳-۱-۵-۱ اثر بر روی جریان خون و ایجاد اثر ضد التهابی
روغن های اسانس با تحریک جریان خون بواسطه ی آزاد شدن واسطه های شیمیایی، سبب بهبود جریان خون می گردند. در نتیجه واکنش های همورال، فعال گشته و اثر ضد التهابی و تسکین درد و احساس گرما رخ خواهد داد (Baerhrim and Scheffer, 1985 .(

-۲-۳-۱-۵-۱ اثر ضد اسپاسم
اسانس های زیره، بابونه، رازیانه، پرتقال، نعناع، بادرنجبویه و دارچین اسپاسم عضلات صاف روده، کیسه صفرا و برونش ها را رفع می نمایند .(Maryadele, 2001)
-۳-۳-۱-۵-۱ اثر بر حشرات
اسانس ها ممکن است دارای خاصیت دور کنند گی حشرات بوده و بدین طریق از خراب شدن گل ها و برگ ها جلوگیری نمایند و یا ممکن است به عنوان جلب کننده ی حشرات استفاده شوند که در این صورت منجر به تسهیل گرده افشانی می گردند (آئینه چی، .(۱۳۷۰
-۴-۱-۵-۱ شیمی اسانس ها
-۱-۴-۱-۵-۱ ترپنوئیدها
این ترکیبات، از طریق واکنش های استات- موالونیک اسید به وجود می آیند. ترپنوئیدها از واحد های ایزوپرن تشکیل یافته اند که با توجه به تعداد این واحد ها ، به شرح زیر، تقسیم بندی می گردند(مشیری، :(۱۳۸۵
-۱-۱-۴-۱-۵-۱ منو ترپن ها
با فرمول مولکولی C10H16 از دو واحد ایزوپرن تشکیل شده اند که شامل ترکیبات هیدروکربنی و مشتقات اکسیژن دار آنها ( آلدئیدها، ستون ها، الکل ها و…) می باشند. اغلب این ترکیبات در طبیعت به صورت مخلوطی از مواد ایزومریک هستند .(Kalis, 1983)
منو ترپن ها دارای نقطه جوش ۱۴۰ تا ۱۸۰ درجه ی سانتی گراد بوده و کمتر حالت کریستالی دارند. معمولا بی رنگ بوده، دارای بوی قوی می باشند و بدین سبب در صنایع غذایی مصرف بالایی دارند .(Connolly, 1991) همچنین به علت بوی خوشایندشان مصارف زیادی در صنعت عطر سازی دارند (Zubay, 1984)
-۲-۱-۴-۱-۵-۱ سزکوئی ترپن ها
دارای فرمول مولکولی C15H24 بوده و متشکل از سه واحد ایزوپرن می باشند.
امروزه روش های مختلف طیف سنجی به شناخت این دسته از ترکیبات کمک می نماید
.(Konvalvo, 1991)
-۳-۱-۴-۱-۵-۱ دی ترپن ها
با فرمول مولکولی C20H22 از چهار واحد ایزوپرن تشکیل یافته اند.
-۴-۱-۴-۱-۵-۱ تری ترپن ها
دارای فرمول مولکولی C30H24 بوده و از شش واحد ایزوپرن تشکیل یافته اند .(Thamson, 1985)
-۵-۱-۴-۱-۵-۱ تتراترپن یا پیگمان های کاروتنوئیدی
از هشت واحد ایزوپرن تشکیل شده و دارای ۳۰ اتم کربن می باشند .(Thamson, 1985)

-۶-۱-۴-۱-۵-۱ پلی ترپن ها
در اثر تقطیر ایجاد واحد های ایزوپرن می کنند .(Thamson, 1985)
-۲-۴-۱-۵-۱ ترکیبات عطری
ترکیبات فوق، از طریق اسید شیکمیک و فنیل پروپانوئید ساخته می شوند (مشیری، .(۱۳۸۵
-۵-۱-۵-۱ استخراج اسانس
جهت استخراج اسانس، چند روش موجود است که از بین آنها به سه روش زیر که جزو معمول ترین روش ها می باشند، اشاره می گردد:
-۱-۵-۱-۵-۱ تقطیر با آب۱
به طور معمول، این روش برای گیاهانی کاربرد دارد که خشک باشند چرا که در صورت استفاده از گیاهان تازه به ویژه برگ آنها، امکان دارد در اثر جوشیدن در آب، نتیجه ی خوبی عاید نشود. در این روش، معمولا دستگاه کلونجر۲ جهت اسانس گیری، مورد استفاده قرار می گیرد (جایمند و رضایی، .( ۱۳۸۵
-۲-۵-۱-۵-۱ تقطیر با بخار آب۳
روش فوق، فقط برای گیاهان تازه مورد استفاده قرار می گیرد (جایمند ورضایی، .( ۱۳۸۵
-۳-۵-۱-۵-۱ تقطیر با آب و بخار آب۴
این روش، برای گیاهانی (تازه و خشک) بکار می رود که ممکن است در اثر غوطه ور شدن در آب جوش، امکان استخراج اسانس از آنها کم باشد (جایمند ورضایی، .( ۱۳۸۵
-۶-۱-۵-۱ آنالیز اسانس
برای تجزیه و آنالیز اسانس ها بطور کلی از سه روش زیر می توان استفاده نمود : (مشیری، (۱۳۸۵
۱-تقطیر جزء به جزء
-۲ کروماتوگرافی گازی
-۳ طیف سنجی جرمی
-۱-۶-۱-۵-۱ تقطیر جزء به جزء
با استفاده از روش فوق، اجزاء مهم اسانس را بر اساس گروه های عاملی آنها جداسازی می نمایند. در این روش، دقت عمل و خلوص نهایی در مقایسه با روش های کروماتوگرافی کمتر بوده و نمی توان اجزاء خالص شیمیایی آنها را بدست آورد (آئینه چی، . ( ۱۳۷۰

-۲-۶-۱-۵-۱ کروماتوگرافی گازی
بطور کلی کروماتوگرافی، روشی است که توسط آن، دو یا چند ترکیب در یک مخلوط ، به طور فیزیکی و بوسیله ی توزیع متفاوت بین دو فاز از یکدیگر جدا می شوند. یکی از این دو فاز، ساکن بوده که می تواند جامد یا مایع باشد فاز دیگر متحرک است که گاز یا مایع می باشد و بطور مداوم در فاز ساکن، جریان دارد. تفکیک اجزاء مخلوط نتیجه ی تمایل متفاوت آنها نسبت به فاز ساکن است. هر گاه در کروماتوگرافی، فاز متحرک، گاز باشد، کروماتوگرافی گازی ( (GC نامیده می شود.روش مذکور، متداول ترین روش به ویژه برای مخلوط گازها، مایعات و جامدات فرار ( مثل روغن های اسانسی ) می باشد. قدرت تفکیک بالا، سرعت عمل تجزیه و حساس بودن روش فوق، سبب گردیده است که استفاده از آن، بسیار مرسوم باشد ( میرزا و همکاران، .( ۱۳۷۵ در مواردی که هدف، مقایسه ی کمی ترکیبات مشابه در چند گیاه مورد آزمایش است، روش مذکور، از اهمیت خاصی برخوردار خواهد بود .( Haffman, 1967) هر چه قطر ستون هایی که در GC به کار می رود کمتر باشد، کیفیت جداسازی، بهتر خواهد بود .(Baugh, 1993)

-۳-۶-۱-۵-۱ طیف سنجی جرمی
طیف سنجی جرمی، سه عمل زیر را به ترتیب انجام می دهد: (۱ اجسامی با قدرت تبخیر متفاوت را به صورت بخار در می آورد. (۲ مولکول های بخار را تبدیل به یون می نماید.
(۳ یون ها را بر حسب نسبت جرم به بار m/ze جدا کرده و ثبت می نماید. (مشیری، (۱۳۸۵ امروزه برای جدا سازی و تشخیص اجزاء موجود در اسانس از ادغام دو دستگاه کروماتوگرافی گازی و طیف سنج جرمی ( ( GC/MS استفاده می گردد ( میرزا و همکاران، .(۱۳۷۵
در GC/MS مولکول های سازنده ی نمونه، که به صورت جداگانه و خالص از انتهای ستون GC خارج می شوند، تحت تا ثیر بمباران الکترونی قرار گرفته و به صورت یون های مثبت ( یون مولکولی ( M+ در می آیند و یون مولکولی نیز به یون های کوچک تر شکسته می شود.
سری یون های تولید شده به طریقی تجزیه می گردند که برای هر مقدار m/e پیکی به دست می آید. شدت هر پیک، فراوانی نسبی یون های تولید کننده ی پیک را منعکس می کند. شدت بزرگترین پیک که Base peak نامیده می شود، معادل ۱۰۰ در نظر گرفته شده و شدت پیک ها نسبت به آن سنجیده می شود یک نمودار که نشان دهنده ی شدت نسبی پیک ها می باشد، طیف جرمی را تشکیل می دهد.

– ۱- ۶ پیشینه ی تحقیق
-۱ -۶-۱ اثر عوامل اکولوژیکی بر اسانس
از آنجا که تاکنون تحقیقی در زمینه ی اثر عوامل اکولوژیکی بر روی اسانس Teucrium polium و سایر گونه های جنس Teucrium صورت نپذیرفته است، لذا ناگزیر، به چند گونه از خانواده ی نعنائیان در این زمینه، اشاره گشته است:
در نتیجه ی تحقیقی که بر روی کاکوتی کوهی در دو استان غربی کشور صورت پذیرفت، مشخص گردید که بازده ی اسانس در ارتفاعات پایین تر بیش از ارتفاعات بالا تر می باشد (دهقان و همکاران، .( ۱۳۸۹
بدنبال بررسی اثر ارتفاع بر روغن اسانس آویشن کوهی که در ارتفاعات ۲۴۰۰، ۲۶۰۰ و ۲۸۰۰ متری واقع در منطقه ی دماوند انجام پذیرفت، بهترین رویشگاه جهت حصول کمیت و کیفیت اسانس، پایین ترین ارتفاع تشخیص داده شد (جمشیدی و همکاران، .( ۱۳۸۵
نتایج بدست آمده از بررسی اثر ارتفاع بر روغن اسانس آویشن وحشی در منطقه طالقان، حاکی از آن بود که درصد روغن اسانس، با افزایش ارتفاع، کاهش می یابد(حبیبی و همکاران، .( ۱۳۸۵

-۲ -۶-۱ بررسی ترکیبات شیمیایی اسانس

طی بررسی های کمی و کیفی ترکیبات شیمیایی اسانس Teucrium polium موجود در باغ گیاه شناسی ملی ایران ، با استفاده از دستگاه GC و GC-MS با ستون DB-1، ۲۵ ترکیب، مورد شناسایی قرار گرفت که از میان آنها ، بتا-پینن (% ۲۹/۶) ، بتا- کاریوفیلن (% ۱۵/۹) ، فارنزن ۱۱) %)، بی سیکلو ژرماکرن ۶/۶) %)، ژرماکرن دی ۶/۵) %)، آلفا-پینن ۴/۹) %)، لیمونن (% ۳/۸) و بتا-بیسابولن (% ۳/۴) ترکیبات اصلی اسانس گیاه را تشکیل می دادند. در این بررسی، بازده ی اسانس، ۰/۴ درصد بوده است. همچنین در تحقیق فوق، از آلفا-پینن ۱۵/۸) %)، بتا-پینن (% ۱۱/۷) و سابینن (% ۷/۲) به عنوان ترکیبات اصلی گیاه در اسپانیا و از بتا-پینن ۱۸) %)، بتا- کاریوفیلن ۱۷/۸) %) و آلفا-پینن (% ۱۲) بعنوان ترکیبات عمده ی این گیاه در ترکیه، سخن به میان آمده است (میرزا مهدی، .(۱۳۸۰
در استان هرمزگان ترکیبات شاخص گیاه مذکور، بتا- کاریوفیلن ، بتا-پینن و فارنزن تشخیص داده شد و متوسط دما و بارندگی برای رویشگاه بترتیب ۲۲/۵-۲۵ درجه و ۱۵۰-۳۰۰ میلی متر ذکر گردید (سلطانی پور و باباخانلو، .(۱۳۸۵
در استان خوزستان از -۳کارن، آلفا-پینن، بتا-فلاندرن، لیمونن، ژرماکرن، بتا- بوربورن، بتا-کاریوفیلن، گاما-مورولن، گاما-المن، اسپاتولنول و بتا-ایودسمول بعنوان ترکیبات اصلی گیاه، نام برده شد. در تحقیق فوق، %۹۷/۰۲ از ترکیبات، مورد شناسایی قرار گرفتند .( Alamdar et al, 2007)
در ۲۱ Algeria ترکیب از اسانس گیاه، شناسایی گشت که % ۹۱/۵ را به خود اختصاص داده بود و آلفا-کادینول ۴۶/۸) %)، -۳بتا-هیدروکسی-آلفا-مورولن ۲۲/۵) %)، آلفا-پینن (% ۹/۵) و بتا-پینن (% ۸/۳) بعنوان ترکیبات اصلی گیاه، گزارش گردیدند .( Kabouche et al, 2005)
بدنبال بررسی های بعمل آمده بر روی اسانس گیاه مذکور در Corsica، ۸۶ ترکیب، شناسایی گشت. روش های بکار رفته در این بررسی، C-NMR، GC-RI و GC-MS بوده است. ستون مورد استفاده برای GC، ستون غیر قطبی Rtx-1 و برای GC-MS، ستون قطبی Rtx-wax بوده است ترکیبات شناسایی شده، %۹۳ را به خود اختصاص داده و بازده ی اسانس %۰/۶ بوده است. در این تحقیق، از آلفا-پینن ۲۸/۸) %)، بتا-پینن (%۷/۲)، پارا-سیمن (%۷)، ترپینن–۴ال ۴/۶) %)، لیمونن ۳) %)، بتا-فلاندرن ۳) %)، پارا-سیمن–۸ال (%۳)، بعنوان ترکیبات اصلی اسانس گیاه، نام برده شده است همچنین در تحقیق مذکور، به نرولیدول به عنوان ترکیب عمده ی گیاه در ترکیه و بتا-ایودسمول به عنوان ترکیب اصلی گیاه در Tunisia اشاره گشته است .(Cozzani et al , 2005)
در ۳۷ Jordanian germander ترکیب از اسانس این گیاه، با بازده ی % ۰/۸ مورد شناسایی قرار گرفت که ترکیبات اصلی آن عبارت بودند از – ۸ سدرن- – ۱۳ ال ۲۴/۸) %)، بتا- کاریوفیلن ۸/۷) %)، ژرماکرن دی (% ۶/۸) و سابینن .( Aburjai et al, 2006 ) (% 5/2)
در نتیجه ی تحقیقی در یونان که روی گیاه Teucrium polium صورت پذیرفت، در نتیجه ی تحقیقی در یونان که روی گیاه Teucrium polium صورت پذیرفت و از روش های GC با ستون HP-MS و GC-MS با ستونHP-1 استفاده گشت، بازده ی اسانس %۰/۳۵ تشخیص داده شد و ۷۰ ترکیب، مورد شناسایی قرار گرفت که % ۹۲/۵ را به خود اختصاص داده بود. ترکیبات عمده در این تحقیق، عبارت بودند از: کارواکرول ( %۱۰/۱ )، کاریوفیلن( %۹/۸ )، توریول ( %۷/۶ )، بتا-ایودسمول ۴/۵) %)، آلفا-مورولن ۳/۸) %)، سیس-وربنون ۳/۷) %)، ژرماکرن دی ۳/۱) %)، آلفا- آمورفن . ( Menichini et al, 2009 ) (% 3 )

فصل دوم
مواد و روشها
-۱-۲ مواد
گیاه Teucrium polium واقع در ۹ رویشگاه مختلف استان مازندران
-۲-۲ تجهیزات
(۱ دستگاه کلونجر
(۲ دستگاه GC
(۳ دستگاه GC-MS
-۳-۲ روش
-۱-۳-۲ تعیین مشخصات رویشگاهی
۹ رویشگاه واقع در شرق، غرب و مرکز مازندران جهت بررسی اسانس گیاه Teucrium polium در تیر ماه ۱۳۸۸ انتخاب و طول و عرض جغرافیایی و ارتفاع هر یک از آنها، توسط دستگاه GPS تعیین گردید. سپس با مراجعه به اداره ی کل هواشناسی استان مازندران، به کمک نقشه ی دم ۲۵ متر، سایر ویژگی های مربوط به توپوگرافی مناطق مورد مطالعه شامل درصد شیب (شکل(۱-۲ و جهت آن (شکل(۲-۲، مشخص گردید. جهت افزایش دقت مطالعه، ارتفاع هر رویشگاه، توسط نقشه ی دم فوق نیز تعیین شد (شکل.(۳-۲ از آنجا که هر یک از مناطق مورد مطالعه، به سبب واقع بودن در ارتفاعات، فاقد ایستگاه های هواشناسی بودند، لذا از روی نقشه ی دم ۲۵ متر، نقشه های مدل رقومی ارتفاعی دما (شکل(۴-۲ و رطوبت (شکل(۵-۲ و از روی نقشه ی حد استان و پراکندگی ایستگاه ها، به روش IDW نقشه ی همبارن استان (شکل(۶-۲، حاصل گردیدند. ضمنا” نقاط نمونه برداری شده، بر روی هر یک از نقشه ها قابل مشاهده می باشد. سپس از روی نقشه های فوق، بترتیب دما، رطوبت و بارندگی هر یک از مناطق مورد مطالعه، استخراج گردید (جدول .(۱-۲ اقلیم هر منطقه نیز بر اساس روش دومارتن با استفاده از رابطه ی ۱-۲ تعیین گشت (عصری ، (۱۳۸۵ و (علیزاده، (۱۳۷۴ که در جدول ۱-۲ به آن ها نیز، اشاره شده است.
جهت سهولت در امر مطالعه، به هر رویشگاه، یک کد از G1 تا G9 اختصاص داده شد. مشخصات هر یک از رویشگاههای مذکور و مکان دقیق آنها به ترتیب در جداول ۲-۲ و ۳-۲ ذکر گردیده است. رابطه ی ۱-۲ فرمول دومارتن:

I= P/T+10
= I ضریب خشکی
= T متوسط درجه حرارت سالانه (بر حسب درجه سانتی گراد )
= P متوسط بارندگی سالانه (بر حسب میلی متر )

این فقط قسمتی از متن مقاله است . جهت دریافت کل متن مقاله ، لطفا آن را خریداری نمایید
word قابل ویرایش - قیمت 12700 تومان در 91 صفحه
127,000 ریال – خرید و دانلود
سایر مقالات موجود در این موضوع
دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد